ವರ್ಜನೀಯಂ ಪ್ರಯತ್ನೇನ ರೂಪಘ್ನಂ ತದ್ವಿನಿರ್ದಿಶೇತ್
ರೂಪವನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡುವದ್ದನ್ನು ಜಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಸೂಚಿಸಬೇಕು.
ಸೋಮಂ ನಕ್ಷತ್ರರಾಜಾನಂ ಸ್ವಮನ್ತ್ರೈರರ್ಚಯೇದ್ಬುಧಃ
ಚತುಷ್ಕೋಣಿಯು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ರಾಜನಾದ ಸೋಮನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
ನಕ್ಷತ್ರಜ್ಞಾಯ ವಿಪ್ರಾಯ ದಾನಂ ದದ್ಯಾಚ್ಚ ಶಕ್ತಿತಃ
ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಅರಿಯುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ದಾನವನ್ನು ನೀಡಬೇಕು.
ಉಪೋಷ್ಯ ವಾಚೋಪ ವಿಶೇನ್ನಕ್ಷತ್ರಮಪರಂ ಪುನಃ 4.108.
ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಮಾತಿನ ಮೂಲಕ ಮತ್ತೊಂದು ನಕ್ಷತ್ರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಬೇಕು.
ಸಮಾಪ್ತೇ ತು ವ್ರತೇ ದದ್ಯಾಚ್ಛಕ್ತ್ಯಾ ಸೋಪಸ್ಕರಾನ್ವಿತಮ್
ವ್ರತ ಮುಗಿದಾಗ, ಶಕ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ವಸ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ದಾನವನ್ನು ನೀಡಬೇಕು.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೀಂ ಚೈವ ವಸ್ತ್ರಾಲಂಕಾರಭೂಷಣೈಃ
ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣಿಯರಿಗೆ ಬಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳೊಂದಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು.
ಸಪ್ತಧಾನ್ಯಂ ಯಥಾಲಾಭಂ ಗಾಂ ಸವತ್ಸಾಂ ಪಯಸ್ವಿನೀಮ್
ಎಲ್ಲರಿಗೂ ದೊರಕುವಂತೆ ಏಳು ವಿಧದ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು, ಹಾಲು ಕೊಡುವ ಕರುವಿನೊಡನೆ ಇರುವ ಹಸುವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.
ಮಂತ್ರೇಣಾನೇನ ವಿಪ್ರಾಯ ಸುಶೀಲಾಯ ನಿವೇದಯೇತ್ ತಥಾ ಸುರೂಪತಾರೋಗ್ಯ ಸುಖಸಂಪದಿಹಾಸ್ತು ಮೇ
ಈ ಮಂತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಒಬ್ಬ ಸಜ್ಜನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸಬೇಕು. ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದರೆ ನನಗೆ ಸೌಂದರ್ಯ, ಆರೋಗ್ಯ, ಸುಖ ಹಾಗೂ ಐಶ್ವರ್ಯ ದೊರಕಲಿ ಎಂದು ಆಶಿಸಬೇಕು.
ಯಥಾ ನ ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯಾ ಶಯನಂ ತವ ಶೂನ್ಯಂ ಜನಾರ್ದನ
ಜನಾರ್ದನನೇ, ಹೇಗೆ ನಿನ್ನ ಹಾಸಿಗೆಯು ಲಕ್ಷ್ಮಿಯಿಲ್ಲದೆ ಎಂದಿಗೂ ಖಾಲಿಯಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲವೋ,
ಏವಂ ನಿವೇದ್ಯ ತತ್ಸರ್ವಂ ಪ್ರಣಿಪತ್ಯ ಕ್ಷಮಾಪಯೇತ್
ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಮನ ಮಾಡಿ ಕ್ಷಮೆ ಯಾಚಿಸಬೇಕು.
