યાદવશ્ચ ગજારૂઢસ્તદા ચંદ્રાવલીપતિઃ
યાદવ એ સમયે હાથી પર બેઠો હતો અને ચંદ્રાવલીનો સ્વામી હતો.
હરિનાગરમારુહ્ય બ્રહ્માનંદો મહાબલ.
બ્રહ્માનંદ, જે બહુ જ બળવાન હતો, હરિનગર પર ચઢી ગયો.
મર્દનં રાજપુત્રં ચ રણજિદ્ગ જસંસ્થિતઃ
મર્દન નામનો રાજકુમાર, જે યુદ્ધમાં વિજય માટે પ્રસિદ્ધ હતો, ત્યાં હાજર હતો.
રૂપણો વૈ સરદનં હયારૂઢો જગામ હ નૃહરં રાજપુત્રં ચ શંખાંશશ્ચ જગામ હ
રૂપણ ઘોડા પર બેઠો અને સરદન પાસે ગયો; રાજકુમાર નૃહરિ અને શંખાંશ પણ ત્યાં ગયા.
તેષુ સંગ્રામમેતેષુ ચામુણ્ડોઽયુતસૈન્યપઃ 3.3.26.
આ યુદ્ધમાં ચામુંડ દસ હજાર સૈનિકો સાથે હાજર રહ્યો.
દદર્શ નગરીં રમ્યાં ચતુર્વર્ણસમન્વિતામ્
તેણે સુંદર શહેર જોયું, જ્યાં ચાર વર્ણના લોકો વસતા હતા.
મહીપતિસ્તુ વૈ ધૂર્તો દુર્ગદ્વારિ સમાગતઃ
મહારાજ, જે ચાલાક હતો, કિલ્લાના દ્વારે પહોંચ્યો.
મલના ભ્રાતરં દૃષ્ટ્વા વચનં પ્રાહ દુઃખિતા
મલના એ પોતાના ભાઈને જોઈને દુઃખી થઈ અને બોલી.
ન પ્રાપ્તં જલ સંસ્થાને સુપુણ્યે કીર્તિસાગરે
પવિત્ર અને પ્રસિદ્ધ તળાવમાં પાણી મળ્યું નહોતું.
વિનાહ્લાદં ચ કૃષ્ણાંશં મહદ્દુઃખમુપાગતમ્ કાન્યકુબ્જાત્સમાયાતઃ કૃષ્ણાંશેન પ્રયોજિતઃ
આનંદ અને કૃષ્ણનો ભાગ વિના મોટું દુઃખ આવ્યું છે; કન્યાકુભ્જમાંથી એક આવ્યો છે, જેને કૃષ્ણના ભાગે મોકલ્યો છે.
દેવીદત્તશ્ચ નામ્નાઽયં સ તે કાર્યં કરિષ્યતિ
આ દેવદત્ત નામનો છે, એ તારો કામ પૂરું કરશે.
કામાગ્નિપીડિતં વિપ્રં ચામુંડં ચ દદર્શ હ
તેણે કામાગ્નિથી પીડાતા બ્રાહ્મણ ચામુંડને જોયો.
ધૂર્તોઽયં બ્રાહ્મણો માતર્નિશ્ચયં માં હરિષ્યતિ
માતા, આ ચાલાક બ્રાહ્મણ ચોક્કસ મને લઈ જશે.
ઇતિ શ્રુત્વા વચસ્તસ્યા લજ્જિતસ્સ મહીપતિઃ
એના શબ્દો સાંભળી રાજા શરમાઈ ગયો.
એતસ્મિન્નંતરે તે વૈ બ્રહ્માદ્યાસ્તૈઃ પરાજિતાઃ 3.3.26.
આ દરમિયાન બ્રહ્માદિ લોકો તેમના હાથેથી હાર્યા.
કપાટં સુદૃઢં કૃત્વા મહાચિંતામુપાયયુઃ । મહીરાજસ્તુ બલવાન્મહીપત્યનુમોદિતઃ
દરવાજો મજબૂત બનાવીને તેઓ ભારે ચિંતામાં પડ્યા; પણ બળવાન રાજા, અન્ય રાજાઓની મંજૂરીથી, ત્યાં રહ્યો.
