ಪ್ರತಿಪತ್ಕ್ರಮಯೋಗೇನ ವಿಹಿತಾ ಯಸ್ಯ ಯಾ ತಿಥಿಃ
ಚಂದ್ರಮಾನದ ಪ್ರಕಾರ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ದಿನದಲ್ಲಿ, ಅವನಿಗೆ ಯಾವ ತಿಥಿ ಬರುವದೋ, ಅದನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು.
ಶುಕ್ಲಾ ತಸ್ಯಾಂ ಪ್ರಕುರ್ವೀತ ಸ್ನಾನಂ ನಿಯಮತತ್ಪರಃ
ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದಂದು, ನಿಯಮದಿಂದ ಶುದ್ಧ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು.
ನಾರೀ ನರೋ ವಾ ರಾಜೇನ್ದ್ರ ಸಂತರ್ಪ್ಯ ಪಿತೃದೇವತಾಃ
ಮಹಾರಾಜನೇ, ಹೆಂಗಸು ಅಥವಾ ಗಂಡಸು, ಪಿತೃಗಳು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿ,
ಪಿಷ್ಟಾತಕೇನ ವಿಲಿಖೇದ್ವತ್ಸರಂ ಪುರುಷಾಕೃತಿಮ್
ಹಿಟ್ಟು ಮತ್ತು ಸಿಹಿತಿಂಡಿಗಳಿಂದ ಒಂದು ವರ್ಷ ಮಾನವನ ರೂಪವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.
ದೀಪೈಶ್ಚಾಪಿ ಸನೈವೇದ್ಯೈಃ ಪೂಜಯೇದ್ವತ್ಸರಂ ತದಾ ಪೂಜಯೇದ್ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನ್ವಿದ್ವಾನ್ಮಂತ್ರೈರ್ವೇದೋದಿತೈಃ ಶುಭೈಃ
ದೀಪಗಳು ಮತ್ತು ನೈವೇದ್ಯಗಳಿಂದ ಆ ರೂಪವನ್ನು ಒಂದು ವರ್ಷ ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ಜ್ಞಾನಿಗಳು ವೇದದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವ ಶುಭ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
ಸಂವತ್ಸರೋಽಸಿ ಪರಿವತ್ಸರೋಸೀಡಾ ವತ್ಸರೋಽಭಿತ್ಸರೋಽಸಿ ಉಷಸಸ್ತೇ ಕಲ್ಪಂತಾಮಹೋರಾತ್ರಾಸ್ತೇ ಕಲ್ಪಂತಾಮರ್ಧಮಾಸಸ್ತೇ ಕಲ್ಪತಾಂ ಮಾಸಾಸ್ತೇ ಕಲ್ಪತಾಮೃತವಸ್ತೇ ಕಲ್ಪನ್ತಾಂ ಸಂವತ್ಸರಸ್ತೇ ಕಲ್ಪತಾಮ್
ನೀನು ವರ್ಷ, ಪರಿವರ್ಷ, ಇಡಾ, ವರ್ಷ, ಅಭಿತ್ಸರ; ನಿನ್ನ ಉಷಸ್ಸುಗಳು, ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ, ಅರ್ಧಮಾಸ, ತಿಂಗಳು, ಋತುಗಳು, ವರ್ಷಗಳು ಸದಾ ಇರಲಿ ಎಂದು ಆಶಿಸಬೇಕು.
ಏವಮಭ್ಯರ್ಚ್ಯ ವಾಸೋಭಿಃ ಪಶ್ಚಾತ್ತಮಭಿವೇಷ್ಟಯೇತ್
ಹೀಗೆ ಪೂಜಿಸಿ, ಆ ರೂಪವನ್ನು ಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ಹೊದಿಸಬೇಕು.
ತತಸ್ತಂ ಪ್ರಾರ್ಥಯೇತ್ಪಶ್ಚಾತ್ಪುರಃ ಸ್ಥಿತ್ವಾ ಕೃತಾಂಜಲಿಃ 4.8.
ನಂತರ ಕೈಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ, ಅದರ ಮುಂದೆ ನಿಂತು ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡಬೇಕು.
