પૌર્ણમાસ્યાં ચ સંજાતઃ સંગ્રામો જયલક્ષણઃ
અને પૌર્ણમાસી દિવસે વિજયથી ચિહ્નિત યુદ્ધ થયું હતું.
તારાયાં ચન્દ્રમાઃ સક્તસ્તસ્યા ભર્તા બૃહસ્પતિઃ
ચાંદ તારા સાથે જોડાયો હતો, જેના પતિ બૃહસ્પતિ છે.
તારા કસ્ય સુતા કસ્માત્સ ક્રુદ્ધઃ સસુરારિહા
તારા કોની દીકરી છે અને કોના કારણે તે ગુસ્સે થઈ, દેવોના શત્રુહંતા સાથે?
તાં બૃહસ્પતયે પ્રાદાત્પૃથિવ્યામેકસુંદરીમ્
પૃથ્વી પર સૌથી સુંદર, એ તારા બૃહસ્પતિને અપાઈ.
દેવાચાર્યાય સા ભાર્યા ત્વનિર્દેશ્યા તથાવિધા
તે દેવાચાર્યની પત્ની બની, એવી અવિર્ણવ્ય સ્વરૂપ ધરાવતી.
બૃહસ્પતિં પર્યચરદ્યથા ચાન્યાઃ સ્ત્રિયઃ ક્વચિત્
તારાએ બૃહસ્પતિની સેવા કરી, જેમ અન્ય સ્ત્રીઓ ક્યારેક પોતાના પતિની કરે છે.
શીતાંશુર્દર્શનાદેવ કામસ્ય વશમીયિવાન્
ચાંદે તેને જોઈને કામના વશ થઈ ગયો.
ઇંગિતાકારકુશલા તારા સોમસ્ય ચેષ્ટિતમ્
તારા, ઇશારો અને હાવભાવમાં નિપુણ, સોમના ઈરાદા સમજી ગઈ.
મુનેરંગિરસઃ પુત્રસ્ત્વં ચ સૌમ્યોઽસિ સોમરાટ્ સહ સૌમ્યેન યો યોગસ્તવ સિદ્ધોઽ દ્ભુતો મહાન્ ।। 4.99.
હે સૌમ્ય, તું ઋષિ અંઘિરસનો પુત્ર અને સોમનો રાજા છે. તારો સૌમ્ય સાથેનો જોડાણ અદભુત અને મહાન છે, અને તે પૂર્ણ થયું છે.
અંગિરાસ્ત્વાં કિલ પુરા સસુરાસુરરાક્ષસૈઃ
અંઘિરસે, દેવો, અસુરો અને રાક્ષસો સાથે મળીને, એક વખત—
કથમદ્ય નિશાનાથ હ્યનંગેનાસિ પીડિતઃ પરવત્યસ્મિ ભદ્રં તે ન ગમ્યાસ્મિ બુધોત્તમ
હે રાત્રિના સ્વામી, આજે તને કામથી કેમ પીડા થઈ છે? હું બીજા માટે સમર્પિત છું; તને શુભ થાય, હે શ્રેષ્ઠ બુદ્ધિવંત, હું તારી પાસે આવવાની નથી.
એવમુક્તસ્તથા ચાસૌ ન ચૈતત્કૃતવાંસ્તતઃ
એ રીતે કહેવામાં આવ્યા પછી, તેણે પણ એ કામ કર્યું નહીં.
બૃહસ્પતિસ્તુ તાં જ્ઞાત્વા સ તં સોમમગર્હયત્
બૃહસ્પતિએ એ સ્ત્રીને સમજ્યા પછી, સોમને નિંદા કરી.
એવં ચિરેણ વિજ્ઞાય બૃહસ્પતિરુદારધીઃ
લાંબા સમય પછી, ઉદાર બુદ્ધિ ધરાવતા બૃહસ્પતિએ સાચી વાત જાણવી.
આચખ્યૌ સર્વમિન્દ્રાય સોમસ્યેદં વિચેષ્ટિતમ્
બૃહસ્પતિએ સોમના બધા કાર્યો વિશે ઇન્દ્રને કહી દીધું.
