ഈദൃഗ്ബഹുഫലാ ഭക്തിഃ സര്വധാതരി കേശവേ
സകലത്തിനും ആധാരമായ കെശവനിൽ ഇങ്ങനെയുള്ള ഭക്തി അനേകം ഫലങ്ങൾ നൽകുന്നു.
മുധൈവോക്തം സുധാപാനം മുധാ തദ്ധി വിചേഷ്ടിതമ്
നിഷ്ഫലമായി അമൃതം കുടിക്കുന്നതും, അതിനുള്ള പ്രവർത്തിയും വെറുതെ തന്നെയാണ് എന്ന് പറയുന്നു.
ആരാധിതോ ഹി യഃ പുംസാമൈഹികാമുഷ്മികം ഫലമ്
ആളുകൾ ആരാധിക്കുന്നവനു ലോകീയവും പരലോകീയവുമായ ഫലങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നു.
സംവത്സരാസ്തഥാ മാസാ വിഫലാ ദിവസാശ്ച തേ
നിന്റെ വർഷങ്ങളും മാസങ്ങളും ദിവസങ്ങളും ഫലമില്ലാതെയാണ്.
യോ ന വിത്തര്ദ്ധിവിഭവൈര്ന വാസോഭിര്ന ഭൂഷണൈഃ
ധനം, ഐശ്വര്യം, വസ്തുക്കൾ, വസ്ത്രങ്ങൾ, അലങ്കാരങ്ങൾ എന്നിവകൊണ്ടു തൃപ്തനാകാത്തവൻ—
ജലധേനോസ്തു മാഹാത്മ്യം നിശമ്യേദൃഗ്വിധം നരാഃ
ജലം നൽകുന്ന പശുവിന്റെ മഹത്വം കേട്ടാൽ മനുഷ്യർ ഇങ്ങനെ ആകുന്നു.
കര്മഭൂമൌ ഹി മാനുഷ്യം ജന്മനാമയുതൈരപി
പതിനായിരക്കണക്കിന് ജന്മങ്ങൾക്കു ശേഷവും, കര്മ്മഭൂമിയായ മനുഷ്യജന്മം—
സംപ്രാപ്യ ച ന യൈര്വിഷ്ണുസ്തോഷിതോ ജലധേനുനാ
അത് ലഭിച്ചിട്ടും ജലം നൽകുന്ന പശുവിലൂടെ വിഷ്ണുവിനെ സന്തോഷിപ്പിക്കാത്തവർ—
ഊര്ധ്വബാഹുര്വിരൌമ്യേഷ ദൃഷ്ടലോകദ്വയോഽസ്മി ഭോഃ
കൈകൾ ഉയർത്തി ഞാൻ വിളിച്ചുപറയുന്നു: ഞാൻ ഇരു ലോകവും കണ്ടു, ജനങ്ങളേ!
ദുഃസഹോ നാരകോ വഹ്നിരവിഷഹ്യാ ച യാതനാ 4.153.
നരകത്തിലെ അഗ്നി സഹിക്കാൻ കഴിയാത്തതും, അവിടെയുള്ള വേദനകൾ അതിക്രമിക്കാൻ കഴിയാത്തതുമാണ്.
ആദേശികോ ദേശികോ ഹി യമമാര്ഗേ സുദുസ്തരേ
യമന്റെ ദുർഗമമായ വഴിയിൽ ഒരു മാർഗ്ഗദർശകനും ഗുരുവും ആവശ്യമുണ്ട്.
ഇഷ്ടേന കിം ക്രതുശതേന സുദുഷ്കരേണ ക്ലേശാധികേന സുകൃതൈര്നിയമൈര്വ്രതൈശ്ച
ഒരുനൂறு യാഗങ്ങൾ, അത്യന്തം കഠിനവും കഷ്ടതയോടെയും, നല്ല പ്രവൃത്തികളും നിയമങ്ങളും വ്രതങ്ങളും ചെയ്താലെന്ത്?
ഇതി ശ്രീഭവിഷ്യേ മഹാപുരാണ ഉത്തരപര്വണി ശ്രീകൃഷ്ണയുധിഷ്ഠിരസംവാദേ ജലധേനുദാനവ്രതവിധിവര്ണനംനാമ ത്രിപംചാശദുത്തരശതതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീഭവിഷ്യ മഹാപുരാണത്തിൽ, ഉത്തരപർവ്വത്തിൽ, ശ്രീകൃഷ്ണനും യുദിഷ്ഠിരനും തമ്മിലുള്ള സംഭാഷണത്തിൽ, ജലം നൽകുന്ന പശുവിന്റെ ദാനം, വ്രതം, വിധി എന്നിവയുടെ വിവരണം എന്ന നൂറ്റി അമ്പതിമൂന്നാം അധ്യായം.
