પ્રશસ્તપત્રશ્રવણાં ફલદંતવતીં શુભામ્
એ ગાયના કાન માટે સુંદર પાંદડા, દાંતવાળી અને ફળ આપતી શુભ હોવી જોઈએ.
સિતવસ્ત્રશિરાલમ્બાં સિતસર્ષપરોમિકામ્
એ ગાયને સફેદ વસ્ત્ર પહેરાવવું, પૂંછ માટે સફેદ દોરો અને વાળ માટે સફેદ રાઈના દાણા લગાવવાના.
ઈદૃક્સંસ્થાનસમ્પન્નાં કૃત્વા શ્રદ્ધાસમન્વિતઃ
આ રીતે સુંદર ગાય તૈયાર કરીને શ્રદ્ધાપૂર્વક તેનું પૂજન કરવું જોઈએ.
યા લક્ષ્મીઃ સર્વભૂતાનાં યા વૈ દેવેષ્વવસ્થિતા
જે લક્ષ્મી સર્વ જીવોમાં અને દેવતાઓમાં વસે છે—
તતઃ પ્રદક્ષિણાં કૃત્વા પૂજયિત્વા પ્રણમ્ય ચ
પછી એ ગાયની પરિક્રમા કરીને, પૂજા કરીને અને નમન કરીને,
અનેન વિધિના દત્ત્વા તિલધેનું નરાધિપ
હે રાજા, આ રીતે તિલથી બનેલી ગાય દાન આપવી.
યશ્ચ ગૃહ્ણાતિ વિધિવદ્દીયમાનાં પ્રમોદતે
અને જે એ ગાય યોગ્ય રીતે પ્રાપ્ત કરે અને આનંદ પામે,
તેપિ દોષવિનિર્મુક્તા બ્રહ્મલોકં વ્રજંતિ તે
એ લોકો પણ પાપથી મુક્ત થઈને બ્રહ્મલોકમાં જાય છે.
ધેનું તિલમયીં દત્ત્વા ન શોચતિ કૃતાકૃતે 4.152.
તિલથી બનેલી ગાયનું દાન આપવાથી કરેલું કે ના કરેલું કોઈ કામ માટે પસ્તાવો રહેતો નથી.
એકાહમથ વા રાજન્ન યુચ્છેદન્તરાત્મના
હે રાજા, એક દિવસ માટે પણ મનમાં સંશય ન લાવવો જોઈએ.
ચાન્દ્રાયણાદભ્યધિકં કથિતં તિલભક્ષણમ્
ચાંદ્રાયણ વ્રત કરતાં તિલ ખાવું વધુ શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવ્યું છે.
વાચા કૃતં તુ મનસા કર્મણા યચ્ચ સંચિતમ્
વાણીથી, મનથી કે કર્મથી જે કંઈ પણ કર્યું હોય—
મુશલેનોદ્યતે નાપિ લંબિતે બ્રાહ્મણે તથા
અથવા મુષળ ઊંચકાયું હોય ત્યારે પણ, કે બ્રાહ્મણ લટકતો હોય ત્યારે પણ,
સુરાપાનેન યત્પાપમભક્ષ્યસ્ય ચ ભક્ષણાત્
મદિરા પીવાથી કે નિષિદ્ધ વસ્તુ ખાવાથી જે પાપ થાય છે—
યમમાર્ગે મહાઘોરે નદી વૈતરણી સ્મૃતા
યમના ભયાનક માર્ગ પર વૈતરણી નામની એક નદી છે.
યત્ર લોહમુખાઃ કાકા યત્ર શ્વાનો ભયાવહાઃ
જ્યાં લોખંડની ચાંચવાળા કાગડા અને ભયાનક શ્વાન રહે છે.
અસિપત્રવનં ચૈવ લોહકંટકશાલ્મલીમ્
તલવાર જેવા પાનવાળું જંગલ અને લોખંડના કાંટાવાળો શાલમળી વૃક્ષ પણ છે.
વિમાને કાંચને દિવ્યે મણિરત્નવિભૂષિતે
મણિ અને રત્નોથી શોભાયમાન દિવ્ય સુવર્ણ વિમાનમાં.
ગુણહીને ન દાતવ્યા ન દાતવ્યા ધનેશ્વરે 4.152.
જેમાં ગુણ ન હોય તેને કે ધનવાનને આપવું નહીં.
એકા એકસ્ય દાતવ્યા મુનિભિઃ કથિતં પુરા
પંડિતોએ કહ્યું છે કે, એક વસ્તુ એક વ્યક્તિને જ આપવી.
તત્તેહં સંપ્રવક્ષ્યામિ સમ્યક્ફલસહસ્રદમ્
હવે હું તને એ વાત સમજાવું છું જે હજારગણી ફળ આપે છે.
વિપ્રાણાં શ્રાવયેચ્છ્રાદ્ધે અનન્તફલમશ્નુતે
જો શ્રાદ્ધમાં બ્રાહ્મણોને એ સાંભળાવવામાં આવે તો અનંત ફળ મળે છે.
વિભજ્યમાનાન્યેતાનિ દાતારં પાતયંત્યધઃ
જ્યારે આ વસ્તુઓ વહેંચાય છે, ત્યારે આપનારને નીચે પડવી પડે છે.
અસ્યા દાનપ્રભાવેન વિમાનં સર્વકામિકમ્
આ દાનના પ્રભાવથી સર્વ ઇચ્છાઓ પૂર્ણ કરતું વિમાન મળે છે.
એષા ચૈવ પ્રદાતવ્યા પ્રયતેનાન્તરાત્મના
આ જરૂર મનથી અને શ્રદ્ધાપૂર્વક આપવી જોઈએ.
ચન્દ્રસૂર્યોપરાગે તુ વિષુવે અયને તથા
ચાંદ્ર કે સૂર્ય ગ્રહણ સમયે, અયનાંતરે તથા વિષ્ણુવિષુવ સમયે.
વૈશાખ્યાં માર્ગશીર્ષ્યાં વા ગજચ્છાયાસુ ચૈવ હિ
વૈશાખ કે માર્ગશીર્ષ માસમાં, અથવા હાથીની છાયામાં પણ.
યશ્ચ ગૃહ્ણાતિ વિધિવદ્દીયમાનાં ચ પશ્યતિ 4.152.
જે વિધિપૂર્વક સ્વીકાર કરે છે અથવા આપતાં જુએ છે.
ધેનું ધનાધિપતયો મગધોદ્ભવેન માનેન યે તિલમયીં ચતુરાઢકેન
મગધથી ઉત્પન્ન થયેલા અભિમાનવાળા ધનના માલિકો, ચાર આઢક તિલથી બનેલી ગાય સ્વીકારે છે.
પ્રતિગૃહ્ણામિ દેવિ ત્વાં કુટુંબભરણાય ચ
હે દેવી, હું તને મારા કુટુંબના પોષણ માટે સ્વીકારું છું.