ಸರ್ವೋಪಭೋಗನಿರತೋಹ್ನಿ ಪರೇ ದಶಮ್ಯಾಂ ಸ್ನಾನಂ ತಿಲೈಸ್ತಿಲನಿವೇದನಕೃತ್ತಿಲಾಶೀ
ಯಾರು ಎಲ್ಲ ಭೋಗಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವರೋ, ಅವರು ಮುಂದಿನ ದಿನ ದಶಮಿಯಂದು ಎಳ್ಳಿನಿಂದ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಎಳ್ಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಎಳ್ಳನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸಬೇಕು.
ಇತಿ ಶ್ರೀಭವಿಷ್ಯೇ ಮಹಾಪುರಾಣ ಉತ್ತರಪರ್ವಣಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣಯುಧಿಷ್ಠಿರಸಂವಾದೇ ಉಲ್ಕಾನವಮೀವ್ರತವರ್ಣನಂ ನಾಮೈಕಾಶೀತಿತಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ
ಹೀಗಾಗಿ ಶ್ರೀಭವಿಷ್ಯ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಉತ್ತರಪರ್ವದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಯುಧಿಷ್ಠಿರರ ಸಂವಾದದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಕಾನವಮೀ ವ್ರತವರ್ಣನೆ ಎಂಬ ಎಪ್ಪತ್ತೊಂದನೇ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ಸುಕೃತದ್ವಾದಶೀವ್ರತವರ್ಣನಮ್ ತದಪಾಪಾಯ ಭವತಿ ತದಾಚಕ್ಷ್ವ ಯದೂತ್ತಮ
ಯದುವಂಶದ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಯಾವುದರಿಂದ ಪಾಪವಿಮುಕ್ತಿ ಸಿಗುತ್ತದೋ ಅದನ್ನು ವಿವರಿಸು.
ಉಪವಾಸಪ್ರಭಾವಂ ವೈ ಕೃಷ್ಣಾರಾಧನಕಾಂಕ್ಷಿಣಾಮ್
ಕೃಷ್ಣಾರಾಧನೆಗಾಗಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡುವವರಲ್ಲಿ ಉಪವಾಸದ ಶಕ್ತಿ ಅಪಾರವಾಗಿದೆ.
ಆಮುಷ್ಮಿಕಂ ನ ತಾಪಾಯ ಪ್ರತಾಪಾಯ ಚ ಜಾಯತೇ
ಅದು ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿ ದುಃಖವನ್ನುಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಕೀರ್ತಿ ತರುತ್ತದೆ.
ಉಪೋಷಿತಪ್ರಭಾವಂ ಚ ಕೃಷ್ಣಾರಾಧನಕಾಂಕ್ಷಿಣಾಮ್
ಕೃಷ್ಣಾರಾಧನೆಗಾಗಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿದವರ ಫಲವೂ ಅದೇ ರೀತಿ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.
ವೈದಿಶಂ ನಾಮ ನಗರಂ ಪ್ರಖ್ಯಾತಂ ನೃಪಸತ್ತಮ
ವೈದಿಶ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಗರವೊಂದಿತ್ತು, ರಾಜರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದವನೇ.
ಭಾರ್ಯಯಾ ಮಾತೃದುಹಿತಾ ಪುತ್ರಪೌತ್ರೈಃ ಸಮನ್ವಿತಃ
ಅವನೊಂದಿಗೆ ಅವನ ಹೆಂಡತಿ, ತಾಯಿ, ಮಗಳು, ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರು.
ಪುತ್ರಪೌತ್ರಾದಿಭರಣೇ ವ್ಯಾಸಕ್ತಿರ್ಮತಿರೇವ ಚ
ಮಕ್ಕಳು, ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಇತರರ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಅವನ ಮನಸ್ಸು ತುಂಬಾ ಆಸಕ್ತಿಯಾಗಿತ್ತು.
