ಯುಯುಧಾತೇ ಬಹೂನ್ಮಾರ್ಗಾನ್ಕೃತವಂತೌ ಸುದುರ್ಜಯೌ
ಅವರು ಹಲವಾರು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೋರಾಡಿ, ಇಬ್ಬರೂ ಬಹಳ ಕಷ್ಟದಿಂದ ಜಯಿಸಬಹುದಾದವರಾಗಿದ್ದರು.
ಹತೇ ತಸ್ಮಿನ್ಮಹಾವೀರ್ಯೇ ಕಾನ್ಯಕುಬ್ಜಾ ಭಯಾತುರಾಃ
ಆ ಮಹಾವೀರನು ಬಲಿಯಿಂದ ಬಿದ್ದಾಗ, ಕಾನ್ಯಕುಬ್ಜದ ಜನರು ಭಯದಿಂದ ನಡುಗಿದರು.
ರಣಂ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ಗೃಹಂ ಜಗ್ಮುರ್ನೃಪಶೋಕಪರಾಯಣಾಃ
ಅವರು ಯುದ್ಧವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ರಾಜನ ದುಃಖದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿ, ಮನೆಗೆ ಹೋದರು.
ಸ್ವಂಸ್ವಂ ನಿವೇಶನಂ ಜಗ್ಮುರ್ಮಹೀರಾಜಭಯಾತುರಾಃ
ಮಹಾರಾಜನ ಭಯದಿಂದ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದರು.
ಮಹೀರಾಜಸ್ತು ಬಲವಾನ್ಸಪ್ತಲಕ್ಷಬಲಾನ್ವಿತಃ 3.3.6.
ಆದರೆ ಮಹಾರಾಜನು ಬಹುಬಲಶಾಲಿಯಾಗಿ, ಏಳು ಲಕ್ಷ ಸೈನಿಕರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದನು.
ತಥಾ ಭೀಷ್ಮಃ ಪರಿಮಲೋ ಲಕ್ಷಣಃ ಪಿತರಂ ಸ್ವಕಮ್
ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಭೀಷ್ಮನು, ಪರಿಮಳನು ಮತ್ತು ಲಕ್ಷಣನು ತಮ್ಮ ತಂದೆಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋದರು.
ಭೂಮಿರಾಜಸ್ಯ ವಿಜಯೋ ಜಯಚಂದಯಶೋ ರಣೇ
ಭೂಮಿಯ ರಾಜನ ಜಯ ಮತ್ತು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಜಯಚಂದ್ರನ ಖ್ಯಾತಿ.
ಜಯಚಂದ್ರಃ ಕಾನ್ಯಕುಬ್ಜೇ ದೇಹಲ್ಯಾಂ ಪೃಥಿವೀಪತಿಃ
ಕನ್ಯಾಕುಬ್ಜ ಮತ್ತು ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಜಯಚಂದ್ರನು ಭೂಮಿಯ ಅಧಿಪತಿ ಆಗಿದ್ದನು.
ಭೀಷ್ಮಃ ಸಿಂಹಸ್ಥಿತೇ ಗಂಗಾಕೂಲೇ ಶಕ್ರಪ್ರಪೂಜಕಃ
ಗಂಗೆಯ ತೀರದಲ್ಲಿ ಸಿಂಹದಂತೆ ನಿಂತಿದ್ದ ಭೀಷ್ಮನು ಇಂದ್ರನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ಮಾಸಾಂತೇ ಭಗವಾನಿಂದ್ರೋ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ತದ್ಭಕ್ತಿಮುತ್ತಮಾಮ್
ಮಾಸಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಭಗವಂತನಾದ ಇಂದ್ರನು ಅವನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದನು.
ದೇಹಿ ಮೇ ವಡವಾಂ ದಿವ್ಯಾಂ ಯದಿ ತುಷ್ಟೋ ಭವಾನ್ಪ್ರಭುಃ
"ಪ್ರಭುವೇ, ನೀವು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟಿದ್ದರೆ ನನಗೆ ಆ ದಿವ್ಯ ಕುದುರೆಯನ್ನು ಕೊಡಿ."
ದದೌ ಸ ಭಗವಾನಿಂದ್ರಸ್ತತ್ರೈವಾನ್ತರ್ಹಿತೋಭವತ್
ಅಲ್ಲೆ ಭಗವಂತನಾದ ಇಂದ್ರನು ಅದನ್ನು ಕೊಟ್ಟು, ತಕ್ಷಣವೇ ಅದೆಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದನು.
ತಸ್ಮಿನ್ಕಾಲೇ ಪರಿಮಲಃ ಪಿತೃಶೋಕಪರಾಯಣಃ ಪರೀಕ್ಷಾರ್ಥಂ ಶಿವಃ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಸರ್ಪರೋಗೇಣ ತಂ ಗ್ರಸತ್
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪರಿಮಳನು ಪಿತೃಶೋಕದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ್ದಾಗ, ಶಿವನು ಸ್ವತಃ ಅವನನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಸರ್ಪರೋಗವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿದನು.
ವ್ಯತೀತೇ ಪಂಚಮೇ ಮಾಸೇ ನೃಪಃ ಶಕ್ತಿವಿವರ್ಜಿತಃ
ಐದು ತಿಂಗಳು ಕಳೆದಾಗ, ರಾಜನು ಶಕ್ತಿಹೀನನಾದನು.
ಮರಣಾಯ ಯಯೌ ಕಾಶೀಂ ಸ್ವಪತ್ನ್ಯಾ ಸಹಿತೋ ನೃಪಃ
ಮರಣಕ್ಕಾಗಿ ರಾಜನು ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಕಾಶಿಗೆ ಹೋದನು.
