ಏವಮುಚ್ಚಾರ್ಯ ಮಂತ್ರಾಂ ತೇ ವಿಪ್ರಾಯ ಪ್ರತಿಪಾದಯೇತ್
ಈ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.
ಪ್ರದಕ್ಷಿಣಾ ಮಹೀ ತೇನ ಕೃತಾ ಭವತಿ ಭಾರತ 4.155.
ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದರೆ, ಭಾರತ, ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸುತ್ತಿದಂತೆ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ಸರ್ವೇ ರಸಾಃ ಸರ್ವಮನ್ನಂ ಸರ್ವಂ ಚ ಸಚರಾಚರಮ್
ಎಲ್ಲಾ ರಸಗಳು, ಎಲ್ಲಾ ಆಹಾರಗಳು, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಚರಾಚರಗಳು,
ಭವತಿ ದತ್ತ್ವಾ ನೃಣಾಂ ತು ರಸಧೇನುಂ ನ ಸಂಶಯಃ
ರಸದ ಹಸುವನ್ನು ಮಾನವರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟರೆ ಎಲ್ಲವೂ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
ಪರ್ಣೌರ್ಣಕಂಬಲಗಲಾಂ ಲವಣಾಢಕೇನ ಕೃತ್ವಾ ಫಲಸ್ತನವತೀಮಪಿ ಲಾವಣಾಖ್ಯಾಮ್
ಎಲೆ, ಉಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ಕಂಬಳದಿಂದ ಹಸುವನ್ನು ಮಾಡಿ, ಉಪ್ಪಿನ ಅಳತೆ ಹಾಕಿ, ಹಣ್ಣು ರೂಪದ ಸ್ತನವನ್ನೂ ಲಾವಣ ಎಂದು ಕರೆಯುವದನ್ನು ಕೂಡ ಸೇರಿಸಿ,
ಇತಿ ಶ್ರೀಭವಿಷ್ಯೇ ಮಹಾಪುರಾಣ ಉತ್ತರಪರ್ವಣಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣಯುಧಿಷ್ಠಿರಸಂವಾದೇ ಲವಣಧೇನುದಾನವ್ರತವಿಧಿವರ್ಣನಂ ನಾಮ ಪಂಚಪಂಚಾಶದುತ್ತರಶತತಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ
ಈ ರೀತಿ ಶ್ರೀಭವಿಷ್ಯ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಉತ್ತರಪರ್ವದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಯುಧಿಷ್ಠಿರರ ಸಂವಾದದಲ್ಲಿ ಲವಣದೇನು ದಾನವ್ರತದ ವಿಧಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ನೂರ ಐವತ್ತೈದನೇ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ಸುವರ್ಣಧೇನುದಾನವ್ರತವರ್ಣನಮ್ ಯಾಂ ದತ್ತ್ವಾ ಸರ್ವಪಾಪೇಭ್ಯೋ ಮುಚ್ಯತೇ ನಾತ್ರ ಸಂಶಯಃ
ಸುವರ್ಣದ ಹಸುವನ್ನು ದಾನಮಾಡುವ ವ್ರತದ ವಿವರಣೆ: ಇದನ್ನು ಕೊಟ್ಟರೆ ಎಲ್ಲ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಂಶಯವೂ ಇಲ್ಲ.
ಸುರಾಪೋ ಬ್ರಹ್ಮಹಾ ಗೋಘ್ನೋ ಭೀರುರ್ಭಗ್ನವ್ರತೋಽಪಿ ವಾ
ಮದ್ಯಪಾನ ಮಾಡಿದವನು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿದವನು, ಹಸುವನ್ನು ಕೊಂದವನು, ಭಯಪಡುವವನು ಅಥವಾ ವ್ರತವನ್ನು ಮುರಿದವನು ಕೂಡ,
ಮುಚ್ಯತೇ ಪಾತಕೈಃ ಸರ್ವೈರ್ದತ್ತ್ವಾ ಕಾಞ್ಚನಧೇನುಕಾಮ್
ಕಂಚಿನ ಹಸುವನ್ನು ದಾನಮಾಡಿದರೆ ಎಲ್ಲ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಅರ್ದ್ಧೇನ ವಾ ಪ್ರಕುರ್ವೀತ ಶಕ್ತ್ಯಾ ವಾ ನೃಪಸತ್ತಮ
ಅಥವಾ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಅಥವಾ ತಾನು ಶಕ್ತಿಯಂತೆ ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಮಾಡಬಹುದು, ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠ.