ಚಕಾರಾನುದಿನಂ ಸೋಽಥ ನ್ಯಾಯಾನ್ಯಾಯೈರ್ದ್ಧನಾರ್ಜನಮ್
ಅವನು ಪ್ರತಿದಿನವೂ ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಅನ್ಯಾಯದಿಂದ ಹಣ ಸಂಪಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ನ ಜುಹೋತ್ಯುದಿತೇ ಕಾಲೇ ನ ದದಾತ್ಯತಿತೃಷ್ಣಯಾ
ಹೆಚ್ಚಿನ ಲಾಲಸೆಯಿಂದ ಅವನು ಸಮಯಕ್ಕೆ ಯಜ್ಞ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ, ದಾನವೂ ನೀಡಲಿಲ್ಲ.
ನಿತ್ಯನೈಮಿತ್ತಿಕಾನಾಂ ಚ ಹಾನಿಂ ಚಕ್ರೇ ಸ್ವಕರ್ಮಣಾ 4.82.
ತಾನು ಮಾಡಿದ ಕೆಲಸಗಳಿಂದ ಅವನು ನಿತ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಿದನು.
ಕಾಲೇನಾಗಚ್ಛತಾಸೋಽಥ ಮೃತೋ ವಿಂಧ್ಯಾಟವೀತಟೇ
ಕಾಲ ಕಳೆದಂತೆ ಅವನು ವಿಂಧ್ಯ ಅರಣ್ಯದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಸತ್ತನು.
ತಂ ದದರ್ಶ ಮಹಾಭಾಗೋ ದಿವ್ಯಯಾನಸಮನ್ವಿತಃ ಭಾಸ್ಕರಸ್ಯಾಶುಭಿರ್ದ್ದೀಪ್ತೈರ್ದಹಂತಮತಿದಾರುಣೈಃ
ಒಬ್ಬ ಧನ್ಯನು, ದಿವ್ಯ ರಥದೊಂದಿಗೆ, ಅವನನ್ನು ಭಯಾನಕವಾದ ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟಹೋಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿದನು.
ಪ್ರತಪ್ತವಾಲುಕಾಮಧ್ಯೇ ತೃಷಾರ್ತಂ ಚಾತಿಪೀಡಿತಮ್ ನಿಷ್ಕ್ರಾಂತಜಿಹ್ವಮಂಗೇಷು ವಿಸ್ಫೋಟೈಃ ಸರ್ವತಶ್ಚಿತಮ್
ಬಿಸಿಯಾದ ಮರಳಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ತೀವ್ರ ದಾಹದಿಂದ ಮತ್ತು ಭಾರೀ ನೋವಿನಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗಿ, ಅವನ ನಾಲಿಗೆ ಹೊರಬಂದಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅವನ ದೇಹವೆಲ್ಲಾ ಹುಳಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು.
ನಿಶ್ವಾಸಾಯಾಸಖೇದೇನ ವಿಹ್ವಲಂ ಪೀಡಿತೋದರಮ್
ಉಸಿರಾಟದ ತೊಂದರೆ, ಶ್ರಮ ಮತ್ತು ದುಃಖದಿಂದ ಅವನು ಕುಗ್ಗಿಹೋಗಿದ್ದನು, ಹೊಟ್ಟೆಯೂ ನೋವಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿತ್ತು.
ತಥಾದೃಶಮಥೋ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಗರ್ದಭೇಯೋ ಮಹಾನೃಷಿಃ
ಅವನನ್ನು ಆ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿ ಮಹರ್ಷಿ ಗರ್ಡಭನು ಅವನನ್ನು ಗಮನಿಸಿದನು.
ಜಾನನ್ನಪಿ ಯಥಾಪ್ರಾಪ್ತಂ ತಸ್ಯಾನುಷ್ಠಾನಜಂ ಫಲಮ್
ಅವನ ಮಾಡಿದ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ಬಂದ ಫಲವನ್ನು ಮಹರ್ಷಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅರಿತಿದ್ದನು.
ಉಪರ್ಯರ್ಕಕರೈಸ್ತೀಕ್ಷ್ಣೈಸ್ತೃಷಾವಾತನಿಪೀಡಿತಮ್
ಮೇಲೆ ಸೂರ್ಯನ ತೀಕ್ಷ್ಣ ಕಿರಣಗಳು ಮತ್ತು ದಾಹದ ಗಾಳಿಯಿಂದ ಅವನು ತುಂಬಾ ಪೀಡಿತನಾಗಿದ್ದನು.
ಅನ್ಯಸ್ತತ್ರಾಣಕೈರ್ಘೋರೈರವಿಷಹ್ಯೈಃ ಸುದಾರುಣೈಃ
ಅಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬನು ಭಯಾನಕವಾದ, ಸಹಿಸಲಾಗದ ರಕ್ಷಕರಿಂದ ತುಂಬಾ ಕಷ್ಟಪಡುವವನಾಗಿದ್ದನು.
ತಸ್ಯೈತದ್ವಚನಂ ಶ್ರುತ್ವಾ ವಿಪೀತಸ್ಯ ಸವೇದನಃ
ಆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವನು ನೋವಿನಿಂದ ತುಂಬಿ ಬಾಧೆ ಅನುಭವಿಸಿದನು.
ಅಶಾಶ್ವತೇ ಶಾಶ್ವತಧೀಸ್ತೇನ ದಹ್ಯಾಮಿ ದುರ್ಮತಿಃ ।। 4.82.
ಸ್ಥಿರವೂ ಅಸ್ಥಿರವೂ ಆದ ಆಲೋಚನೆಗಳಿಂದ, ದುರ್ಮತಿಯಾದ ನಾನು ಸುಟ್ಟಿಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
ಇದಂ ಕರಿಷ್ಯಾಮ್ಯಪರಂ ತ್ವಿದಂ ಕೃತ್ವಾ ತ್ವಿದಂ ಪುನಃ
ಇದನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ನಂತರ ಮತ್ತೊಂದನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ಮತ್ತೆ ಅದಾದ ಮೇಲೆ ಇನ್ನೊಂದನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ನಿರಂತರ ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ.
ಶೀತೋಷ್ಣವರ್ಷಾದಿಭವಂ ಲೋಭಾತ್ಸೋಢಂ ಮಯಾಽಶುಭಮ್
ಲೋಭದಿಂದ, ಚಳಿ, ಬಿಸಿಲು, ಮಳೆ ಇವುಗಳಿಂದ ಉಂಟಾದ ಕೆಡುಕನ್ನು ನಾನು ಸಹಿಸಿದ್ದೆ.
ಪಿತೃದೇವಮನುಪ್ಯಾಣಾಮದತ್ತ್ವಾ ಯಾಪಿತಾ ಹಿ ಯೇ
ಪಿತೃಗಳು, ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಕೊಡುವುದನ್ನು ಮಾಡದೇ ಹೋದವರು—
ಪುತ್ರಕ್ಷೇತ್ರಕಲತ್ರೇಷು ಮಮತ್ವಾಹೃತಚೇತಸಾ
ಮಕ್ಕಳಿಗೆ, ಜಮೀನಿಗೆ ಮತ್ತು ಹೆಂಡತಿಗಳಿಗೆ ಅತಿಯಾದ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಹಿಡಿದಿದ್ದವರು—
ಮೃತೇ ಮಯಿ ಧನೇ ತಸ್ಮಿನ್ನನ್ಯಾಯೋಪಾರ್ಜಿತೇ ಸದಾ
ನಾನು ಸತ್ತಾಗ, ಯಾವಾಗಲೂ ಅನ್ಯಾಯವಾಗಿ ಸಂಪಾದಿಸಿದ ಆ ಧನ—
ನ ಮಯಾ ಪೂಜಿತಾ ಗೇಹಾನ್ನಿರ್ಗತಾ ದ್ವಿಜಸತ್ತಮಾಃ
ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಾನು ಅವರನ್ನು ಗೌರವಿಸದೆ, ಅವರು ನನ್ನ ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಟರು.
ಯನ್ಮೇ ನ ಪೂಜಿತಾ ದೇವಾಃ ಕುಟುಂಬಂ ಪೋಷಿತಂ ಪರಮ್
ನಾನು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸದೆ, ನನ್ನ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಬಹಳ ಪೋಷಿಸಿದ್ದರಿಂದ—
ನಿತ್ಯಂ ನೈಮಿತ್ತಿಕಂ ಕರ್ಮ ಪೂರ್ವೇಷಾಂ ಚೈವ ನೋ ಕೃತಮ್
ನಿತ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷ ಕರ್ಮಗಳು, ಹಾಗು ಪೂರ್ವಜರಿಗಾಗಿ ಮಾಡುವ ವಿಧಿಗಳು, ನಾನು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ.