ഉത്പത്തിഹേതുഭൂതാ വൈ ഭൂതാനാം മഹതാം നൃപ । തേഷാമേവ ഗൃഹീതാനി ശനൈഃ പഞ്ചേന്ദ്രിയാണി തു
എന്നാൽ രാജാവേ, മഹാന്മാരിൽ നിന്നാണ് സൃഷ്ടിയുടെ കാരണങ്ങൾ ഉത്ഭവിച്ചത്; അതേ ജീവികളിൽ നിന്നായിരുന്നു постепമായി അഞ്ചു ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ എടുത്തത്.
തഥൈവാവയവാഃ സൂക്ഷ്മാഃ ഷണ്ണാമപ്യമിതൌജസാമ്
അണ്ടും സൂക്ഷ്മമായаныяകാംഗങ്ങളും വരികയായി — ആറ് എണ്ണം; ഓരോന്നും ശക്തിയും സൂക്ഷ്മതയും ധരിച്ചവയാണ്.
സംനിവേശ്യാത്മമാത്രാസു സ രാജന്ഭഗവാന്വിഭുഃ । ഭൂതാനി നിര്മമേ താത സര്വാണി വിധിപൂര്വകമ്
പ്രഭവമേൻ മഹാത്മാവും പിന്നീട് ആ ജീവികളെ മദ്യമേ തെരുവുകളുടെ സ്വഭാവങ്ങളിലാക്കി നിക്ഷേപിച്ചു; മകനേ, അദ്ദേഹം നിർണ്ണീതക്രമമനുസരിച്ച് അവയെ എല്ലാം രൂപം കൊടുത്തു.
യന്മൂര്ത്യവയവാഃ സൂക്ഷ്മാസ്തസ്യേമാന്യാശ്രയാണി ഷട് । തസ്മാച്ഛരീരമിത്യാഹുസ്തസ്യ മൂര്തിം മനീഷിണഃ
ആ ഭൗതികവും സൂക്ഷ്മവുമായ അവയവങ്ങൾക്ക് ആറ് ആശ്രയങ്ങളുണ്ട്; അതിനാൽ ജ്ഞാനികൾ പറയുന്നു — ശരീരം അവയവങ്ങൾ പ്രകാശിപ്പിച്ച രൂപമാണെന്ന്.
മഹാന്തി താനി ഭൂതാനി ആവിശന്തി തതോ വിഭുമ് । കര്മണാ സഹ രാജേന്ദ്ര സഗുണാശ്ചാപി വൈ ഗുണാഃ
ആ മഹാസំណിധാനത്തിൽ നിന്നായിരുന്നു സർവഭൂതാടക്ഷൻ പ്രവേശിച്ചത്; പ്രവർത്തിയോടെ, രാജാവേ, ഗുണങ്ങൾ അവനോടുകൂടിയായിരുന്നു — ചിലപ്പോൾ ലക്ഷണങ്ങളോടും ചിലപ്പോൾ ലക്ഷണമില്ലാതെയുമായിരുന്നു.
തേഷാമിദം തു സപ്താനാം പുരുഷാണാം മഹൌജസാമ് । സൂക്ഷ്മാഭ്യോ മൂര്തിമാത്രാഭ്യഃ സമ്ഭവത്യവ്യയാദ്വയമ്
അവരിൽ നിന്നായിരുന്നു ആ ഏഴ് മഹാന്മാരിൽ രണ്ട് അക്ഷയ താരതഅംങ്ങൾ ജനിച്ചത്: ഊക്ഷ്മവും വെറും പ്രത്യക്ഷവുമായതും.
ഭൂതാദിമഹതസ്താത യേന വ്യാപ്തമിദം ജഗത് । തസ്മാദപി മഹാബാഹോ പുരുഷാഃ പഞ്ച ഏവ ഹി
ഹോ പ്രതാപവാനേ, ഈ ലോകം ഇതിൽ നിന്നായ് വ്യാപിച്ചതാണ് — അതുകൊണ്ടു തന്നെ പരമപാത്രന്മാർ ആണ്⑤ നമ്പറില്‍ ആ അഞ്ചുകൊണ്ടാണെന്നും.
