പാലാശാശ്വത്ഥഭംഗേന പഞ്ചഗവ്യജലേന ച
പാലാശവും അശ്വത്ത്വം ശാഖകൾ ഒടിച്ച്, പഞ്ചഗവ്യജലം ഉപയോഗിച്ച്—
പ്രണമ്യ ച ഗവാ സാര്ദ്ധം ബ്രാഹ്മണായ നിവേദയേത് ।। 4.120.
കാളയോടൊപ്പം നമസ്കരിച്ച് ബ്രാഹ്മണനു സമർപ്പിക്കണം.
നമസ്തേഽങ്ഗിരസാം നാഥ വാക്പതേഥ ബൃഹസ്പതേ
അംഗിരസരുടെ നാഥനായ വാക്കുകളുടെ അധിപനായ ബൃഹസ്പതേ, നമസ്കാരം.
ഏവം സുരഗുരും പൂജ്യ പ്രണിപത്യ ക്ഷമാപയേത്
ഇങ്ങനെ ദേവഗുരുവിനെ പൂജിച്ച്, നമസ്കരിച്ച് ക്ഷമ ചോദിക്കണം.
അഥ വാ മൌക്തികാന്യേവ സുവൃത്താനി ബൃഹംതി ച
അല്ലെങ്കിൽ, നല്ല രൂപത്തിലുള്ള മുത്തുകളും നൽകാം.
ഭക്ത്യാ മൌക്തികദാനേന ദത്തേന കുരുനന്ദന കുര്വന്ബൃഹസ്പതേഃ പൂജാം ന കദാചിത്പ്രജായതേ
വിശ്വാസപൂർവ്വം മുത്ത് ദാനം ചെയ്ത് ബൃഹസ്പതിയുടെ പൂജ ചെയ്യുന്നവൻ, കുരുനന്ദനാ, വീണ്ടും ജനിക്കേണ്ടി വരില്ല.
യേ ഭാര്ഗവോദയമവാപ്യ സവസ്ത്രപുഷ്പാം കുര്വംത്യനന്യ മനസോഽങ്ഗിരസേ ച പൂജാമ്
ശുക്രൻ ഉദയിക്കുമ്പോൾ, മനസ്സിൽ മറ്റൊന്നും ഇല്ലാതെ വസ്ത്രവും പുഷ്പവും ഉപയോഗിച്ച് അംഗിരസിന് പൂജ ചെയ്യുന്നവർ—
ഇതി ശ്രീഭവിഷ്യേ മഹാപുരാണ ഉത്തരപര്വണി ശ്രീകൃഷ്ണയുധിഷ്ഠിരസംവാദേ ശുക്രബൃഹസ്പത്യര്ഘപൂജാവിധാനം നാമ വിംശത്യുത്തരശതതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീഭവിഷ്യ മഹാപുരാണത്തിലെ ഉത്തരപർവ്വത്തിൽ ശ്രീകൃഷ്ണനും യുദിഷ്ഠിരനും തമ്മിലുള്ള സംഭാഷണത്തിൽ 'ശുക്ര-ബൃഹസ്പത്യാർഘ്യപൂജാവിധാനം' എന്ന ഇരുപതാം അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
വ്രതപഞ്ചാശീതിവര്ണനമ് നോക്താനി യാനി കസ്യാപി മുനിഭിര്ധര്മദര്ശിഭിഃ
ധർമ്മസത്ത്വം കാണുന്ന മഹർഷിമാരിൽ ആരും പറയാത്തതും,
ഭവിഷ്യമത്സ്യമാര്തംഡപുരാണേഷു ച വര്ണിതമ്
അത് ഭവിഷ്യ, മത്സ്യ, മാർതാണ്ഡ പുരാണങ്ങളിൽ വിവരിച്ചിരിക്കുന്നു.
യദഭീഷ്ടം സുമിത്രായ ശിഷ്യായ ച സുതായ ച
സുമിത്രനും ശിഷ്യനും പുത്രനും ആഗ്രഹിക്കുന്നതെന്തും,
ശ്രുതിസ്മൃതിപുരാണേഭ്യോ യന്മയാ ഹ്യവധാരിതമ്
വേദങ്ങളിൽ, സ്മൃതികളിൽ, പുരാണങ്ങളിൽ നിന്ന് ഞാൻ മനസ്സിലാക്കിയതെന്തും,
സ്നാത്വാ പ്രഭാതസംധ്യായാമുപഗൃഹ്യ ച പിപ്പലമ്
പ്രഭാതസന്ധ്യയിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് അശ്വത്ത്വിൽ പൂജ ചെയ്ത്,
വ്രതാനാമുത്തമം ഹ്യേതത്സര്വപാപപ്രണാശനമ്
ഇത് എല്ലാ വ്രതങ്ങളിൽ ഉത്തമവും പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നതുമാണ്.
