శ్రీమద్భాగవతపురాణమ్

తయా చ కథితం భర్త్రే ప్రసూతః సుఖమర్భకః । లోకస్య సుఖముత్పన్నం ఆత్మదేవ ప్రజోదయాత్

ఆమె తన భర్తకు చెప్పింది: 'కుమారుడు ఆరోగ్యంగా పుట్టాడు; అందరికీ ఆనందం కలిగింది, ఆత్మదేవునికి కుమారుడు పుట్టాడు.'

దదౌ దానం ద్విజాతిభ్యో జాతకర్మ విధాయ చ । గీతవాదిత్రఘోషోఽభూత్ తద్‌ద్వారం మంగలం బహు

అతడు బ్రాహ్మణులకు దానం ఇచ్చి, జాతకర్మను నిర్వహించాడు; ఇంటి ముందు పాటలు, వాద్యాల శుభధ్వని వినిపించింది.

భర్తురగ్రేఽబ్రవీత్ వాక్యం స్తన్యం నాస్తి కుచే మమ । అన్యస్తన్యేన నిర్దుగ్ధా కథం పుష్ణామి బాలకమ్

భర్త మనవంటి ముందే ఆమె ఇలా చెప్పింది: 'నా వక్షస్సులో పాలే లేదు; ఇంకొకరు పాలు పీల్చేసారు, నేను ఈ బిడ్డను ఎలా పోషించగలను?'

మత్స్వసుశ్చ ప్రసూతాయా మృతో బాలస్తు వర్తతే । తామాకార్య గృహే రక్ష సా తేఽర్భం పోషయిష్యతి

అయితే, నా సహోదరి పుట్టిన బిడ్డ మరణించాడు. ఆమెను ఇక్కడికి తీసుకొచ్చి ఇంట్లో ఉంచు. ఆమె నీ బిడ్డను పోషిస్తుంది.

పతినా తత్కృతం సర్వం పుత్రరక్షణహేతవే । పుత్రస్య ధున్ధుకారీతి నామ మాత్రా ప్రతిష్ఠితన్

పిల్లను కాపాడేందుకు భర్త ఇదంతా చేసాడు. తల్లి ఆ బిడ్డకు 'ధుంధుకారి' అనే పేరు పెట్టింది.

త్రిమాసే నిర్గతే చాథ సా ధేనుః సుషువేఽర్భకమ్ । సర్వాంగసున్దరం దివ్యం నిర్మలం కనకప్రభమ్

మూడు నెలలు గడిచిన తర్వాత ఆ ఆవు ఒక బిడ్డను కనింది. ఆ బిడ్డ అన్ని అవయవాలు అందంగా, పవిత్రంగా, బంగారం లా మెరిసిపోతూ పుట్టాడు.

దృష్ట్వా ప్రసన్నో విప్రస్తు సంస్కారాన్ స్వయమాదధే । మత్వా‌ఽఽశ్చర్యం జనాః సర్వే దిదృక్షార్థం సమాగతాః

ఇది చూసి ఆనందంతో ఆ బ్రాహ్మణుడు స్వయంగా శాంతిపనులు చేశాడు. ఇది అద్భుతమని భావించి, అందరూ చూడాలని అక్కడికి వచ్చారు.

భాగ్యోదయోఽధునా జాత ఆత్మదేవస్య పశ్యత । ధేన్వా బాలః ప్రసూతస్తు దేవరూపీతి కౌతుకమ్

ఇప్పుడు ఆత్మదేవునికి అదృష్టం కలిగింది చూడండి! ఆవు నుండి ఒక బిడ్డ పుట్టాడు. ఆ బిడ్డ దేవత స్వరూపంతో ఉండటం అద్భుతం.

న జ్ఞాతం తద్‍రహస్యం తు కేనాపి విధియోగతః । గోకర్ణం తం సుతం దృష్ట్వా గోకర్ణం నామ చాకరోత్

దురదృష్టవశాత్తు ఆ రహస్యాన్ని ఎవ్వరూ తెలుసుకోలేదు. ఆ బిడ్డకు ఆవు చెవులు ఉండటం చూసి, అతనికి 'గోకర్ణుడు' అని పేరు పెట్టారు.

కియత్కాలేన తౌ జాతౌ తరుణౌ తనయావుభౌ । గోకర్ణః పణ్డితో జ్ఞానీ ధున్ధుకారీ మహాఖలః

కొంత కాలంలో ఆ ఇద్దరు కుమారులు యవ్వనానికి చేరుకున్నారు. గోకర్ణుడు విద్యావంతుడు, జ్ఞానవంతుడు అయ్యాడు. ధుంధుకారి మాత్రం చాలా దుష్టుడు అయ్యాడు.

స్నానశౌచక్రియాహీనో దుర్భక్షీ క్రోధవర్జితః । దుష్పరిగ్రహకర్తా చ శవహస్తేన భోజనమ్

అతను స్నానం, శుచిత్వం చేయడు; తినకూడని పదార్థాలు తింటాడు; కోపం లేని వాడు; తప్పు సంపాదనలు చేస్తాడు; మృతదేహాలు తాకిన చేతులతో భోజనం చేస్తాడు.

