മാസമേകം ഖരേ കാകേ സ്ഥാനത്യാഗാന്ന കുത്രചിത്
കഴുതയോ കാക്കയോ എങ്കില് ഒരു മാസം, പക്ഷേ സ്ഥലം മാറിയതുകൊണ്ട് ഒരിടത്തും ഒഴിവാക്കരുത്.
ത്രിരാത്രമപി മാര്ജാരേ നകുലേ മൂഷകേ ഖരേ
പൂച്ച, മംഗൂസ്, എലി, കഴുത എന്നിവയ്ക്കു മൂന്നു രാത്രിയെങ്കിലും നിര്ദ്ദേശിച്ചിട്ടുണ്ട്.
അധ്യാപയേദ്ഗുരോഃ പുത്രം ജ്ഞാനിനം ധാര്മികം ശുചിമ്
ഗുരു തന്റെ മകനെയും, ജ്ഞാനവും ധര്മവും ശുദ്ധിയും ഉള്ളവനെയും പഠിപ്പിക്കണം.
അധ്യാത്മാധ്യാപയേദേഭ്യഃ ശഠം പാപഹരം ദ്വിഷമ് 2.1.8.
ഇവരോട് ആത്മവിദ്യ പഠിപ്പിക്കണം, പക്ഷേ കപടന്മാരോടോ പാപികളോടോ ശത്രുക്കളോടോ പഠിപ്പിക്കരുത്.
നിരര്ഥകം മംഥരം ച വിശുശ്രൂഷുമയാജകമ്
ഉപയോഗമില്ലാത്തവനും മന്ദഗതിയുള്ളവനും കേൾക്കാൻ താല്പര്യമില്ലാത്തവനും യാഗം ചെയ്യാത്തവനും പഠിപ്പിക്കേണ്ട.
നിംദകം ചാവിധിജ്ഞം ച ദൂരതഃ പരിവര്ജയേത്
നിന്ദകനെങ്കിലും ആചാരമറിയാത്തവനെങ്കിലും ദൂരെയായി ഒഴിവാക്കണം.
വിദ്യയാ സഹ മര്തവ്യം ന ദദ്യാച്ച പൃഥഗ്ജനേ
വിദ്യയോടൊപ്പം തന്നെ മരിക്കണം, അതു അന്യജനന് നല്കരുത്.
മാ ദദ്യാദ്ഭക്തിഹീനായ ദുര്ജനായ ദുരാത്മനേ
ഭക്തിയില്ലാത്തവനോടോ ദുഷ്ടനോടോ ദുഷ്ചിന്തയുള്ളവനോടോ അതു നല്കരുത്.
സാര്ഥകായ വിധിജ്ഞായ സാധവേ ദേഹി സത്തമ
യോഗ്യനും ആചാരമറിഞ്ഞവനും സദാചാരമുള്ളവനും ആയവനു നല്കണം, ഉത്തമനേ.
തയോരേകതരോ ഗച്ഛേദചിരേണ യമക്ഷയമ്
അവരില് ഒരാള് ഉടന് യമലോകത്തിലേക്കു പോകും.
സ യാതി നരകം ഘോരം വിദ്യാവര്ജ്യഃ സ ഉച്യതേ
വിദ്യയില്ലാത്തവന് ഭയങ്കരമായ നരകത്തിലേക്കാണ് പോകേണ്ടി വരിക; അവന് അജ്ഞാനിയെന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
മാനമാദൌ പ്രണമ്യാഥ തതോഽധീയീത സുവ്രതഃ
ആദിയില് ആദരവോടെ വന്ദനം ചെയ്ത്, നല്ല വ്രതശീലനായി പഠനം ആരംഭിക്കണം.
ചൂതഭോഗസമഭ്യാസാദ്ദരിദ്രശ്ചാഭിജായതേ
മാവിന്റെ ഫലം ആസ്വദിക്കാന് പതിവാക്കിയാല് ദാരിദ്ര്യം വരും.
നിധിഭാഗസമഭ്യാസാജ്ജായതേ നാരകേ കുലേ 2.1.8.
നിധി വിഭജനം പതിവാക്കിയാല് നരകഗോത്രത്തില് ജനനം ലഭിക്കും.
മ്ലേച്ഛോക്താനി മഹിമ്നാനി നാഭ്യസേദ്ദൂരതസ്ത്യജേത്
വിദേശികൾ പ്രസ്താവിക്കുന്ന ഉപദേശങ്ങളെയും മഹത്വങ്ങളെയും സമീപിക്കരുത്, ദൂരത്തേക്ക് വിട്ടുകളയണം.
പ്രവര്തയിത്വാ സ ഗുരുര്ഭവേജ്ജാനപ്രദഃ പിതാ
നല്ല കാര്യങ്ങൾ ആരംഭിച്ചാൽ ആചാര്യൻ ജ്ഞാനം നൽകുന്ന പിതാവുപോലെയാകും.
