ઘૃતકુંભં તતો દત્ત્વા સર્વાન્કામાનવાપ્નુયાત્
ઘીથી ભરેલું માટલુ દાન આપવાથી, સર્વ ઈચ્છાઓ પૂર્ણ થાય છે.
અયનાદયનં યાવદ્વર્જયેન્મધુસર્પિષી
ઉત્તરાયણથી દક્ષિણાયન સુધી મધ અને ઘીનું સેવન ટાળવું જોઈએ.
દત્ત્વા શિવપદં યાતિ દત્ત્વા તુ ઘૃતપાયસમ્
દાન આપવાથી શિવનું સ્થાન મળે છે; ઘી-પાયસનું દાન આપવાથી પણ તે ફળ મળે છે.
સંધ્યાદીપપ્રદો યસ્તુ માંસં તૈલં વિવર્જયેત્
જે સંધ્યાના સમયે દીવો પ્રગટાવે છે અને માંસ તથા તેલનું ત્યાગ કરે છે,
વસ્ત્રયુગ્મં ચ વિપ્રાય સ તેજસ્વી ભવેદ્દૃઢમ્
અને બ્રાહ્મણને કપડાંની જોડ આપી આપે છે, તે પक्का તેજસ્વી બને છે.
એકભક્તેન સપ્તાહં ગૌરીં વા યસ્તુ પૂજયેત્
જે સાત દિવસ સુધી રોજ એક જ વાર ભોજન કરીને ગૌરીની પૂજા કરે છે,
તતઃ સુવાસિનીભ્યાં તુ કુંકુમેન વિલેપયેત્
પછી બે સુમંગળી સ્ત્રીઓને કુંકુમથી તિલક કરવું જોઈએ.
તાંબૂલં શોભનં દત્ત્વા નારિકેલફલં તથા 4.121.
સારા પાન અને નાળિયેરનું ફળ આપવાથી,
એકૈકાં પૂજયેદ્દેવીં સપ્તાહં યાવદેવ તુ
દરેક દેવીની પૂજા સાત દિવસ સુધી કરવી જોઈએ.
ષડ્રસં ભોજયિત્વા તુ યથાશક્ત્યા વિભૂષણૈઃ
છ રાસવાળું ભોજન ખવડાવી અને શકય તેટલું શણગાર કરી,
કુમુદા માધવી ગૌરી ભવાની પાર્વતી ઉમા
કુમુદ, માધવી, ગૌરી, ભાવાની, પાર્વતી અને ઉમા—
બ્રાહ્મણં પૃજયિત્વૈકં વાચ્યઃ સંપમન્નમસ્તુ તે
એક બ્રાહ્મણને સન્માન આપ્યા પછી કહેવું જોઈએ: 'તમને સદા પૂરતું અન્ન મળે.'
કરોતિ સુન્દરં દેહં સૌભાગ્યં યચ્છતે પરમ્
તે સુંદર શરીર આપે છે અને ઉત્તમ સૌભાગ્ય પણ આપે છે.
શુક્તિં ગંધભૃતાં દત્ત્વા વિપ્રાય સિતવાસસી
સુગંધથી ભરેલી શંખ અને સફેદ વસ્ત્ર બ્રાહ્મણને આપવાથી,
વારુણં ચ પદં યાતિ તદેતદ્વરુણવ્રતમ્
તે વરુણના લોકને પામે છે; આ વરુણવ્રત કહેવાય છે.
માસાંતેઽથ તતો દદ્યાત્સવત્સાં ગાં દ્વિજાતયે ।। સ્થિત્વા વિષ્ણુપદે કલ્પં તતો રાજા ભવેદિહ
માસના અંતે, વત્સાવાળી ગાય દ્વિજને આપવી; પછી એક યુગ સુધી વિષ્ણુના લોકમાં રહી, એ પછી અહીં રાજા બને છે.
એતત્કાંતિવ્રતં નામ કાંતિકીર્તિપ્રદાયકમ્
આ કાંતિવ્રત કહેવાય છે, જે કાંતિ અને કીર્તિ આપે છે.
ત્ર્યહં તિલવ્રતી ભૂત્વા વહ્નિં સંતર્પયેદ્દ્વિજમ્ 4.121.
ત્રણ દિવસ તિલવ્રત રાખીને, અગ્નિ અને બ્રાહ્મણને તૃપ્ત કરવું જોઈએ.
શક્તિતસ્ત્રિપલાદૂર્ધ્વં વિશ્વાત્મા પ્રીયતામિતિ
શક્તિ પ્રમાણે, ત્રણ પળા કે તેથી વધુનું દાન આપવાથી વિશ્વાત્મા પ્રસન્ન થાય છે.
એતદ્બ્રહ્મવ્રતં નામ નિર્વાણફલદં નૃણામ્
આને બ્રહ્મવ્રત કહે છે, જે મનુષ્યને મોક્ષ ફળ આપે છે.
યશ્ચોભયમુખીં દદ્યાત્પ્રભૂતકનકાન્વિતામ્
જે વ્યક્તિ બંને બાજુ ખૂલ્લું એવું પાત્ર, ઘણાં સોનાથી ભરેલું આપે છે,
ત્ર્યહં પયોવ્રતઃ સ્થિત્વા કાઞ્ચનં કલ્પપાદપમ્
ત્રણ દિવસ સુધી દૂધનું વ્રત રાખી, પછી સોનાનું કલ્પવૃક્ષ દાન આપે છે,
છાદિતં વરવાસોભિઃ પુષ્પમાલાવિભૂષિતમ્ । દત્ત્વા સ્વર્ગે વસેત્કલ્પં કલ્પવ્રતમિદં સ્મૃતમ્
તે પાત્રને ઉત્તમ વસ્ત્રોથી ઢાંકી, ફૂલની માળાઓથી શોભિત કરી, દાન આપ્યા પછી, એક કલ્પ સુધી સ્વર્ગમાં વસે છે. આને કલ્પવ્રત કહે છે.
યસ્તુ વત્સતરીં ભવ્યાં કણ્ઠાભરણભૂષિતામ્
જે શ્રેષ્ઠ વત્સવાળી ગાય, ગળામાં હાર પહેરાવીને આપે છે,
મોદકોદકપાત્રેણ તાંબૂલેન સમન્વિતામ્
સાથે મીઠાઈ અને પાણીનું પાત્ર, તથા પાન પણ આપે છે,
ઈદૃગ્વિધાં વ્યતીપાતે ગ્રહણે ચાયનદ્વયે
આવું દાન ગ્રહણ કે અયનના બંને સમયે કરવું,
એતદ્વારવ્રતં નામ માર્ગખેદવિનાશનમ્
આને દ્વારવ્રત કહે છે, જે માર્ગની થાક દૂર કરે છે.
નક્તાશી ત્વષ્ટમીષુ સ્યાદ્વત્સરાંતેઽષ્ટગોપ્રદઃ 4.121.
અષ્ટમીના દિવસે રાત્રે ઉપવાસ રાખવો અને વર્ષના અંતે આઠ ગાયો દાન આપવી.
યશ્ચેન્ધનપ્રદો રાજન્હેમંતશિશિર વ્રતમ્
હેમંત અને શિશિર ઋતુમાં જે ઇંધણનું દાન કરે છે,
શરીરારોગ્યજનનં દ્યુતિકાંતિપ્રદાયકમ્
તે શરીરને આરોગ્ય અને તેજ આપે છે.