ഘൃതധേനുദാനവ്രതവര്ണനമ് ദീയതേ യേന വിധിനാ യാദൃഗ്രൂപാം ച കാരയേത്
നെയ്യ് നൽകുന്ന പശുവിന്റെ വ്രതത്തിന്റെ വിവരണം: ഏത് വിധിയിൽ നൽകണം, എങ്ങനെയുള്ള രൂപത്തിൽ ഒരുക്കണം.
ഗവ്യസ്യ സര്പിഷഃ കുമ്ഭാന്ഗംധമാല്യവിഭൂഷിതാന്
പശുവിന്റെ നെയ്യ് നിറച്ച കലശങ്ങൾ സുഗന്ധവുമാലകളും അലങ്കാരങ്ങളും ധരിച്ചിരിക്കും.
ഇക്ഷുയഷ്ടിമയാഃ പാദാഃ ഖുരാ രൌപ്യമയാസ്തഥാ
ഇരുപാദങ്ങളും കരിമ്പ് കൂമ്പുകൾകൊണ്ടാണ്, കുരുകൾ വെള്ളിയിൽ നിർമ്മിച്ചിരിക്കും.
സപ്തധാന്യമയേ പാര്ശ്വേ പടോര്ണേന ച കമ്ബലമ്
ഏഴു തരത്തിലുള്ള ധാന്യങ്ങൾ ചേർത്ത് ഒരു വശത്ത്, വസ്ത്രം വിരിച്ച് ഒരു കമ്പളി ഇടണം.
തദ്വച്ഛര്കരയാ ജിഹ്വാം ഗുഡക്ഷീരമയം മുഖമ്
അതു പോലെ, പഞ്ചസാര കൊണ്ട് നാവും, പാൽക്കും ശർക്കരക്കും ചേർത്ത് വായും ഉണ്ടാക്കണം.
താമ്രപാത്രമയം പൃഷ്ഠം കുര്യാച്ഛ്രദ്ധാസമന്വിതഃ
താമ്രപാത്രം ഉപയോഗിച്ച്, വിശ്വാസത്തോടെ പുറം രൂപപ്പെടുത്തണം.
തദ്വത്കല്പനയാ ധേനോര്വത്സം ച പരികല്പയേത്
അതു പോലെ തന്നെ, ആ കാളയ്ക്ക് ഒരു കിടാവും ഒരുക്കണം.
ആജ്യം തേജഃ സമുദ്ദിഷ്ടമാജ്യം പാപഹരം പരമ്
നെയ്യാണ് പ്രകാശം എന്ന് പറയപ്പെടുന്നത്; നെയ്യ് പാപം നീക്കുന്നതിൽ ഏറ്റവും ഉത്തമം.
ത്വം ചൈവാജ്യമയീ ദേവി കല്പിതാസി മയാ കില
ദേവി, നിന്നെ ഞാൻ നെയ്യാൽ നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നു.
തം ച വിപ്രം മഹാഭാഗ മനസേവ ഘൃതാര്ചിഷാ 4.154.
ആ ഭാഗ്യശാലിയായ ബ്രാഹ്മണനെ മനസ്സിൽ നെയ്യ് ദീപം തെളിച്ച് ആരാധിക്കണം.
ദക്ഷിണാസഹിതാ ധേനുഃ കല്പിതാജ്യമയീ ശുഭാ
ദക്ഷിണയോടൊപ്പം നെയ്യാൽ നിർമ്മിച്ച ആ കാള വളരെ ശുഭമാണ്.
ഇത്യുദാഹൃത്യ വിപ്രായ താം ഗാം തു പ്രതിപാദയേത്
ഇങ്ങനെ ഉച്ചരിച്ച്, ആ കാള ബ്രാഹ്മണന് സമർപ്പിക്കണം.
അനേന ച വിധാനേന നവനീതമയീ ശുഭാ
ഇതുപോലെ തന്നെ, നവനീതത്തിൽ നിന്നുമുള്ള ശുഭമായ കാളയും നിർമ്മിക്കാം.
ശൃണു പാര്ഥ മഹാബാഹോ പ്രദാനഫലമുത്തമമ്
പാർഥാ, മഹാബാഹുവായവനേ, ദാനത്തിന്റെ ഉത്തമഫലം കേൾക്കു.
ഘൃതധേനുപ്രദാ യാംതി തത്ര കാമൈഃ സുപൂരിതാഃ
നെയ്യ് കാള ദാനം ചെയ്യുന്നവർക്ക് അവിടെ എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറുന്നു.
താംസ്തേഷു നൃപ ലോകേഷു സ നയത്യസ്തകല്മഷാന്
രാജാവേ, അവരെ അശുദ്ധിയില്ലാത്ത ലോകങ്ങളിൽ എത്തിക്കുന്നു.
നിഷ്കില്വിഷം പദം യാംതി നിഷ്കാമാ ഘൃതധേനുദാഃ
ആഗ്രഹമില്ലാതെ നെയ്യ് കാള ദാനം ചെയ്യുന്നവർ പാപരഹിതമായ സ്ഥിതിയിലെത്തുന്നു.