చౌరః సర్వజనద్వేషీ పరవేశ్మప్రదీపకః । లాలనాయార్భకాన్ ధృత్వా సద్యః కూపే న్యపాతయత్

అతను దొంగ, అందరికీ ద్వేషపాత్రుడు, ఇతరుల ఇళ్లకు నిప్పు పెడతాడు; ఆడుకుంటూ పిల్లలను పట్టుకుని వెంటనే బావిలో పడేస్తాడు.

హింసకః శస్త్రధారీ చ దీనాన్ధానాం ప్రపీడకః । చాణ్డాలాభిరతో నిత్యం పాశహస్తః శ్వసంగతః

అతను హింసకుడు, ఆయుధాలు ధరించేవాడు, పేదవాళ్లను, అంధులను బాధించేవాడు; ఎప్పుడూ చండాలులతో తిరుగుతాడు; చేతిలో కట్టుతో, కుక్కలతో కలసి ఉంటాడు.

తేన వేశ్యాకుసంగేన పిత్ర్యం విత్తం తు నాశితమ్ । ఏకదా పితరౌ తాడ్య పాత్రాణి స్వయమాహరత్

వేశ్యలతో తిరుగుతూ, తన తండ్రి సంపాదించిన ధనం నాశనం చేశాడు. ఒకసారి తల్లిదండ్రులను కొట్టి, వారి పాత్రలను తానే తీసుకెళ్లాడు.

తత్పితా కృపణః ప్రోచ్చైః ధనహీనో రురోద హ । వధ్యతవం తు సమీచీనం కుపుత్రో దుఃఖదాయకః

తన తండ్రి దరిద్రుడై, బాధతో గొప్పగా ఏడ్చాడు: 'ఇలాంటి దుష్టుడు, బాధ కలిగించే కుమారుడు చావడానికి అర్హుడు' అని అన్నాడు.

క్వ తిష్ఠామి క్వ గచ్ఛామి కో మే దుఃఖం వ్యపోహయేత్ । ప్రాణాన్ త్యజామి దుఃఖేన హా కష్టం మమ సంస్థితమ్

'ఎక్కడ ఉండాలి, ఎక్కడికి పోవాలి, నా బాధను ఎవరు తీర్చుతారు? ఈ కష్టంలో ప్రాణాలు విడిచిపెడతాను. హాయ్! నా స్థితి ఎంత దురదృష్టకరం!'

తదానీం తు సమాగత్య గోకర్ణో జ్ఞానసంయుతః । బోధయామాస జనకం వైరాగ్యం పరిదర్శయన్

అప్పుడు జ్ఞానంతో నిండిన గోకర్ణుడు వచ్చి, తన తండ్రికి వైరాగ్య మార్గాన్ని చూపిస్తూ బోధించాడు.

అసారః ఖలు సంసారో దుఃఖరూపీ విమోహకః । సుతః కస్య ధనం కస్య స్నేహవాన్ జ్వలతేఽనిశమ్

ఈ లోకం అసారమైనది, బాధతో నిండినది, మాయలో పడేలా చేస్తుంది. ఎవరి కొడుకు ఎవరిది, ఎవరి ధనం ఎవరిది, ఎవరి ప్రేమ నిజంగా ఎప్పుడూ ఉంటుంది?

న చేన్ద్రస్య సుఖం కించిత్ న సుఖం చక్రవర్తినః । సుఖమస్తి విరక్తస్య మునేః ఏకాన్తజీవినః

ఇంద్రుడికైనా, చక్రవర్తికైనా నిజమైన ఆనందం లేదు. నిజమైన ఆనందం వైరాగ్యంతో, ఒంటరిగా జీవించే మునికి మాత్రమే ఉంటుంది.

ముఞ్చ అజ్ఞానం ప్రజారూపం మోహతో నరకే గతిః । నిపతిష్యతి దేహోఽయం సర్వం త్యక్త్వా వనం వ్రజ

అజ్ఞానాన్ని, సంతానమంటే మోహాన్ని వదిలిపెట్టు. మాయ వల్ల నరకానికి దారి పడుతుంది. ఈ శరీరం ఎప్పటికైనా పడిపోతుంది. అన్నీ వదిలి అడవికి వెళ్ళు.

తద్వాక్యం తు సమాకర్ణ్య గన్తుకామః పితాబ్రవీత్ । కింకర్తవ్యం వనే తాత తత్త్వం వద సవిస్తరమ్

ఆ మాటలు విని, వెళ్ళాలని ఉద్దేశించిన తండ్రి ఇలా అన్నాడు: "బిడ్డా! అడవిలో ఏం చేయాలో, వివరంగా చెప్పు."