കേചിദേവം പരാം താത സൃഷ്ടിമിച്ഛന്തി പണ്ഡിതാഃ । അന്യേഽപ്യേവം മഹാബാഹോ പ്രവദന്തി മനീഷിണഃ
ചിലർ, മകനേ, പരമത്തെ ഇത്തരമാകൃതിയാൽ സൃഷ്ടിക്കണമെന്ന് അറിവുള്ളവർ പറയുന്നു; മറ്റ് ചിലർ, ഘടികളും, resistente—ക്ഷമിക്കണം — മഹാന്മാരെന്നു വാചാലരാണ്, മറ്റെങ്ങനെയെന്നും പ്രചാരണം ചെയ്യുന്നു.
യോഽസാവാത്മാ പരസ്താത കല്പാദൌ സൃജതേ തനുമ് । പ്രജനശ്ച മഹാബാഹോ സിസൃക്ഷുര്വിവിധാഃ പ്രജാഃ
പരമനെ ഒഴികെയുള്ള ആ ആത്മാവ് കല്പാദിയുടെ ആദിയില്‍ ആദ്യം ശരീരം രൂപപ്പെടുത്തുന്നു; ഹോ ശക്തിബലംനായവ, അത് വിവിധ രൂപങ്ങളിൽ അനേകം സന്തതികളെയാണ് ജനിപ്പിക്കുന്നത്.
തേന സൃഷ്ടഃ പുദ്ഗലസ്തു പ്രധാനം വിശതേ നൃപ । പ്രധാനം ക്ഷോഭിതം തേന വികാരാന്യുജതേ ബഹൂന്
അവനെ നിന്നാണ് പുദ്‌ഗലസംഹിത ഉഷിതമായി, പ്രാഥമികതയിൽ പ്രവേശിച്ചത്; ആ പ്രാഥമികം അവനാൽ ചേർത്താവലേറ്റ് അനേകം മാറ്റങ്ങൾക്കും പരിവർത്തനങ്ങൾക്കും വിധേയമാവുന്നു.
ഉത്പദ്യതേ മഹാംസ്തസ്മാത്തതോ ഭൂതാദിരേവ ഹി । ഉത്പദ്യതേ വിശാലം ച ഭൂതാദേഃ കുരുനന്ദന
ആ ജീവികളിൽ നിന്നാണ് മഹാനൊരാൾ ജനിച്ചത്; അതിനാൽ കുരുകുലജനനിവര്‍ഹനെ, മുക്തിയേതിരായവരെ, പ്രഥമം ജന്തുക്കൾ ഉത്ഘടിക്കുന്നതും അവയിൽ നിന്നാണ് വിപുലമായൊരു ജീവി ജനിക്കുന്നത് എന്നും.
വിശാലാച്ച ഹരിസ്താത ഹരേശ്ചാപി വൃകാസ്തഥാ । വൃകൈര്മുഷ്ണന്തി ച ബുധാസ്തസ്മാത്സര്വം ഭവേന്നൃപ
ആ മഹത്ത്വത്തിൽ നിന്നാണ് ഹരി ഹരേഷനും, കൂടാതെ ലോകപ്പൂച്ചകളും ജനിച്ചത്; ആ പുൽക്കൂട്ടത്തിൽ ശാണകവിദഗ്ധന്മാർ തങ്ങളുടെ ശരീരം ചൂടാക്കുന്നു — ഈ വിധം സഹസ്രാധിപനേ, എല്ലാം ഉത്തപ്പെടുന്നു.
