મહાપાતકતુલ્યાનિ પાપાન્યુક્તાનિ યાનિ તુ
આ બધાં કર્મો મહાપાપ જેટલાં જ ગણાય છે અને પાપરૂપ છે.
દ્વિજાયાર્થં પરિશ્રુત્ય ન પ્રયચ્છતિ યો દ્વિજ 1.190.
જે દ્વિજ કોઈ બીજાં દ્વિજને આપવાનું વચન આપે પછી પણ નથી આપતો—
ગોભૂ હિરણ્યવસ્ત્રાણામપહારઃ પ્રયત્નતઃ
ગાય, જમીન, સોનાં કે વસ્ત્રો ચોરીથી મેળવવા.
યઃ પીડામાશ્રમસ્થાન આચરેદલ્પિકામપિ
જે કોઈ આશ્રમમાં રહેતાં લોકોનું થોડું પણ દુઃખ કરે છે.
કૂપધાન્યપશુસ્તેયમયાજ્યાનાં ચ યાજનમ્
કૂવામાંથી અનાજ કે પશુઓ ચોરી લેવી અને અયોગ્ય લોકોને યજ્ઞ કરાવવો.
તીર્થ યાત્રોપવાસાનાં વ્રતે ચ જપકર્મણિ
યાત્રા, ઉપવાસ, વ્રત કે જપકર્મમાં યોગ્ય વર્તન ન કરવું.
અરક્ષણં ચ નારીણાં મદ્યપસ્ત્રીનિષેવણમ્
સ્ત્રીઓની રક્ષા ન કરવી અને દારૂ પીવું કે દુષ્ટ સ્ત્રીઓ સાથે સંબંધ રાખવો.
દેવાગ્નિસાધુસાધ્વીનાં નિન્દા ગોબ્રાહ્મણસ્ય ચ
દેવતાઓ, અગ્નિ, સજ્જન, પવિત્ર સ્ત્રીઓ, ગાય કે બ્રાહ્મણોની નિંદા કરવી.
ઉત્સન્નપિતૃદેવાશ્ચ સ્વકર્મત્યાગિનશ્ચ યે
જે લોકો પિતૃઓ અને દેવતાઓનું ધ્યાન રાખતા નથી અને પોતાના કર્તવ્ય છોડે છે.
એવં કામે પ્રવૃત્તે તુ વિયોનૌ પશુયોનિષુ
આવા કામમાં લાગેલા લોકો પશુઓમાં કે નીચ જન્મમાં આવેછે.
સ્ત્રીપુત્રમિત્રસંપ્રીતે રારામોચ્છેદકાશ્ચ યે
જે સ્ત્રી, પુત્ર કે મિત્રના સુખનો નાશ કરે છે.
ભેત્તા તડાગવપ્રાણાં સંક્રમાણાં રસસ્ય ચ 1.190.
જે તળાવ, કાંઠા કે પાણીના પ્રવાહનો નાશ કરે છે.
ઇત્યેતૈસ્તુ નરાઃ પાપૈરુપપાતકિનઃ સ્મૃતાઃ
આ બધા પાપો કરનારા લોકોને ઉપપાતકી કહેવાય છે.
ઇતિ શ્રીભવિષ્યે મહાપુરાણે બ્રાહ્મે પર્વણિ સપ્તમીકલ્પે સૌરધર્મેષુ સૂર્યાનૂરુસંવાદે નવત્યધિકશતતમોઽધ્યાયઃ
આ રીતે શ્રી ભવિષ્ય મહાપુરાણના બ્રાહ્મ પર્વના સાતમા કલ્પમાં સૌરધર્મ વિષયક સૂર્ય અને અનૂરુ વચ્ચેના સંવાદનો એકસો નેંવુ અધ્યાય પૂર્ણ થાય છે.
સપ્તાશ્વતિલકારુણસંવાદમ્ દૂષકાશ્ચૈવ વર્તંતે નરા નરકગામિનઃ
અહીં સપ્તાશ્વ અને તિલક વચ્ચેનો સંવાદ વર્ણવાયો છે; અને જે લોકો બીજાને બગાડે છે, તેઓ નરકમાં જવાના મનુષ્યોમાં આવે છે.
