યુયુધાતે બહૂન્માર્ગાન્કૃતવંતૌ સુદુર્જયૌ
બંનેએ અનેક રીતે યુદ્ધ કર્યું, બંને કુશળ અને દુર્જય હતા.
હતે તસ્મિન્મહાવીર્યે કાન્યકુબ્જા ભયાતુરાઃ
જ્યારે એ મહાવીર યુદ્ધમાં મારાયો, ત્યારે કાન્યકુભ્જના લોકો ડરાઈ ગયા.
રણં ત્યક્ત્વા ગૃહં જગ્મુર્નૃપશોકપરાયણાઃ
રાજાના દુ:ખમાં લીન થઈ, યુદ્ધ છોડીને ઘેર ચાલ્યા ગયા.
સ્વંસ્વં નિવેશનં જગ્મુર્મહીરાજભયાતુરાઃ
મહારાજના ભયથી દરેક પોતપોતાના ઘરમાં પાછા ફર્યા.
મહીરાજસ્તુ બલવાન્સપ્તલક્ષબલાન્વિતઃ 3.3.6.
પણ મહારાજ તો સાત લાખ સૈનિકો સાથે બહુ બળવાન હતા.
તથા ભીષ્મઃ પરિમલો લક્ષણઃ પિતરં સ્વકમ્
એ જ રીતે, ભીષ્મ, પરિમલ અને લક્ષણે પોતાના પિતાજી પાસે ગયા.
ભૂમિરાજસ્ય વિજયો જયચંદયશો રણે
પૃથ્વીના રાજાનું વિજય અને યુદ્ધમાં જયચંદ્રનું યશ પ્રસિદ્ધ થયું.
જયચંદ્રઃ કાન્યકુબ્જે દેહલ્યાં પૃથિવીપતિઃ
કાન્યકુબ्ज અને દેહલીમાં જયચંદ્ર પૃથ્વીના રાજા હતા.
ભીષ્મઃ સિંહસ્થિતે ગંગાકૂલે શક્રપ્રપૂજકઃ
ભીષ્મ ગંગાના કાંઠે સિંહની જેમ ઊભા રહ્યા અને ઇન્દ્રની ભક્તિ કરતા હતા.
માસાંતે ભગવાનિંદ્રો જ્ઞાત્વા તદ્ભક્તિમુત્તમામ્
માસના અંતે ભગવાન ઇન્દ્રે તેની શ્રેષ્ઠ ભક્તિ ઓળખી.
દેહિ મે વડવાં દિવ્યાં યદિ તુષ્ટો ભવાન્પ્રભુઃ
"પ્રભુ, જો તમે પ્રસન્ન હોવ તો મને દિવ્ય ઘોડીને આપો."
દદૌ સ ભગવાનિંદ્રસ્તત્રૈવાન્તર્હિતોભવત્
ત્યાં ભગવાન ઇન્દ્રે એ ઘોડી આપી અને તરત જ અદૃશ્ય થઈ ગયા.
તસ્મિન્કાલે પરિમલઃ પિતૃશોકપરાયણઃ પરીક્ષાર્થં શિવઃ સાક્ષાત્સર્પરોગેણ તં ગ્રસત્
એ સમયે પરિમલ પિતૃશોકમાં લીન હતો, ત્યારે શિવે જાતે જ સાપના રોગથી તેને પરીક્ષા માટે પીડાવ્યો.
વ્યતીતે પંચમે માસે નૃપઃ શક્તિવિવર્જિતઃ
પાંચ મહિના વીતી ગયા પછી રાજાને શક્તિ રહી નહોતી.
મરણાય યયૌ કાશીં સ્વપત્ન્યા સહિતો નૃપઃ
મરણ માટે રાજા પોતાની પત્ની સાથે કાશી ગયો.
એતસ્મિન્નન્તરે કશ્ચિત્પન્નગો મૂલસંસ્થિતઃ
એ જ સમયે ત્યાં કોઈ સાપ મૂળ પાસે રહેતો હતો.
રુદ્રાહિં પન્નગઃ પ્રાહ ભવાન્નિર્દય મન્દધીઃ
રુદ્રાહિ નામનો સાપ બોલ્યો: "તમે નિર્દય અને મૂર્ખ છો."
મૂર્ખોઽયં ભૂપતિઃ સાક્ષાદારનાલં પિબેન્નહિ 3.3.7.
"આ રાજા તો એવો મૂર્ખ છે કે સીધો તપતું તાંબુ પણ પી જાય!"
રાજ્ઞો દેહે પરં હર્ષં પ્રત્યહં પ્રાપ્તવાનહમ્
હું રોજ રાજાના શરીરમાં વિશેષ આનંદ અનુભવતો હતો.
મૂર્ખોત્ર ભૂપતિર્યો વૈ તૈલોષ્ણં યન્ન દત્તવાન્
અહીં રાજા એવો મૂર્ખ છે કે તેણે ગરમ તેલ આપ્યું નથી.
ચકાર પન્નગોક્તં તદ્ગતરોગો નૃપોઽભવત્
રાજાએ સાપ જે કહ્યું તે કર્યું, અને તેના રોગમાંથી મુક્તિ મળી.
તતો જાતં સ્વયં લિંગમંગુષ્ઠાભં સનાતનમ્
પછી ત્યાં અંગૂઠા જેવું, સ્વયં પ્રગટ અને શાશ્વત લિંગ પ્રગટ થયું.
નિશીથે તમ ઉદ્ભૂતે દિક્ષુ સૂર્યત્વમાગતમ્
મધ્યરાત્રિએ, અંધકાર ફેલાયો ત્યારે, એ સર્વ દિશામાં સૂર્ય જેવું તેજસ્વી બન્યું.
મહિમ્નસ્તવપાઠૈશ્ચ તુષ્ટાવ ગિરિજાપતિમ્
મહિમ્ન સ્તોત્રના પાઠથી તેણે ગિરિજાપતિની સ્તુતિ કરી.
શ્રુત્વાહ નૃપતિર્દેવં યદિ તુષ્ટો મહેશ્વર
આ સાંભળી, રાજાએ ભગવાનને કહ્યું: 'જો તમે પ્રસન્ન હોવ, હે મહાદેવ,'
તથેત્યુક્ત્વા મહાદેવો લિંગરૂપત્વમાગતઃ
'તેમ જ થાઓ' એમ કહી મહાદેવ શિવલિંગના સ્વરૂપે પ્રગટ થયા.
તદા મલસ્તુ સંતુષ્ટઃ પ્રાપ્તો ગેહં મહાવતીમ્
પછી મલસ સંતોષ પામી મહાન ઘર પહોંચ્યો.
તતઃપ્રભૃતિ વર્ષાંતે જયચંદ્રપુરીં યયૌ 3.3.7.
ત્યાંથી, વર્ષના અંતે, તે જયચંદ્રપુરી ગયો.
દિષ્ટ્યા તે સંક્ષિતો રોગો દિષ્ટ્યા તે દર્શિતં મુખમ્
નસીબે, તારો રોગ દૂર થયો છે; નસીબે, તારો ચહેરો ફરી દેખાયો છે.
યદા મે વિઘ્ન આભૂયાત્તદા ત્વં માં સમાચર
જ્યારે મને કોઈ અવરોધ આવે, ત્યારે તું મારી સેવા કરવી.