തഥൈഷാമേവ രാജേന്ദ്ര പ്രാദുര്ഭവതി വേഗതഃ । മാത്രാണാം കുരുശാര്ദൂല വിബോധസ്തദനന്തരമ്
അതേ രീതിയിൽ അവരായ രാജാവിന്റേത് ദ്രുതമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു; പിന്നെ, കുരുവിന്റെ വഥനത്തിലെ കടുവയേ, انهنയുടെ പരിധികൾ പിന്നീട് വെളിപ്പെട്ടുതന്നെയായിരിക്കും എന്ന് അറിഞ്ഞിരിക്കണം.
തസ്മാദപി ഹൃഷീകാണി വിവിധാനി നൃപോത്തമ । തഥേയം സൃഷ്ടിരാഖ്യാതാഽഽരാധ്യതഃ കുരുനന്ദന
അതിനാൽ, ഹോ രാജാവിന്റെ ഉത്തമനേ, അനേകം വ്യത്യസ്താനന്ദങ്ങളും ഉദയിക്കുന്നു; ഇങ്ങനെ ഈ സൃഷ്ടിയെ ആരാധിക്കുവാനുള്ളതാ എന്ന് കുരുകുലത്തിന്റെ ആഹ്ലാദമേ, പ്രഖ്യാപിച്ചതാണ്.
ഭൂയോ നിബോധ രാജേന്ദ്ര ഭൂതാനാമിഹ വിസ്തരമ് । ഗുണാധികാനി സര്വാണി ഭൂതാനി പൃഥിവീപതേ
പിന്നീടുമൊരു കാര്യമായും, ഹോ രാജാവേ, ഇവിടെ ജീവികളുടെ വ്യാപ്തി മനസിലാക്കുക: അനേകം ഗുണങ്ങൾ പിടിച്ചുലക്കുന്ന എല്ലാ ജീവികളും ഭൂമിയെസ്വാമിക്കും ആണു.
ആകാശമാദിതഃ കൃത്വാ ഉത്തരോത്തരമേവ ഹി । ഏകം ദ്വൌ ച തഥാ ത്രീണി ചത്വാരശ്ചാപി പഞ്ച ച
അഥവാ ആ എന്നാവശ്യത്തിൽ ആദ്യം ആകാശം രൂപീകരിച്ചു, തുടർച്ചയായി; ഒന്നും, രണ്ടും, അതുപോലെ മൂന്നും, നാല്, അഞ്ചും.
തതഃ സ ഭഗവാന്ബ്രഹ്മാ പദ്മാസനഗതഃ പ്രഭുഃ । സര്വേഷാം തു സ നാമാനി കര്മാണി ച പൃഥക്പൃഥക്
അനന്തരേ ആ സന്നിധി, ബ്രഹ്മാ, കുലപുഷ്പത്തിന്മേൽ ഇരുന്ന് — എല്ലാ നാമങ്ങളും ക്രിയകളും വ്യത്യസ്തമായി, ഒറ്റയ്ക്ക് പിരിഞ്ഞുവെന്നായിരുന്നു.
വേദശബ്ദേഭ്യ ഏവാദൌ പൃഥക്സംസ്ഥാശ്ച നിര്മമേ । കര്മോദ്ഭവാനാം ദേവാനാം സോഽസൃജദ്ദേഹിനാം പ്രഭുഃ
വേദം എന്നൊരു ശബ്ദത്തിൽ നിന്നു മാത്രം ആദ്യം അവർ ഒറ്റപ്പെട്ടതും, ആർക്കും ചേർന്നില്ലായ്മയുമായും നിന്നു; ഭഗവാൻ അഗ്നിദേവന്മാരെയും യജ്ഞജനിതരായ ദൈവങ്ങളെയും ദേഹമുള്ള ജീവികളെയും സൃഷ്ടിച്ചു.
