അനഗ്നിപക്വമശ്നാതി തൃതീയായാം തു യോ നരഃ
മൂന്നാം ദിവസം, തീയിൽ വേവിക്കാത്ത ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നവൻ—
ഏതദ്ദൃഷിവ്രതം നാമ സര്വമാങ്ഗല്യകാരകമ്
ഇത് ദർശികളുടെ വ്രതം എന്നറിയപ്പെടുന്നു, എല്ലാ മംഗളവും നൽകുന്നതാണ്.
തിലപ്രസ്ഥോപരി ഗതം സിതമാല്യയുഗാന്വിതമ് തദംതേ രാജരാജഃ സ്യാദഗ്നിവ്രതമിദം സ്മൃതമ്
ഒരു പ്രസ്ഥം എള്ളിന്മേൽ വെച്ച്, വെള്ള മാലകൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചാൽ, അവസാനം രാജാധിരാജാവാകും; ഇതാണ് അഗ്നിവ്രതം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്.
കൃത്വാ പലദ്വയാദൂര്ധ്വം ശയ്യാഭ്യാം സംയുതം നരഃ
ഇങ്ങനെ ചെയ്ത ശേഷം, രണ്ട് പാലയുടെ ഭാരത്തിൽ അതു കിടക്കകൾക്കൊപ്പം വയ്ക്കണം.
സത്യലോകേ വസേത്കല്പം സഹസ്രമഥ ഭൂപതിഃ
സത്യലോകത്തിൽ രാജാവ് ആയിരം കല്പം വസിക്കും.
മുഖവാസം പരിത്യജ്യ സമാംതേ ഗോപ്രദോ ഭവേത്
വർഷാവസാനത്തിൽ മുഖവാസം ഉപേക്ഷിച്ചവൻ ഗോപ്രദാനി ആകുന്നു.
നിശി കൃത്വാ ജലേ വാസം പ്രഭാതേ ഗോപ്രദോ ഭവേത് 4.121.
രാത്രി വെള്ളത്തിൽ താമസിച്ചാൽ, പ്രഭാതത്തിൽ ഗോപ്രദാനി ആകുന്നു.
ചാന്ദ്രായണം ച യഃ കുര്യാദ്ധൈമം ചന്ദ്രം നിവേദയേത്
യാർ ചന്ദ്രായണ വ്രതം അനുഷ്ഠിച്ച് പൊൻചന്ദ്രൻ അർപ്പിക്കുമോ, അവൻ ഫലം പ്രാപിക്കും.
ജ്യേഷ്ഠേ പഞ്ചതപാഃ സായം ഹേമധേനുപ്രദോ ദിവമ്
ജ്യേഷ്ഠമാസത്തിൽ സായാഹ്നം അഞ്ചു തപസ്സും അനുഷ്ഠിച്ചാൽ പൊൻപശു ദാനം ചെയ്ത് സ്വർഗ്ഗം പ്രാപിക്കും.
അനുലേപനം യഃ കുര്യാത്തൃതീയായാം ശിവാലയേ
തൃതീയ തിഥിയിൽ ശിവക്ഷേത്രത്തിൽ ആരെങ്കിലും അനുലേപനം ചെയ്താൽ—
മാഘേ നിശ്യാര്ദ്രവാസാഃ സ്യാത്സപ്തമ്യാം ഗോപ്രദോ ഭവേത
മാഘമാസത്തിൽ ഏഴാം തിഥിയിൽ, ഉണങ്ങിയ വസ്ത്രം ധരിച്ച് രാത്രി കഴിച്ചാൽ, ഗോപ്രദാനി ആകുന്നു.
ദത്ത്വാ കൃതോപവാസസ്തു ദിവി കല്പശതം വസേത്
ദാനം നൽകി ഉപവാസം അനുഷ്ഠിച്ചാൽ, സ്വർഗ്ഗത്തിൽ നൂറു കല്പം വസിക്കും.
തദ്വത്കല്പദ്വയാദൂര്ധ്വം കരിഭ്യാം സംയുതം നരഃ
അങ്ങനെ തന്നെ, രണ്ട് കല്പം കഴിഞ്ഞാൽ, ആൾക്ക് ആനകളുടെ കൂട്ടം കൂടെ ലഭിക്കും.
ത്രിരാത്രോപോഷിതോ ദദ്യാത്ഫാല്ഗുന്യാം ഭവനം ശുഭമ്
മൂന്ന് രാത്രി ഉപവസിച്ച്, ഫാൽഗുണമാസത്തിൽ മനോഹരമായ ഒരു വീട് ദാനം ചെയ്യണം.
സുരലോകമവാപ്നോതി ധാമ വ്രതസമന്വിതമ്
വ്രതഫലത്തോടെ ദേവലോകം അവൻ പ്രാപിക്കും.
