ઇતિ શ્રુત્વા મહીરાજો બલખાનિં મહાબલમ્
આ રીતે સાંભળી ધરાના રાજાએ બલખાનીની શક્તિશાળી સેના ભેગી કરી.
અર્દ્ધકોટિમિતં દ્રવ્યં મત્તઃ પ્રાપ્ય સુખી ભવ
મારી પાસે થી અડધી કરોડ જેટલું ધન લઈ અને ખુશ રહો.
વર્ષે વર્ષે ચ તદ્દ્રવ્યં ગૃહાણ બલવન્પ્રભો
દરેક વર્ષે એ ધન લઈ જજો, હે પરાક્રમી સ્વામી.
વયસ્ત્રયોદશાબ્દે ચ કૃષ્ણાંશે બલવત્તરે
તેર વર્ષના વયે, કૃષ્ણપક્ષના બળવાન ભાગમાં,
ભાદ્રે શુક્લે ત્રયોદશ્યાં ચાહ્લાદઃ સાનુજો યયૌ
ભાદરવામાં શુક્લ પક્ષની ત્રયોદશી એ અહ્લાદ પોતાના નાના ભાઈ સાથે નીકળી પડ્યો.
કૃષ્ણાંશો બિન્દુલારૂઢો વત્સજો હરિણીસ્થિતઃ
કૃષ્ણપક્ષમાં, બિંદુલા વત્સપુત્ર હરિણીમાં બેઠો હતો.
ચત્વારો દ્વિદિનાન્તે ચ ગયાક્ષેત્રં સમાયયુઃ 3.3.13.
બે દિવસ પછી, ચારેય જણ ગયા ક્ષેત્રે પહોંચ્યા.
શતં શતં ગજાંશ્ચૈવ ભૂષિતાંશ્ચ રથાસ્તથા
સાંભળો, સૈકડો સૈકડો હાથી અને શણગારેલા રથો પણ હતા.
ધેનૂર્હિરણ્યરત્નાનિ વાસાંસિ વિવિધાનિ ચ
ગાયો, સોનુ, રત્નો અને વિવિધ વસ્ત્રો પણ હતા.
લક્ષાવર્તિસ્તુ યા વેશ્યા યયૌ બદરિકાશ્રમમ્
લક્ષાવતી, જે વેશ્યા હતી, તે બદરિકાશ્રમ ગઈ.
રાકાં ચંદ્રે તુ સંપ્રાપ્તં રાહુગ્રસ્તે તમોમયે
જ્યારે પૂર્ણિમાનો ચંદ્ર આવ્યો, ત્યારે રાહુએ ગ્રસિત અને અંધકારથી ઘેરાયેલો હતો.
હિમાલયગિરૌ રમ્યે નાનાધાતુવિચિત્રિતે
હિમાલયના સુંદર પર્વત પર, જે વિવિધ ધાતુઓથી શોભાયમાન હતો,
રત્નભાનો હતે શૂરે નેત્રસિંહો ભયાતુરઃ
રત્નભાનુના વીરગતિ પામ્યા પછી, નેત્રસિંહ ભયથી વ્યાકુળ થઈ ગયો.
દ્વાદશાબ્દાન્તરે દેવો દદૌ ઢક્કામૃતં મુદા
બાર વર્ષ પછી, દેવતાએ આનંદપૂર્વક ઢક્કાનું અમૃત આપ્યું.
દદૌ ઢક્કામૃતં રાજ્ઞે પુનઃ પ્રાહ શુભં વચઃ
તે દેવતાએ રાજાને ઢક્કાનું અમૃત આપ્યું અને ફરી શુભ વચન કહ્યાં.
ક્ષયં શીઘ્રં ગમિષ્યંતિ શત્રવસ્તે મહાભટાઃ
મહાન યોદ્ધા, તારા શત્રુઓ ઝડપથી નાશ પામશે.
નગરં કારયામાસ તત્ર સર્વજનૈર્યુતમ્ 3.3.13.
ત્યાં સર્વ લોકો સાથે એક શહેર બનાવાયું.
નેત્રસિંહગઢં નામ્ના વિખ્યાતં ભારતે ભુવિ
તેને 'નેત્રસિંહગઢ' નામે ભારતભૂમિ પર પ્રસિદ્ધિ મળી.
પાલિતં નેત્રસિંહેન તત્પુરઃ પુત્રવન્મુને
મુનિ, એ શહેરને નેત્રસિંહે પોતાના પુત્રની જેમ રક્ષ્યું.
સોઽપિ રાજા સમાયાતો નેત્રસિંહો મહાબલઃ કામાક્ષ્યા વરદાનેન સર્વમાયાવિશારદા
તે મહાબળવાન રાજા નેત્રસિંહ પણ ત્યાં આવ્યો, કામાક્ષીના વરદાનથી સર્વ માયામાં નિપુણ હતો.
દૃષ્ટ્વા તાં સુંદરીં કન્યાં બાલેન્દુસદૃશાનનામ્
તે સુંદર કન્યાને જોઈ, જેના મુખ ચાંદની જેવી કાંતિ ધરાવતું હતું,
દૃષ્ટ્વા તાં ચ તથાહ્રાદઃ સર્વરત્નવિભૂષિતામ્ મૂર્ચ્છિતશ્ચાપતદ્ભૂમૌ સા તં દૃષ્ટ્વા મુમોહ વૈ
અને સર્વ રત્નોથી શોભાયમાન એ કન્યાને જોઈને, તે આનંદથી મગ્ન થયો, બેભાન થઈ જમીન પર પડી ગયો; તેને જોઈને એ કન્યા પણ અચેત થઈ ગઈ.
દોલામારુહ્ય તત્સખ્યૌ નૃપાન્તિકમુપાયયુઃ
એની સખીઓએ તેને ઝૂલામાં બેસાડી રાજા પાસે લઈ આવી.
દૃષ્ટ્વા તથાવિધં બંધું કૃષ્ણાંશઃ પ્રાહ દુઃખિતઃ
એવો અવસ્થામાં પોતાના બંધુને જોઈ, કૃષ્ણાંશ દુ:ખી થઈ બોલ્યો.
રજો રાગાત્મકં વિદ્ધિ પ્રમાદં મોહજં તથા
રાજસ ગુણને કામના સ્વરૂપ જાણ, અને મોહ તો અવિવેકથી થાય છે.
ઇતિ શ્રુત્વા વચો ભ્રાતુસ્ત્યક્ત્વા મોહં યયૌ ગૃહમ્
ભાઈના વચન સાંભળી, તેણે મોહ છોડી ઘર તરફ પ્રયાણ કર્યું.
દુર્ગામારાધયામાસ જપ્ત્વા મધ્યચરિત્રકમ્ 3.3.13.
તે દુર્ગાનું પૂજન કરવા લાગ્યો અને મધ્યચરિત્રકનું જપ કરતો રહ્યો.
મોહયામાસ તાં કન્યાં વિવાહાર્થમનિન્દિતા
અનિન્દ્યા એ કન્યાને લગ્ન માટે મોહિત કરી દીધી.
પ્રાતર્બુદ્ધ્વા તુ સંચિંત્ય મહામોહમુપાયયૌ
પરંતુ સવારે જાગીને વિચારતાં, તે ફરી ભારે મોહમાં પડી ગયો.
પૌષમાસે તુ સંપ્રાપ્તે શુકકંઠે સુપત્રિકામ્
પૌષ માસ આવતાં, શુભ સંકેતો અને મધુર અવાજવાળા શુક સાથે,