శ్రీమద్భాగవతపురాణమ్

మా భైష్ట భ్రాతరో మహ్యం యూయమిత్యాహ కౌశికః। అనన్యభావాన్పార్షదానాత్మనో మరుతాం గణాన్

కౌశికుడు, 'నా సోదరులారా! భయపడకండి. మీరు నాకు ప్రియమైనవారు. మీరు నాకే అంకితమైన మరుతుల గణంగా ఉంటారు' అని అన్నాడు.

న మమార దితేర్గర్భః శ్రీనివాసానుకమ్పయా। బహుధా కులిశక్షుణ్ణో ద్రౌణ్యస్త్రేణ యథా భవాన్

శ్రీనివాసుని దయ వల్ల, దితి గర్భం చనిపోలేదు. వజ్రాయుధంతో ఎన్నిసార్లు కొట్టినా, నువ్వు ద్రోణుని ఆయుధానికి బతికినట్లే అది కూడా బతికింది.

సకృదిష్ట్వాదిపురుషం పురుషో యాతి సామ్యతామ్। సంవత్సరం కిఞ్చిదూనం దిత్యా యద్ధరిరర్చితః

ప్రథమ పురుషుడైన భగవంతుణ్ణి ఒక్కసారి పూజించినా, మనిషి సమానత్వాన్ని పొందుతాడు. దితి ఏడాది దాదాపు హరిని పూజించింది.

సజూరిన్ద్రేణ పఞ్చాశద్దేవాస్తే మరుతోఽభవన్। వ్యపోహ్య మాతృదోషం తే హరిణా సోమపాః కృతాః

ఇంద్రుడితో కలిపి, ఆ యాభై మంది దేవతలు మరుతులు అయ్యారు. తల్లి చేసిన తప్పును హరి తొలగించి, వారిని సోమపానం చేసే వారిగా చేశాడు.

దితిరుత్థాయ దదృశే కుమారాననలప్రభాన్। ఇన్ద్రేణ సహితాన్దేవీ పర్యతుష్యదనిన్దితా

దితి లేచి, అగ్నిలా ప్రకాశించే తన కుమారులను, ఇంద్రుడితో కలసి ఆనందంగా ఉన్న దేవిని చూసింది.

అథేన్ద్రమాహ తాతాహమాదిత్యానాం భయావహమ్। అపత్యమిచ్ఛన్త్యచరం వ్రతమేతత్సుదుష్కరమ్

తర్వాత ఆమె ఇంద్రునితో ఇలా చెప్పింది: 'నాయనా! ఆదిత్యులకు భయాన్ని కలిగించే ఈ కఠినమైన వ్రతాన్ని, మంచి సంతానం కోసం నేను ఆచరించాను.'

ఏకః సఙ్కల్పితః పుత్రః సప్త సప్తాభవన్కథమ్। యది తే విదితం పుత్ర సత్యం కథయ మా మృషా

'ఒక కుమారుడిని కోరుకున్నాను, కానీ ఏడుగురు ఏడుగురుగా ఎలా అయ్యారు? నీవు నిజంగా ఏదైనా తెలుసుకుంటే, నన్ను మోసం చేయకుండా నిజం చెప్పు నా బిడ్డా.'

ఇన్ద్ర ఉవాచ। అమ్బ తేఽహం వ్యవసితముపధార్యాగతోఽన్తికమ్। లబ్ధాన్తరోఽచ్ఛిదం గర్భమర్థబుద్ధిర్న ధర్మదృక్

ఇంద్రుడు ఇలా అన్నాడు: 'అమ్మా! నీ సంకల్పాన్ని తెలుసుకుని, నేను దగ్గరకు వచ్చాను. ఒక అవకాశం చూసి, నీ గర్భాన్ని విడగొట్టాను. నా మనసు ధర్మంలో కాక, నా ఉద్దేశంలోనే నిలిచింది.'

కృత్తో మే సప్తధా గర్భ ఆసన్సప్త కుమారకాః। తేఽపి చైకైకశో వృక్ణాః సప్తధా నాపి మమ్రిరే

'నేను నీ గర్భాన్ని ఏడుగా విభజించాను. వాటి నుంచి ఏడుగురు కుమారులు పుట్టారు. ఆ ఏడుగురిలో ఒక్కొక్కరినీ మళ్లీ ఏడుగా చేసినా, ఎవ్వరూ చనిపోలేదు.'

తతస్తత్పరమాశ్చర్యం వీక్ష్య వ్యవసితం మయా। మహాపురుషపూజాయాః సిద్ధిః కాప్యానుషఙ్గిణీ

'ఇలా నేను చేసిన ఈ అద్భుతమైన ఫలితాన్ని చూసి, ఇది మహాపురుషుని ఆరాధన వల్లే సాధ్యమైందని గ్రహించాను.'

