ನೃಪಶ್ಚೈವ ಮಹಾದೇವಂ ಮರುಸ್ಥಲನಿವಾಸಿನಮ್ ಚಂದನಾದಿಭಿರಭ್ಯರ್ಚ್ಯ ತುಷ್ಟಾವ ಮನಸಾ ಹರಮ್
ರಾಜನು ಮರುಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಮಹಾದೇವನನ್ನು ಚಂದನ ಮತ್ತು ಇತರ ಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹರನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದನು.
ಭೋಜರಾಜ ಉವಾಚ ತ್ರಿಪುರಾಸುರನಾಶಾಯ ವಹುಮಾಯಾಪ್ರವರ್ತ್ತಿನೇ
ಭೋಜರಾಜನು ಹೇಳಿದನು: ತ್ರಿಪುರಾಸುರನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದವನೇ, ಅನೇಕ ಮಾಯೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವವನೇ,
ಮ್ಲೇಚ್ಛೈರ್ಗುಪ್ತಾಯ ಶುದ್ಧಾಯ ಸಚ್ಚಿದಾನನ್ದರೂಪಿಣೇ
ಯವನರಿಂದ ಮರೆಯಲ್ಪಟ್ಟವನೇ, ಶುದ್ಧಸ್ವರೂಪನಾದ, ಸಚ್ಚಿದಾನಂದರೂಪನಾದ ದೇವರೇ,
ಗಂತವ್ಯಂ ಭೋಜರಾಜೇನ ಮಹಾಕಾಲೇಶ್ವರಸ್ಥಲೇ
ಭೋಜರಾಜನು ಮಹಾಕಾಲೇಶ್ವರ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು.
ಮ್ಲೇಚ್ಛೈಸ್ಸುದೂಷಿತಾ ಭೂಮಿರ್ವಾಹೀಕಾ ನಾಮ ವಿಶ್ರುತಾ 3.3.3.
ವಾಹಿಕ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಭೂಮಿ ಯವನರಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ದೂಷಿತವಾಗಿದೆ.
ಬಭೂವಾತ್ರ ಮಹಾಮಾಯೀ ಯೋಽಸೌ ದಗ್ಧೋ ಮಯಾ ಪುರಾ
ಅಲ್ಲಿ ನಾನು ಹಿಂದೆ ಸುಟ್ಟ ಮಹಾಮಾಯಿಯು ಮತ್ತೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು.
ಅಯೋನಿಃ ಸ ವರೋ ಮತ್ತಃ ಪ್ರಾಪ್ತವಾನ್ದೈತ್ಯವರ್ದ್ಧನಃ
ಅವನು ಗರ್ಭದಿಂದ ಹುಟ್ಟದವನು; ಅವನು ನನ್ನಿಂದ ವರವನ್ನು ಪಡೆದು ದೈತ್ಯರನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದನು.
ನಾಗನ್ತವ್ಯಂ ತ್ವಯಾ ಭೂಪ ಪೈಶಾಚೇ ದೇಶಧೂರ್ತಕೇ
ರಾಜನೇ, ನೀನು ಪಿಶಾಚಿಗಳ ಮತ್ತು ಮೋಸಗಾರರ ದೇಶಕ್ಕೆ ಹೋಗಬಾರದು.
ಇತಿ ಶ್ರುತ್ವಾ ನೃಪಶ್ಚೈವ ಸ್ವದೇಶಾನ್ಪುನರಾಗಮತ್
ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದ ರಾಜನು ತನ್ನ ದೇಶಕ್ಕೆ ಮರಳಿ ಬಂದನು.
ಉವಾಚ ಭೂಪತಿಂ ಪ್ರೇಮ್ಣಾ ಮಾಯಾಮದವಿಶಾರದಃ
ಮಾಯೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತನಾದ ಮಾಯಾವಾದಿ ಪ್ರೀತಿ ತುಂಬಿ ರಾಜನೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.
ಮಮೋಚ್ಛಿಷ್ಠಂ ಸಭುಂಜೀಯಾದ್ಯಥಾ ತತ್ಪಶ್ಯ ಭೋ ನೃಪ
ರಾಜನೇ, ನಾನು ಉಳಿಸಿದ ಅನ್ನವನ್ನು ಹೇಗೆ ತಿನ್ನಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ನೀನು ನೋಡು.
ಮ್ಲೇಚ್ಛಧರ್ಮೇ ಮತಿಶ್ಚಾಸೀತ್ತಸ್ಯ ಭೂಪಸ್ಯ ದಾರುಣೇ
ಆ ಭಯಾನಕ ರಾಜನ ಮನಸ್ಸು ಯವನರ ಧರ್ಮದತ್ತ ಆಕರ್ಷಿತವಾಯಿತು.
ತಚ್ಛ್ರುತ್ವಾ ಕಾಲಿದಾಸಸ್ತು ರುಷಾ ಪ್ರಾಹ ಮಹಾಮದಮ್
ಅದು ಕೇಳಿದ ಕಾಲಿದಾಸನು ಕೋಪದಿಂದ ಮಹಾಮದನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
ಹನಿಷ್ಯಾಮಿ ದುರಾಚಾರಂ ವಾಹೀಕಂ ಪುರುಷಾಧಮಮ್
ಈ ದುಷ್ಟ, ನೀಚವಾದ ವಾಹಿಕನನ್ನು ನಾನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತೇನೆ.
ಜಪ್ತ್ವಾ ದಶಸಹಸ್ರಂ ಚ ತದ್ದಶಾಂಶಂ ಜುಹಾವ ಸಃ 3.3.3.
ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಬಾರಿ ಜಪಮಾಡಿ, ಅದರ ಹತ್ತು ಭಾಗದ ಒಂದನ್ನು ಹೋಮದಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸಿದನು.
ಗೃಹೀತ್ವಾ ಸ್ವಗುರೋರ್ಭಸ್ಮ ಮದಹೀನತ್ವಮಾಗತಮ್
ತನ್ನ ಗುರುದೇವರ ಭಸ್ಮವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಅವನು ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ವಿನಯಿಯಾಗಿದನು.
ಸ್ಥಾಪಿತಂ ತೈಶ್ಚ ಭೂಮಧ್ಯೇ ತತ್ರೋಷುರ್ಮದತತ್ಪರಾಃ
ಅವರು ಆ ಭೂಮಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು; ಅಹಂಕಾರಿಗಳಾದವರು ಅಲ್ಲಿ ಉಳಿದರು.
ರಾತ್ರೌ ಸ ದೇವರೂಪಶ್ಚ ಬಹುಮಾಯಾವಿಶಾರದಃ
ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ, ದೇವಸ್ವರೂಪನಾಗಿದ್ದ ಅವನು ಅನೇಕ ಮಾಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತನಾಗಿದ್ದನು.
ಆರ್ಯ್ಯಧರ್ಮೋ ಹಿ ತೇ ರಾಜನ್ಸರ್ವಧರ್ಮೋತ್ತಮಃ ಸ್ಮೃತಃ
ಓ ರಾಜನೇ, ಆರ್ಯಧರ್ಮವು ನಿನಗೇ ಸೇರಿದೆ; ಅದು ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಲಿಂಗಚ್ಛೇದೀ ಶಿಖಾಹೀನಃ ಶ್ಮಶ್ರುಧಾರೀ ಸ ದೂಷಕಃ
ಯಾರಿಗೆ ಲಿಂಗವಿಲ್ಲ, ಶಿಖೆಯಿಲ್ಲ, ದಾಡಿಯಿದೆ, ಅವನು ಪವಿತ್ರತೆಯನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡುವವನಾಗಿದ್ದಾನೆ.
ವಿನಾ ಕೌಲಂ ಚ ಪಶವಸ್ತೇಷಾಂ ಭಕ್ಷ್ಯಾ ಮತಾ ಮಮ
ಕೌಳ ವಿಧಿಯಿಲ್ಲದೆ ಅವರ ಪಶುಗಳು ನನಗೆ ಭೋಜ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ತಸ್ಮಾನ್ಮುಸಲವನ್ತೋ ಹಿ ಜಾತಯೋ ಧರ್ಮದೂಷಕಾಃ
ಆದುದರಿಂದ ಮುಸಲನ್ನು ಹಿಡಿದ ಜನಾಂಗಗಳು ಧರ್ಮವನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡುವವರು.
ಇತ್ಯುಕ್ತ್ವಾ ಪ್ರಯಯೌ ದೇವಃ ಸ ರಾಜಾ ಗೇಹಮಾಯಯೌ
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ದೇವರು ಹೋದನು; ರಾಜನು ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದನು.
ಶೂದ್ರೇಷು ಪ್ರಾಕೃತೀ ಭಾಷಾ ಸ್ಥಾಪಿತಾ ತೇನ ಧೀಮತಾ
ಶೂದ್ರರಲ್ಲಿ ಸಹಜವಾದ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಆ ಜ್ಞಾನಿಯು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು.
ಸ್ಥಾಪಿತಾ ತೇನ ಮರ್ಯ್ಯಾದಾ ಸರ್ವದೇವೋಪಮಾನಿನೀ 3.3.3.
ಅವನು ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಸಮಾನವಾದ ಒಂದು ನೀತಿಯನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು.
ಆರ್ಯ್ಯ ವರ್ಣಾಃ ಸ್ಥಿತಾಸ್ತತ್ರ ವಿಂಧ್ಯಾನ್ತೇ ವರ್ಣಸಂಕರಾಃ
ಅಲ್ಲಿ ಆರ್ಯವರ್ಣದವರು ಉಳಿದರು; ವಿಂಧ್ಯ ಪರ್ವತದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ವರ್ಣಸಂಕರರು ಇದ್ದರು.
ಬರ್ಬರೇ ತುಷದೇಶೇ ಚ ದ್ವೀಪೇ ನಾನಾವಿಧೇ ತಥಾ
ಬರ್ಬರ ದೇಶದಲ್ಲಿಯೂ, ತುಷ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿಯೂ, ವಿವಿಧ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹೀಗೆಯೇ ನಡೆಯಿತು.
ಜಾತಾಶ್ಚಾಲ್ಪಾಯುಷೋ ಮನ್ದಾಸ್ತ್ರಿಶತಾಬ್ದಾನ್ತರೇ ಮೃತಾಃ
ಅಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವರು ಅಲ್ಪಾಯುಷ್ಯರೂ, ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದವರೂ ಆಗಿ, ಮೂರು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಸತ್ತರು.
ಬಹುಭೂಪವತೀ ಭೂಮಿಸ್ತೇಷಾಂ ರಾಜ್ಯೇ ಬಭೂವ ಹ
ಅವರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಆ ಭೂಮಿ ಅನೇಕ ರಾಜರಿರುವ ದೇಶವಾಯಿತು.
ತದನ್ವಯೇ ತ್ರಿಭೂಪಾಶ್ಚ ದ್ವಿಶತಾಬ್ದಾನ್ತರೇ ಮೃತಾಃ
ಅವರ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಮೂವರು ರಾಜರೂ ಎರಡು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಸತ್ತರು.