ನಕ್ಷತ್ರಪುರುಷಾಖ್ಯೋಽಯಂ ಯಥಾವತ್ಕಥಿತಸ್ತವ
ನಕ್ಷತ್ರಪುರುಷನ ಕುರಿತು ನಿಜವಾದಂತೆ ನಿನಗೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅಙ್ಗೋಪಾಙ್ಗಾನಿ ಚೈವಾಸ್ಯ ಪಾದಾದೀನಿ ಯಶಸ್ವಿನಿ
ಯಶಸ್ವಿನಿಯೇ, ಅವನ ಪಾದಗಳಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಗಗಳು ಹಾಗೂ ಉಪಾಂಗಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಗಾತ್ರಾಣಿ ಚೈವ ಭದ್ರಾಣಿ ಶರೀರಾರೋಗ್ಯಮುತ್ತಮಮ್
ಅವನ ಶುಭಕರ ಅಂಗಗಳು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ದೇಹಾರೋಗ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ.
ವಾಙ್ಮಾಧುರ್ಯಂ ತಥಾ ಕಾಂತಿಂ ಯಚ್ಚಾನ್ಯದಪಿ ವಾಂಛಿತಮ್ 4.108.
ಮಧುರವಾದ ಮಾತು, ಕಾಂತಿ ಹಾಗೂ ಇಷ್ಟವಾದ ಇನ್ನಿತರೆ ಎಲ್ಲವೂ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
ವಶಿಷ್ಠೇನ ಯಥಾಖ್ಯಾತಂ ಸರ್ವಂ ತತ್ತೇ ನಿವೇದಿತಮ್
ವಶಿಷ್ಠರು ಹೇಳಿದಂತೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಿನಗೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಹೃದ್ಬಾಹುಜಾನುನಯನೋರುನಿತಂಬಭಾಗಂ ದಕ್ಷೈಃ ಪ್ರಕಲ್ಪ್ಯ ಸುತನುಂ ಪುರುಷೋತ್ತಮಸ್ಯ
ಪರಮಾತ್ಮನ ಹೃದಯ, ಕೈಗಳು, ಮೊಣಕಾಲುಗಳು, ಕಣ್ಣುಗಳು, ತೊಡೆಯು, ಹಿಪ್ಪುಗಳನ್ನು ನಿಪುಣವಾಗಿ ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಇತಿ ಶ್ರೀಭವಿಷ್ಯೇ ಮಹಾಪುರಾಣ ಉತ್ತರಪರ್ವಣಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣಯುಧಿಷ್ಠಿರಸಂವಾದೇ ನಕ್ಷತ್ರಪುರುಷವ್ರತವರ್ಣನಂ ನಾಮಾಷ್ಟಾಧಿಕ ಶತತಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ
ಇಂತಿ ಶ್ರೀಭವಿಷ್ಯ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಉತ್ತರಪರ್ವದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಯುಧಿಷ್ಠಿರರ ಸಂವಾದದಲ್ಲಿ ನಕ್ಷತ್ರಪುರುಷ ವ್ರತವರ್ಣನೆ ಎಂಬ ಶತದಿನೆಂಟನೇ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ನಕ್ಷತ್ರಾಖ್ಯವ್ರತವರ್ಣನಮ್ ಅನಭ್ಯಾಸೇನ ಯೋಗಾದ್ವಾ ಕಿಮಿಷ್ಟಂ ವ್ರತಮುಚ್ಯತೇ
ನಕ್ಷತ್ರವ್ರತದ ವಿವರಣೆ: ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಅಥವಾ ಯೋಗದಿಂದಲೂ ಯಾವ ವ್ರತವನ್ನು ಇಚ್ಛಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಕೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಶಿವಸ್ಯೋಪರಿ ಯಸ್ಯ ಸ್ಯಾದ್ಭಕ್ತಿಃ ಸೂರ್ಯಸ್ಯ ಸಂಭವೇತ್
ಯಾರಿಗೆ ಶಿವನ ಮೇಲೆ ಭಕ್ತಿ ಇದ್ದರೆ, ಆ ಭಕ್ತಿಯು ಸೂರ್ಯನ ಮೇಲೆಯೂ ಇರಬಹುದು.
