శ్రీమద్భాగవతపురాణమ్

యస్త్వాం విసృజతే మర్త్య ఆత్మానం ప్రియమీశ్వరమ్ । విపర్యయేన్ద్రియార్థార్థం విషమత్త్యమృతం త్యజన్

ప్రభూ! నిన్ను, తనకు ఎంతో ప్రియమైన ఆత్మను వదిలేసి, ఇంద్రియాల విషయాల కోసం తిరిగి పోయే వాడు, అమృతాన్ని వదిలిపెట్టి విషాన్ని తినే వాడిలా అవుతాడు.

అహం బ్రహ్మాథ విబుధా మునయశ్చామలాశయాః । సర్వాత్మనా ప్రపన్నాస్త్వాం ఆత్మానం ప్రేష్ఠమీశ్వరమ్

నేను, బ్రహ్మ, దేవతలు, నిర్మలమైన మనస్సు కలిగిన మునులు — మేమంతా మన సంపూర్ణ హృదయంతో, నిన్ను, ప్రియమైన ప్రభువును శరణు పొందాము.

( మిశ్ర ) తం త్వా జగత్స్థిత్యుదయాన్తహేతుం సమం ప్రశాన్తం సుహృదాత్మదైవమ్ । అనన్యమేకం జగదాత్మకేతం భవాపవర్గాయ భజామ దేవమ్

ఈ జగత్తు సృష్టి, స్థితి, లయానికి కారణమైనవాడవు, సమంగా ఉండేవాడవు, శాంతుడవు, మిత్రుడవు, ఆత్మ, దైవం అన్నీ నీవే. ఏకైకుడు, ద్వంద్వం లేని వాడవు, జగత్తుకు మూలమైనవాడవు. జనన మరణాల నుండి విముక్తి కోసం మేము నిన్ను భజించుచున్నాము ప్రభూ.

అయం మమేష్టో దయితోఽనువర్తీ మయాభయం దత్తమముష్య దేవ । సంపాద్యతాం తద్‌భవతః ప్రసాదో యథా హి తే దైత్యపతౌ ప్రసాదః

ఈ వాడు నాకు ఎంతో ఇష్టమైనవాడు, ప్రియమైనవాడు, నా మాట వింటాడు. నేను ఇతనికి భయం లేకుండా చేశాను ప్రభూ. దయచేసి ఇతనిపై నీ కృప చూపించు. నీవు దైత్యపతికి చూపిన దయలా ఇతనికీ చూపించు.

శ్రీభగవానువాచ - ( అనుష్టుప్ ) యదాత్థ భగవన్ త్వం నః కరవామ ప్రియం తవ । భవతో యద్వ్యవసితం తన్మే సాధ్వనుమోదితమ్

శ్రీభగవంతుడు పలికెను — భగవంతుడా, నువ్వు చెప్పినదేదైనా, నీకు ఇష్టమైనదే నేను చేస్తాను. నీవు నిర్ణయించినది నాకు సంతోషంగా, సమ్మతంగా ఉంది.

అవధ్యోఽయం మమాప్యేష వైరోచనిసుతోఽసురః । ప్రహ్రాదాయ వరో దత్తో న వధ్యో మే తవాన్వయః

ఈ విరోచనుని కుమారుడు, అసురుడు, నన్ను కూడా చంపలేడు. ప్రహ్లాదునికి నేను వరమిచ్చాను. కాబట్టి ఇతడిని, నీ వంశాన్ని నేను హతముచేయను.

దర్పోపశమనాయాస్య ప్రవృక్ణా బాహవో మయా । సూదితం చ బలం భూరి యచ్చ భారాయితం భువః

ఇతని అహంకారాన్ని తగ్గించేందుకు నేను ఇతని చేతులను విరిచాను. భూమికి భారమైన ఇతని గొప్ప సైన్యాన్ని నేను సంహరించాను.

చత్వారోఽస్య భుజాః శిష్టా భవిష్యత్యజరామరః । పార్షదముఖ్యో భవతో న కుతశ్చిద్‌భయోఽసురః

ఇతని నాలుగు చేతులు మిగిలి ఉంటాయి. ఇతడు వృద్ధాప్యం, మరణం లేకుండా ఉంటాడు. నీ ప్రధాన సేవకుడవుతాడు. అసురుడా, ఇతడికి ఎక్కడి నుండీ భయం ఉండదు.

ఇతి లబ్ధ్వాభయం కృష్ణం ప్రణమ్య శిరసాసురః । ప్రాద్యుమ్నిం రథమారోప్య సవధ్వా సముపానయత్

ఇలా భయములేని వరం పొంది, అసురుడు కృష్ణునికి తలవంచి నమస్కరించాడు. ప్రద్యుమ్నుడిని అతని భార్యతో కలిసి రథంపై ఎక్కించి తీసుకొచ్చాడు.

అక్షౌహిణ్యా పరివృతం సువాసఃసమలఙ్కృతమ్ । సపత్‍నీకం పురస్కృత్య యయౌ రుద్రానుమోదితః

ఒక అక్షౌహిణి సైన్యంతో చుట్టుముట్టబడి, మంచి వస్త్రాలు, ఆభరణాలతో అలంకరించబడి, భార్యతో కలిసి ముందుండగా, రుద్రుని ఆశీర్వాదంతో బయలుదేరాడు.

( వంశస్థా ) స్వరాజధానీం సమలఙ్కృతాం ధ్వజైః సతోరణైరుక్షితమార్గచత్వరామ్ । వివేశ శఙ్ఖానకదున్దుభిస్వనైః అభ్యుద్యతః పౌరసుహృద్‌ద్విజాతిభిః

తన రాజధానిని, జెండాలతో, తలుపు గోపురాలతో, రక్షితమైన వీధి కూడళ్లతో అలంకరించబడిన నగరాన్ని, శంఖం, ఆనక, దుండుభి ధ్వనులతో, పౌరులు, మిత్రులు, ద్విజులు స్వాగతించగా ప్రవేశించాడు.

( అనుష్టుప్ ) య ఏవం కృష్ణవిజయం శఙ్కరేణ చ సంయుగమ్ । సంస్మరేత్ ప్రాతరుత్థాయ న తస్య స్యాత్ పరాజయః

ఎవడు కృష్ణుని విజయాన్ని, శంకరునితో యుద్ధాన్ని, ఉదయాన్నే లేచి స్మరిస్తాడో, అతనికి ఎప్పటికీ ఓటమి ఉండదు.

ఇతి శ్రీమద్‍భాగవతే మహాపురాణే పారమహంస్యాం సంహితాయాం దశమస్కన్ధే ఉత్తరార్ధే అనిరుద్ధానయనం నామ త్రిషష్టితమోఽధ్యాయః

ఇలా పరమహంసులకు ప్రియమైన శ్రీమద్భాగవత మహాపురాణంలో, పదవ స్కంధంలో, ఉత్తర భాగంలో, అనిరుద్ధుని రాక అనే అరవై మూడవ అధ్యాయం ముగిసింది.

శ్రీశుక ఉవాచ బలభద్రః కురుశ్రేష్ఠ భగవాన్ రథమాస్థితః । సుహృద్దిదృక్షురుత్కణ్ఠః ప్రయయౌ నన్దగోకులమ్ ॥ 10.65.

శ్రీశుకుడు ఇలా చెప్పాడు — ఓ కురువంశశ్రేష్ఠా! బాలరాముడు తన ప్రియ మిత్రులను చూడాలనే తపనతో రథంపై ఎక్కి నందగోకులానికి బయలుదేరాడు.

పరిష్వక్తశ్చిరోత్కణ్ఠైర్గోపైర్గోపీభిరేవ చ । రామోఽభివాద్య పితరావాశీర్భిరభినన్దితః ॥ 10.65.

ఎంతో కాలంగా ఎదురుచూసిన గోపులు, గోపికలు బాలరాముని హృదయంగానూ, ఆలింగనం చేస్తూ ఆహ్వానించారు. ఆయన తల్లిదండ్రులకు నమస్కరించగా వారు ఆనందంగా ఆశీర్వదించారు.

చిరం నః పాహి దాశార్హ సానుజో జగదీశ్వరః । ఇత్యారోప్యాఙ్కమాలిఙ్గ్య నేత్రైః సిషిచతుర్జలైః ॥ 10.65.

“ఓ దాశార్హా! నీతో పాటు నీ తమ్ముడు కూడా ఎల్లప్పుడూ మమ్మల్ని కాపాడాలి” అని వారు బాలరాముని ఒడిలో కూర్చోబెట్టి, ఆలింగనం చేసి, కన్నీళ్లతో ఆయనను తడిపారు.

గోపవృద్ధాంశ్చ విధివద్యవిష్ఠైరభివన్దితః । యథావయో యథాసఖ్యం యథాసమ్బన్ధమాత్మనః ॥ 10.65.

ఆయన అక్కడ కూర్చున్న వృద్ధ గోపులను వారి వయస్సు, స్నేహం, బంధాన్ని బట్టి యథావిధిగా గౌరవంగా నమస్కరించాడు.

సముపేత్యాథ గోపాలాన్ హాస్యహస్తగ్రహాదిభిః । విశ్రాన్తం సుఖమాసీనం పప్రచ్ఛుః పర్యుపాగతాః ॥ 10.65.

తర్వాత, అక్కడికి చేరిన గోపులు నవ్వుతూ, చేతులు కలిపి, ఇతర హర్షభావాలతో, సుఖంగా కూర్చున్న బాలరాముని చుట్టూ చేరి ఆయనను ప్రశ్నించారు.

పృష్టాశ్చానామయం స్వేషు ప్రేమగద్గదయా గిరా । కృష్ణే కమలపత్రాక్షే సన్న్యస్తాఖిలరాధసః ॥ 10.65.

బాలరాముడు కూడా ప్రేమతో గొంతు దడదడలాడుతూ వారి కుటుంబాల విషయాలు అడిగాడు. ఎందుకంటే, కమలదళాలాంటి కళ్లున్న కృష్ణునిలో వారు తమ బాధలన్నీ వదిలేశారు.

కచ్చిన్నో బాన్ధవా రామ సర్వే కుశలమాసతే । కచ్చిత్స్మరథ నో రామ యూయం దారసుతాన్వితాః ॥ 10.65.

“ఓ రామా! మీ బంధువులందరూ క్షేమంగా ఉన్నారా? మీరు భార్యా పిల్లలతో కలిసి మమ్మల్ని ఇంకా గుర్తు చేసుకుంటున్నారా?” అని అడిగారు.

దిష్ట్యా కంసో హతః పాపో దిష్ట్యా ముక్తాః సుహృజ్జనాః । నిహత్య నిర్జిత్య రిపూన్ దిష్ట్యా దుర్గం సమాశ్రీతాః ॥ 10.65.

“ధన్యంగా, పాపి కంసుడు చనిపోయాడు; నీ స్నేహితులు విముక్తులయ్యారు; శత్రువులను జయించి, బలమైన పట్టణంలో నివసిస్తున్నావు” అని అన్నారు.

గోప్యో హసన్త్యః పప్రచ్ఛూ రామసన్దర్శనాదృతాః । కచ్చిదాస్తే సుఖం కృష్ణః పురస్త్రీజనవల్లభః ॥ 10.65.

బాలరాముని దర్శనంతో ఆనందించిన గోపికలు నవ్వుతూ, “పట్టణ స్త్రీల ప్రియుడు కృష్ణుడు సుఖంగా ఉన్నాడా?” అని అడిగారు.