തുഷിതാനാം ഗണം രാജന്യജ്ഞം ചൈവ സനാതനമ് । ദത്ത്വാ വീര സമാനേഭ്യോ ഗുഹ്യം ബ്രഹ്മ സനാതനമ്
തൃഷ്ടിതര സേനയും ശാശ്വതയജ്ഞവും അവൻ രൂപപ്പെടുത്തി, അധികബലമുള്ള വീരന്മാർക്കു അജ്ഞാതശാശ്വതബ്രഹ്മം അവകാശമായി നൽകി.
ദുദോഹ യജ്ഞസിദ്ധയര്ഥമൃഗ്യജുഃ സാമലക്ഷണമ് । കാലം കാലവിഭക്തീശ്ച ഗ്രഹാനൃതൂംസ്തഥാ നൃപ
സംസ്കാരസിദ്ധിക്കും ആവശ്യമായ കർശനപാലും സമാരൂപലക്ഷണങ്ങളുള്ള മൃദുലവാനം എന്നിവയെയും സൃഷ്ടിച്ചു; കാലം, കാലവിഭാഗങ്ങൾ, നക്ഷത്രമായോടുള്ള ക്രമം, ഗ്രഹകഥാനകഥകളും — ഹോ രാജാവേ, ഇവയുമാണ്.
സരിതഃ സാഗരാഞ്ഛൈലാന്സമാനി വിഷമാണി ച । കാമം ക്രോധം തഥാ വാചം രതിം ചാപി കുരുദ്വഹ
നദികളും സമുദ്രങ്ങളുമൊക്കെയും, പർവതങ്ങളും — ഇവ എല്ലാം ആകൃതിയിൽ ഒരുപോലെയായിരുന്നു സൃഷ്ടിച്ചവരോടൊപ്പം; Kama, കോപം, വാക്സ്, ആനന്ദം എന്നും അദ്ദേഹം നിശ്ചയിച്ചു.
സൃഷ്ടിം സസര്ജ രാജേന്ദ്ര സിസൃക്ഷുര്വിവിധാഃ പ്രജാഃ । ധര്മാധര്മൌ വിവേകായ കര്മണാം ച തഥാസൃജത്
മഹാരാജാ, വിശ്വബ്രഹ്മാവ് സൃഷ്ടിയെ രൂപപ്പെടുത്തി; അനേകം പ്രവൃത്തി ജീവികൾ സൃഷ്ടിച്ച് നല്ലതും ചീത്തയുമായത്, വിവേകം, കൂടാതെ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ വ്യത്യസ്ത ധർമ്മവ്യവസ്ഥകളും നിശ്ചയിച്ചു.
സുഖദുഃഖാദിഭിര്ദ്വന്ദ്വൈഃ പ്രജാശ്ചേമാ ന്യയോജയത് । അണ്വ്യോ മാത്രാവിനാശിന്യോ ദശാര്ധാനാം തു യാഃ സ്മൃതാഃ
ആവശ്യാനുസരിച്ച് സുഖവും ദുഃഖവും പോലുള്ള വിരുദ്ധയുക്ത ദ്വന്ദ്വങ്ങളായി ജീവികളെ ക്രമീകരിച്ചു; ചിലവരിൽ അണുപോലെ അഖണ്ഡത ഉണ്ടായപ്പോൾ, മറ്റ് പലർ പത്തു കാൽപ്പാടുകളായി ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്ന വിധം രൂപപ്പെട്ടവരായി.
താഭിഃ സര്വമിദം വീര സമ്ഭവത്യനുപൂര്വശഃ । യത്കൃതം തു പുരാ കര്മ സന്നിയുക്തേന വൈ നൃപ
ഈ വിധേന ലോകം പദേ പദേ ഉൽപ്പത്തിയിൽ വരുന്നു; മുമ്പ് ഉണ്ടായിരുന്ന ക്രിയകൾ എല്ലാം നിയമവുമുള്ള അതിഥി ഭരണകർത്താവിന്റെ നിശ്ചയത്തിലായിരുന്നു.