നിഗമാനാം ജ്യോതിഷാണാം വേദാനാം നാടകസ്യ ച
വേദങ്ങൾക്കും ജ്യോതിഷശാസ്ത്രങ്ങൾക്കും ശാസ്ത്രങ്ങൾക്കും നാടകത്തിനും,
വേദാനാം ധര്ഭശാസ്ത്രാണാം പുരാണാനാം തഥൈവ ച
വേദങ്ങൾക്കും ദർഭശാസ്ത്രങ്ങൾക്കും പുരാണങ്ങൾക്കും അതുപോലെ,
ഭാഗാവസാനേ കഥിതഃ പുരാണാധ്യായ ഏവ ച
ഭാഗത്തിന്റെ അവസാനം പറഞ്ഞതുപോലെയും, പുരാണത്തിലെ അധ്യായത്തിലും പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
വ്യവഹാരശ്ചാര്ഥശാസ്ത്രമശ്വശാസ്ത്രസ്യ ചൈവ ഹി
ന്യായപ്രവർത്തിയും സമ്പത്തിനെക്കുറിച്ചുള്ള ശാസ്ത്രവും കുതിരയെക്കുറിച്ചുള്ള വിജ്ഞാനവും,
തത്സംഗ്രഹേപി കവിനാ നിയോക്തവ്യഃ സ ഏവ ഹി
ഇവയെല്ലാം സമാഹരിക്കുമ്പോൾ കവി ആ വ്യക്തിയെ തന്നെ നിയോഗിക്കണം.
തത്തദക്ഷരസഖ്യാനാം ബ്രഹ്മലോകാന്ന തച്ച്യുതിഃ
ആക്ഷരങ്ങളുടെ പേരുകൾ ഉച്ചരിച്ചാൽ ബ്രഹ്മലോകത്തിൽ നിന്ന് വീഴൽ ഉണ്ടാകില്ല.
മോഹാത്കൃത്വാ ഹോമധേനും ദത്ത്വാ ശുദ്ധിര്ഭവിഷ്യതി
അജ്ഞാനത്തിൽ ഹോമധേനുവിന് ഹോമം നടത്തി ദാനം ചെയ്താൽ ശുദ്ധി ലഭിക്കും.
കലൌ യഃ സംഗ്രഹം കുര്യാത്പ്രസുപ്തേ ചൈവ കേശവേ ।। 2.1.8.
കലിയുഗത്തിൽ, കേശവൻ ഉറങ്ങുമ്പോൾ ആരെങ്കിലും സമാഹാരം ചെയ്താൽ—
യാവത്പ്രവര്തതേ ലോകസ്താവത്സ്വര്ഗേ മഹീയതേ
ലോകം നിലനിൽക്കുന്നിടത്തോളം സ്വർഗത്തിൽ മഹത്വം ലഭിക്കും.
പ്രാതഃകാലേ ന കുര്വീത് തഥാ മധ്യംദിനേ ദ്വിജാഃ
പ്രഭാതത്തിൽ അല്ലെങ്കിൽ ഉച്ചയ്ക്ക് ഇതു ചെയ്യരുത്, ദ്വിജന്മാരേ.
മലമാസേ വിശേഷേണ സന്ധ്യയോശ്ച വിവര്ജനേ
മലമാസത്തിൽ പ്രത്യേകിച്ച്, സന്ധ്യകൾ ഉപേക്ഷിച്ചാലും,
പൂതം സ്യാത്തത്ക്ഷണാദ്വിപ്രാശ്ചതുഃ പംചാക്ഷരേണ വാ
അന്നേ ക്ഷണത്തിൽ തന്നെ, ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, നാല് അക്ഷരങ്ങളോ അഞ്ച് അക്ഷരങ്ങളോ ഉപയോഗിച്ചാലും ശുദ്ധി ഉണ്ടാകും.
മായാവിഭവവിന്യസ്തേ മഹാപാപകലേവരേ
മോഹത്തിന്റെ ശക്തിയാൽ വലിയ പാപത്തിൽ ശരീരം ആലങ്കരിക്കുമ്പോൾ,
സ്ത്രിയോ വാ നിംദിതോ വാപി മ്ലേച്ഛോ യാതി പരാം ഗതിമ് സ ഗര്ദഭീം ഖരീം യോനിം പ്രവിശേന്നാത്ര സംശയഃ
സ്ത്രികൾ ആയാലും, അപമാനിതനായാലും, വിദേശിയായാലും, പരമാവസ്ഥയിലേക്കെത്തും; അവർ കഴുതയുടെയും കുതിരയുടെയും ഗർഭത്തിൽ ജനിക്കും, ഇതിൽ സംശയമില്ല.