ન સોમો ગણયામાસ તતોઽબુધ્યત દેવરાટ્
પણ સોમે ધ્યાન ન આપ્યું, અને પછી દેવોના રાજાએ જાણ્યું.
તચ્છ્રુત્વા દેવગંધર્વાઃ ક્રોધાન્ધાઃ ક્ષુબ્ધમાનસાઃ
આ સાંભળીને, દેવો અને ગંધર્વો ગુસ્સાથી અંધ બની, મનમાં ઉથલપાથલ થયા.
સોમોઽપિ દેવાન્સોદ્યોગાઞ્જ્ઞાત્વા સુકૃતનિશ્ચયાન્
સોમે જાણ્યું કે દેવો તૈયાર થઈ રહ્યા છે અને પક્કડ મનથી કાર્ય કરવા તૈયાર છે—
આરુહ્ય ચ રથશ્રેષ્ઠં યુદ્ધાયૈવ મનો દધે 4.99.
સોમે શ્રેષ્ઠ રથ પર ચઢીને, યુદ્ધ માટે મન લગાવ્યો.
કૌણપૈઃ ક્ષ્માસુરૈઃ શૂલૈર્દેવદાનવદારણમ્ । બભંજ દેવાન્સેન્દ્રાંશ્ચ હેમવૃષ્ટ્યા ક્ષપાકરઃ
કૌણપો અને પૃથ્વી-અસુરો શૂલો વડે દેવો અને ઇન્દ્રના દળોને તોડી નાખ્યા, અને રાત્રિના સર્જક સોનાની વરસાદ વરસાવી.
સ જિત્વા દેવગન્ધર્વાન્સોમો રાજન્યસત્તમ
સોમે દેવો અને ગંધર્વોને જીત્યા, રાજાઓમાં શ્રેષ્ઠ—
દેવાશ્ચ નિર્જિતાસ્તેન સોમેનામિતતેજસા
સોમના અપરિમિત તેજથી દેવો પરાજિત થયા.
ઇન્દ્રઃ સર્વં સમાચખ્યૌ સોમસ્યેદૃગ્વિચેષ્ટિતમ્ ગૃહીત્વા ચાયુધં શ્રેષ્ઠં યુદ્ધાયૈવ મનો દધે
ઇન્દ્રે સોમના બધા કાર્યો જણાવ્યા, અને શ્રેષ્ઠ શસ્ત્ર લઈને યુદ્ધ માટે મન લગાવ્યો.
પ્રકર્તું સુમહદ્યુદ્ધં ચક્રશાર્ઙ્ગગદા ધરઃ
તે ચક્ર, ધનુષ અને ગદા ધારણ કરીને, ભયાનક અને મોટું યુદ્ધ કરવા તૈયાર થયો.
વિષ્ણું વિદિત્વા સંપ્રાપ્તં સોમો દૈત્યગણૈઃ સહ
સોમે જાણ્યું કે વિષ્ણુ દૈત્યોના દળ સાથે આવી ગયા છે—
સ જિત્વા દેવસંઘાતં સેંદ્રં વાયુપુરસ્સરમ્
તે દેવોના સમૂહ, ઇન્દ્ર અને વાયુ સાથે, બધાને જીત્યો.
યદા નાસાવુપરમેદ્યુદ્ધાય સહ વિષ્ણુના
જ્યારે નાક યુદ્ધ માટે વિષ્ણુ સાથે ઊભી થતી નથી,
અથાહ બ્રહ્મા દેવેશમજિતં વિષ્ણુમવ્યયમ્
ત્યારે બ્રહ્માએ દેવોના સ્વામી, અજિત અને અવિનાશી વિષ્ણુને કહ્યું,
નાસ્તિ વધ્યં ત્રિભુવને ચક્રસ્યાસ્ય તવાનઘ 4.99.
હે નિર્દોષ, તમારા ચક્રથી ત્રણેય લોકમાં કોઈthing મારવાનું નથી.
તસ્માદ્યદ્યુજ્યતે દેવકાર્યેઽસ્મિંસ્તદ્વિધીયતામ્
એથી, જો દેવોના કામ માટે તેનો ઉપયોગ કરવો હોય, તો તે પ્રમાણે ગોઠવો.