സുശുദ്ധസ്യ സുവര്ണസ്യ സുവര്ണം യഃ പ്രയച്ഛതി
ശുദ്ധമായ സ്വർണം ശുദ്ധനായവനു നൽകുന്നവൻ,
വ്രതം വാചസ്പതേരേതദ്ബലബുദ്ധിപ്രദായകമ്
ബ്രഹസ്പതിയുടെ ഈ വ്രതം ശക്തിയും ബുദ്ധിയും നൽകുന്നു.
ലവണം കടുതിക്തം ച ജീരകം മരിചാനി ച
ഉപ്പ്, കയ്പ്പും കട്ടും, ജീരകം, കുരുമുളക് ഇവയും,
ചതുര്ഥ്യാ മേകഭക്താശീ സകൃദ്ദത്ത്വാ കുടുംബിനേ 4.121.
നാലാം ദിവസം ഒരു നേരം മാത്രം ഭക്ഷണം കഴിച്ച്, ഇവ വീട്ടമ്മയ്ക്ക് ഒരിക്കൽ നൽകി,
ഏതച്ഛിലാവ്രതം നാമ ലക്ഷ്മീലോകപ്രദായകമ്
ഇത് ശിലാവ്രതം എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു, ലക്ഷ്മിയുടെ ലോകം നൽകുന്ന വ്രതം.
നക്തമന്നം ചരിത്വാ തു ഗവാ സാര്ദ്ധം കുടുംബിനേ
രാത്രിയിൽ മാത്രം അന്നം കഴിച്ച്, പശുക്കളോടും വീട്ടമ്മയോടും കൂടെ വ്രതം പാലിച്ച്,
പ്രണമ്യ ഭക്ത്യാ ദേവേശൌ പ്രീയേതാം ശിവകേശവൌ
ഭക്തിയോടെ ദേവേശന്മാരായ ശിവനും കേശവനും നമസ്കരിച്ചാൽ അവർ സന്തോഷിക്കും.
കൃത്വൈകഭുക്തം വര്ഷാംതേ ശക്ത്യാ ഹൈമവൃഷാന്വിതാമ്
വർഷാവസാനത്തിൽ ഒരു നേരം മാത്രം ഭക്ഷണം കഴിച്ച്, കഴിവനുസരിച്ച് സ്വർണ്ണം കൊണ്ടുള്ള കാളയുമായി,
ഏതദ്രുദ്രവ്രതം നാമ പാപശോകപ്രണാശനമ്
ഇത് രുദ്രവ്രതം എന്നു പറയപ്പെടുന്നു, പാപവും ദുഃഖവും നശിപ്പിക്കുന്ന വ്രതം.
സര്വൌഷധ്യുദകസ്നാതഃ പഞ്ചമ്യാം പൂജ്യ പംചകമ്
എല്ലാ ഔഷധങ്ങളുടെയും വെള്ളത്തിൽ കുളിച്ച്, അഞ്ചാം ദിവസം അഞ്ചു വസ്തുക്കൾക്ക് പൂജ ചെയ്യണം.
ഗൃഹാദ്യുലൂഖലം ശൂര്പഃ ശിലാ സ്ഥാലീ ച പഞ്ചമീ
വീട്ടിലെ ഉലൂഖലം, ചാളിക്കട്ടി, അരക്കല്ല്, പാത്രം എന്നിവ അഞ്ചാം ദിവസം,
ഏതാനി ഗൃഹിണാം ഗേഹേ പ്രസ്ഥാപ്യ പുരുഷോത്തമമ്
ഇവ വീട്ടമ്മയുടെ വീട്ടിൽ പുരുഷോത്തമനു വേണ്ടി സ്ഥാപിക്കണം.
ഏതദ്ഗൃഹവ്രതം നാമ സര്വ സൌഖ്യപ്രദായകമ്
ഇത് ഗൃഹവ്രതം എന്നറിയപ്പെടുന്നു, എല്ലാത്തരം സന്തോഷവും നൽകുന്ന വ്രതം.
യസ്തു നീലോത്പലം ഹൈമം ശര്കരാപാത്രസംയുതമ് 4.121.
ആരെങ്കിലും സ്വർണ്ണപാത്രത്തിൽ പഞ്ചസാര നിറച്ച് നീലനീർപ്പൂ സമർപ്പിച്ചാൽ,
സ വൈഷ്ണവം പദം യാതി ലീലാവ്രതമിദം സ്മൃതമ്
അവൻ വൈഷ്ണവലോകം പ്രാപിക്കും; ഇത് ലീലാവ്രതം എന്നാണറിയപ്പെടുന്നത്.
പാരിതേ ച പുനര്ദദ്യാത്തിലതൈലഘടം നവമ്
വ്രതം പൂർത്തിയായപ്പോൾ, വീണ്ടും പുതിയ എള്ളെണ്ണകുടം സമർപ്പിക്കണം.