ఆరాధనం భగవత ఈహమానా నిరాశిషః। యే తు నేచ్ఛన్త్యపి పరం తే స్వార్థకుశలాః స్మృతాః

'ఏమీ ఆశించకుండా భగవంతుణ్ణి ఆరాధించే వారు, మరేదీ కోరకపోయినా, నిజమైన జ్ఞానులు అని చెప్పబడతారు. కానీ, కేవలం తమ స్వార్థాన్ని కోరేవారు అలా కారు.'

ఆరాధ్యాత్మప్రదం దేవం స్వాత్మానం జగదీశ్వరమ్। కో వృణీత గుణస్పర్శం బుధః స్యాన్నరకేఽపి యత్

'మన ఆత్మను ప్రసాదించే జగదీశ్వరుడిని ఆరాధించవచ్చు గదా, అప్పుడు ఎవరు బుద్ధిమంతుడు అయి, నరకానికీ దారితీసే గుణాల స్పర్శను కోరతాడు?'

తదిదం మమ దౌర్జన్యం బాలిశస్య మహీయసి। క్షన్తుమర్హసి మాతస్త్వం దిష్ట్యా గర్భో మృతోత్థితః

'కాబట్టి అమ్మా! నేను చిన్నవాడిని, చెడ్డ పని చేసినాను. నా ఈ పెద్ద తప్పును నీవు క్షమించాలి. అదృష్టవశాత్తు నీ గర్భం మరలా ప్రాణం పొందింది.'

శ్రీశుక ఉవాచ। ఇన్ద్రస్తయాభ్యనుజ్ఞాతః శుద్ధభావేన తుష్టయా। మరుద్భిః సహ తాం నత్వా జగామ త్రిదివం ప్రభుః

శ్రీశుకుడు ఇలా అన్నాడు: ఆమె అనుమతితో, పవిత్రమైన హృదయంతో సంతృప్తిగా ఉన్న ఇంద్రుడు, మరుతులతో కలిసి ఆమెకు నమస్కరించి, స్వర్గానికి వెళ్లాడు.

ఏవం తే సర్వమాఖ్యాతం యన్మాం త్వం పరిపృచ్ఛసి। మఙ్గలం మరుతాం జన్మ కిం భూయః కథయామి తే

'నీకు కావలసినంత మంగళకరమైన మరుతుల జన్మకథను చెప్పాను. ఇంకా నీకు ఏమి చెప్పాలి?'

సూత ఉవాచ । మహీపతిస్త్వథ తత్కర్మ గర్హ్యం విచిన్తయన్ నాత్మకృతం సుదుర్మనాః । అహో మయా నీచమనార్యవత్కృతం నిరాగసి బ్రహ్మణి గూఢతేజసి

సూతుడు ఇలా చెప్పాడు: రాజు, తన చేత చేయని ఆ నిందార్హమైన కార్యాన్ని మనసులో తలచుకుంటూ, 'హాయ్! పాపరహితుడైన, లోపల శక్తి దాగి ఉన్న బ్రాహ్మణునికి నేను నీచంగా, అనార్యుడిలా ప్రవర్తించాను' అని తీవ్రంగా విచారించాడు.

ధ్రువం తతో మే కృతదేవహేలనాద్ దురత్యయం వ్యసనం నాతిదీర్ఘాత్ । తదస్తు కామం హ్యఘనిష్కృతాయ మే యథా న కుర్యాం పునరేవమద్ధా

'దేవతలను తక్కువగా చూసినందుకు, తప్పక నాకు త్వరలోనే దాటి పోలేని పెద్ద కష్టం వస్తుంది. అది వచ్చినా పరవాలేదు, నా పాపానికి పరిహారంగా అది జరిగి, ఇక మళ్లీ అలాంటి పని నేను చేయకూడదు.'

అద్యైవ రాజ్యం బలమృద్ధకోశం ప్రకోపితబ్రహ్మకులానలో మే । దహత్వభద్రస్య పునర్న మేఽభూత్ పాపీయసీ ధీర్ద్విజదేవగోభ్యః

'ఈ రోజు, కోపించిన బ్రాహ్మణుని శాపాగ్ని నా రాజ్యాన్ని, బలాన్ని, ధనాన్ని తగలబెట్టాలి. నేను దురదృష్టవంతుడిని, ఇకపై బ్రాహ్మణులు, దేవతలు, గోవులకు ఎప్పుడూ చెడ్డ ఆలోచన రాకూడదు.'