ವಿಭಕ್ತಾಙ್ಗೀಂ ಸುಜಘನಾಂ ಸುಮನೋಹರಕರ್ಣಿಕಾಮ್
ಅಂಗಗಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ವಿಭಜಿತವಾಗಿದ್ದು, ಸುಂದರವಾದ ಹಿಪ್ಪುಗಳು ಮತ್ತು ಆಕರ್ಷಕವಾದ ಕಿವಿಗಳುಳ್ಳ ಹಸುವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು.
ಚತುರ್ಥೇನ ತು ಭಾಗೇನ ವತ್ಸಂ ತಸ್ಯಾಃ ಪ್ರಕಲ್ಪಯೇತ್
ಆ ಹಸುವಿಗೆ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಭಾಗದಷ್ಟು ಕರುವನ್ನು ಕೂಡ ನೀಡಬೇಕು.
ತಾಮ್ರಶೃಂಗೀಂ ತಥಾ ಕುರ್ಯಾದ್ವೈಡೂರ್ಯಮಯಕಂಬಲಾಮ್
ಆ ಹಸುವಿಗೆ ತಾಮ್ರದ ಕೊಂಬುಗಳು ಮತ್ತು ವೈಡುರ್ಯ ರತ್ನದ ಕಂಬಳವನ್ನು ಹಾಕಬೇಕು.
ಕೃಷ್ಣಾಜಿನೇ ಗುಡಪ್ರಸ್ಥಂ ತತ್ರಸ್ಥಾಂ ಕಾರಯೇಚ್ಛುಭಾಮ್
ಕಪ್ಪು ಕೃಷ್ಣಮೃಗದ ಚರ್ಮದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಪ್ರಮಾಣದ ಬೆಲ್ಲವನ್ನು ಇಟ್ಟು, ಆ ಹಸುವನ್ನು ಶುಭವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.
ತಥಾಷ್ಟಾದಶ ಧಾನ್ಯಾತಪತ್ರೋಪಾನದ್ಯುಗಾನ್ವಿತಾಮ್
ಹದಿನೆಂಟು ವಿಧದ ಧಾನ್ಯಗಳು, ಒಂದು ಛತ್ರಿ ಮತ್ತು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಪಾದರಕ್ಷೆಗಳನ್ನೂ ಸೇರಿಸಬೇಕು.
ದೀಪಕಾನ್ನಾದಿಲವಣಶರ್ಕರಾಧಾನ್ಯಕಾನ್ವಿತಾಮ್ 4.156.
ದೀಪ, ಅನ್ನ, ಉಪ್ಪು, ಸಕ್ಕರೆ ಮತ್ತು ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನೂ ಸೇರಿಸಬೇಕು.
ಸ್ನಾತಃ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೀಕೃತ್ಯ ಧೇನುಂ ಸರ್ವಾಙ್ಗಸಂಯುತಾಮ್
ಸ್ನಾನಮಾಡಿ, ಎಲ್ಲಾ ಅಂಗಗಳೂ ಇರುವ ಹಸುವನ್ನು ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಹಾಕಬೇಕು.
ತ್ವಂ ಸರ್ವದೇವಗಣಮನ್ದಿರಭೂಷಣಾಸಿ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರತ್ರಿಪಥಗೋದಧಿಪರ್ವತಾನಾಮ್
ನೀನು ಎಲ್ಲ ದೇವಾಲಯಗಳ ಆಭರಣವಾಗಿದ್ದೀಯೆ, ವಿಶ್ವನಾಥ, ತ್ರಿಪಥಾ ನದಿಯು, ಹಸು, ಪರ್ವತಗಳ ಒಡೆಯನೂ ನೀನೇ.
ಲೋಕೇ ಯಥೇಪ್ಸಿತಫಲಾರ್ಥವಿಧಾಯಿನೀ ತ್ವಾಮಾಸಾದ್ಯ ಕೋ ಹಿ ಭಯಭಾಗ್ಭವತೀಹ ಮರ್ತ್ಯಃ
ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನೀನು ಇಚ್ಛಿತ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುವವಳಾಗಿದ್ದೀಯೆ; ನಿನ್ನನ್ನು ಪಡೆದವನು ಯಾರೂ ಭಯಪಡುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ.