ಏತಸ್ಮಿನ್ನನ್ತರೇ ಕಶ್ಚಿತ್ಪನ್ನಗೋ ಮೂಲಸಂಸ್ಥಿತಃ
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಸರ್ಪವು ಬೇರುಗಳ ಬಳಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ರುದ್ರಾಹಿಂ ಪನ್ನಗಃ ಪ್ರಾಹ ಭವಾನ್ನಿರ್ದಯ ಮನ್ದಧೀಃ
ರುದ್ರಾಹಿ ಎಂಬ ಸರ್ಪನು ಹೇಳಿದನು: "ನೀನು ದಯೆಯಿಲ್ಲದವನೂ, ಮೂರ್ಖನೂ ಆಗಿದ್ದೀಯೆ."
ಮೂರ್ಖೋಽಯಂ ಭೂಪತಿಃ ಸಾಕ್ಷಾದಾರನಾಲಂ ಪಿಬೇನ್ನಹಿ 3.3.7.
"ಈ ರಾಜನು ಮೂರ್ಖನು; ಅವನು ನೇರವಾಗಿ ಕರಗಿದ ತಾಮ್ರವನ್ನೂ ಕುಡಿಯಲು ಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದಾನೆ!"
ರಾಜ್ಞೋ ದೇಹೇ ಪರಂ ಹರ್ಷಂ ಪ್ರತ್ಯಹಂ ಪ್ರಾಪ್ತವಾನಹಮ್
ಪ್ರತಿ ದಿನವೂ ರಾಜನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಅಪಾರ ಸಂತೋಷವಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಮೂರ್ಖೋತ್ರ ಭೂಪತಿರ್ಯೋ ವೈ ತೈಲೋಷ್ಣಂ ಯನ್ನ ದತ್ತವಾನ್
ಇಲ್ಲಿ ರಾಜನು ಮೂರ್ಖನು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ಬಿಸಿ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಕೊಡಲಿಲ್ಲ.
ಚಕಾರ ಪನ್ನಗೋಕ್ತಂ ತದ್ಗತರೋಗೋ ನೃಪೋಽಭವತ್
ರಾಜನು ಸರ್ಪನು ಹೇಳಿದಂತೆ ಮಾಡಿದನು, ಅವನ ರೋಗವು ಹೋಗಿಹೋದದು.
ತತೋ ಜಾತಂ ಸ್ವಯಂ ಲಿಂಗಮಂಗುಷ್ಠಾಭಂ ಸನಾತನಮ್
ಆಮೇಲೆ, ಅಂಗುಷ್ಠದಂತೆ ಸ್ವಯಂ ಪ್ರकटವಾದ ಶಾಶ್ವತ ಲಿಂಗವು ಹುಟ್ಟಿತು.
ನಿಶೀಥೇ ತಮ ಉದ್ಭೂತೇ ದಿಕ್ಷು ಸೂರ್ಯತ್ವಮಾಗತಮ್
ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ, ಕತ್ತಲೆ ಆವರಿಸಿದಾಗ, ಅದು ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿತು.
ಮಹಿಮ್ನಸ್ತವಪಾಠೈಶ್ಚ ತುಷ್ಟಾವ ಗಿರಿಜಾಪತಿಮ್
ಮಹಿಮ್ನಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಪಠಿಸಿ, ಅವನು ಗಿರಿಜಾಪತಿಯನ್ನೆ ಮೆಚ್ಚಿಸಿದನು.
ಶ್ರುತ್ವಾಹ ನೃಪತಿರ್ದೇವಂ ಯದಿ ತುಷ್ಟೋ ಮಹೇಶ್ವರ
ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದ ರಾಜನು ದೇವರೊಡನೆ ಹೀಗೆಂದನು: 'ಮಹಾದೇವಾ, ನೀವು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟಿದ್ದರೆ,'
ತಥೇತ್ಯುಕ್ತ್ವಾ ಮಹಾದೇವೋ ಲಿಂಗರೂಪತ್ವಮಾಗತಃ
'ಹೌದು' ಎಂದು ಮಹಾದೇವನು ಹೇಳಿ, ಲಿಂಗರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು.
ತದಾ ಮಲಸ್ತು ಸಂತುಷ್ಟಃ ಪ್ರಾಪ್ತೋ ಗೇಹಂ ಮಹಾವತೀಮ್
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಲಸನು ಸಂತೋಷಗೊಂಡು ಮಹಾ ಮನೆಗೆ ಬಂದನು.
ತತಃಪ್ರಭೃತಿ ವರ್ಷಾಂತೇ ಜಯಚಂದ್ರಪುರೀಂ ಯಯೌ 3.3.7.
ಆಗಿನಿಂದ ವರ್ಷಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವನು ಜಯಚಂದ್ರಪುರಿಗೆ ಹೋದನು.
ದಿಷ್ಟ್ಯಾ ತೇ ಸಂಕ್ಷಿತೋ ರೋಗೋ ದಿಷ್ಟ್ಯಾ ತೇ ದರ್ಶಿತಂ ಮುಖಮ್
ನಿನ್ನ ರೋಗವು ಭಾಗ್ಯವಶಾತ್ ಹೋಗಿಹೋಗಿದೆ; ಅದೇ ಭಾಗ್ಯದಿಂದ ನಿನ್ನ ಮುಖವೂ ಕಾಣಿಸಿದೆ.
ಯದಾ ಮೇ ವಿಘ್ನ ಆಭೂಯಾತ್ತದಾ ತ್ವಂ ಮಾಂ ಸಮಾಚರ
ನನಗೆ ಯಾವಾಗಲಾದರೂ ಅಡ್ಡಿ ಬಂದರೆ, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.