സ തദേവ സ്വയം ഭേജേ സൃജ്യമാനം പുനഃ പുനഃ । ഹിംസ്രാഹിംസ്രേ മൃദുക്രൂരേ ധര്മാധര്മേ ഋതാനൃതേ
മറിയാതെ ഇവിടെയുണ്ട് അവൻ വീണ്ടും വീണ്ടും ജനിപ്പിക്കുന്നവ — ഹിംസകരവും അമഭ്യന്തരവുമായവ, സ്നേഹപരവും കരളില്ലാത്തവ, ധാർമികവും അധർമ്മികവുമായവ, സതും അസതുമായവ.
യദ്യഥാസ്യാഭവത്സര്ഗേ തത്തസ്യ സ്വയമാവിശത് । യഥാ ച ലിങ്ഗാന്യൃതവഃ സ്വയമേവാനുപര്യയേ
ജനനകാലത്ത് അവരുടെ ജനപ്രകൃതികൾ എങ്ങിനെയായിരുന്നോ, അതേ സ്വഭാവങ്ങൾ സ്വയം മുന്നേറിപ്പോകുന്നു; തെറ്റായ ചിഹ്നങ്ങൾക്കും അത് പോലെ തന്നെ തൽക്രമം ഉളവാകുന്നു.
സ്വാനി സ്വാന്യഭിപദ്യന്തേ തഥാ കര്മാണി ദേഹിനഃ । ലോകസ്യേഹ വിവൃദ്ധ്യര്ഥം മുഖബാഹൂരുപാദതഃ
ശരീരധാരികള്‍ സ്വയം അനുയോജ്യമായ കര്‍മ്മങ്ങള്‍ ഏറ്റെടുത്തുള്ളവര്‍; ലോകത്തിന്റെ വർധനയ്ക്കായി അവർ മുഖം, കൈകള്‍,Thighs, കാൽ എന്നിവയിൽ നിന്നാണ് ജനിച്ചത്.
ബ്രഹ്മ ക്ഷത്രം തഥാ ചോഭൌ വൈശ്യശൂദ്രൌ നൃപോത്തമ । മുഖാനി യാനി ചത്വാരി തേഭ്യോ വേദാ വിനിഃസൃതാഃ
മുഖങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ബ്രാഹ്മണർ ജനിക്കുന്നത്, കൈകളിൽ ക്ഷത്രിയർ, Thighs-ൽ വൈഷ്യർ, പാദങ്ങളിൽ ശൂദ്രർ — മഹാരാജാ, ആ നാല് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നെയാണ് വേദങ്ങൾ ഉല്പന്നമായത്.
ഋഗ്വേദസഹിതാ താത വസിഷ്ഠേന മഹാത്മനാ । പൂര്വാന്മുഖാന്മഹാബാഹോ ദക്ഷിണാച്ചാപി വൈ ശൃണു
ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കുക: റെഗ്വേദം മഹാമനസ്സുള്ള വശിഷ്ഠനിൽ നിന്നാണ് മുൻമുഖങ്ങളിൽ നിന്നായി ഉദിച്ച് വിട്ടത്; പടിഞ്ഞാറോട്ടല്ല, പുര്വേഷൂരുവിൽ നിന്നോടുകൂടിയാണ് അത് ഉദിച്ചിരുന്നതെന്ന് ധീരശക്തനായ നരനേ.
യജുര്വേദോ മഹാരാജ യാജ്ഞവല്ക്യേന വൈ സഹ । സാമാനി പശ്ചിമാത്താത ഗൌതമശ്ച മഹാനൃഷിഃ
യജുർവേദം, മഹാരാജാ, യജനവർ്ധകനോടുകൂടി വന്നു; സാമവേദം പാശ്ചാത്യവശത്ത് നിന്നാണ് ഉത്ഭവിച്ചത്, അതിന്റെ മഹാഭിന്നൻ ഗൗതമൻ ആയിരുന്നു.