శ్రీమద్భాగవతపురాణమ్

తముపాగతమాకర్ణ్య ప్రీతో దుర్దర్శనం నృణామ్ । అజాతశత్రుర్నిరగాత్ సోపాధ్యాయః సుహృద్‌వృతః

ఆయన వచ్చినట్టు విని, అందరికీ ప్రియమైన, జనులకు దర్శించడానికి అరుదైన రాజు, ఉపాధ్యాయులతో, మిత్రులతో కలిసి ఆనందంగా బయటకు వచ్చాడు.

గీతవాదిత్రఘోషేణ బ్రహ్మఘోషేణ భూయసా । అభ్యయాత్ స హృషీకేశం ప్రాణాః ప్రాణమివాదృతః

పాటలు, వాద్యాల శబ్దంతో, బ్రాహ్మణుల ఘోషతో కూడి, ఆ రాజు హృషీకేశుడిని ప్రాణం ప్రాణాన్ని చేరినట్టు, గౌరవంతో సమీపించాడు.

దృష్ట్వా విక్లిన్నహృదయః కృష్ణం స్నేహేన పాణ్డవః । చిరాద్ దృష్టం ప్రియతమం సస్వజేఽథ పునః పునః

కృష్ణుని చూసి, పాండవుడు ప్రేమతో హృదయం ఉప్పొంగి, చాలా కాలం తరువాత తన ప్రియమిత్రుడిని మళ్లీ మళ్లీ ఆలింగనం చేసుకున్నాడు.

( మిశ్ర ) దోర్భ్యాం పరిష్వజ్య రమామలాలయం ముకున్దగాత్రం నృపతిర్హతాశుభః । లేభే పరాం నిర్వృతిమశ్రులోచనో హృష్యత్తనుర్విస్మృత లోకవిభ్రమః

రాజు, లక్ష్మీదేవి నివాసమైన ముకుందుని శరీరాన్ని రెండు చేతులతో ఆలింగనం చేసి, అశుభాలు పోయి, కన్నీళ్లు తడిసి, ఆనందంతో తడిసి, లోకవిభ్రమం మరిచి, పరమానందాన్ని పొందాడు.

తం మాతులేయం పరిరభ్య నిర్వృతో భీమః స్మయన్ ప్రేమజలాకులేన్ద్రియః । యమౌ కిరీటీ చ సుహృత్తమం ముదా ప్రవృద్ధబాష్పాః పరిరేభిరేఽచ్యుతమ్

భీముడు తన మేనమామ కుమారుడిని ఆనందంతో ఆలింగనం చేసి, ప్రేమతో కన్నీళ్లు పొర్లించుకుంటూ చిరునవ్వుతో ఉన్నాడు. ద్వయములు, కిరీటధారి కూడా హృదయపూర్వకంగా అచ్యుతుని కన్నీళ్లు కార్చుకుంటూ ఆలింగనం చేశారు.

( అనుష్టుప్ ) అర్జునేన పరిష్వక్తో యమాభ్యామభివాదితః । బ్రాహ్మణేభ్యో నమస్కృత్య వృద్ధేభ్యశ్చ యథార్హతః

అర్జునుడు ఆలింగనం చేయగా, ద్వయములు నమస్కరించగా, కృష్ణుడు బ్రాహ్మణులకు, వృద్ధులకు యథార్హంగా నమస్కరించాడు.

మానినో మానయామాస కురుసృఞ్జయకైకయాన్ । సూతమాగధగన్ధర్వా వన్దినశ్చోపమంత్రిణః

అతడు గర్వంగా ఉన్న కురు, సృంజయ, కైకేయ వంశీయులను, సూతులు, మాఘధులు, గంధర్వులు, వందకులు, ఉపమంత్రులను గౌరవంగా సత్కరించాడు.

మృదఙ్‌గశఙ్ఖపటహ వీణాపణవగోముఖైః । బ్రాహ్మణాశ్చారవిన్దాక్షం తుష్టువుర్ననృతుర్జగుః

మృదంగాలు, శంఖాలు, పటాహాలు, వీణలు, పణవాలు, గోముఖాలతో, బ్రాహ్మణులు కమలనేత్రుడైన కృష్ణుని స్తుతించి, నాట్యం చేసి, పాటలు పాడారు.

ఏవం సుహృద్‌భిః పర్యస్తః పుణ్యశ్లోకశిఖామణిః । సంస్తూయమానో భగవాన్ వివేశాలఙ్కృతం పురమ్

ఇలా మిత్రులతో చుట్టుముట్టబడి, పుణ్యశ్లోకులలో మణిగా, అందరి స్తుతులతో, భగవంతుడు అలంకరించిన నగరంలో ప్రవేశించాడు.

( వసంతతిలకా ) సంసిక్తవర్త్మ కరిణాం మదగన్ధతోయైః చిత్రధ్వజైః కనకతోరణపూర్ణకుమ్భైః । మృష్టాత్మభిర్నవదుకూలవిభూషణస్రగ్ గన్ధైర్నృభిర్యువతిభిశ్చ విరాజమానమ్

ఏనుగుల మదజలంతో దారులు స్నానమాడించబడి, రంగురంగుల జెండాలతో, బంగారు తోరణాలతో, పూర్ణకుంభాలతో, కొత్త వస్త్రాలు, ఆభరణాలు, హారాలు ధరించిన పురుషులు, యువతులు పరిమళాలు పంచుతూ, ఆ నగరాన్ని ప్రకాశవంతంగా మార్చారు.

ఉద్దీప్తదీపబలిభిః ప్రతిసద్మ జాల నిర్యాతధూపరుచిరం విలసత్పతాకమ్ । మూర్ధన్యహేమకలశై రజతోరుశృఙ్‌గైః జుష్టం దదర్శ భవనైః కురురాజధామ

ఆయన, ప్రతి ఇంటి ముందు వెలిగిన దీపాలు, బలిపీఠాలు, అలంకరించిన జెండాలు, పైకప్పులపై బంగారు కలశాలు, వెండి గొప్ప శిఖరాలతో రాజధానిని అలంకరించిన భవనాలను చూశాడు.

ప్రాప్తం నిశమ్య నరలోచనపానపాత్రమ్ ఔత్సుక్యవిశ్లథితకేశ దుకూలబన్ధాః । సద్యో విసృజ్య గృహకర్మ పతీంశ్చ తల్పే ద్రష్టుం యయుర్యువతయః స్మ నరేన్ద్రమార్గే

మనుషుల కళ్లకు ఆనందాన్ని పంచే ఆతిథ్యుడు వచ్చినట్టు విన్న యువతులు, ఉత్సాహంతో జుట్టు విడిచిపోయి, వస్త్రాల కట్టలు సడలిపోయి, వెంటనే ఇంటి పనులు, మంచంలో ఉన్న భర్తలను కూడా వదిలేసి, రాజమార్గంలో రాజును చూడటానికి బయలుదేరారు.

తస్మిన్ సుసఙ్కుల ఇభాశ్వరథద్‌విపద్‌భిః కృష్ణంసభార్యముపలభ్య గృహాధిరూఢాః । నార్యో వికీర్య కుసుమైర్మనసోపగుహ్య సుస్వాగతం విదధురుత్స్మయవీక్షితేన

ఆ ప్రదేశం ఏనుగులు, గుర్రాలు, రథాలు, సైనికులతో నిండిపోయి ఉండగా, ఆ యువతులు తమ ఇళ్ల నుంచి కృష్ణుడిని ఆయన భార్యలతో కలిసి చూసి, పుష్పాలు చల్లుతూ, మనసారా ఆయనను ఆలింగనం చేసుకుంటూ, చిరునవ్వుతో చూసి హృదయపూర్వకంగా స్వాగతం పలికారు.

ఊచుః స్త్రియః పథి నిరీక్ష్య ముకున్దపత్‍నీః తారా యథోడుపసహాః కిమకార్యమూభిః । యచ్చక్షుషాం పురుషమౌలిరుదారహాస లీలావలోకకలయోత్సవమాతనోతి

ముఖుందుని భార్యలను రోడ్డుపై చూసిన ఆ స్త్రీలు ఇలా అన్నారు: 'చంద్రుడి పక్కన నక్షత్రాల్లా వీరికి ఇంకేమీ కావాలన్నదే లేదు. ఎందుకంటే మనుషులలో శిరోమణిగా ఉన్న ఆయన తన కళ్లతో, ఉదారమైన నవ్వుతో, లీలాత్మకమైన చూపులతో ఆనందోత్సవాన్ని సృష్టిస్తున్నాడు.'

