శ్రీమద్భాగవతపురాణమ్

హిరణ్యం గాం మహీం గ్రామాన్ హస్త్యశ్వాన్ నృపతిర్వరాన్ । ప్రాదాత్స్వన్నం చ విప్రేభ్యః ప్రజాతీర్థే స తీర్థవిత్

పవిత్రతను తెలిసిన రాజు, జన్మస్థలంలో బ్రాహ్మణులకు బంగారం, ఆవులు, భూమి, గ్రామాలు, ఏనుగులు, గుర్రాలు, ఉత్తమమైన భోజనం అన్నీ దానం చేశాడు.

తమూచుర్బ్రాహ్మణాస్తుష్టా రాజానం ప్రశ్రయాన్వితమ్ । ఏష హ్యస్మిన్ ప్రజాతన్తౌ పురూణాం పౌరవర్షభ

ఆ బ్రాహ్మణులు సంతృప్తితో, వినయంగా ఉన్న రాజును ఉద్దేశించి ఇలా అన్నారు: 'పురువంశంలో నువ్వు ప్రధానుడవు. ఈ వంశంలో ఇతడే ముఖ్యుడు.'

దైవేనాప్రతిఘాతేన శుక్లే సంస్థాముపేయుషి । రాతో వోఽనుగ్రహార్థాయ విష్ణునా ప్రభవిష్ణునా

'దైవశక్తికి ఎవ్వరూ అడ్డుకట్ట వేయలేరు. శ్వేతకేశుడు పరమపదానికి చేరుకున్నప్పుడు, మీకు అనుగ్రహంగా, పరమేశ్వరుడైన విష్ణువు ఇతడిని పంపాడు.'

తస్మాన్నామ్నా విష్ణురాత ఇతి లోకే బృహచ్ఛ్రవాః । భవిష్యతి న సన్దేహో మహాభాగవతో మహాన్

'అందువల్ల ఇతడు లోకంలో విష్ణురాతుడు అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందతాడు. అతడు మహాభక్తుడు, మహాత్ముడు అనే విషయంలో ఎలాంటి సందేహం లేదు.'

యుధిష్ఠిర ఉవాచ । అప్యేష వంశ్యాన్ రాజర్షీన్ పుణ్యశ్లోకాన్ మహాత్మనః । అనువర్తితా స్విద్యశసా సాధువాదేన సత్తమాః

యుధిష్ఠిరుడు అడిగాడు: 'ఈ బిడ్డ మన వంశంలోని రాజర్షులు, పుణ్యశ్లోకులు, మహాత్ములు నడిచిన సద్గతిని అనుసరిస్తాడా? మంచి పేరు, మంచి మాటలు పొందుతాడా?'

బ్రాహ్మణా ఊచుః । పార్థ ప్రజావితా సాక్షాత్ ఇక్ష్వాకురివ మానవః । బ్రహ్మణ్యః సత్యసన్ధశ్చ రామో దాశరథిర్యథా

బ్రాహ్మణులు చెప్పారు: 'పృథా కుమారుడా, ఇతడు ప్రజలను నిజమైన రీతిలో పరిరక్షిస్తాడు. మానవుల్లో ఇక్ష్వాకువులా, బ్రాహ్మణ భక్తుడిగా, సత్యవంతుడిగా, దశరథుని కుమారుడు రాముడిలా ఉంటాడు.'

ఏష దాతా శరణ్యశ్చ యథా హ్యౌశీనరః శిబిః । యశో వితనితా స్వానాం దౌష్యన్తిరివ యజ్వనామ్

'ఇతడు శిబిలా దాతగా, శరణ్యుడిగా ఉంటాడు. తన వంశానికి మంచి పేరు తెచ్చే వాడవుతాడు. యజ్ఞకర్తల్లో దుశ్యంతుని కుమారుడిలా ప్రసిద్ధి చెందతాడు.'

ధన్వినామగ్రణీరేష తుల్యశ్చార్జునయోర్ద్వయోః । హుతాశ ఇవ దుర్ధర్షః సముద్ర ఇవ దుస్తరః

'ఇతడు విలువిద్యలో అగ్రగణ్యుడు, ఇద్దరు అర్జునులకు సమానుడు. అగ్నిలా ఎదుర్కోలేని వాడు, సముద్రంలా దాటి పోవడం కష్టమైనవాడు.'

మృగేన్ద్ర ఇవ విక్రాన్తో నిషేవ్యో హిమవానివ । తితిక్షుర్వసుధేవాసౌ సహిష్ణుః పితరావివ

'మృగాల్లో సింహంలా పరాక్రమవంతుడు, హిమవంతుడిలా నిలకడగా ఉంటాడు. భూమిలా సహనంతో, తల్లిదండ్రుల్లా ఓర్పుతో ఉంటాడు.'

పితామహసమః సామ్యే ప్రసాదే గిరిశోపమః । ఆశ్రయః సర్వభూతానాం యథా దేవో రమాశ్రయః

'తన తాతవలె సమతా గుణంలో సమానుడు, శివునిలా కరుణతో ఉంటాడు. సర్వజీవులకు ఆశ్రయంగా, లక్ష్మీదేవికి ఆశ్రయమైన భగవంతుడిలా ఉంటాడు.'