પ્રમદાવનમાગત્ય ષષ્ટિલક્ષબલાન્વિતઃ તાલનાદ્યાશ્ચ ચત્વારઃ શિરીષાખ્યપુરં યયુઃ પ્રયયુસ્તે સુખભ્રષ્ટા દદૃશુર્હિમદં મુનિમ્
સાઠ હજાર સૈનિકો સાથે સ્ત્રીવનમાં આવી, તાલનાદ અને બીજા ત્રણ જણા શિરીષ નામના શહેરમાં ગયા; તેઓ સુખથી વંચિત થઈ, હિમદ મુનિને જોયા.
પ્રણમ્યોચુઃ શુચાવિષ્ટા બલખા નિર્મુને બલી
પગે પડી, દુઃખથી વ્યાકુળ થઈને બોલ્યા: 'મુનિ, બળવાન, બળનો વિનાશક!'
શ્રુત્વાહ હિમદો યોગી મહીરાજેન નાશિતઃ
આ સાંભળીને યોગી હિમદાને ધરતીના રાજાએ નાશ કર્યો.
ઇતિ શ્રુત્વા વચો ઘોરં કૃષ્ણાંશઃ શોકતત્પરઃ
આ ભયાનક વાત સાંભળીને કૃષ્ણાંશ ખૂબ જ દુઃખમાં ગરકાવ થયો.
વિલલાપ ભૃશં તત્ર હા બન્ધો ધર્મજાંશક
ત્યાં તેણે ખૂબ રડતાં કહ્યું: 'હાય! મારા બંધુ, ધર્મના સંતાન!'
દર્શનં દેહિ મે ક્ષિપ્રં નો ચેત્પ્રાણાંસ્ત્યજામ્યહમ્
'મને તરત જ તારો દર્શન આપ, નહીં તો હું પોતાનું જીવન ત્યજી દઈશ.'
ઇત્યુક્તઃ સ તુ તદ્ભ્રાતા બલખાનિઃ પિશાચગઃ કથિત્વા સર્વવૃત્તાન્તં યથાજાતં સ્વવૈશસમ્
આ રીતે કહેતાં, તેના ભાઈ બલખાણી, જે ભૂતપ્રેતોમાં ફરતો હતો, તેણે પોતાનો દુઃખદ પ્રસંગ સહિત બધું જ ઘટ્યું એવું કહ્યુ.
દિવ્યં વિમાનમારુહ્ય ગતો નાકં મનોરમમ્ 3.3.26.
દિવ્ય વિમાનમાં ચડીને તે મનોહર સ્વર્ગમાં ગયો.
તદા દુઃખી સ કૃષ્ણાંશઃ કૃત્વા ભ્રાતુસ્તિલાંજલિમ્
પછી દુઃખી કૃષ્ણાંશે પોતાના ભાઈ માટે તિલાંજલિ આપી.
વેણુશબ્દેન કૃષ્ણાંશો નનર્ત જનમોહનઃ
વેણુના મધુર અવાજ સાથે, લોકોના મનને મોહી લેતા કૃષ્ણાંશે નૃત્ય શરૂ કર્યું.
મૃદંગધ્વનિના દેવો લક્ષણઃ કાંસ્યવાદ્યકઃ
દેવ લક્ષણે મૃદંગ વગાડ્યો અને કાંસ્યના વાદ્યો ગુંજી ઉઠ્યા.
તદા તુ મલના રાજ્ઞી દૃષ્ટ્વા તદ્વામનોત્સવમ્
એ સમયે રાણી મલનાએ તે વામન ઉત્સવ જોઈને આનંદ અનુભવ્યો.
કૃષ્ણાંશો બન્ધુસહિતસ્ત્યક્ત્વા માં મન્દભાગિનીમ્
કૃષ્ણાંશે પોતાના સગાં સાથે મને, દુર્ભાગ્યવંતીને, છોડી દીધું.
ઇત્યુક્તાં મલનાં દૃષ્ટ્વા કૃષ્ણાંશઃ સ્નેહ કાતરઃ
મલનાને આવું કહેતા જોઈ કૃષ્ણાંશ પ્રેમથી ભીની ગયો.