સ સર્વાં પૃથિવીં જિત્વા વશીકૃત્ય નરાધિપાન્
તે રાજાએ આખી ધરતી જીતીને બધા રાજાઓને પોતાના વશમાં કર્યા.
ન દુર્ભિક્ષં ન ચ વ્યાધિર્નાકાલમરણં તથા
ત્યારે ત્યાં ક્યારેય દુર્ભિક્ષ, રોગ કે અકાળમૃત્યુ નહોતી.
તસ્યૈવં શાસતો રાજ્યં ક્ષાત્રધર્મરતસ્ય વૈ
એ રીતે રાજા રઘુએ ક્ષત્રિયધર્મમાં રહીને રાજ્ય ચલાવ્યું.
અસ્માકં હિ ગૃહે કાચિઢ્ઢૌંઢા નામેતિ રાક્ષસી
અમારા ઘરમાં ઢૌંઢા નામની એક રાક્ષસી હતી.
રક્ષયા કંડકેનાપિ ભેષજૈર્વા નરાધિપ
એ રાક્ષસીને કાંટા કે દવાઓથી પણ રોકી શકાય નહોતી, હે રાજા.
પૌરાણાં વચનં શ્રુત્વા રઘુર્વિસ્મયમાગતઃ 4.132.
પૂરાણિકોનું કહેવું સાંભળી રઘુ રાજાને આશ્ચર્ય થયું.
કથમેષા નિયંતવ્યા મયા દુષ્કૃતકારિણી
આ દુષ્કર્મો કરનારીને હું કેવી રીતે રોકી શકું?
રક્ષણાત્પ્રોચ્યતે રાજા પૃથિવીપાલનાત્પતિઃ
રક્ષા કરવા માટે તેને 'રાજા' કહે છે; ધરતીની રક્ષા કરવા માટે તેને 'પતિ' કહે છે.
વશિષ્ઠ ઉવાચ ઢૌંઢા નામેતિ વિખ્યાતા રાક્ષસી માલિનઃ સુતા
વશિષ્ઠ બોલ્યા: ઢૌંઢા નામની રાક્ષસી માલિનની પુત્રી તરીકે જાણીતી છે.
તયા ચારાધિતઃ શંભુરુગ્રેણ તપસા પુરા
એ રાક્ષસીએ પહેલાથી જ કઠિન તપ કરીને શંભુની આરાધના કરી હતી.
યત્તે મનોભિલષિતં તદ્દદામ્યવિચારિતમ્
તારા મનમાં જે ઇચ્છા હોય, હું તે તારીને વિલંબ વિના આપીશ.
ન ચ વધ્યાં સુરાદીનાં મનુજાનાં ચ શંકર
પણ, શંકર, દેવી-દેવતાઓ કે અન્ય કોઈ મનુષ્યના મૃત્યુની ઈચ્છા ન કરજે.
શીતોષ્ણવર્ષાસમયે દિવા રાત્રૌ બહિર્ગૃહે
ઠંડી, ગરમી કે વરસાદમાં, દિવસ કે રાત્રે, બહાર કે ઘર અંદર—
શંકર ઉવાચ ઉન્મત્તેભ્યઃ શિશુભ્યશ્ચ ભયં તે સંભવિષ્યતિ
શંકરે કહ્યું: પાગલ અને બાળકો પાસેથી તને ભય અનુભવવો પડશે.
એવં દત્વા વરં તસ્યૈ ભગવાન્ભગનેત્રહા
આ રીતે, ભગવાને, ભગાનાં નેત્રનો વિનાશક, તેને વરદાન આપ્યું.
એવં લબ્ધવરા સા તુ રાક્ષસી કામરૂપિણી 4.132.
એ રીતે વરદાન મળ્યા પછી, તે કામરૂપ ધરાવનારી રાક્ષસી બની.
અડાડયેતિ ગૃહ્ણાતિ સિદ્ધમંત્રં કુટુંબિની
‘અડાડ’ બોલીને, ઘરવાળી સ્ત્રી સિદ્ધ મંત્ર લઈ લે છે.
એતત્તે સર્વમાખ્યાતં ઢૌંઢાયાશ્ચરિતં મયા
આ બધું મેં તને કહેલું છે—ઢૌંઢાની કથા.
અદ્ય પઞ્ચદશી શુક્લા ફાલ્ગુનસ્ય નરાધિપ
આજે ફાગણ મહિનાની શુક્લ પક્ષની પંદરમી તારીખ છે, રાજા.
અભયપ્રદાનં લોકાનાં દીયતાં પુરુષોત્તમ
લોકોને નિર્ભયતા આપવામાં આવે, હે શ્રેષ્ઠ પુરુષ.
દારુજાનિ ચ ખંડાનિ ગૃહીત્વા સમરોત્સુકાઃ
લોકો ઉત્સાહપૂર્વક લાકડાંના ટુકડા લઈ તૈયાર થાય છે.
સંચયં શુષ્કકાષ્ઠાનામુપલાનાં ચ કારયેત્
સૂકા લાકડાં અને ઉપલા એકત્રિત કરવામાં આવે.
તતઃ કિલકિલાશબ્દૈસ્તાલશબ્દૈર્મનોહરૈઃ જલ્પંતુ સ્વેચ્છયા લોકા નિઃશંકા યસ્ય યન્મતમ્
પછી કિલકિલાટ અને મોહક તાળી સાથે, લોકો નિર્ભય થઈને, જે જે માન્યતા હોય તે પ્રમાણે વાતો કરે.
તેન શબ્દેન સા પાપા હોમેન ચ નિરા કૃતા
એ અવાજ અને હવનથી, તે પાપી દૂર થઈ ગઈ.
શ્રીકૃષ્ણ ઉવાચ સર્વં ચકાર વિધિવદુક્તં તેન ચ ધીમતા
શ્રીકૃષ્ણે કહ્યું: એ બુદ્ધિશાળી વ્યક્તિએ બધું જ રીતે કરેલું હતું.
ગતા સા રાક્ષસી નાશં તેન ચોગ્રેણ કર્મણા 4.132.
એ રાક્ષસી એ ભયાનક કર્મથી નાશ પામી.
સર્વદુષ્ટાપહો હોમઃ સર્વરોગોપશાંતિદઃ
હવન બધા દુષ્ટોને દૂર કરે છે અને બધા રોગોમાં શાંતિ આપે છે.
સર્વસારાતિવિશ્વેયં પૂર્વમાસીદ્યુધિષ્ઠિર
હે યુધિષ્ઠિર, એ જ પ્રાચીન કાળમાં સર્વોત્તમ સાર હતું.
અસ્યાં નિશાગમે પાર્થ સંરક્ષ્યાઃ શિશવો ગૃહે
પાર્થ, રાત્રિ પડતાં બાળકોને ઘર અંદર સુરક્ષિત રાખવા જોઈએ.
આકારયેચ્છિશુપ્રાયાન્ખડ્ગવ્યગ્ર કરાન્નરાન્ રક્ષંતિ તેષાં દાતવ્યં ગુડં પક્વાન્નમેવ ચ
નાનાં છોકરાઓને એકઠા કરી, તેમના હાથમાં તલવાર તૈયાર રાખવી જોઈએ; જે લોકો રક્ષા કરે છે, તેમને ગુડ અને પાકેલું ભોજન આપવું જોઈએ.