ಏವಮುಕ್ತ್ವಾ ಯಥಾಶಕ್ತಿ ದದ್ಯಾದ್ವಿಪ್ರಾಯ ದಕ್ಷಿಣಾಮ್
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ ಮೇಲೆ, ಶಕ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣೆ ಕೊಡಬೇಕು.
ತತಃ ಪ್ರಭೃತ್ಯನುದಿನಂ ತಿಲಕಾಲಂಕೃತಂ ಮುಖಮ್
ಆಮೇಲೆ ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಮುಖವನ್ನು ತಿಲಕದಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಬೇಕು.
ಏವಂ ನರೋ ವಾ ನಾರೀ ವಾ ವ್ರತಮೇತತ್ಸಮಾಚರೇತ್
ಹೀಗೆ, ಗಂಡಸು ಅಥವಾ ಹೆಂಗಸು ಯಾರಾದರೂ ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.
ಭೂತಾಃ ಪ್ರೇತಾಃ ಪಿಶಾಚಾಶ್ಚ ದುರ್ವಾರಾ ವೈರಿಣೋ ಗ್ರಹಾಃ
ಭೂತಗಳು, ಪ್ರೇತಗಳು, ಪಿಶಾಚಿಗಳು, ಭಯಂಕರ ಶತ್ರುಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಹಗಳು,
ಪೂರ್ವಮಾಸೀನ್ಮಹೀಪಾಲೋ ನಾಮ್ನಾ ಶತ್ರುಂಜಯೋ ಜಯೀ
ಹಿಂದೆ ಶತ್ರುಂಜಯ ಎಂಬ ಜಯಶಾಲಿ ಮಹಾರಾಜನು ಇದ್ದನು.
ತಯಾ ವ್ರತಮಿದಂ ಚೈತ್ರೇ ಗೃಹೀತಂ ದ್ವಿಜಸನ್ನಿಧೌ ।। ಸಂವತ್ಸರಂ ಪೂಜಯಿತ್ವಾ ಧೃತ್ವಾ ಹೃದಿ ಜನಾರ್ದನಮ್
ಅವನು ಚೈತ್ರ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡನು; ಒಂದು ವರ್ಷ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ, ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಜನಾರ್ದನನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದನು.
ಅಸೂಯುಃ ಕ್ಷೇಪ್ತುಕಾಮೋ ವಾ ಸಮಾಗಚ್ಛತಿ ಯಃ ಪುರಃ
ಯಾರು ದ್ವೇಷದಿಂದ ಅಥವಾ ಹಾನಿ ಮಾಡಲು ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತಾನೋ,
ಸಪತ್ನೀದರ್ಪಾಪಹರಾ ವಶೀಕೃತಮಹೀತಲಾ
ಸಪತ್ನಿಗಳ ಗರ್ವವನ್ನು ತೆಗೆದು, ಭೂಮಿಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿದನು.
ತಾವತ್ಕರೇಣಾಭಿಭೂತೋ ಭರ್ತಾ ಪುತ್ರಃ ಸವೇದನಃ
ಅವನು ಕೈಯಿಂದ ಅಡಿಗೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ, ಪತಿ ಅಥವಾ ಮಗನು ನೋವಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಾನೆ.
ಧರ್ಮರಾಜಪುರಂ ಪ್ರಾಪ್ತುಂ ಸರ್ವಭೂತಾಪಹಾರಕಃ 4.8.
ಧರ್ಮರಾಜನ ನಗರವನ್ನು ತಲುಪಲು, ಅವನು ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
ತಸ್ಯ ದ್ವಾರಮನುಪ್ರಾಪ್ತಾಃ ಪ್ರವೇಷ್ಟುಂ ಗೃಹಮಞ್ಜಸಾ
ಅವರು ಆ ಮನೆಯ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಬಂದು, ನೇರವಾಗಿ ಒಳಗೆ ಹೋಗಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದರು.
ಪಾರ್ಶ್ವಸ್ಥಿತಾಂ ಚಿತ್ರಲೇಖಾಂ ತಿಲಕಾಲಂಕೃತಾನನಾಮ್
ಅವನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಲೇಖೆ ನಿಂತಿದ್ದಳು, ಅವಳ ಮುಖದಲ್ಲಿ ತಿಲಕದ ಅಲಂಕಾರ ಹೊತ್ತಿತ್ತು.
