శ్రీమద్భాగవతపురాణమ్

అక్రూర ఉవాచ - భో భో వైచిత్రవీర్య త్వం కురూణాం కీర్తివర్ధన । భ్రాతర్యుపరతే పాణ్డౌ అధునాఽఽసనమాస్థితః

అక్రూరుడు ఇలా అన్నాడు — ఓ వైచిత్రవీర్య వంశజా! కురువంశానికి కీర్తిని పెంచే వాడవు. నీ అన్న పాండువు ఇక లేడు. ఇప్పుడు నీవే సింహాసనాన్ని అధిష్టించావు.

ధర్మేణ పాలయన్ ఉర్వీం ప్రజాః శీలేన రఞ్జయన్ । వర్తమానః సమః స్వేషు శ్రేయః కీర్తిమవాప్స్యసి

ధర్మబద్ధంగా భూమిని పాలిస్తూ, ప్రజలను మంచితనంతో సంతోషపెట్టుతూ, తనవారిపట్ల సమంగా ఉండి నడుచుకుంటే, నీవు శ్రేయస్సు, కీర్తి పొందుతావు.

అన్యథా త్వాచరఁల్లోకే గర్హితో యాస్యసే తమః । తస్మాత్సమత్వే వర్తస్వ పాణ్డవేష్వాత్మజేషు చ

ఇంకా వేరే విధంగా ప్రవర్తిస్తే, ఈ లోకంలో అపఖ్యాతి పొంది, అంధకారంలో పడిపోతావు. అందువల్ల పాండవుల పట్ల, నీ కుమారుల పట్ల సమంగా ఉండాలి.

నేహ చాత్యన్తసంవాసః కస్యచిత్ కేనచిత్ సహ । రాజన్ స్వేనాపి దేహేన కిము జాయాత్మజాదిభిః

ఈ లోకంలో ఎవరికీ ఎవరికీ శాశ్వతంగా కలిసి ఉండే బంధం లేదు, రాజా! మన శరీరంతో కూడిన బంధం కూడా స్థిరం కాదు. భార్య, పిల్లలు మొదలైనవారితోనూ అంతే.

ఏకః ప్రసూయతే జన్తుః ఏక ఏవ ప్రలీయతే । ఏకోఽనుభుఙ్‌క్తే సుకృతం ఏక ఏవ చ దుష్కృతమ్

ప్రతి జీవి ఒంటరిగా పుడతాడు, ఒంటరిగా చనిపోతాడు. ఒక్కడే తన పుణ్యఫలాన్ని అనుభవిస్తాడు, ఒక్కడే తన పాపఫలాన్ని అనుభవిస్తాడు.

అధర్మోపచితం విత్తం హరన్త్యన్యేఽల్పమేధసః । సమ్భోజనీయాపదేశైః జలానీవ జలౌకసః

అధర్మంగా సంపాదించిన ధనం, తెలివితక్కువవారు స్నేహం పేరుతో, జలౌకలు నీటిని పీల్చినట్టు, తీసుకుపోతారు.

పుష్ణాతి యానధర్మేణ స్వబుద్ధ్యా తమపణ్డితమ్ । తేఽకృతార్థం ప్రహిణ్వన్తి ప్రాణా రాయః సుతాదయః

తనకు జ్ఞానం లేకుండా, ధర్మబద్ధంగా కాకుండా ఇతరులను పోషిస్తే, చివరకు జీవితం, ధనం, పిల్లలు మొదలైనవారు అతన్ని వదిలిపోతారు. అతనికి ఏమీ సిద్ధించదు.

స్వయం కిల్బిషమాదాయ తైస్త్యక్తో నార్థకోవిదః । అసిద్ధార్థో విశత్యన్ధం స్వధర్మవిముఖస్తమః

తాను పాపాన్ని భుజించుకుని, ధనాన్ని జాగ్రత్తగా వాడకపోతే, చివరకు ఎవ్వరూ తోడుండరు. ధర్మాన్ని వదిలినవాడు, తన లక్ష్యాన్ని నెరవేర్చుకోలేక, అంధకారంలో పడిపోతాడు.

తస్మాల్లోకమిమం రాజన్ స్వప్నమాయామనోరథమ్ । వీక్ష్యాయమ్యాత్మనాత్మానం సమః శాన్తో భవ ప్రభో

అందువల్ల, రాజా! ఈ లోకాన్ని కల, మాయ, ఊహగా భావించి, నీవే నిన్ను తెలుసుకో. సమభావంతో, ప్రశాంతంగా ఉండు ప్రభూ.