తత్ర తత్రోపసఙ్‌గమ్య పౌరా మఙ్‌గలపాణయః । ( అనుష్టుప్ ) చక్రుః సపర్యాం కృష్ణాయ శ్రేణీముఖ్యా హతైనసః

అక్కడ, పౌరులు మంగళకరమైన దానాలు చేతబట్టి, పాపాలు తొలగిన ప్రముఖులు క్రమంగా కృష్ణునికి పూజలు చేశారు.

అన్తఃపురజనైః ప్రీత్యా ముకున్దః ఫుల్లలోచనైః । ససమ్భ్రమైరభ్యుపేతః ప్రావిశద్ రాజమన్దిరమ్

అంతఃపురంలోని స్త్రీలు ఆనందంతో, వికసించిన కళ్లతో, భక్తితో కృష్ణుని ఆహ్వానించగా, ఆయన రాజమందిరంలోకి ప్రవేశించాడు.

పృథా విలోక్య భ్రాత్రేయం కృష్ణం త్రిభువనేశ్వరమ్ । ప్రీతాత్మోత్థాయ పర్యఙ్కాత్ సస్నుషా పరిషస్వజే

పృథ, తన అన్నయ్య కుమారుడైన, మూడు లోకాల అధిపతిగా ఉన్న కృష్ణుని చూసి, ఆనందంతో మంచం మీద నుంచి లేచి, కోడళ్లతో కలిసి ఆయనను హృదయంగా ఆలింగనం చేసింది.

గోవిన్దం గృహమానీయ దేవదేవేశమాదృతః । పూజాయాం నావిదత్ కృత్యం ప్రమోదోపహతో నృపః

గోవిందుడిని, దేవతల దేవుడిని, గౌరవంగా ఇంటికి తీసుకువచ్చిన రాజు, ఆనందంతో మునిగి, పూజలో ఇంకా ఏం చేయాలో కూడా తెలుసుకోలేకపోయాడు.

పితృస్వసుర్గురుస్త్రీణాం కృష్ణశ్చక్రేఽభివాదనమ్ । స్వయం చ కృష్ణయా రాజన్ భగిన్యా చాభివన్దితః

కృష్ణుడు తన పితామహి, మామ, గురువులకు నమస్కరించాడు; రాజా! ఆయనకూ, ఆయన అక్కకూ, కృష్ణయకూ నమస్కారం లభించింది.

శ్వశ్ర్వా సఞ్చోదితా కృష్ణా కృష్ణపత్‍నీశ్చ సర్వశః । ఆనర్చ రుక్మిణీం సత్యాం భద్రాం జామ్బవతీం తథా

తల్లి ప్రేరణతో, కృష్ణా మరియు కృష్ణుని భార్యలు అందరూ, రుక్మిణి, సత్య, భద్ర, జాంబవతి వారికి గౌరవంగా సేవలు చేశారు.

కాలిన్దీం మిత్రవిన్దాం చ శైబ్యాం నాగ్నజితీం సతీమ్ । అన్యాశ్చాభ్యాగతా యాస్తు వాసఃస్రఙ్‌మణ్డనాదిభిః

అలాగే, కాలిందీ, మిత్రవిందా, శైబ్య, నాగ్నజితి, ఇతర సతీమంతులు వచ్చిన వారందరికీ, వస్త్రాలు, హారాలు, అలంకారాలు వంటి వాటితో గౌరవం చేశారు.

సుఖం నివాసయామాస ధర్మరాజో జనార్దనమ్ । ససైన్యం సానుగామత్యం సభార్యం చ నవం నవమ్

ధర్మరాజు, జనార్దనుడిని, ఆయన సైన్యం, అనుచరులు, భార్యలతో కలిపి, ఎంతో సౌఖ్యంగా వసతి కల్పిస్తూ, మళ్లీ మళ్లీ ఆతిథ్యాన్ని చూపించాడు.

తర్పయిత్వా ఖాణ్డవేన వహ్నిం ఫాల్గునసంయుతః । మోచయిత్వా మయం యేన రాజ్ఞే దివ్యా సభా కృతా

ఫాల్గునుడితో కలిసి ఖాండవ వనాన్ని అగ్నికి తృప్తిపరిచి, మయుడిని విముక్తి చేసి, రాజుకు దివ్యమైన సభను నిర్మింపజేశాడు.

ఉవాస కతిచిన్ మాసాన్ రాజ్ఞః ప్రియచికీర్షయా । విహరన్ రథమారుహ్య ఫాల్గునేన భటైర్వృతః

రాజును సంతోషపెట్టాలని అనుకొని, కొన్ని నెలలు అక్కడే ఉండి, ఫాల్గునుడితో కలిసి రథంపై విహరిస్తూ, యోధులతో చుట్టూ ఉండేవాడు.

ఇతి శ్రీమద్‍భాగవతే మహాపురాణే పారమహంస్యాం సంహితాయాం దశమస్కన్ధే ఉత్తరార్ధే కృష్ణస్య ఇంద్రప్రస్థగమనం నామ ఏకసప్తతితమోఽధ్యాయః

ఇలా పరమహంస శాస్త్రమైన శ్రీమద్భాగవత మహాపురాణంలో, పదవ స్కంధంలో, ఉత్తరార్థంలో, 'కృష్ణుని ఇంద్రప్రస్థ ప్రయాణం' అనే డబ్బై ఒకటవ అధ్యాయం ముగిసింది.

రాజసూయోపక్రమే పాణ్డవానాం దిగ్విజయః; భీమేన జరాసంధ వధశ్చ - శ్రీశుక ఉవాచ - ( అనుష్టుప్ ) ఏకదా తు సభామధ్య ఆస్థితో మునిభిర్వృతః । బ్రాహ్మణైః క్షత్రియైర్వైశ్యైః భ్రాతృభిశ్చ యుధిష్ఠిరః

శ్రీశుకుడు ఇలా చెప్పాడు: ఒకసారి సభ మధ్యలో, మునులు, బ్రాహ్మణులు, క్షత్రియులు, వైశ్యులు, అన్నదమ్ములతో కలిసి యుధిష్ఠిరుడు కూర్చున్నాడు.

ఆచార్యైః కులవృద్ధైశ్చ జ్ఞాతిసంబన్ధిబాన్ధవైః । శ్రృణ్వతామేవ చైతేషాం ఆభాష్యేదమువాచ హ

ఆచార్యులు, వంశ పెద్దలు, బంధువులు, స్నేహితులు అందరూ వినుతూ ఉండగా, యుధిష్ఠిరుడు ఇలా మాట్లాడాడు.

శ్రీయుధిష్ఠిర ఉవాచ - ( వసంతతిలకా ) క్రతురాజేన గోవిన్ద రాజసూయేన పావనీః । యక్ష్యే విభూతీర్భవతః తత్సంపాదయ నః ప్రభో

యుధిష్ఠిరుడు అన్నాడు: 'గోవిందా! రాజసూయ యాగంతో నీ మహిమలను ఆరాధించాలనుకుంటున్నాను. ప్రభూ! దయచేసి అది మాకు సాధ్యం చేయించు.'

త్వత్పాదుకే అవిరతం పరి యే చరన్తి ధ్యాయన్త్యభద్రనశనే శుచయో గృణన్తి । విన్దన్తి తే కమలనాభ భవాపవర్గమ్ ఆశాసతే యది త ఆశిష ఈశ నాన్యే

నీ పాదాల వెంట నిరంతరం నడిచేవారు, నిన్ను ధ్యానించేవారు, పవిత్రంగా నిన్ను కీర్తించేవారు, దుష్టతను తొలగించేవారు, కమలనాభా! వారు ముక్తిని పొందుతారు. వారు ఆశీర్వాదాలు కోరితే, ప్రభూ! నీతో తప్ప మరెవ్వరూ ఇవ్వలేరు.