પરિશ્રમેણ તપ્યન્તે યેઽપરે તસ્ય સૂચકાઃ
અને આવા માણસના ગુપ્ત વાત જણાવનારા બીજા લોકો પણ મહેનતથી દુઃખ પામે છે.
ગોષ્ઠાગ્નિજલરમ્યાસુ તરુચ્છાયાનગેષુ ચ
ગૌશાળામાં, અગ્નિ પાસે, પાણીની નજીક અને વૃક્ષોની ઠંડક છાંયમાં,
મદ્યપાનરતા નિત્યં ગીતવાદ્યરતા નરાઃ
જે લોકો હંમેશા દારૂ પીવામાં અને ગીત-વાદ્યમાં મગ્ન રહે છે,
પાખણ્ડમતસંયુક્તા વૃથા સંલાપ કૌતુકાઃ
જે ખોટા મતોમાં ફસાયેલા છે, ખાલી વાતોમાં અને રમૂજી વાતોમાં સમય ગુમાવે છે,
કૂટશાસનકર્તારઃ કૂટકર્મકૃતો નરાઃ
જે ખોટા નિર્ણય કરે છે અને દગાખોરીના કામ કરે છે,
નિર્દયોતીવભૃત્યેષુ પશૂનાં દમકશ્ચ યઃ સ્વામિમિત્રગુરુદ્રોહી માયાવી ચપલઃ શઠઃ
જે પોતાના નોકરોથી નિર્દયી છે, પશુઓને માર આપે છે, સ્વામી, મિત્ર કે ગુરુનો વિશ્વાસઘાત કરે છે, અને છેતરપિંડી, ચંચળતા અને દુષ્ટતાથી ભરેલા છે,
યે ભાર્યાપુત્રમિત્રાણિ બાલવૃદ્ધકુશાતુરાન્
જે પોતાની પત્ની, પુત્ર, મિત્ર, બાળક, વૃદ્ધ કે બીમારને દુઃખ આપે છે,
યઃ સ્વયં પક્વમશ્નાતિ વિપ્રાયાન્નં ન યચ્છતિ
જે પોતે રાંધેલું ખાય છે પણ બ્રાહ્મણને અન્ન આપતો નથી,
નિયમં સ્વયમાદાય યે ત્યજંત્યજિતેંદ્રિયાઃ 1.191.
જે પોતે પ્રતિજ્ઞા લે છે પણ ઇન્દ્રિયોને કાબૂમાં ન રાખી તેને તોડી નાખે છે,
યે તાડયંતિ ગાં મૂઢાસ્ત્રાસયંતિ મુહુર્મુહુઃ
જે મૂર્ખો વારંવાર ગાયને મારતા અને ડરાવતા રહે છે,
પીડયંત્યતિભારેણ અક્ષયં વાહયંતિ ચ વાહયંતિ ચ ગાં વંધ્યાં તે પાપિષ્ઠા નરાધમાઃ
જે ગાયને વધારે ભારથી પીડાવે છે, સતત કામ કરાવે છે અથવા વાંઝ ગાયને પણ ભાર વહન કરાવે છે—એ બધા પાપી અને સૌથી નીચા માનવ છે.
અનર્થવિકલં હીનં બાલવૃદ્ધકૃશાનુગમ્
જે દુર્ભાગી, અપંગ, ગરીબ, બાળક, વૃદ્ધ કે દુર્બળને દુઃખ આપે છે,
અજાવિકા માહિષિકાઃ સવિત્રીવૃષલીપતિઃ
છેગડા રાખનાર, મહિષી પાલનાર અને નીચ જાતની સ્ત્રીનો પતિ,
શિલ્પિનઃ કારુકા વેશ્યાઃ ક્ષેમકારનૃપધ્વજાઃ
શિલ્પી, કારગર, વેશ્યા, સુરક્ષા આપનાર અને રાજાની ધ્વજા ધારણ કરનાર,
ઘૃત તૈલાનુપાનાનિ મધુમાંસરસાસવમ્
ઘી, તેલ, પીણાં, મધ, માંસ, રસ અને મદિરા,