യസ്യയസ്യ ഗയാശ്രാദ്ധം സ കരോതി ദിനേ വണിക്
വ്യാപാരി ഓരോ ദിവസവും ആര്ക്ക് ഗയാശ്രാദ്ധം ചെയ്യുമോ—
ബ്രവീതി ച മഹാഭാഗ പ്രസാദേന തവാനഘ
അവൻ പറയുന്നു: 'മഹാഭാഗവാനേ, നിന്റെ കൃപയാൽ, പാപരഹിതനേ—'
സ കൃത്വാ ധനലോഭാച്ച പ്രേതാനാം സത്കൃതിം വണിക്
അങ്ങനെ പ്രേതന്മാരെ ആദരിച്ച്, വ്യാപാരി ധനലോഭം കൊണ്ടു—
ശ്രവണദ്വാദശീയോഗേ പൂജയിത്വാ ജനാര്ദനമ്
ശ്രവണദ്വാദശി ദിവസം ജനാർദ്ദനനെ ആരാധിച്ചു—
മഹാനദീസംഗമേഷു പ്രതിവര്ഷം യുധിഷ്ഠിര
പ്രതിവർഷം, മഹാനദികളുടെ സംഗമങ്ങളിൽ, യുദിഷ്ഠിരാ—
അവാപ പരമം സ്ഥാനം ദുര്ലഭം ചാത്ര മാനവൈഃ ശീതലാമലപാനീയാഃ പുഷ്കരിണ്യോ മനോഹരാഃ ।। 4.75.
അവൻ മനുഷ്യർക്കു പ്രാപിക്കാനാകാത്ത പരമാവസ്ഥയിൽ എത്തി; അവിടെ തണുത്ത, ശുദ്ധജലമുള്ള, മനോഹരമായ കുളങ്ങൾ ഉണ്ട്.
തം ദേശമാസാദ്യ വണിങ് മഹാത്മാ സുതപ്തജാംബൂനദഭൂഷിതാംഗഃ
ആ ദേശത്ത് എത്തുമ്പോൾ, മഹാത്മാവായ വ്യാപാരി നന്നായി ഉരുക്കിയ പൊന്നാലങ്കാരങ്ങൾ ധരിച്ചിരിക്കുന്നു.
ഇതി ശ്രീഭവിഷ്യേ മഹാ പുരാണ ഉത്തരപര്വണി ശ്രീകൃഷ്ണയുധിഷ്ഠിരസംവാദേ ശ്രവണദ്വാദശീവ്രതവര്ണനം നാമ പഞ്ചസപ്തതിതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ ശ്രീഭവിഷ്യ മഹാപുരാണത്തിലെ ഉത്തരപർവ്വത്തിൽ ശ്രീകൃഷ്ണനും യുദിഷ്ഠിരനും തമ്മിലുള്ള സംഭാഷണത്തിൽ ശ്രവണദ്വാദശി വ്രതത്തിന്റെ വിവരണം എന്ന പേരിലുള്ള എഴുപത്തിയഞ്ചാമത്തെ അധ്യായം.
വിജയശ്രവണദ്വാദശീവ്രതവര്ണനമ് സര്വപാപപ്രശമനഃ സര്വസൌഖ്യപ്രദായകഃ
വിജയശ്രവണദ്വാദശി വ്രതത്തിന്റെ വിവരണം—എല്ലാ പാപങ്ങളും നീക്കുകയും എല്ലാ സൗഖ്യങ്ങളും നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഏകാദശീ യദാ സാ സ്യാച്ഛ്രവണേന സമന്വിതാ
ഏകാദശി ശ്രവണ നക്ഷത്രത്തോടൊപ്പം വരുമ്പോൾ—
ബലവാനജിതോ ദൈത്യോ ബലിര്നാമാ മഹാബലഃ തതോ ദേവാ മഹാവിഷ്ണും ഗത്വാ വചനമൂചിരേ
ജയിക്കാനാവാത്ത ദാനവനായ ബലി എന്ന മഹാബലശാലി ഉണ്ടായിരുന്നു. അപ്പോൾ ദേവന്മാർ മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ അടുക്കൽ ചെന്നു ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ജഹി ദൈത്യം മഹാബാഹോ ബലിം ബലനിഷൂദന
'ദാനവനായ ബലിയെ സംഹരിക്കണം, മഹാബാഹുവേ, ശക്തിയെ നശിപ്പിക്കുന്നവനേ!'
ഉവാച വാക്യം കാലജ്ഞോ ദേവാനാം ഹിതകാമ്യയാ
കാലം അറിയുന്നവൻ ദേവന്മാരുടെ ക്ഷേമം ആഗ്രഹിച്ച് വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
തപസാ ഭാവിതാത്മാനം ശാന്തം ദാന്തം ജിതേന്ദ്രിയമ് തപസോന്തഃ സുബഹുനാ കാലേ നാസ്യ ഭവിഷ്യതി
തപസ്സിലൂടെ ശുദ്ധമായ മനസ്സുള്ളവൻ, ശാന്തനും ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ ജയിച്ചവനും ആയ ബലിയെ, വളരെ തപസ്സിന് ശേഷം, സമയമാകുമ്പോൾ അവന്റെ അന്ത്യം സംഭവിക്കും.
യദാ വിനയസമ്പന്നം ജ്ഞാസ്യേ കാലേന കേനചിത്
എപ്പോഴെങ്കിലും കുറേ കാലം കഴിഞ്ഞ് വിനയത്തോടെ ഉള്ള ഒരാളെ ഞാൻ അറിയുമ്പോൾ,
അദിതിര്മാം പ്രപന്നാ വൈ പുത്രാര്ഥേ പുത്രലോഭിനീ
മകനുണ്ടാകണമെന്ന ആഗ്രഹത്തോടെ, മകനെക്കുറിച്ചുള്ള മോഹത്തിൽ അടിതി എന്നെ സമീപിച്ചു.
തദ്ദേവാനാം ഹിതം സര്വേ ചാഹിതം തു സുരദ്വിഷാമ് 4.76.
അത് ദേവന്മാർക്കു മുഴുവനും നല്ലതും, ദൈവവൈരികൾക്കു ദോഷകരവുമാകും.
ഏവമുക്താ ഗതാ ദേവാഃ കാര്യം വിഷ്ണുരചിംതയത് അദിതിര്വരയാമാസ വാംഛിതം മേ ഭവിഷ്യതി
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ദേവന്മാർ പോയി; വിഷ്ണു ആ കാര്യത്തെക്കുറിച്ച് ആലോചിച്ചു. അടിതി ആഗ്രഹിച്ചതു തന്നെ അവൾക്കു ലഭിക്കുമെന്ന് ഉറപ്പിച്ചു.
അഥ കാലേ ബഹുതിഥേ ഗതേ സാ ഗര്ഭിണീ ഹ്യഭൂത്
അതിനുശേഷം വളരെ കാലം കഴിഞ്ഞ്, അവൾ ഗർഭിണിയായി.
ഹ്രസ്വപാദം ഹ്രസ്വകായം മഹച്ഛിരസമര്ഭകമ്
ചെറിയ കാലുകളും ചെറുതായ ശരീരവും വലിയ തലയും ഉള്ള ഒരു കുഞ്ഞ് ജനിച്ചു.
ദൃഷ്ട്വാ തു വാമനം ജാതം യദി സാ വക്തുമുദ്യതാ
വാമനൻ ജനിച്ചതു കണ്ടപ്പോൾ, അവൾ സംസാരിക്കാൻ തയ്യാറായി.
ഏകാദശ്യാം ഭാദ്രപദേ ശ്രവണേന നരോത്തമ
ഭാദ്രപദമാസത്തിലെ പതിനൊന്നാം തീയതിയിൽ, ശ്രവണ നക്ഷത്രത്തിൽ, മഹാനായ മനുഷ്യനേ,
ഭയം ബഭൂവ ദൈത്യാനാം ദേവാനാം തോഷ ആഭവത്
അസുരന്മാരിൽ ഭയം പിറന്നു; ദേവന്മാർക്കു സന്തോഷം ലഭിച്ചു.
ചകാര കശ്യപോ ധീമാന്പ്രജാപതിരനുദ്യതഃ
ധീരനായ പ്രജാപതി കശ്യപൻ വൈകാതെ കർമ്മങ്ങൾ നടത്തി.
കുശസ്വച്ഛോദകധരഃ കമംഡലുവിഭൂഷിതഃ
കുശഗ്രാസത്തിൽ നിൽക്കുമ്പോൾ, ശുദ്ധജലം കൈയിൽ പിടിച്ച്, കമണ്ഡലുവാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവനായി.
ദൃഷ്ട്വാ ബലിമഥോവാച വാമനോഽഭ്യേത്യ തത്ക്ഷണമ്
ബലിയെ കണ്ടപ്പോൾ, വാമനൻ ഉടൻ അവന്റെ അടുത്തേക്ക് ചെന്നു സംസാരിച്ചു.
പാദത്രയപ്രമാണേന പഠനാര്ഥേ സ്ഥിതോ ഹ്യസി 4.76.
നീ ഇവിടെ മൂന്ന് അടി അളവിൽ പാരായണത്തിനായി നില്ക്കുന്നു.
തതോ വര്ദ്ധിതുമാരബ്ധോ വാമനോഽനംതവിക്രമഃ
അതിനുശേഷം അനന്തവിക്രമനായ വാമനൻ വളരാൻ തുടങ്ങി.
താഭ്യാമിംദ്രാദികാഁല്ലോകാഁല്ലലാടേ ബ്രഹ്മണഃ പദമ്
അവൻ ആ രണ്ട് പടികളാൽ ഇന്ദ്രനും മറ്റും ഉള്ള ലോകങ്ങളെയും ബ്രഹ്മാവിന്റെ ലളാടത്തുള്ള സ്ഥാനത്തെയും എത്തി.
തദ്ദൃഷ്ട്വാ മഹദാശ്ചര്യം സിദ്ധാ ദേവര്ഷയസ്തഥാ
ആ മഹത്തായ അത്ഭുതം കണ്ടപ്പോൾ സിദ്ധന്മാരും ദൈവമുനികളും അതുപോലെ അത്ഭുതപ്പെട്ടു.