ಅಸ್ಮಿನ್ವ್ರತೇ ತದಪ್ಯತ್ರ ಶ್ರೂಯತಾಮಕ್ಷಯಂ ಮಹತ್
ಈ ವ್ರತದಲ್ಲಿಯೂ, ಇಲ್ಲಿ ಕೇಳು, ಮಹತ್ತರವಾದ ಶಾಶ್ವತ ಫಲವಿದೆ.
ಶಿವನಕ್ಷತ್ರಪುರುಷಂ ಶಿವಭಕ್ತಿಪ್ರದಾಯಕಮ್
ಶಿವನಕ್ಷತ್ರಪುರುಷನು ಶಿವಭಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುವವನು.
ಫಾಲ್ಗುನಸ್ಯಾಮಲೇ ಪಕ್ಷೇ ಯದಾ ಹಸ್ತಃ ಪ್ರಜಾಯತೇ
ಫಾಲ್ಗುಣ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಹಸ್ತ ನಕ್ಷತ್ರವು ಉದಯಿಸುವಾಗ,
ಶಿವಾ ಯೇತಿ ಚ ಹಸ್ತೇನ ಪಾದೌ ಪೂಜ್ಯತಮೌ ಸ್ಮೃತೌ
ಆ ದಿನ ಹಸ್ತನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾದಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಭೀಮಾಯೇತಿ ಚ ಸ್ವಾತೀಷು ಪೂಜಯೇತ್ಪುರುಷರ್ಷಭ
ಭೀಮ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಿ ನಕ್ಷತ್ರಗಳಲ್ಲಿ, ಪುರುಷಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಪೂಜೆ ಮಾಡಬೇಕು.
ಮೇಢ್ರಂ ಚೈವಾನುರಾಧಾಸು ಅನಙ್ಗಾಙ್ಗಹರಾಯ ಚ
ಅನುರಾಧಾ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಮದ ಅಂಗಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವ ದೇವರಿಗೆ ಲಿಂಗವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.
ದಾನಾಖ್ಯಾಯ ನಮೋ ನಾಭಿಃ ಪೂಜ್ಯಾ ಮೂಲೇನ ಶೂಲಿನಃ
ದಾನ ಎಂಬ ದೇವರಿಗೆ ನಾಭಿಯ ಮೂಲಕ ನಮಸ್ಕರಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ತ್ರಿಶೂಲಧಾರಿಯ ಮೂಲಭಾಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
ಶ್ರವಣೇನ ತಥಾ ಕುಕ್ಷೀ ಪೂಜ್ಯೇ ಕಪಾಲಿನೇತಿ ಚ 4.109.
ಕಿವಿ ಮತ್ತು ಹೊಟ್ಟೆಯ ಮೂಲಕ ಕಪಾಲಿನಿಗೆ ಈ ರೀತಿ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು.
ವಾಮೇತಿ ಪೂಜಯೇತ್ಪಾರ್ಥ ಹೃದಯಂ ಶತಭಿಷಾಸು ಚ
ಪಾರ್ಥನೇ, ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶತಭಿಷ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೃದಯವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
ಪೂಜ್ಯಂ ರುದ್ರಾಯ ಚ ತಥಾ ರೇವತೀಷು ಕರದ್ವಯಮ್
ಅದೇ ರೀತಿ ರೇವತಿ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಕೈಗಳನ್ನು ರುದ್ರನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.
ಭರಣೀಷು ತತಃ ಪೃಷ್ಠಂ ವೃಷಾಂಕಾಯ ನಮೋಽಸ್ತು ತೇ
ಭರಣಿ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ಬೆನ್ನನ್ನು ವೃಷಧ್ವಜನಿಗೆ ಪೂಜಿಸಬೇಕು; ವೃಷಧ್ವಜನೇ, ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.