ಏವಮಾಮನ್ತ್ರ್ಯ ತಾಂ ಧೇನುಂ ವಿಪ್ರಾಯ ಪ್ರತಿಪಾದಯೇತ್
ಈ ರೀತಿ ಹಸುವನ್ನು ಸಂಭೋಧಿಸಿ, ಆ ಹಸುವನ್ನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ಕೊಡಬೇಕು.
ದಾನಕಾಲೇ ತು ಯೇ ದೇವಾಸ್ತೀರ್ಥಾನಿ ಮನವಸ್ತಥಾ
ದಾನ ಮಾಡುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು, ತೀರ್ಥಗಳು ಮತ್ತು ಮನುಗಳು ಅಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತಾರೆ.
ನೇತ್ರಯೋಃ ಸೂರ್ಯಶಶಿನೌ ಜಿಹ್ವಾಯಾಂ ತು ಸರಸ್ವತೀ
ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನೂ ಚಂದ್ರನೂ ಇದ್ದಾರೆ; ನಾಲಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಸರಸ್ವತಿಯು ನೆಲೆಸಿದ್ದಾಳೆ.
ಶೃಂಗಾಗ್ರಗೌ ಸದಾ ಚಾಸ್ಯಾ ದೇವೌ ರುದ್ರಪಿತಾಮಹೌ ಕುಕ್ಷೌ ಸಮುದ್ರಾಶ್ಚತ್ವಾರೋ ಯೋನೌ ತ್ರಿಪಥಗಾಮಿನೀ
ಕೊಂಬುಗಳ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ ರುದ್ರ ಮತ್ತು ಪಿತಾಮಹ ದೇವರುಗಳು ಇರುತ್ತಾರೆ. ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಸಮುದ್ರಗಳೂ, ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವ ನದಿಯೂ ಇರುತ್ತದೆ.
ಋಷಯೋ ರೋಮಕೂಪೇಷು ಅಪಾನೇ ವಸುಧಾ ಸ್ಥಿತಾ
ಮೂಗಿನ ರಂಧ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಋಷಿಗಳು ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅಪಾನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ.
ಧರ್ಮಕಾಮಾರ್ಥಮೋಕ್ಷಾಸ್ತು ಪಾದೇಷು ಪರಿಸಂಸ್ಥಿತಾಃ
ಪಾದಗಳಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ, ಕಾಮ, ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷ ಎಲ್ಲವೂ ನೆಲೆಸಿವೆ.
ಪೃಷ್ಠಭಾಗೇ ಸ್ಥಿತೋ ಮೇರುರ್ವಿಷ್ಣುಃ ಸರ್ವಶರೀರಗಃ 4.156.
ಹಿಂದಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮೇರುಗಿರಿ ಇದೆ; ವಿಷ್ಣು ಎಲ್ಲ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿಯೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿದ್ದಾನೆ.
ಕಾಞ್ಚನೇನ ಕೃತಾ ಧೇನುಃ ಸರ್ವದೇವಮಯೀ ಸ್ಮೃತಾ
ಬಂಗಾರದ ಹಸುವನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳ ರೂಪವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಕರ್ಮಭೂಮೌ ಹಿ ಮರ್ತ್ಯಾನಾಂ ದಾನಮೇತತ್ಸುದುರ್ಲಭಮ್
ಈ ಕರ್ಮಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಇಂತಹ ದಾನವು ತುಂಬಾ ಅಪರೂಪ.
ಪಾವನಂ ತಾರಣಂ ಚೈವ ಕೀರ್ತಿದಂ ಶಾಂತಿದಂ ತಥಾ
ಇದು ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸುವುದು, ಉದ್ಧರಿಸುವುದು, ಕೀರ್ತಿ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ಶಾಂತಿ ತರುವದು.
ನಾರೀ ವಾ ಪೂಜ್ಯತೇ ದೇವೈರ್ವಿಮಾನವರಮಾಸ್ಥಿತಾ
ಮಹಿಳೆಯೂ ಕೂಡ ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾಳೆ, ಉತ್ತಮ ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವಳಾಗಿ.