നിയോജയേത്പ്രതിഷ്ഠായാം നിത്യനൈമിത്തികേ ശൃണു
പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കും, നിത്യവും നൈമിത്തികവുമായ കര്മങ്ങൾക്കുമായി അർപ്പണം നിശ്ചയിക്കണം; കേൾക്കൂ.
സപ്തതേതി ദ്വിതീയാ സ്യാദ്ദേഹിമേതി തൃതീയികാ
'എഴുപത്' രണ്ടാമത്തേതാണ്; 'തരിക' മൂന്നാമത്തേതാണ്.
ഉത്ഥായ ദദ്യാത്പൂര്ണാം തു നോപവിശ്യ കദാചന
എഴുന്നേറ്റ് പൂർണ്ണ ഹോമം അർപ്പിക്കണം; ഒരിക്കലും ഇരുന്ന് ചെയ്യരുത്.
ഗ്രഹഹോമേ ശതാംതേ ച പൂര്ണാ ഏകാ വിധീയതേ
ഗ്രഹഹോമയിൽ, നൂറിന്റെ അവസാനം ഒരു പൂർണ്ണ ഹോമം നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു.
സഹസ്രാംതേ ദദേദേകം പുഷ്പഹോമേ ച സത്തമാഃ
ആയിരത്തിന്റെ അവസാനം ഒന്ന് അർപ്പിക്കണം; പുഷ്പഹോമയിൽ ഏഴാമത്തേതാണ്.
മൃദുപുഷ്പാകൃതൌ ത്വേകാ കേവലേ ചേക്ഷുഹോമകേ 2.1.20.
മൃദു പുഷ്പം രൂപത്തിലുള്ള ഹോമത്തിൽ ഒന്ന്; ഇക്ഷുഹോമത്തിൽ അതുപോലെയാണ്.
സീമംതോന്നയനേ ചൈവ പ്രായശ്ചിത്താകൃതീഷു ച
സീമന്തോന്നയനം പോലുള്ള ചടങ്ങുകളിലും, പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യുന്ന ചടങ്ങുകളിലും,
ഏവം സ്രുചൌ സമൌ കൃത്വാ ഉപര്യുപരി വിന്യസേത്
ഇങ്ങനെ രണ്ട് അർപ്പണചട്ടികൾ ഒരുക്കി, ഒന്നിന്റെ മുകളിൽ മറ്റൊന്ന് വെക്കണം.
ഋഷിഛംദാദികം ശ്രുത്വാ പ്രതിമംത്രസ്യ സത്തമാഃ
ഋഷി, ഛന്ദസ് എന്നിവയും മറ്റ് വിശദാംശങ്ങളും കേട്ടശേഷം, ഓരോ മന്ത്രത്തിനും,
സപ്തതേതി ബ്രാഹ്മണസ്യ ഋഷിഃ കൌംഡിന്യ ഈരിതഃ
'സപ്തതേ' എന്ന മന്ത്രത്തിന്, ബ്രാഹ്മണർക്കായി കൗണ്ടിന്യൻ എന്ന ഋഷിയാണ് പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.
ദേഹി മേതി ച മംത്രസ്യ പ്രജാപതിര്ഋഷിഃ സ്മൃതഃ
'ദേഹി മേ' എന്ന മന്ത്രത്തിന്, പ്രജാപതി എന്ന ഋഷിയാണ് ഓർക്കപ്പെടുന്നത്.
പൂര്ണാ ദര്വീതി മന്ത്രസ്യ ശതക്രതുര്ഋഷിഃ സ്മൃതഃ
'പൂർണാ ദർവി' എന്ന മന്ത്രത്തിന്, ശതക്രതു എന്ന ഋഷിയാണ് ഓർക്കപ്പെടുന്നത്.
പുനാത്വിതി ച മന്ത്രസ്യ ഋഷിഃ സ്യാത്പവനഃ സ്മൃതഃ
'പുനാതു' എന്ന മന്ത്രത്തിന്, പവനൻ എന്ന ഋഷിയാണ് പറയപ്പെടുന്നത്.
തുര്യപൂര്ണാ യജ്ഞമധ്യേ നകുലേ ദ്വിജസത്തമാഃ
നാലാമത്തെ പൂർണ്ണ അർപ്പണം യജ്ഞത്തിനിടയിൽ, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരേ, നക്കിനെക്കായാണ്.
