યોષ્ટાંગગર્ભમાપૂર્ય ભાનોર્મૂર્ધ્નિ નિવેદયેત્
અષ્ટપ્રકારની સામગ્રીથી ભરેલી પાત્રને સૂર્યના મસ્તક પર અર્પણ કરવી જોઈએ.
આપઃ ક્ષીરં કુશાગ્રાણિ ઘૃતં દધિ તથા મધુ
પાણી, દૂધ, કુશના પાંદડા, ઘી, દહીં અને મધ—
અષ્ટાંગ એષ અર્ઘો વૈ બ્રહ્મણા પરિકીર્તિતઃ
આ અષ્ટાંગ અર્ઘ્ય બ્રહ્માએ જાહેર કર્યો છે.
દાતુર્વૈણવપાત્રેણ દત્તેઽર્ઘ્યે યત્ફલં ભવેત્
તામ્રપાત્રથી અર્ઘ્ય અર્પણ કરવાથી જે ફળ મળે છે—
તામ્રાર્ઘ્યપાત્રદાનેન પુણ્યં શતગુણં મતમ્ 1.163.
તામ્રપાત્ર અર્ઘ્ય અર્પણ કરવાથી પુણ્ય શતગણું ગણાય છે.
રૌપ્યપાત્રેણ વિજ્ઞેયં લક્ષાર્ઘ્યં નાત્ર સંશયઃ
ચાંદીના પાત્રથી અર્ઘ્ય અર્પણ કરવાથી લાખ ગુણ ફળ મળે છે; તેમાં કોઈ શંકા નથી.
એવં સ્નાનાર્ઘ્યનૈવેદ્યબલિધૂપાદિષુ ક્રમાત્
આ રીતે, સ્નાન, અર્ઘ્ય, નૈવેદ્ય, બલિ, ધૂપ વગેરે ક્રમથી કરવું જોઈએ.
રૌપ્યપાત્રપ્રદાનેન યત્પુણ્યં વેદપારગે
વેદ જાણનારા ને ચાંદીનું પાત્ર આપવાથી જે પુણ્ય મળે છે—
ફલં કોટિસુવર્ણસ્ય યો દદ્યાદ્વેદપારગે
વેદપારંગતને આપવાથી કરોડો સોનાના દાનનું ફળ મળે છે.
સુવર્ણપાત્રં યો દદ્યાદ્ભાસ્કરાય મહીપતે
મહારાજા, જે સૂર્યને સોનાનું પાત્ર અર્પણ કરે—
તુલ્યમેવ ફલં પ્રોક્તં સર્વમાઢ્યદરિદ્રયોઃ
સંપન્ન અને ગરીબ બંને માટે એ જ ફળ જણાવાયું છે.
વિભવે સતિ યો મોહાન્ન કુર્યાદ્વિધિવિસ્તરમ્
ધન હોવા છતાં જો કોઈ મોહવશ વિધિપૂર્વક કરતો નથી—
તસ્માન્મન્ત્રૈઃ ફલૈસ્તોયૈશ્ચન્દનાદ્યૈશ્ચ યત્નતઃ
મંત્રો, ફળો, પાણી, ચંદન વગેરે સાથે યથાશક્તિ વિધિ કરવી જોઈએ.
વર્ષકોટિશતં દિવ્યં સૂર્યલોકે મહીયતે
સૂર્યલોકમાં કરોડ વર્ષ સુધી માન મળે છે.
ગંધાચ્ચતુર્ગુણં જ્ઞેયં પુષ્પમષ્ટગુણં નૃપ તસ્માચ્છતગુણં પુણ્યં કુંકુમસ્ય વિધીયતે ।। 1.163.
ગંધથી ચાર ગુણ, ફૂલથી આઠ ગુણ પુણ્ય મળે છે, મહારાજ; તેથી કુંકુમથી શતગુણ પુણ્ય ગણાય છે.
ભાનું પર્યાપ્તમાલિપ્ય કલ્પકોટિં વસેદ્દિવિ
સૂર્યને સંપૂર્ણ રીતે લિપ્ત કર્યા પછી, કલ્પના કરોડો વર્ષ સુધી સ્વર્ગમાં નિવાસ મળે છે.
સ દીવ્યેત્સુરવૃન્દેન પુણ્યગંધૈઃ પ્રલેપિતઃ
પુણ્યગંધથી લિપ્ત થઈ, દેવોના સમૂહમાં આનંદથી વિહાર કરે છે.
ભક્ત્યા નિવેદ્ય અર્કાય તાલવૃંતં નરાધિપ
ભક્તિપૂર્વક તાળપાંખડી સૂર્યને અર્પણ કર્યા પછી, મનુષ્યરાજ—
માયૂરં વ્યજનં દત્ત્વા સૂર્યાયાતીવ શોભનમ્
મોરના પાંખથી બનેલ સુંદર પંખો સૂર્યદેવને અર્પણ કરવાથી,
પુષ્પૈરરણ્યસંભૂતૈઃ પત્રૈર્વા ગિરિસમ્ભવૈઃ
વનમાં ઉગેલા ફૂલો અથવા પર્વત પરથી મળેલા પાંદડાંથી,
આત્મારામભવૈશ્ચૈવ પુષ્પૈઃ સંપૂજયેદ્રવિમ્
અને સ્વાભાવિક રીતે ઉગેલા ફૂલો વડે પણ, રવિદેવની પૂજા કરવી જોઈએ.
તપઃશીલગુણોપેત ઇતિ હાસવિદિ દ્વિજે
તપ, સારા વર્તન અને ગુણોથી યુક્ત — એ જ નિયમ છે, હે દ્વિજ.
કરવીરસ્ય કુસુમમર્કાય વિનિવેદયેત્ એવં પુષ્પવિશેષેણ ફલં તદધિકં ભવેત્
કરવીરનું ફૂલ સૂર્યદેવને અર્પણ કરવું; આવા વિશેષ ફૂલો વડે ફળ વધુ મળે છે.
સદા પુષ્પસહસ્રેભ્યઃ કરવીરં વિશિષ્યતે
હમેશા હજારો ફૂલોમાં કરવીરનું ફૂલ શ્રેષ્ઠ ગણાય છે.
પદ્મપુષ્પસહસ્રેભ્યો બકપુષ્પં વિશિષ્યતે 1.163.
હજારો કમળના ફૂલોમાં બકુલનું ફૂલ શ્રેષ્ઠ છે.
કુશપુષ્પસહસ્રેભ્યઃ શમીપત્રં વિશિષ્યતે સર્વાસાં પુષ્પજાતીનાં પ્રવરં નીલમુત્પલમ્
હજારો કુશના ફૂલોમાં શમીનું પાંદડું શ્રેષ્ઠ છે; તમામ ફૂલોમાં નીલ કમળ સર્વોત્તમ છે.
રક્તોત્પલસહસ્રેણ નીલોત્પલશતેન ચ
હજારો લાલ કમળના ફૂલોનું ફળ, સો નીલ કમળના ફૂલો જેટલું છે.
કલ્પકોટિસહસ્રાણિ કલ્પકોટિશતાનિ ચ
કલ્પવૃક્ષના હજારો અને કરોડો વૃક્ષોના ફળ જેટલું પુણ્ય,
શેષાણાં પુષ્પજાતીનાં યત્ફલં પરિકીર્તિતમ્
અન્ય ફૂલો માટે જે ફળ જણાવાયું છે,
શમીપુષ્પં બૃહત્યાશ્ચ કુસુમં તુલ્યમુચ્યતે
શમીનું ફૂલ અને બૃહતીનું ફૂલ સમાન ગણાય છે.