તતો જલમાતૃભ્યો નમ ઇતિ જલમાતૄઃ પ્રપૂજયેત્
પછી 'જલમાતાઓને નમન' કહીને જલમાતાઓની પૂજા કરવી.
તેષામાપ્યાયનાયૈતજ્જલમુત્સૃજ્યતે મયા
આ પાણી હું એમની તૃપ્તિ માટે અર્પણ કરું છું.
શિવાય સર્વભૂતાનાં સદા પાહિ જલાશયમ્
હંમેશા શુભ રહેતી, સર્વ જીવોની રક્ષા કરનારી, હે જલાશય, તું હંમેશા રક્ષા કર.
જલં વિશ્વોપકારાય કૃતમેતન્મયા સદા
આ પાણી હું સદા વિશ્વના કલ્યાણ માટે તૈયાર કરેલું છે.
ત્વત્પ્રસાદાન્મહાભાગ નાગરાજ નમોઽસ્તુ તે
હે મહાભાગ્યશાળી, હે નાગરાજ, તારી કૃપાથી તને નમન છે.
તેષાં દોષૈર્ન લિપ્યેઽહં સ્વંસ્વં ગમમવાપ્નુયાત્
એમના દોષથી હું અસ્પૃશ્ય રહું, દરેકને પોતાનું ફળ પ્રાપ્ત થાય.
આપેયા માતરઃ સંતુ જગતાં વૃક્ષયોનયઃ 2.2.19.
પીવા યોગ્ય જલમાતાઓ, જગતના વૃક્ષમાંથી ઉત્પન્ન, એ અહીં હાજર રહે.
વરુણાસ્યાસને કીર્તિં સનાતન નમોસ્તુ તે
વરुणના આસન પર, હે સનાતન, તારી કીર્તિને નમન છે.
સુવર્ણંરજતં દદ્યાદનડ્વાહં પયસ્વિનીમ્
સોનુ, ચાંદી, ન હલ ચલાવેલી ગાય અને દુધારુ ગાય દાન આપવી.
વહ્નિપૂજાં પુરસ્કૃત્ય મન્ત્રેણ પ્રાશયેત્તતઃ
પહેલા અગ્નિપૂજા કરીને, પછી મંત્રથી તેને પ્રસાદ આપવો.
બિંબમુદ્રાં પદ્મમુદ્રાં નાગમુદ્રાં પ્રદર્શયેત્
બિંબ મુદ્રા, કમળ મુદ્રા અને નાગ મુદ્રા દર્શાવવી.
યસ્તે પ્રાણાઞ્જપન્પશ્ચાત્પ્રકુર્યાદથ ચન્દનમ્
જે પછી પ્રાણમંત્રો જપે છે, પછી ચંદન લગાવવું.
બ્રાહ્મણાન્પુરતઃ કૃત્વા વેદઘોષં સમુચ્ચરન્
બ્રાહ્મણોને આગળ બેસાડી, તે ઊંચા સ્વરે વેદના મંત્રોનું પાઠ કરવો જોઈએ.
તતો ગૃહાર્ચનં કુર્યાદ્બ્રાહ્મણાનાં ચ ભોજનમ્
પછી ઘરનું પૂજન કરવું અને બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવવું જોઈએ.
મધ્યમવિધાનવર્ણનમ્ મધ્યમે મધ્યમફલં કનિષ્ઠે તુ કનિષ્ઠકમ્
મધ્યમ રીતમાં મધ્યમ ફળ મળે છે અને નીચી રીતમાં નીચું ફળ મળે છે.
અધુના મધ્યમં વક્ષ્યે વિધિં શાસ્ત્રાનુસારતઃ
હવે હું શાસ્ત્ર પ્રમાણે મધ્યમ વિધિ સમજાવું છું.
સદ્યોધિવાસકલ્પેન યૂપાદીનધિવાસ્ય ચ
તુરંત અધિવાસ વિધિથી, યૂપ અને બીજા સાધનોનું અધિવાસન કરવું જોઈએ.
મુહૂર્તે કલશં સ્થાપ્ય સંગૃહ્ય ગણનાયકમ્
નક્કી કરેલા સમયે, કલશ સ્થાપી, સમૂહના મુખ્યને પકડી લેવું જોઈએ.
શન્નો દેવ્યાસ્તતઃ પશ્ચાદ્ગન્ધદ્વારેતિ ગંધકમ્
પછી 'શન્નો દેવ્યા' મંત્રથી સુગંધિત ધૂપ અર્પણ કરવી જોઈએ.
કાણ્ડાદિતિ ચ મન્ત્રેણ તતો ધૂપં નિવેદયેત્
'કાંડાદિતિ' મંત્રથી પછી ધૂપ અર્પણ કરવી જોઈએ.
વિવાહવિધિના સર્વં કાર્યં ચૈવાધિવાસનમ્
લગ્નવિધિ પ્રમાણે બધું કાર્ય અને અધિવાસન કરવું જોઈએ.
સર્વમેવ પ્રયુંજીત તડાગાદિષુ પણ્ડિતઃ
પંડિતોએ આ બધું તળાવ અને આવા સ્થળોએ પણ કરવું જોઈએ.
સંગૃહ્ય ગંધપુષ્પાદ્યૈર્ધૂપૈર્દીપૈઃ સુશોભનૈઃ
સુગંધિત ફૂલો અને અન્ય વસ્તુઓ સાથે, ધૂપ અને સુંદર દીવાઓ લઈ લેવાં જોઈએ.
વૃદ્ધિશ્રાદ્ધં તતઃ કુર્યાન્માતૃપૂજાપુરઃસરમ્ 2.2.20.
પછી માતૃપૂજા કર્યા પછી વૃદ્ધિ શ્રાદ્ધ કરવું જોઈએ.
શૃણુયાત્પશ્ચિમે ભાગે મંડપસ્ય સમીપતઃ
પશ્ચિમ ભાગમાં, મંડપની નજીક, સાંભળવું જોઈએ.
અથ વા તત્ર દેશીયં ગુરું વા શ્રોત્રિયોદ્ભવમ્
અથવા ત્યાં સ્થાનિક ગુરુ કે શાસ્ત્રજ્ઞ બ્રાહ્મણ વંશજ હોય તે.
વૈતાનકલ્પે સંપન્નં શક્તિકલ્પપરાયણમ્
વૈતાન વિધિમાં નિષ્ણાત અને શક્તિ વિધિમાં પરાયણ હોય તે.
પત્નીહીનમપુત્રં ચ શ્યાવદંતમદંતકમ્
જેને પત્ની નથી, પુત્ર નથી, કાળા દાંત છે અથવા દાંત નથી.
અપ્રધાનેષુ યજ્ઞેષુ દાનયજ્ઞેષુ સત્તમાઃ
અપ્રધાન યજ્ઞોમાં અને દાનયજ્ઞોમાં, હે શ્રેષ્ઠો.
કુશપ્રતિકૃતૌ ચાપિ તતઃ સ્વર્ગં સ ગચ્છતિ
કુશના પुतળા બનાવવામાં પણ, પછી તે સ્વર્ગ પામે છે.