શતૈકાદશકં યાવત્તસ્ય પુણ્યફલં શૃણુ
એકસો અગિયાર વખત જે પુણ્યફળ મળે છે, તે સાંભળો.
પાપહા સર્વમર્ત્યાનાં દર્શનાત્સ્પર્શનાદપિ
માત્ર દર્શન કે સ્પર્શથી જ તે સર્વ મનુષ્યોના પાપો નાશ કરે છે.
ગીર્વાણૈઃ સહિતો નિત્યં મોદતે દિવિ સૂરવત્
તે દેવતાઓ સાથે સ્વર્ગમાં સૂર્ય જેવું સદા આનંદ માણે છે.
કુસુમૈઃ સુસુગંધૈશ્ચ ફલૈશ્ચ વિવિધૈર્નૃપ
સુગંધિત ફૂલો અને વિવિધ ફળોથી, હે રાજા,
નાનારસમાયુક્તં નાનાગંધસમન્વિતમ્
જેમાં અનેક સ્વાદ અને અનેક સુગંધો ભળેલા હોય,
દદ્યાદ્વૈ પશ્ચિમે ભાગે શ્રીખંડં ચંદનં શુભમ્
પશ્ચિમ ભાગમાં શુભ ચંદન અને સુગંધિત કંપલ અર્પણ કરવી જોઈએ.
એવં વિત્તાનુસારેણ કૃત્વા વિભવવિસ્તરમ્
પછી, પોતાની શક્તિ અનુસાર વિશાળ વ્યવસ્થા કરવી જોઈએ.
સકૃદેવ તુ યઃ કુર્યાદ્વ્યોમ ભરતસત્તમ
પણ, હે ભરતશ્રેષ્ઠ, જો કોઈ એ કાર્ય માત્ર એકવાર પણ કરે,
સર્વપાપવિનિર્મુક્તઃ સર્વદુઃખવિવર્જિતઃ તેજસા રવિસંકાશઃ પ્રભયાર્કસમપ્રભઃ
જે સર્વ પાપોથી મુક્ત હોય, સર્વ દુઃખોથી રહિત હોય, જેનું તેજ સૂર્ય જેવું ઝળહળતું હોય, એવી તેજસ્વિતા ધરાવતો હોય.
પાંસુના ક્રીડમાનો યઃ કુર્યાદ્વ્યોમ હ્યકાર્યતઃ 1.162.
જે ધૂળમાં રમતો હોય અને વિના કારણ આકાશ બનાવે છે—
સર્વેષામેવ પાત્રાણાં પરં પાત્રં વિભાવસુઃ
બધા વાસણોમાંથી અગ્નિ સર્વોત્તમ વાસણ છે.
તસ્ય પાત્રસ્ય માહાત્મ્યં ધ્રુવમક્ષયમાદિશેત્
આ વાસણનું મહાત્મ્ય સદા અવિનાશી છે, એ નિશ્ચિતપણે જણાવવું જોઈએ.
રવૌ દત્તં હુતં જપ્તં બલિં પૂજાં નિવેદયેત્
સૂર્યને જે કંઈ દાન, હોમ, જપ, બલિ કે પૂજા ભક્તિપૂર્વક અર્પણ કરવામાં આવે છે—
ભક્ત્યા વિત્તાનુસારેણ યઃ કુર્યાદાલયં રવેઃ
જે પોતાના સામર્થ્ય પ્રમાણે ભક્તિથી સૂર્યમંદિર બનાવે છે—
મહાવિભવસારોપિ યઃ કુર્યાદ્ભક્તિવર્જિતમ્
મોટા ધનવાન હોય છતાં જે ભક્તિ વિના કાર્ય કરે છે—
વિત્તશાઠ્યેન યઃ કુર્યાદ્વિત્તવાનપિ માનવઃ
અને ધનવાન માણસ પણ જો ધનના મામલે કંજૂસાઈ કરે—
તસ્માત્ત્રિભાગં વિત્તસ્ય જીવનાય પ્રકલ્પયેત્
એથી પોતાના ધનનો ત્રીજો ભાગ જીવન નિર્વાહ માટે રાખવો જોઈએ.
ભક્ત્યા પ્રચોદિતં કુર્યાદલ્પવિત્તોઽપિ યો નરઃ
અલ્પધનવાળો માણસ પણ જો ભક્તિથી પ્રેરાઈને કાર્ય કરે—
સર્વસ્વમપિ યો દદ્યાદર્કે ભક્તિવિવર્જિતઃ
કે ભલે કોઈ પોતાનું બધું જ સૂર્યને અર્પણ કરે, પણ જો તેમાં ભક્તિ ન હોય—
ન તપોભિર્વિભોરુગ્રૈર્ન ચ સર્વૈર્મહામખૈઃ 1.162.
તો કઠોર તપસ્યા કે મોટા યજ્ઞોથી પણ એ ફળ મળતું નથી—
રુચિરં શુભશૈલોત્થં કુર્યાયસ્તુ રવેર્ગૃહમ્
જે શુભ પથ્થરથી સુંદર સૂર્યમંદિર બનાવે છે—
યન્મયા કોટિગુણિતં કૃતં સ્યાદિષ્ટકામ્યયા
મારા દ્વારા ઈંટોથી જે કંઈ બનાવાયું છે, એ કરોડગણું વધારે ગણાય છે—
મૃચ્છૈલેન સમં જ્ઞેયં પુણ્યમાઢ્યદરિદ્રયોઃ
માટીના કે પથ્થરના વડે બનેલું પુણ્ય, ધનવાન અને ગરીબ બંને માટે સમાન ગણવું.
શૈલોત્થમિષ્ટકાભિર્વા દૃઢં દારુમયં શુભમ્ ગૈરિકં યાનમારુહ્ય યઃ કુર્યાદ્ધૃતભૂષણઃ
પથ્થર, ઈંટ કે મજબૂત લાકડાથી બનેલું, સુંદર રીતે શોભાયમાન, લાલ રથમાં બેસી અને આભૂષણ ધારણ કરીને જે બનાવે છે—
ક્રીડમાનોઽપિ યઃ કુર્યાદ્બાલભાવેઽર્કમંદિરમ્
બાળપણમાં રમતાં રમતાં પણ જે સૂર્યમંદિર બનાવે છે—
પુષ્પમાલાકુલં દિવ્યં ધૂપગંધાદિવાસિતમ્
જેમાં ફૂલની માળાઓથી શોભાયમાન, દિવ્ય અને ધૂપ-સુગંધથી સુગંધિત હોય—
તત્ર રૂઢો મહારાજ વત્સરં વૃન્દમુત્તમમ્
ત્યાં, મહારાજા, વર્ષોની ઉત્તમ મંડળી સ્થાપિત થયેલી છે.
ક્રમાદાગત્ય લોકેઽસ્મિન્રાજા ભવતિ ધાર્મિકઃ
આ જગતમાં ધીરે ધીરે આવીને રાજા ધર્મમય બને છે.
પશ્યન્પરિહરઞ્જંતૂન્માર્જન્યા મૃદુસૂક્ષ્મયા
મૃદુ અને સૂક્ષ્મ રીતે સફાઈ કરીને જીવજંતુઓને જોઈને દૂર રાખે છે.
પુત્રાર્થં દેહજીર્ણાયા વન્ધ્યાયાશ્ચ વિશેષતઃ 1.162.
ખાસ કરીને પુત્રની ઈચ્છા માટે, વૃદ્ધ શરીરવાળા કે નિસંતાન સ્ત્રીઓ માટે.