കാര്ത്തിക്യാം യോ വൃഷോത്സര്ഗം കൃത്വാ നക്തം സമാചരേത്
കാർത്തികമാസത്തിൽ, യോജിച്ചുള്ള ഒരു കാളയെ വിടുതൽ നടത്തി, രാത്രി ഉപവാസം ആചരിക്കുന്നവൻ—
വ്രതാംതേ ഗൌഃ പ്രദാതവ്യാ ഭോജനം ശക്തിതഃ പരമ്
വ്രതം കഴിഞ്ഞ്, കഴിവിനനുസരിച്ച് ഒരു പശുവും ഭക്ഷണവും നൽകണം.
ചതുര്ദശ്യാം തു നക്താശീ സമാംതേ ഗോയുഗപ്രദഃ
പതിനാലാം ദിവസം, രാത്രി മാത്രം ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നവൻ, വ്രതം കഴിഞ്ഞ് രണ്ട് പശുക്കൾ ദാനം ചെയ്യണം.
സപ്തരാത്രോഷിതോ ദദ്യാദ്ഘൃതകുംഭം ദ്വിജാതയേ
ഏഴ് രാത്രി ഉപവാസം ചെയ്തവൻ, ഒരു ബ്രാഹ്മണനു ഒരു പാത്രം നെയ്യ് നൽകണം.
മാസാംതേ ച സ ഗാം ദദ്യാദ്ധേനുമംതേ പയസ്വിനീമ്
മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, വ്രതം അവസാനിപ്പിച്ച് ഒരു പാൽകറക്കുന്ന പശു ദാനം ചെയ്യണം.
സോപവാസഃ പഞ്ചഗവ്യം പിബേദ്രാത്രൌ വിചക്ഷണഃ
ഉപവാസം ചെയ്ത ശേഷം, ജ്ഞാനിയാകുന്നവൻ രാത്രിയിൽ അഞ്ചു ഗവ്യങ്ങൾ കുടിക്കണം.
കപിലായാസ്തു ഗോമൂത്രം കൃഷ്ണായാ ഗോമയം തഥാ 4.121.
കപില വർണ്ണമുള്ള പശുവിന്റെ മൂത്രവും, കൃഷ്ണ വർണ്ണമുള്ള പശുവിന്റെ ചാണകവും സ്വീകരിക്കണം.
ഗൃഹീത്വാ കര്ബുരായാസ്തു ഘൃതമേകത്ര മേലയേത്
കറുത്ത പുള്ളിയുള്ള പശുവിൽ നിന്നുള്ള നെയ്യ് എടുത്ത്, എല്ലാം ഒന്നിച്ച് കലർത്തണം.
തതഃ പ്രഭാതസമയേ സ്നാത്വാ സംതര്പ്യ ദേവതാഃ
അതിനുശേഷം, പുലർച്ചെ കുളിച്ച്, ദേവതകളെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തണം.
ബ്രഹ്മകൂര്ചവ്രതം ഹ്യേതത്സര്വപാപപ്രണാശനമ് ബ്രഹ്മകൂര്ചോപവാസേന തത്സര്വം നശ്യതി ക്ഷണാത്
ഇത് ബ്രഹ്മകൂർച വ്രതമാണ്, എല്ലാപാപങ്ങളും നശിപ്പിക്കുന്നതും. ബ്രഹ്മകൂർച ഉപവാസം ചെയ്താൽ, എല്ലാ പാപങ്ങളും ഒരു നിമിഷത്തിൽ നശിക്കും.
അനഗ്നിപക്വമശ്നാതി തൃതീയായാം തു യോ നരഃ
മൂന്നാം ദിവസം, തീയിൽ വേവിക്കാത്ത ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നവൻ—
ഏതദ്ദൃഷിവ്രതം നാമ സര്വമാങ്ഗല്യകാരകമ്
ഇത് ദർശികളുടെ വ്രതം എന്നറിയപ്പെടുന്നു, എല്ലാ മംഗളവും നൽകുന്നതാണ്.
തിലപ്രസ്ഥോപരി ഗതം സിതമാല്യയുഗാന്വിതമ് തദംതേ രാജരാജഃ സ്യാദഗ്നിവ്രതമിദം സ്മൃതമ്
ഒരു പ്രസ്ഥം എള്ളിന്മേൽ വെച്ച്, വെള്ള മാലകൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചാൽ, അവസാനം രാജാധിരാജാവാകും; ഇതാണ് അഗ്നിവ്രതം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്.
കൃത്വാ പലദ്വയാദൂര്ധ്വം ശയ്യാഭ്യാം സംയുതം നരഃ
ഇങ്ങനെ ചെയ്ത ശേഷം, രണ്ട് പാലയുടെ ഭാരത്തിൽ അതു കിടക്കകൾക്കൊപ്പം വയ്ക്കണം.
സത്യലോകേ വസേത്കല്പം സഹസ്രമഥ ഭൂപതിഃ
സത്യലോകത്തിൽ രാജാവ് ആയിരം കല്പം വസിക്കും.
മുഖവാസം പരിത്യജ്യ സമാംതേ ഗോപ്രദോ ഭവേത്
വർഷാവസാനത്തിൽ മുഖവാസം ഉപേക്ഷിച്ചവൻ ഗോപ്രദാനി ആകുന്നു.
നിശി കൃത്വാ ജലേ വാസം പ്രഭാതേ ഗോപ്രദോ ഭവേത് 4.121.
രാത്രി വെള്ളത്തിൽ താമസിച്ചാൽ, പ്രഭാതത്തിൽ ഗോപ്രദാനി ആകുന്നു.
ചാന്ദ്രായണം ച യഃ കുര്യാദ്ധൈമം ചന്ദ്രം നിവേദയേത്
യാർ ചന്ദ്രായണ വ്രതം അനുഷ്ഠിച്ച് പൊൻചന്ദ്രൻ അർപ്പിക്കുമോ, അവൻ ഫലം പ്രാപിക്കും.
ജ്യേഷ്ഠേ പഞ്ചതപാഃ സായം ഹേമധേനുപ്രദോ ദിവമ്
ജ്യേഷ്ഠമാസത്തിൽ സായാഹ്നം അഞ്ചു തപസ്സും അനുഷ്ഠിച്ചാൽ പൊൻപശു ദാനം ചെയ്ത് സ്വർഗ്ഗം പ്രാപിക്കും.
അനുലേപനം യഃ കുര്യാത്തൃതീയായാം ശിവാലയേ
തൃതീയ തിഥിയിൽ ശിവക്ഷേത്രത്തിൽ ആരെങ്കിലും അനുലേപനം ചെയ്താൽ—
മാഘേ നിശ്യാര്ദ്രവാസാഃ സ്യാത്സപ്തമ്യാം ഗോപ്രദോ ഭവേത
മാഘമാസത്തിൽ ഏഴാം തിഥിയിൽ, ഉണങ്ങിയ വസ്ത്രം ധരിച്ച് രാത്രി കഴിച്ചാൽ, ഗോപ്രദാനി ആകുന്നു.
ദത്ത്വാ കൃതോപവാസസ്തു ദിവി കല്പശതം വസേത്
ദാനം നൽകി ഉപവാസം അനുഷ്ഠിച്ചാൽ, സ്വർഗ്ഗത്തിൽ നൂറു കല്പം വസിക്കും.
തദ്വത്കല്പദ്വയാദൂര്ധ്വം കരിഭ്യാം സംയുതം നരഃ
അങ്ങനെ തന്നെ, രണ്ട് കല്പം കഴിഞ്ഞാൽ, ആൾക്ക് ആനകളുടെ കൂട്ടം കൂടെ ലഭിക്കും.
ത്രിരാത്രോപോഷിതോ ദദ്യാത്ഫാല്ഗുന്യാം ഭവനം ശുഭമ്
മൂന്ന് രാത്രി ഉപവസിച്ച്, ഫാൽഗുണമാസത്തിൽ മനോഹരമായ ഒരു വീട് ദാനം ചെയ്യണം.
സുരലോകമവാപ്നോതി ധാമ വ്രതസമന്വിതമ്
വ്രതഫലത്തോടെ ദേവലോകം അവൻ പ്രാപിക്കും.
പൌര്ണമാസ്യാമവാപ്നോതി മോക്ഷമിന്ദുവ്രതാദിഹ
പൗർണമി ദിവസം, ഇന്ദുവ്രതം തുടങ്ങിയവ അനുഷ്ഠിച്ചാൽ, ഇവിടെയേയ്ക്ക് മോക്ഷം ലഭിക്കും.
ദത്ത്വാ സിതദ്വിതീയായാമിംദോര്ലവണഭോജനമ് 4.121.
ശുക്ലദ്വിതീയയിൽ ഉപ്പുള്ള ഭക്ഷണം ദാനം ചെയ്താൽ—
സമാംതേ ഗോപ്രദോ യാതി വിപ്രായ ശിവമംദിരമ്
വർഷാവസാനത്തിൽ, ഗോപ്രദാനി ബ്രാഹ്മണനായി ശിവക്ഷേത്രത്തിലെ ശുഭസ്ഥലത്ത് എത്തുന്നു.
പ്രതിപദ്യേകഭക്താശീ സമാംതേ കപിലാപ്രദഃ
പ്രതിപതിയിൽ ഒരിക്കൽ മാത്രം ഭക്ഷണം കഴിച്ചാൽ, വർഷാവസാനത്തിൽ കപിലപശു ദാനം ചെയ്യുന്നു.
ഏകാദശ്യാം മാഘമാസേ ചതുര്ദശ്യഷ്ടമീഷു ച
മാഘമാസത്തിലെ ഏകാദശി, ചതുർദശി, അഷ്ടമി എന്നിവയിൽ—