പൌര്ണമാസ്യാമവാപ്നോതി മോക്ഷമിന്ദുവ്രതാദിഹ
പൗർണമി ദിവസം, ഇന്ദുവ്രതം തുടങ്ങിയവ അനുഷ്ഠിച്ചാൽ, ഇവിടെയേയ്ക്ക് മോക്ഷം ലഭിക്കും.
ദത്ത്വാ സിതദ്വിതീയായാമിംദോര്ലവണഭോജനമ് 4.121.
ശുക്ലദ്വിതീയയിൽ ഉപ്പുള്ള ഭക്ഷണം ദാനം ചെയ്താൽ—
സമാംതേ ഗോപ്രദോ യാതി വിപ്രായ ശിവമംദിരമ്
വർഷാവസാനത്തിൽ, ഗോപ്രദാനി ബ്രാഹ്മണനായി ശിവക്ഷേത്രത്തിലെ ശുഭസ്ഥലത്ത് എത്തുന്നു.
പ്രതിപദ്യേകഭക്താശീ സമാംതേ കപിലാപ്രദഃ
പ്രതിപതിയിൽ ഒരിക്കൽ മാത്രം ഭക്ഷണം കഴിച്ചാൽ, വർഷാവസാനത്തിൽ കപിലപശു ദാനം ചെയ്യുന്നു.
ഏകാദശ്യാം മാഘമാസേ ചതുര്ദശ്യഷ്ടമീഷു ച
മാഘമാസത്തിലെ ഏകാദശി, ചതുർദശി, അഷ്ടമി എന്നിവയിൽ—
ഉപാനഹൌ കംബലാംശ്ച ചൈത്രേ ഛത്രാദികം തതഃ
അവൻ ചെരിപ്പും കംബളിയും, ചൈത്രത്തിൽ കുടയും മറ്റും ദാനം ചെയ്യണം.
ബ്രാഹ്മണാനാം മഹാരാജ സോഽശ്വമേധഫലം ലഭേത്
മഹാരാജാവേ, ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് അശ്വമേധയാഗഫലം അവൻ പ്രാപിക്കും.
ദശമ്യാമേകഭക്താശീ സമാംതേ ദശധേനുദഃ
പത്താം തീയതി ഒരിക്കൽ മാത്രം ഭക്ഷണം കഴിച്ച്, അവസാനം പത്ത് പശുക്കൾ ദാനം ചെയ്യുന്നവൻ—
തിലദ്രോണോപരിഗതോ ബ്രഹ്മാംഡാധിപതിര്ഭവേത്
എള്ള് ഒരു അളവിൽ വച്ചാൽ, അവൻ ബ്രഹ്മാണ്ഡത്തിന്റെ അധിപതിയാകും.
സംപൂജ്യ സിതസപ്തമ്യാം ഭാനുധാന്യാനി സപ്ത യഃ
വെളുത്ത ഏഴാം തീയതി സൂര്യനു സമർപ്പിച്ച് ഏഴ് വിധം ധാന്യങ്ങൾ സമർപ്പിച്ച് ആരാധിക്കുന്നവൻ—
സ താരയതി സപ്താഷ്ടൌ കുലാന്യാത്മാനമേവ ച
അവൻ തന്റെ കുടുംബത്തിലെ ഏഴ് അല്ലെങ്കിൽ എട്ട് തലമുറകളെയും തന്നെതന്നെയും മോചിപ്പിക്കും.
മാസോപവാസീ യോ ദദ്യാദ്ധേനും വിപ്രായ ശോഭനാമ് 4.121.
ഒരു മാസം ഉപവാസം കഴിഞ്ഞ്, നല്ല ഒരു പശു ബ്രാഹ്മണന് ദാനം ചെയ്യുന്നവൻ—
പക്ഷോപവാസീ യോ ദദ്യാദ്വിപ്രായ കപിലാദ്വയമ്
പകുതി മാസം ഉപവാസം കഴിഞ്ഞ്, രണ്ടു കപില പശുക്കൾ ബ്രാഹ്മണന് ദാനം ചെയ്യുന്നവൻ—
ദദ്യാത്ത്രിംശത്പലാദൂര്ധ്വം മഹീം കൃത്വാ തു കാംചനീമ്
മുപ്പത് പലയോ അതിലധികമോ ഭാരമുള്ള ഭൂമി സ്വർണ്ണം ചേർത്ത് ദാനം ചെയ്യണം.
തിലദ്രോണോപരി ഗതാം ബ്രാഹ്മണായ കുടുംബിനേ
എള്ള് ഒരു അളവിൽ വച്ച്, ഗൃഹസ്ഥ ബ്രാഹ്മണന് ഭൂമി ദാനം ചെയ്യണം.