ధృతరాష్ట్ర ఉవాచ - యథా వదతి కల్యాణీం వాచం దానపతే భవాన్ । తథానయా న తృప్యామి మర్త్యః ప్రాప్య యథామృతమ్

ధృతరాష్ట్రుడు ఇలా అన్నాడు — దానపతీ! మీరు చెప్పిన మంగళకరమైన మాటలు విన్నా, నేను ఎప్పుడూ తృప్తిపడను. మానవుడు అమృతాన్ని పొందినా తృప్తి చెందనట్టే.

తథాపి సూనృతా సౌమ్య హృది న స్థీయతే చలే । పుత్రానురాగవిషమే విద్యుత్ సౌదామనీ యథా

ఓ సౌమ్యా, మన మాటలు ఎంత మధురంగా ఉన్నా, మనసు పిల్లలపై మమకార విషంతో చంచలంగా ఉన్నప్పుడు, అవి అక్కడ నిలవవు. అది మేఘాల్లో మెరుపు మెరిపినట్టే.

ఈశ్వరస్య విధిం కో ను విధునోత్యన్యథా పుమాన్ । భూమేర్భారావతారాయ యోఽవతీర్ణో యదోః కులే

ఓ మనవా, పరమేశ్వరుని సంకల్పాన్ని ఎవరు మార్చగలరు? భూమి భారాన్ని తీయడానికి యదువంశంలో అవతరించినవాడు ఆయనే.

( వసంతతిలకా ) యో దుర్విమర్శపథయా నిజమాయయేదం సృష్ట్వా గుణాన్ విభజతే తదనుప్రవిష్టః । తస్మై నమో దురవబోధవిహారతన్త్ర సంసారచక్రగతయే పరమేశ్వరాయ

తన మాయతో ఈ లోకాన్ని సృష్టించి, గుణాలను వేరు చేసి, వాటిలో ప్రవేశించే ఆ పరమేశ్వరునికి, ఎవరికీ పూర్తిగా గ్రహించలేని ఆ లీలలకు, సంసారచక్రంలో తిరుగుతున్న ఆ మహాత్మునికి నా నమస్కారం.

శ్రీశుక ఉవాచ - ( అనుష్టుప్ ) ఇత్యభిప్రేత్య నృపతేః అభిప్రాయం స యాదవః । సుహృద్‌భిః సమనుజ్ఞాతః పునర్యదుపురీమగాత్

శ్రీశుకుడు ఇలా అన్నాడు — రాజు మనసులో ఉన్న ఉద్దేశాన్ని గ్రహించిన ఆ యాదవుడు, స్నేహితుల అనుమతితో మళ్లీ యదుపురికి వెళ్లాడు.

శశంస రామకృష్ణాభ్యాం ధృతరాష్ట్రవిచేష్టితమ్ । పాణ్డవాన్ ప్రతి కౌరవ్య యదర్థం ప్రేషితః స్వయమ్

ఆయన ధృతరాష్ట్రుడు పాండవులపై చేసిన పనులన్నీ, తాను ఎందుకు పంపించబడినాడో రామకృష్ణులకు వివరంగా చెప్పాడు.

ఇతి శ్రీమద్‍భాగవతే మహాపురాణే పారమహంస్యాం సంహితాయాం దశమస్కన్ధే పూర్వార్ధే ఏకోనపఞ్చాశోఽధ్యాయః

ఇలా పరమహంసులకు ఉపదేశమైన శ్రీమద్భాగవత మహాపురాణంలో, పదవ స్కంధంలో, మొదటి భాగంలో నలభై తొమ్మిదవ అధ్యాయం ముగిసింది.

రామకృష్ణయోర్జరాసన్ధేన సహ యుద్ధం, ద్వారకాదుర్గనిర్మాణంచ - శ్రీశుక ఉవాచ। అస్తిః ప్రాప్తిశ్చ కంసస్య మహిష్యౌ భరతర్షభ। మృతే భర్తరి దుఃఖార్తే ఈయతుః స్మ పితుర్గృహాన్

శ్రీశుకుడు ఇలా అన్నాడు — ఓ భరత వంశశ్రేష్ఠా, కంసుని భార్యలు అస్తి, ప్రాప్తి, భర్త మరణంతో దుఃఖంతో తండ్రి ఇంటికి వెళ్లారు.

పిత్రే మగధరాజాయ జరాసన్ధాయ దుఃఖితే। వేదయాం చక్రతుః సర్వమాత్మవైధవ్యకారణమ్

తమ తండ్రి అయిన మగధరాజు జరాసంధుడికి, వారు తమ విధవత్వానికి కారణమైన సంగతులన్నీ వివరంగా చెప్పారు.

స తదప్రియమాకర్ణ్య శోకామర్షయుతో నృప। అయాదవీం మహీం కర్తుం చక్రే పరమముద్యమమ్

ఆ దుర్వార్త విని, రాజు జరాసంధుడు దుఃఖంతో, కోపంతో యాదవ వంశాన్ని నాశనం చేయాలని బలమైన సంకల్పం చేసాడు.

అక్షౌహిణీభిర్వింశత్యా తిసృభిశ్చాపి సంవృతః। యదురాజధానీం మథురాం న్యరుధత్సర్వతో దిశమ్

ఇరవై అక్షౌహిణి సైన్యాలతో, మరో మూడు కలిపి, యదువంశ రాజధాని మథురను అన్ని దిశల నుండి ముట్టడి చేశాడు.

నిరీక్ష్య తద్బలం కృష్ణ ఉద్వేలమివ సాగరమ్। స్వపురం తేన సంరుద్ధం స్వజనం చ భయాకులమ్

ఆ సైన్యం సముద్రం లా ఉప్పొంగిపోతూ కనిపించగా, తన నగరం ముట్టడి చేయబడినదిగా, జనులు భయంతో ఉన్నారని చూసి కృష్ణుడు ఆలోచించాడు.

చిన్తయామాస భగవాన్హరిః కారణమానుషః। తద్దేశకాలానుగుణం స్వావతారప్రయోజనమ్

భగవంతుడు హరిః, మానవ రూపంలో, అప్పటి కాలం, స్థలం, పరిస్థితులను అనుసరించి తన అవతార ప్రయోజనాన్ని ఆలోచించాడు.

హనిష్యామి బలం హ్యేతద్భువి భారం సమాహితమ్। మాగధేన సమానీతం వశ్యానాం సర్వభూభుజామ్

ఈ భూమిపై భారంగా కూడిన, మగధరాజు అన్ని రాజులను వశపరిచిన ఈ సైన్యాన్ని నేను నాశనం చేస్తాను.

అక్షౌహిణీభిః సఙ్ఖ్యాతం భటాశ్వరథకుఞ్జరైః। మాగధస్తు న హన్తవ్యో భూయః కర్తా బలోద్యమమ్

అక్షౌహిణి సైన్యాలలో ఉన్న యోధులు, గుర్రాలు, రథాలు, ఏనుగులు నాశనం చేయాలి. కానీ మగధరాజును చంపకూడదు, ఎందుకంటే అతడు మళ్లీ సైన్యాన్ని కూడబెట్టగలడు.

ఏతదర్థోఽవతారోఽయం భూభారహరణాయ మే। సంరక్షణాయ సాధూనాం కృతోఽన్యేషాం వధాయ చ

ఈ అవతారానికి ఇదే ఉద్దేశ్యం — భూమి భారాన్ని తగ్గించడం, సద్జనులను రక్షించడం, దుష్టులను నశింపజేయడం.

అన్యోఽపి ధర్మరక్షాయై దేహః సంభ్రియతే మయా। విరామాయాప్యధర్మస్య కాలే ప్రభవతః క్వచిత్

ధర్మాన్ని కాపాడటానికి నేను మరో రూపాన్ని కూడా ధరిస్తాను. ఎప్పుడైతే అధర్మం పెరుగుతుందో, దాన్ని నిలిపివేయడానికి కూడా అవతరిస్తాను.

ఏవం ధ్యాయతి గోవిన్ద ఆకాశాత్సూర్యవర్చసౌ। రథావుపస్థితౌ సద్యః ససూతౌ సపరిచ్ఛదౌ

ఈ విధంగా గోవిందుడు ధ్యానం చేస్తుండగా, ఆకాశంలో నుంచి సూర్యుడిలా ప్రకాశించే రెండు రథాలు, సారథులతో, అన్ని సామగ్రితో సహా అకస్మాత్తుగా ప్రత్యక్షమయ్యాయి.

ఆయుధాని చ దివ్యాని పురాణాని యదృచ్ఛయా। దృష్ట్వా తాని హృషీకేశః సఙ్కర్షణమథాబ్రవీత్

అప్పుడు పురాతనమైన దివ్యాయుధాలు కూడా అనుకోకుండా ప్రత్యక్షమయ్యాయి. వాటిని చూసి హృషీకేశుడు సంకర్షణునితో మాట్లాడాడు.

పశ్యార్య వ్యసనం ప్రాప్తం యదూనాం త్వావతాం ప్రభో। ఏష తే రథ ఆయాతో దయితాన్యాయుధాని చ

ఆర్యా, యదువంశీయులకు వచ్చిన ఈ విపత్తును చూడండి. భూమిపై అవతరించిన ప్రభూ, మీ రథం, మీకు ప్రియమైన ఆయుధాలు ఇవిగో వచ్చాయి.