ഋത്വിക്ഛംദഃ സ്പൃശന്സമ്യഗ്ദക്ഷിണാംഗമഥാപി വാ
യജ്ഞത്തിൽ, ആചാരി ശരിയായി വലതുകൈയോ ഇടതുകൈയോ സ്പർശിച്ചശേഷം,
വിശ്വാമിത്രോഽയുതം തത്ര ഹോമം കുര്യാദ്വിചക്ഷണഃ 2.1.20.
അവിടെ, വിശ്വാമിത്രൻ ചേർന്ന്, പണ്ഡിതൻ ആയിരം ആയിരം പ്രാവശ്യം ഹോമം നടത്തണം.
നാഗരംഗം ധാതകീം ച പൂര്ണായാം ച വിവര്ജയേത്
പൂർണ്ണ അർപ്പണത്തിൽ, നാഗരംഗവും ധാതകിയും ഒഴിവാക്കണം.
തസ്മാത്പ്രാഗേവ സതിലാന്ഗണിത്വാ സ്ഥാപയേത്പൃഥക്
അതുകൊണ്ട്, എള്ള് മുമ്പേ എണ്ണി, വേറെയായി വയ്ക്കണം.
ധാതക്യാശ്ച ഫലൈഃ സംഖ്യാ കര്തവ്യാ ഫലമിച്ഛതാ
ഫലം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ, ധാതകിയുടെ പഴങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് എണ്ണണം.
നാഗരംഗഫലൈരേവ ധാതക്യാ ബകുലൈഃ ഫലൈഃ
നാഗരംഗയുടെ പഴങ്ങളും, ധാതകിയുടെ പഴങ്ങളും ബകുലയുടെ പഴങ്ങളും ഉപയോഗിക്കണം.
കര്പൂരചംദനൈഃ കുര്യാദ്ധോലികാം യജ്ഞസിദ്ധയേ
യജ്ഞം വിജയിക്കാൻ, കർപ്പൂരം ചന്ദനം എന്നിവ ചേർത്ത് ധോലിക ഒരുക്കണം.
രക്തഗുംജാഫലൈഃ സംഖ്യാം പുഷ്ടികാമേഷു യോജയേത്
പോഷണം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക്, ചുവപ്പു കുഞ്ഞപ്പഴങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് എണ്ണണം.
ഹോതാ സ്യാദയുതേനാപി ഏകാഹേ വേദസംഖ്യയാ
ഹോതൃക്ക് പത്ത് ആയിരം ഉപയോഗിക്കാമോ, അല്ലെങ്കിൽ ഏകാഹയിലോ, വേദങ്ങളുടെ എണ്ണമനുസരിച്ചോ ചെയ്യാം.
ലക്ഷഹോമേ തു ഹോതാരഃ ഷഡേവ പരികീര്തിതാഃ
ലക്ഷം ഹോമം ചെയ്യുമ്പോൾ, ആറ് ഹോതാക്കൾ മാത്രമാണ് പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.
നവ പംച ദശദശകം പംചവിംശമഥാപി വാ
ഒമ്പത്, അഞ്ച്, പത്ത്, പത്ത്, അല്ലെങ്കിൽ ഇരുപത്തഞ്ച് എന്നിങ്ങനെ.
നവഗ്രഹമഖേ വിപ്രാശ്ചത്വാരോ വേദവേദിനഃ 2.1.20.
നവഗ്രഹയാഗത്തിൽ നാലു വേദം പഠിച്ച ബ്രാഹ്മണന്മാർ ആവശ്യമുണ്ട്.
കാര്യാവയുതഹോമേ തു ന പ്രസജ്യേത വിസ്തരേ
യാഗം പൂർണ്ണമായി നടത്താൻ കഴിയില്ലെങ്കിൽ, അതിനെ വിപുലമായി നടത്തേണ്ടതില്ല.
കര്തവ്യാഃ ശക്തിതസ്തദ്വച്ചത്വാരോഽപി വിമത്സരാഃ
ശക്തിയനുസരിച്ച്, നാലു അസൂയയില്ലാത്ത പുരോഹിതന്മാരെ ഉൾപ്പെടുത്തണം.
ഏകമപ്യര്ചയേദ്ബ്രഹ്മാ സഹസ്രേ ത്വേകബ്രാഹ്മണമ്
ഒറ്റ ബ്രാഹ്മണൻ മാത്രമുണ്ടെങ്കിൽ, അവനെ ആയിരം ബ്രാഹ്മണന്മാരെപ്പോലെ ആദരിക്കണം.
ലക്ഷഹോമസ്തു കര്തവ്യോ യദാ വിത്തം ഭവേത്തദാ
സമ്പത്ത് ലഭ്യമാകുമ്പോൾ ലക്ഷം ഹോമം നടത്തണം.