అన్ధకూపే స్నేహపాశే బద్ధః పంగురహం శఠః । కర్మణా పతితో నూనం మాముద్ధర దయానిధే

ప్రేమ బంధంలో చిక్కుకుని, అంధకార గుహలో పడి, నేను లెమ్మెడు, మోసగాడు, నా చేష్టల వల్ల పడిపోయాను. దయాసముద్రా! నన్ను దయచేసి పైకి లేపు.

(వసంతతిలకా) దేహేఽస్థిమాంసరుధిరేఽభిమతిం త్యజ త్వం జాయాసుతాదిషు సదా మమతాం విముఞ్చ । పశ్యానిశం జగదిదం క్షణభంగనిష్ఠం వైరాగ్యరాగరసికో భవ భక్తినిష్ఠః

ఈ ఎముకలు, మాంసం, రక్తంతో కూడిన శరీరంపై మమకారం వదిలిపెట్టు. భార్య, పిల్లలు మొదలైనవారిపై ఎప్పుడూ మమకారం పెట్టుకోకు. ఈ లోకం క్షణభంగురమై, నశించిపోతుందని ఎప్పుడూ గుర్తుపెట్టుకో. విరక్తి, భక్తి మీద మనసు పెట్టు.

ధర్మ భజస్వ సతతం త్యజ లోకధర్మాన్ సేవస్వ సాధుపురుషాన్ ‍జహి కామతృష్ణామ్ । అన్యస్య దోషగుణచిన్తనమాశు ముక్త్వా సేవాకథారసమహో నితరాం పిబ త్వమ్

నిజమైన ధర్మాన్ని ఎప్పుడూ ఆచరించు. లోకధర్మాలను వదిలిపెట్టు. సద్గుణసంపన్నులను సేవించు. కోరికలు, తాపత్రయాలను విడిచిపెట్టు. ఇతరుల లోపాలు, గుణాలు గురించి ఆలోచించకుండా, సేవా కథామృతాన్ని హృదయపూర్వకంగా ఆస్వాదించు.

ఏవం సుతోక్తివశతోఽపి గృహం విహాయ యాతో వనం స్థిరమతిర్గతషష్టివర్షః । యుక్తో హరేరనుదినం పరిచర్యయాసౌ శ్రీకృష్ణమాప నియతం దశమస్య పాఠాత్

ఇలా కుమారుని మాట విని, అరవై ఏళ్ళ వయసులో ఇంటిని వదిలి, స్థిరమైన మనస్సుతో అడవికి వెళ్లాడు. ప్రతిరోజూ హరిదేవుని సేవలో నిమగ్నమై, పదవ స్కంధాన్ని పారాయణం చేసి, శ్రీకృష్ణుని కృపను పొందాడు.

  దేవోద్యానశ్రియా జుష్టం అధ్యాస్తే స్మ త్రిపిష్టపమ్ ।  మహేన్ద్రభవనం సాక్షాత్ నిర్మితం విశ్వకర్మణా ।  త్రైలోక్యలక్ష్మ్యాయతనం అధ్యువాసాఖిలర్ద్ధిమత్

దేవతల ఉద్యానవనాల మహిమతో అలంకరించబడిన స్వర్గపురిలో, మహేంద్రుని ఇంట్లో, విశ్వకర్మ నిర్మించిన భవనంలో, మూడు లోకాల ఐశ్వర్యానికి నిలయమైన ఆ స్థలంలో, సమస్త ఐశ్వర్యాలతో కూడి నివసించాడు.

  విద్యార్థరూపజన్మాఢ్యో మానస్తమ్భవివర్జితః

విద్య, ధనం, మంచి వంశంలో జన్మతో సంపన్నుడై, అతనికి అహంకారం, గర్వం ఏమాత్రం లేవు.

శ్రీమద్‌భాగవతమాహాత్మ్యమ్ - పంచమోఽధ్యాయః ధున్ధుకారిణో దుర్మృత్యునిమిత్తక ప్రేతత్వప్రాప్తివర్ణనం తతో గోకర్ణానుగ్రహేణోద్ధారశ్చ సూత ఉవాచ - (అనుష్టుప్) పితరి ఉపరతే తేన జననీ తాడితా భృశమ్ । క్వ విత్తం తిష్ఠతి బ్రూహి హనిష్యే లత్తయా న చేత్

తండ్రి మరణించిన తర్వాత, ఆ తల్లి కుమారుని చేతిలో తీవ్రంగా కొట్టబడింది. "ధనం ఎక్కడ పెట్టారో చెప్పు, లేకపోతే ఈ దండతో నిన్ను చంపేస్తాను!" అని బెదిరించాడు.

ఇతి తద్వాక్య సంత్రాసాత్ జనన్యా పుత్రదుఃఖతః । కూపే పాతః కృతో రాత్రౌ తేన సా నిధనం గతా

ఆ మాటలకు భయపడి, కుమారుని బాధతో బాధపడుతూ, తల్లి రాత్రిపూట బావిలో పడిపోయి ప్రాణాలు విడిచింది.