కచ్చిత్స్మరతి వా బన్ధూన్ పితరం మాతరం చ సః । అప్యసౌ మాతరం ద్రష్టుం సకృదప్యాగమిష్యతి । అపి వా స్మరతేఽస్మాకమనుసేవాం మహాభుజః ॥ 10.65.

“ఆయన తండ్రి, తల్లిని, బంధువులను గుర్తు చేసుకుంటున్నాడా? కనీసం ఒక్కసారి అయినా తల్లిని చూడటానికి వస్తాడా? లేకపోతే, ఆ బలవంతుడు మన సేవను గుర్తు చేసుకుంటాడా?” అని ప్రశ్నించారు.

మాతరం పితరం భ్రాతౄన్ పతీన్ పుత్రాన్ స్వసౄనపి । యదర్థే జహిమ దాశార్హ దుస్త్యజాన్ స్వజనాన్ ప్రభో ॥ 10.65.

“ఓ దాశార్హా! ప్రభూ! ఎవరి కోసం నువ్వు తల్లి, తండ్రి, అన్నదమ్ములు, భర్తలు, పిల్లలు, అక్కచెల్లెళ్లు — ఇంత ప్రియమైన బంధువులను వదిలిపెట్టావు?” అని అడిగారు.

తా నః సద్యః పరిత్యజ్య గతః సఞ్ఛిన్నసౌహృదః । కథం ను తాదృశం స్త్రీభిర్న శ్రద్ధీయేత భాషితమ్ ॥ 10.65.

“ఆయన మమ్మల్ని ఒక్కసారిగా వదిలిపెట్టి, మనసులోని అనురాగాన్ని తెంచేశాడు. అలాంటివాడు మాట ఇచ్చినట్టు మహిళలు ఎలా నమ్మగలరు?” అని అన్నారు.

కథం ను గృహ్ణన్త్యనవస్థితాత్మనో వచః కృతఘ్నస్య బుధాః పురస్త్రియః । గృహ్ణన్తి వై చిత్రకథస్య సున్దర స్మితావలోకోచ్ఛ్వసితస్మరాతురాః ॥ 10.65.

“అంత చంచలమైన, కృతఘ్నుడైన వాడి మాటలను పట్టణ స్త్రీలు ఎలా నమ్మగలరు? అయినా, ఆయన వినోదభరితమైన మాటలు, అందమైన చిరునవ్వు, చూపులు, ఊపిరితో మాయలో పడి, ప్రేమతో మత్తులో ఆయనను నమ్ముతున్నారు.”

* కిం నస్తత్కథయా గోప్యః కథాః కథయతాపరాః । యాత్యస్మాభిర్వినా కాలో యది తస్య తథైవ నః ॥ 10.65.

“మనకు ఆయన గురించి మాట్లాడటం వల్ల ఏమి లాభం? మనం ఇంకొన్ని విషయాలు మాట్లాడుకుందాం. మనకు ఆయన లేని కాలం ఎలా గడుస్తుందో, ఆయనకూ అలాగే గడుస్తుందేమో!”

ఇతి ప్రహసితం శౌరేర్జల్పితం చారువీక్షితమ్ । గతిం ప్రేమపరిష్వఙ్గం స్మరన్త్యో రురుదుః స్త్రియః ॥ 10.65.

శౌరి చేసిన హాస్యభరితమైన మాటలు, అందమైన చూపులు, నడక, ప్రేమతో చేసిన ఆలింగనాలను గుర్తు చేసుకుంటూ ఆ స్త్రీలు కన్నీళ్లు పెట్టారు.

సఙ్కర్షణస్తాః కృష్ణస్య సన్దేశైర్హృదయంగమైః । సాన్త్వయామాస భగవాన్నానానునయకోవిదః ॥ 10.65.

అనేక విధాలుగా మనసును శాంతింపజేయడంలో నిపుణుడైన సంకర్షణుడు, కృష్ణుని హృదయాన్ని తాకే సందేశాలతో వారిని ఓదార్చాడు.