ಗತೇಷು ತೇಷು ಸ ನೃಪಃ ಪುತ್ರೇಣ ಸಹ ಭಾರತ
ಅವರು ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೋದ ನಂತರ, ಆ ರಾಜನು ತನ್ನ ಮಗನ ಜೊತೆಗೆ ಹೊರಟನು, ಭಾರತ.
ಏತದ್ವ್ರತಂ ಮಹಾಭಾಗ ಕೀರ್ತಿತಂ ತೇ ಮಹೋದಯಮ್
ಮಹಾಭಾಗನೆ, ಈ ಮಹತ್ತರವಾದ ವ್ರತವನ್ನು ನಿನಗೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಏತತ್ತ್ರಿಲೋಕತಿಲಕಾಲಕಭೂಷಣಂ ತೇ ಖ್ಯಾತಂ ವ್ರತಂ ಸಕಲದುಃಖಹರಂ ಪರಂ ಚ
ಈ ವ್ರತವು ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಅಲಂಕಾರವೂ, ಕಪೋಲದ ಶೋಭೆಯೂ ಆಗಿದ್ದು, ಎಲ್ಲ ದುಃಖಗಳನ್ನು ದೂರಮಾಡುವ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದದ್ದು ಎಂದು ನಿನಗೆ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅಶೋಕವ್ರತವರ್ಣನಮ್ ಅಶೋಕಂ ಪೂಜಯೇದ್ವೃಕ್ಷಂ ಪ್ರರೂಢಶುಭಪಲ್ಲವಮ್
ಅಶೋಕ ಮರವು ಶುಭವಾದ ಹೊಸ ಮೊಗ್ಗುಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತಾಗ ಅದನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
ವಿರೂಢೈಃ ಸಪ್ತಧಾನ್ಯೈಶ್ಚ ಗುಣ ಕೈರ್ಮೋದಕೈಃ ಶುಭೈಃ
ಏಳು ವಿಧದ ಮೊಳೆದು ಬಂದ ಧಾನ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೂ ಉತ್ತಮವಾದ ಮಿಠಾಯಿಗಳಿಂದ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು.
ಪುಷ್ಪಧೂಪಾದಿನಾ ತದ್ವತ್ಪೂಜಯೇತ್ತದ್ದಿನೇಽನಘ
ಆ ದಿನದಲ್ಲಿ ಹೂವು, ಧೂಪ ಮತ್ತು ಇತರವುಗಳಿಂದ ಕೂಡ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು, ಪಾಪರಹಿತನೆ.
ಪಿತೃಭ್ರಾತೃಪತಿಶ್ವಶ್ರೂಶ್ವಶುರಾಣಾಂ ತಥೈವ ಚ
ಹಾಗೆಯೇ ಪಿತೃಗಳು, ತಮ್ಮಂದಿರು, ಗಂಡ, ಅತ್ತೆ ಮತ್ತು ಮಾವನಿಗೂ ಕೂಡ ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು.
ಇತ್ಯುಚ್ಚಾರ್ಯ ತತೋ ದದ್ಯಾದರ್ಘ್ಯಂ ಶ್ರದ್ಧಾಸಮನ್ವಿ ತಮ್
ಹೀಗೆ ಉಚ್ಚರಿಸಿ, ನಂತರ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.
ದಮಯನ್ತೀ ಯಥಾ ಸ್ವಾಹಾ ಯಥಾ ವೇದವತೀ ಸತೀ
ದಮಯಂತಿ, ಸ್ವಾಹಾ ಮತ್ತು ಸತೀ ವೇದವತಿಯಂತೆ ಮಾಡಬೇಕು.
ವನೇ ವ್ರಜಂತ್ಯಾ ಸದ್ಧರ್ಮಃ ಸೀತಯಾ ಸಂಪ್ರದರ್ಶಿತಃ
ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ ಸೀತೆಯವರು ತೋರಿಸಿದ ಸತ್ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು.