ವಕ್ಷಃಕುಕ್ಷಿದೃಷ್ಟಿಪೃಷ್ಠಬಾಹ್ವಂಸಾಂಕಶಿರೋರುಹಾನ್
ಮೆಲುಕು, ಹೊಟ್ಟೆ, ಕಣ್ಣು, ಬೆನ್ನು, ಕೈ, ಭುಜ, ತಲೆಯ ಕೂದಲು—
ಪೂಜಿತಸ್ತ್ವಂ ಯಥಾಶಕ್ತ್ಯಾ ನಮಸ್ತೇಽಸ್ತು ಸುರೋತ್ತಮ
ನಾನು ಶಕ್ತಿಯಂತೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ; ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿಯೆ ಉತ್ತಮನಾದ ನಿಮಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.
ಏವಂ ಕ್ಷಮಾಪಯಿತ್ವಾ ತು ದೇವರೂಪಂ ವಿಧಾನತಃ 4.110.
ಹೀಗೆ ಕ್ಷಮೆ ಯಾಚಿಸಿ, ದೇವರ ರೂಪವನ್ನು ವಿಧಿಯಂತೆ ಸ್ಮರಿಸಬೇಕು.
ಸ್ಥಿತ್ವಾ ಪೂರ್ವಮುಖೋ ವಿಪ್ರೋ ಗೃಹ್ಣೀಯಾದ್ದರ್ಭಪಾಣಿನಾ ಮಂತ್ರೇಣಾನೇನ ಕೌಂತೇಯ ಸೋಪವಾಸಃ ಪ್ರಯತ್ನತಃ
ಪೂರ್ವದಿಕ್ಕಿಗೆ ಮುಖ ಮಾಡಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ದರ್ಭೆಯನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು, ಈ ಮಂತ್ರದೊಂದಿಗೆ, ಉಪವಾಸದಿಂದ, ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು, ಕುಂತೀಪುತ್ರ.
ಇದಂ ವ್ರತಂ ಮಯಾ ಖಂಡಂ ಕೃತಮಾಸೀತ್ಪುರಾ ದ್ವಿಜ
ಈ ವ್ರತವನ್ನು ನಾನು ಹಿಂದೆ ಒಮ್ಮೆ ಮುರಿದಿದ್ದೆನು, ದ್ವಿಜ.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋಽಪಿ ಪ್ರತೀಚ್ಛೇತ್ತು ಮಂತ್ರೇಣಾನೇನ ತದ್ವ್ರತಮ್ ಸಂಪೂರ್ಣಸ್ಯ ಪ್ರಸಾದೇನ ಭವ ಪೂರ್ಣಮನೋರಥಃ
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಆ ವ್ರತವನ್ನು ಈ ಮಂತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು; ಅದು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿದೆಯೆಂದರೆ, ನಿನ್ನ ಇಚ್ಛೆಗಳು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಲಿ.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಯತ್ಪ್ರಭಾಷಂತೇ ಹ್ಯನುಮೋದಂತಿ ದೇವತಾಃ
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಏನು ಹೇಳುತ್ತಾರೋ, ದೇವತೆಗಳು ಅದನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
ಜಲಧಿಃ ಕ್ಷಾರತಾಂ ನೀತಃ ಪಾವಕಃ ಸರ್ವಭಕ್ಷತಾಮ್
ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಉಪ್ಪಾಗಿಸಲಾಯಿತು; ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಭಕ್ಷಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಾಂ ತು ವಚನಾದ್ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾ ಪ್ರಣಶ್ಯತಿ
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಮಾತಿನಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಹತ್ಯೆಯ ಪಾಪವು ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ.
ವ್ಯಾಸವಾಲ್ಮೀಕಿವಚನಾದ್ಬ್ರಾಹ್ಮಣವಚನಾಚ್ಚ ಗರ್ಗಗೌತಮ ಪರಾಶರಧೌಮ್ಯಾಂಗಿರಸವಾಷ್ಠಿನಾರದಾದಿಮುನಿವಚನಾತ್ಸಂಪೂರ್ಣಂ ಭವತು ತೇ ವ್ರತಮ್
ವ್ಯಾಸ, ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಮಾತಿನಿಂದ, ಗರ್ಗ, ಗೌತಮ, ಪರಾಶರ, ಧೌಮ್ಯ, ಅಂಗಿರಸ, ವಾಷ್ಟಿ, ನಾರದ ಮತ್ತು ಇತರ ಮುನಿಗಳ ಮಾತಿನಿಂದ ನಿನ್ನ ವ್ರತವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಲಿ.
