મકરંદસ્તદા વીણાં મૃદંગં ભીષ્મજો બલી 3.3.23.
ત્યારે ભીષ્મપુત્ર શક્તિશાળી મકરંદે વીણા અને મૃદંગ હાથમાં લીધા.
ગૃહીત્વા મોદયામાસુર્નારીવૃન્દા મહોત્તમમ્
તેને લઈને સ્ત્રીઓની મોટી મંડળી આનંદમાં આવી ગઈ.
માયાં નિર્વાપયામાસ નિષ્ફલા સાઽભવત્ક્ષણાત્
તેને માયા દૂર કરી દીધી; એ ક્ષણમાં નિષ્ફળ બની ગઈ.
વાંછિતં બ્રૂહિ મે વીર કૃષ્ણાંશશ્ચાહ તાં વધૂમ્
હે વીર, તારી ઇચ્છા કહો; કૃષ્ણના અંશે એ વધૂને આવું કહ્યું.
ઇતિ શ્રુત્વા ચિત્રરેખા શોકવ્યાકુલચેતના
આ સાંભળીને, ચિત્રરેખા દુઃખથી વ્યાકુળ મનવાળી થઈ.
ઇંદ્રાદ્યા દેવતાસ્સર્વે મયા નિર્મિતયા યયા
હું જ એ છું, જેના દ્વારા ઇન્દ્રાદિ બધા દેવતાઓ સર્જાયા છે.
દેવો નારાયણો વાપિ ધર્મો વાપિ શિવઃ સ્વયમ્
દેવો નારાયણ હોય કે ધર્મ, કે શિવ સ્વયં—
ઉદયો નામ મે રાજ્ઞિ દેવસિંહોઽયમુત્તમઃ
મારું નામ ઉદય છે, હે રાણી; આ ઉત્તમ દેવસિંહ છે.
ઇન્દુલસ્ય વિયોગેન વયં યોગિત્વમાગતાઃ
ઇન્દુલાથી વિયોગ થવાથી અમે યોગશક્તિ પ્રાપ્ત કરી છે.
શુકં દેહિ મહામાયે ઇંદુલં દેહિ વા યદિ
હે મહામાયે, શુક આપો, અથવા ઇચ્છો તો ઇન્દુલા આપો.
દર્શનં દેહિ મે શીઘ્રં નો ચેત્પ્રાણાંસ્ત્યજામ્યહમ્ 3.3.23.
મને તરત જ તમારું દર્શન આપો, નહીં તો હું જીવ છોડીને દઈશ.
કૃત્વા લજ્જાં પુનઃ પ્રાહ માં ચ પુત્રં ગૃહાણ ભોઃ
લજ્જા છોડી ફરીથી એ બોલી: 'હે પ્રભુ, મને અને મારા દીકરાને સ્વીકારો.'
પતિત્વા તચ્ચરણયો રુરોદોચ્ચૈશ્ચ દંપતી
એ દંપતી તેમના પગે પડીને ઉંચે અવાજે રડવા લાગ્યા.
ઇંદુલેનૈવ લિખિતં ગૃહીત્વા પત્રમુત્તમમ્
ઇન્દુએ લખેલું ઉત્તમ પત્ર લઈને તેણે સ્વીકારી લીધું.
સૂર્યવર્મા ગતો ગેહં મકરંદેન માનિતઃ
સૂર્યવર્મા ઘરે ગયો અને મકરંદે તેને સન્માન આપ્યો.
યયૌ મનોરથારૂઢો યત્રાહ્લાદઃ શુચાન્વિતઃ
મનગમતી ઈચ્છા પર સવાર થઈને, એ ત્યાં ગયો જ્યાં આનંદ અને દુઃખ એકસાથે હતા.
દેવસિંહં ચ માં વિદ્ધિ તવ પુત્રાન્વેષણે રતમ્
મને અને દેવસિંહને, તારા દીકરાની શોધમાં લાગેલા, એમ જાણ.
ઇતિ શ્રુત્વા સ આહ્લાદશ્ચા હ્લાદં પરમાપ્તવાન્
આ સાંભળી, આહ્લાદને અત્યંત આનંદ થયો.
મહીપતિં સમાહૂય વચનં પ્રાહ નમ્રધીઃ
મહારાજાને બોલાવી, નમ્ર મનવાળા એણે આ શબ્દો કહ્યા.
સ હોવાચ શ્રુતં વીર કૃષ્ણાંશેન યથા હતઃ
એ બોલ્યો: 'હે વીર, કૃષ્ણાંશ કેવી રીતે મારાયો એ મેં સાંભળ્યું છે.'
અહ્લાદઃ ક્રોધતામ્રાક્ષઃ કેશાના કૃષ્ય તં મુદા 3.3.23.
આહ્લાદ ગુસ્સાથી આંખો લાલ કરીને આનંદથી તેના વાળ પકડી લીધા.
શ્રુત્વા પરિમલો રાજા સપત્નીકસ્સમાગતઃ
આ સાંભળી, પરિમલ રાજા પોતાની રાણી સાથે ત્યાં આવ્યો.
અરે ધૂર્ત મહાપાપિન્મદ્બંધુર્ઘાતિતસ્ત્વયા
'અરે દુષ્ટ, મહાપાપી, તું મારા સગાને મારી નાખ્યો છે!'
તદા મહીપતિર્દુઃખી નિઃશ્વાસો મૌનમાસ્થિતઃ
ત્યારે રાજા દુઃખી થઈ ઊંડો શ્વાસ લઈ મૌન રહ્યો.
એતસ્મિન્નંતરે વીરો બલખાનિઃ સમાગતઃ
એ સમયે વીર બલખાની ત્યાં પહોંચ્યો.
સ ચકાર વિવાહાર્થમુદ્યોગં ભ્રાતૃજસ્ય વૈ
એણે પોતાના ભાઈના દીકરાના લગ્ન માટે તૈયારીઓ શરૂ કરી.
તારકશ્ચ તમાયાતસ્સાર્દ્ધં શૂરસહસ્રકૈઃ
તારક પણ હજારો વીર યુધ્ધાઓ સાથે ત્યાં આવ્યો.
તાલનશ્ચ તતઃ પ્રાપ્તો લક્ષસૈન્યસમ ન્વિતઃ
પછી તાલન લાખ સૈનિકોની સેના સાથે ત્યાં આવ્યો.
બ્રહ્માનંદઃ સ્વયં પ્રાપ્તસ્ત્રિલક્ષબલસંયુતઃ
તેને પોતે જ બ્રહ્માનંદ પ્રાપ્ત થયો, અને તે ત્રણ લાખ બળ સાથે સજ્જ હતો.
હા બંધો ક્વ ગતસ્ત્વં વૈ માં ત્યક્ત્વા પુરુષાધમમ્
હાય મિત્ર! તું મને, આ પાપી માનવને છોડીને ક્યાં ગયો?