సర్వసద్‍గుణమాహాత్మ్యే ఏష కృష్ణమనువ్రతః । రన్తిదేవ ఇవోదారో యయాతిరివ ధార్మికః

ఈయన శ్రీకృష్ణుని పట్ల అపారమైన భక్తితో, అన్ని మంచి లక్షణాలు, గొప్పతనం కలవాడు. రంతిదేవుడిలా ఉదారుడు, యయాతిలా ధార్మికుడు.

ధృత్యా బలిసమః కృష్ణే ప్రహ్రాద ఇవ సద్‍గ్రహః । ఆహర్తైషోఽశ్వమేధానాం వృద్ధానాం పర్యుపాసకః

ధైర్యంలో బలిచక్రవర్తిలా, శ్రీకృష్ణుని పట్ల భక్తిలో ప్రహ్లాదుడిలా ఉండి, అశ్వమేధ యాగాలు చేయడమే కాక, వృద్ధులను సేవించేవాడు.

రాజర్షీణాం జనయితా శాస్తా చోత్పథగామినామ్ । నిగ్రహీతా కలేరేష భువో ధర్మస్య కారణాత్

ఈయన రాజర్షులకు జనకుడు, దారి తప్పినవారికి శిక్షాపరుడు. భూమిపై ధర్మాన్ని కాపాడేందుకు కలియుగాన్ని నియంత్రించేవాడు.

తక్షకాదాత్మనో మృత్యుం ద్విజపుత్రోపసర్జితాత్ । ప్రపత్స్యత ఉపశ్రుత్య ముక్తసఙ్‌గః పదం హరేః

ఋషిపుత్రుడు పంపిన తక్షకుని చేత మరణం సంభవించబోతుందని విని, అన్ని బంధాలను వదిలిపెట్టి, హరిలో లయమవుతాడు.

జిజ్ఞాసితాత్మ యాథార్థ్యో మునేర్వ్యాససుతాదసౌ । హిత్వేదం నృప గఙ్‌గాయాం యాస్యత్యద్ధా అకుతోభయమ్

ఆత్మస్వరూపాన్ని తెలుసుకోవాలనే కోరికతో, వ్యాసుని కుమారుడైన మునివర్యుని నుంచి ఉపదేశం విని, తన శరీరాన్ని గంగానదిలో విడిచిపెట్టి, భయమేమీ లేకుండా నేరుగా పరమపదాన్ని చేరుతాడు, ఓ రాజా!

ఇతి రాజ్ఞ ఉపాదిశ్య విప్రా జాతకకోవిదాః । లబ్ధాపచితయః సర్వే ప్రతిజగ్ముః స్వకాన్ గృహాన్

ఇలా రాజుకు జాతక ఫలితాలు వివరించి, గౌరవాన్ని పొందిన learned బ్రాహ్మణులు అందరూ తమ తమ ఇళ్లకు తిరిగి వెళ్లారు.

స ఏష లోకే విఖ్యాతః పరీక్షిదితి యత్ప్రభుః । పూర్వం దృష్టమనుధ్యాయన్ పరీక్షేత నరేష్విహ

ఈయన ప్రపంచంలో 'పరిక్షిత్' అని ప్రసిద్ధి చెందాడు. ఎందుకంటే, గతంలో చూసిన విషయాలను మనస్సులో ఆలోచిస్తూ, ఈ లోకంలోని మనుష్యులను పరీక్షించేవాడు.

స రాజపుత్రో వవృధే ఆశు శుక్ల ఇవోడుపః । ఆపూర్యమాణః పితృభిః కాష్ఠాభిరివ సోఽన్వహమ్

ఆ రాజకుమారుడు పెరుగుతూ, పెరుగుతూ, పెరుగుతున్న చంద్రునిలా త్వరగా ఎదిగాడు. తండ్రులు ప్రతిరోజూ కట్టెలతో అగ్నిని పోషించినట్లు, అతడిని పోషించారు.

యక్ష్యమాణోఽశ్వమేధేన జ్ఞాతిద్రోహజిహాసయా । రాజా లబ్ధధనో దధ్యౌ అన్యత్ర కరదణ్డయోః

సంబంధువులపై జరిగిన అపరాధాన్ని పోగొట్టేందుకు అశ్వమేధ యాగం చేయాలని, ధనం సంపాదించిన రాజు, పన్నులు, శిక్షలు కాకుండా ఇంకే మార్గాలు ఉన్నాయా అని ఆలోచించాడు.

తదభిప్రేతమాలక్ష్య భ్రాతరోఽచ్యుతచోదితాః । ధనం ప్రహీణమాజహ్రుః ఉదీచ్యాం దిశి భూరిశః

ఆయన మనసులో ఉన్న సంకల్పాన్ని గ్రహించిన అతని సోదరులు, అచ్యుతుని ప్రేరణతో, ఉత్తర దిశ నుండి అపారమైన ధనాన్ని తెచ్చారు.

తేన సమ్భృతసమ్భారో ధర్మపుత్రో యుధిష్ఠిరః । వాజిమేధైః త్రిభిర్భీతో యజ్ఞైః సమయజత్ హరిమ్

అలా సమకూర్చిన సంపదతో, ధర్మపుత్రుడు యుధిష్ఠిరుడు మూడు అశ్వమేధ యాగాలు నిర్వహించి, భయభక్తులతో హరిని ఆరాధించాడు.

ఆహూతో భగవాన్ రాజ్ఞా యాజయిత్వా ద్విజైర్నృపమ్ । ఉవాస కతిచిత్ మాసాన్ సుహృదాం ప్రియకామ్యయా

రాజు ఆహ్వానంతో, భగవంతుడు బ్రాహ్మణులతో రాజును అభిషేకింపజేసి, స్నేహితులపై ప్రేమతో కొన్ని నెలలు అక్కడే ఉన్నాడు.

తతో రాజ్ఞాభ్యనుజ్ఞాతః కృష్ణయా సహబన్ధుభిః । యయౌ ద్వారవతీం బ్రహ్మన్ సార్జునో యదుభిర్వృతః

తర్వాత రాజు అనుమతితో, కృష్ణుడు తన బంధువులతో పాటు, అర్జునుడు, యాదవులతో కలిసి ద్వారకకు బయలుదేరాడు, ఓ బ్రాహ్మణా!

ఏతత్కౌమారజం కర్మ హరేరాత్మాహిమోక్షణమ్ । మృత్యోః పౌగణ్డకే బాలా దృష్ట్వోచుర్విస్మితా వ్రజే

హరిలో బాల్యంలో జరిగిన ఈ కార్యాన్ని, అతని భక్తుని రక్షణను, వ్రజలో ఉన్న బాలురు తమ యౌవనంలో చూసి, ఆశ్చర్యంతో చెప్పుకున్నారు.

( మిశ్ర ) నైతద్ విచిత్రం మనుజార్భమాయినః పరావరాణాం పరమస్య వేధసః । అఘోఽపి యత్స్పర్శనధౌతపాతకః ప్రాపాత్మసామ్యం త్వసతాం సుదుర్లభమ్

మనుష్యరూపంలో లీలలు చేసే పరమేశ్వరునికి ఇది ఆశ్చర్యం కాదు. ఆయన స్పర్శతో అఘాసురుడు కూడా పాపాలు కడిగి, సాధారణంగా దుష్టులకు దుర్లభమైన ఆత్మసామ్యాన్ని పొందాడు.

( వంశస్థా ) సకృద్యదఙ్‌గప్రతిమాన్తరాహితా మనోమయీ భాగవతీం దదౌ గతిమ్ । స ఏవ నిత్యాత్మసుఖానుభూత్యభి వ్యుదస్తమాయోఽన్తర్గతో హి కిం పునః

ఒక్కసారి భగవంతుని రూపాన్ని మనస్సులో స్థాపించినవాడు భక్తిలో పరమగతిని పొందాడు. మరి మాయ విడిచి, నిత్యానందాన్ని అనుభవించే వారికి అది ఎంత సులభమో!

శ్రీసూత ఉవాచ । ( ఇంద్రవజ్రా ) ఇత్థం ద్విజా యాదవదేవదత్తః శ్రుత్వా స్వరాతుశ్చరితం విచిత్రమ్ । పప్రచ్ఛ భూయోఽపి తదేవ పుణ్యం వైయాసకిం యన్నిగృహీతచేతాః

శ్రీసూతుడు ఇలా అన్నాడు: ఓ ద్విజులారా! యుదిష్ఠిరుడు శ్రీకృష్ణుని అద్భుతమైన చరిత్రను విని, మనస్సు పూర్తిగా ఆ కథలో లీనమై, మళ్లీ ఆ పవిత్రమైన విషయాన్ని శుకుని అడిగాడు.

శ్రీరాజోవాచ । ( అనుష్టుప్ ) బ్రహ్మన్ కాలాన్తరకృతం తత్కాలీనం కథం భవేత్ । యత్కౌమారే హరికృతం జగుః పౌగణ్డకేఽర్భకాః

రాజు ఇలా అడిగాడు: ఓ బ్రాహ్మణా! హరిలో బాల్యంలో చేసిన కార్యాన్ని, వయస్సులో ఉన్న బాలురు ఎలా పాడగలిగారు? అది వేరే కాలంలో జరిగింది కదా?

తద్ బ్రూహి మే మహాయోగిన్ పరం కౌతూహలం గురో । నూనమేతద్ధరేరేవ మాయా భవతి నాన్యథా

ఓ మహాయోగీ, ఓ గురువుగారు! ఈ అద్భుతమైన విషయం నాకు చెప్పండి. ఇది ఖచ్చితంగా హరిదేవుని మాయ మాత్రమే, వేరే కారణం ఉండదు.