ಏವಂವಿಧವಿಧಾನೇನ ಗೃಹೀತ್ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ವ್ರಜೇತ್ ತತಃ ಪಂಚ ಮಹಾಯಜ್ಞಾನ್ನಿರ್ವಪೇದ್ಭೋಜನಾದಿ ಚ
ಈ ರೀತಿ ವಿಧಿಯಂತೆ ಆಚರಿಸಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹೊರಡುವನು; ನಂತರ ಅವನು ಐದು ಮಹಾಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಭೋಜನಾದಿಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.
ಏವಂ ಯಃ ಕುರುತೇ ಭಕ್ತ್ಯಾ ವ್ರತಮೇತತ್ಸಕೃತ್ತಥಾ ೨೯ ಖಂಡಂ ಸಂಪೂರ್ಣತಾಂ ಯಾತಿ ಪ್ರಸನ್ನೇ ವ್ರತದೈವತೇ 4.110.
ಯಾರು ಈ ವ್ರತವನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಒಂದು ಸಲವಾದರೂ ಈ ರೀತಿ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೋ, ವ್ರತದ ದೇವತೆ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟಾಗ ಆ ಭಾಗವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ.
ಭೋಗೀ ಭವ್ಯೋ ಲಸತ್ಕೀರ್ತಿಃ ಸ್ವ ಸಂಪೂರ್ಣಮನೋರಥಃ
ಅವನು ಭೋಗವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವವನಾಗುತ್ತಾನೆ, ಶುಭವಾಗುತ್ತಾನೆ, ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಅವನ ಎಲ್ಲಾ ಇಚ್ಛೆಗಳು ಪೂರ್ತಿಯಾಗುತ್ತವೆ.
ಯಥೇಷ್ಟಚೇಷ್ಟಾಚಾರೀ ಚ ಬ್ರಹ್ಮವಿಷ್ಣ್ವಿನ್ದ್ರಪೂಜಿತಃ
ಅವನು ತನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ಇಂದ್ರರಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.
ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಮಿದಂ ಪ್ರೋಕ್ತಂ ಪುರಾ ಗರ್ಗೇಣ ಮೇ ಪ್ರಭೋ
ಈ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವನ್ನು ಹಿಂದೆ ಗರ್ಗನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದನು, ಪ್ರಭೂ.
ಏವಂ ತ್ವಮಪಿ ಕೌಂತೇಯ ಚರ ಸಂಪೂರ್ಣಕಂ ವ್ರತಮ್
ಇದೇ ರೀತಿ ನೀನು ಕೂಡ, ಕುಂತೀಪುತ್ರ, ಸಂಪೂರ್ಣ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸು.
ಭಗ್ನಾನಿ ಯಾನಿ ಮದಮೋಹವಶಾದ್ಗೃಹೀತ್ವಾ ಜನ್ಮಾನ್ತರೇಷ್ವಪಿ ನರೇಣ ಸಮತ್ಸರೇಣ
ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ಮೋಹದಿಂದ ಮುರಿದುಹೋದವುಗಳು, ಮತ್ತೊಂದು ಜನ್ಮದಲ್ಲಾದರೂ, ಮನುಷ್ಯನು ಅವುಗಳನ್ನು ವರ್ಷದಲ್ಲೇ ಪೂರೈಸಬೇಕು.
ಇತಿ ಶ್ರೀಭವಿಷ್ಯೇ ಮಹಾಪುರಾಣ ಉತ್ತರಪರ್ವಣಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣಯುಧಿಷ್ಠಿರಸಂವಾದೇ ಸಂಪೂರ್ಣವ್ರತವರ್ಣನಂ ನಾಮ ದಶೋತ್ತರ ಶತತಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ
ಇಂತಿ ಶ್ರೀಭವಿಷ್ಯ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಉತ್ತರಪರ್ವದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಯುಧಿಷ್ಠಿರರ ಸಂವಾದದಲ್ಲಿ 'ಸಂಪೂರ್ಣ ವ್ರತ ವರ್ಣನೆ' ಎಂಬ ನೂರ ಹತ್ತನೇ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಗಿಯಿತು.
ಕಾಮದಾನವೇಶ್ಯಾವ್ರತವರ್ಣನಮ್ ಪಣ್ಯಸ್ತ್ರೀಣಾಂ ಸಮಾಚಾರಂ ಶ್ರೋತುಮಿಚ್ಛಾಮಿ ತತ್ತ್ವತಃ
ಕಾಮದಾನ ವೇಶ್ಯೆಯರ ವ್ರತವರ್ಣನೆ. ವ್ಯಾಪಾರಸ್ತ್ರೀಯರ ನಡೆ ಹೇಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಾನು ವಿವರವಾಗಿ ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ.
ಕಾ ಹ್ಯಾಸಾಂ ದೇವತಾ ಕೃಷ್ಣ ಕಿಂ ವ್ರತಂ ಕಿಮುಪೋಷಿತಮ್
ಅವರ ದೇವತೆ ಯಾರು, ಕೃಷ್ಣ? ಅವರು ಯಾವ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ, ಯಾವ ಉಪವಾಸವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ?
ಮಮ ಪತ್ನೀಸಹಸ್ರಾಣಿ ಸಂತಿ ಪಾಂಡವ ಷೋಡಶ
ನನಗೆ ಸಾವಿರಾರು ಪತ್ನಿಯರು ಇದ್ದಾರೆ, ಪಾಂಡವ, ಹದಿನಾರು ಜನ.
ತಾಭಿರ್ವಸಂತಸಮಯೇ ಕೋಕಿಲಾಲಿಕುಲಾಕುಲೇ ನಿರ್ಭರಾಪಾನಗೋಷ್ಠೀಷು ಪ್ರಸಕ್ತಾಭಿರಲಂಕೃತೇ
ಅವರ ಜೊತೆಗೆ ವಸಂತಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಕೋಗಿಲೆ ಮತ್ತು ಜೇನುಹುಳಿಗಳ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ, ಕುಡಿಯುವ ಸಮ್ಮೇಳನಗಳಲ್ಲಿ, ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದವರಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತಾರೆ.
ಕುರಂಗನಯನಃ ಶ್ರೀಮಾನ್ಮಾಲತೀಕೃತಶೇಖರಃ
ಹರಿಣದಂತೆ ಕಣ್ಣುಗಳಿರುವ, ಶ್ರೀಮಂತನಾದ, ಮಾಲತಿಪೂವಿನಿಂದ ಕಿರೀಟವನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿದವನಾಗಿದ್ದಾನೆ.
ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಂದರ್ಪರೂಪೇಣ ಸರ್ವಾಭರಣಭೂಷಿತಃ
ನಿಜವಾದ ಮನ್ಮಥನ ರೂಪದಲ್ಲಿ, ಎಲ್ಲಾ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ.
ಪ್ರವೃದ್ಧೋ ಮನ್ಮಥಸ್ತಾಸಾಂ ಸರ್ವಾಙ್ಗಕ್ಷೋಭದಾಯಕಃ
ಅತಿ ಪ್ರಬಲವಾದ ಮನ್ಮಥನು ಅವರ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಉಲ್ಬಣಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಅಶೇಷೇ ರುಷಿತಃ ಸರ್ವಾ ಹರಿಷ್ಯಂತೀಹ ದಸ್ಯವಃ
ಇಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಕಳ್ಳರು, ಯಾರೂ ಬಾಕಿ ಉಳಿಯದೆ, ಕೋಪಗೊಂಡು ಇಲ್ಲಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲ್ಪಡುವರು.
ಏತದ್ವಾಕ್ಯಮುಪಶ್ರುತ್ಯ ಬಾಷ್ಪರ್ಯಾಕುಲೇಕ್ಷಣಾಃ
ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದಾಗ ಅವರ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣೀರು ತುಂಬಿತು.
ಭರ್ತಾರಂ ಜಗತಾಮೀಶಂ ಭವಂತಮಪರಾ ಜಿತಮ್ 4.111.
'ನಮ್ಮ ಪತಿ, ಲೋಕಗಳ ಒಡೆಯನನ್ನು ಬೇರೆ ಯಾರೋ ಜಯಿಸಿದ್ದಾರೆ' ಎಂದು ಅವರು ಅಳಿದರು.
ದ್ವಾರಿಕಾವಾಸಿನಃ ಸರ್ವಾನ್ದೇವರೂಪಾನ್ಕುಮಾರಕಾನ್
ದ್ವಾರಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ದೇವತೆಗಳಂತೆ ಕಾಣುವ ಎಲ್ಲಾ ಬಾಲಕರು,
ದಾಸಭಾವಮನುಪ್ರಾಪ್ಯ ಭವಿಷ್ಯಾಮಃ ಕಥಂ ಪುನಃ
ನಾವು ಈಗ ದಾಸಿಯ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಂದುಬಿಟ್ಟೆವೆ, ಮತ್ತೆ ಹೇಗೆ ಹಳೆಯದಾಗಿ ಆಗಬಹುದು?