స చిన్తయన్నిత్థమథాశృణోద్ యథా మునేః సుతోక్తో నిర్‌ఋతిస్తక్షకాఖ్యః । స సాధు మేనే న చిరేణ తక్షకా నలం ప్రసక్తస్య విరక్తికారణమ్

అలా ఆలోచిస్తూ ఉండగా, మునిపుత్రుడు తక్షకుడనే మరణాన్ని శాపంగా చెప్పాడని విన్నాడు. అది మంచిదే అని భావించాడు, ఎందుకంటే తక్షకుడు త్వరలోనే అతని మమకారాన్ని తొలగించబోతున్నాడు.

అథో విహాయేమమముం చ లోకం విమర్శితౌ హేయతయా పురస్తాత్ । కృష్ణాఙ్‌ఘ్రిసేవామధిమన్యమాన ఉపావిశత్ ప్రాయమమర్త్యనద్యామ్

అతడు ఈ లోకాన్ని, పరలోకాన్ని కూడా వ్యర్థమని ముందే తలచుకుని, వాటిని వదిలేసి, కృష్ణుని పాదసేవనే ధ్యేయంగా తీసుకుని, అమరనదీ తీరంలో ఉపవాస దీక్షకు కూర్చున్నాడు.

యా వై లసచ్ఛ్రీతులసీవిమిశ్ర కృష్ణాఙ్‌ఘ్రిరేణ్వభ్యధికామ్బునేత్రీ । పునాతి లోకానుభయత్ర సేశాన్ కస్తాం న సేవేత మరిష్యమాణః

కృష్ణుని పాదధూళి కలిసిన ఆ నది నీరు, గంగకన్నా పవిత్రంగా, అన్ని లోకాలనూ, వారి పాలకులను కూడా శుద్ధి చేస్తుంది. మరణం దగ్గరగా ఉన్నవాడు, ఆమెను సేవించకుండా ఉండగలడా?

ఇతి వ్యవచ్ఛిద్య స పాణ్డవేయః ప్రాయోపవేశం ప్రతి విష్ణుపద్యామ్ । దధౌ ముకున్దాఙ్‌ఘ్రిమనన్యభావో మునివ్రతో ముక్తసమస్తసఙ్గః

ఇలా నిర్ణయించుకుని, ఆ పాండవుని కుమారుడు విష్ణుపద తీరంలో ప్రాయోపవేశ వ్రతాన్ని ఆచరించాడు. ముకుందుని పాదాలపై మనస్సు నిలిపి, మునివ్రతంతో, అన్ని బంధాలను వదిలిపెట్టి కూర్చున్నాడు.

తత్రోపజగ్ముర్భువనం పునానా మహానుభావా మునయః సశిష్యాః । ప్రాయేణ తీర్థాభిగమాపదేశైః స్వయం హి తీర్థాని పునన్తి సన్తః

ఆ ప్రదేశానికి, లోకాన్ని పవిత్రం చేసే గొప్ప మహర్షులు తమ శిష్యులతో కలిసి వచ్చారు. వారు ఎక్కువగా తీర్థయాత్ర పేరుతో వచ్చినా, నిజానికి మంచి మనుషులు ఉండటం వలన తీర్థస్థలాలకే పవిత్రత వస్తుంది.

అత్రిర్వసిష్ఠశ్చ్యవనః శరద్వాన్ అరిష్టనేమిర్భృగురఙ్‌గిరాశ్చ । పరాశరో గాధిసుతోఽథ రామ ఉతథ్య ఇన్ద్రప్రమదేధ్మవాహౌ

అత్రి, వసిష్ఠుడు, చ్యవనుడు, శరద్వాన్, అరిష్టనేమి, భృగు, అంగిరసు, పరాశరుడు, గాధిపుత్రుడు, రాముడు, ఉతథ్యుడు, ఇంద్రప్రమదుడు, ఇధ్మవాహుడు కూడా వచ్చారు.

మేధాతిథిర్దేవల ఆర్ష్టిషేణో భారద్వాజో గౌతమః పిప్పలాదః । మైత్రేయ ఔర్వః కవషః కుమ్భయోనిః ద్వైపాయనో భగవాన్ నారదశ్చ

మేధాతిథి, దేవలుడు, ఆర్ష్టిషేణుడు, భారద్వాజుడు, గౌతముడు, పిప్పలాదుడు, మైత్రేయుడు, ఔర్వుడు, కవషుడు, కుంభయోని, ద్వైపాయనుడు, భగవంతుడు నారదుడు కూడా అక్కడ ఉన్నారు.

అన్యే చ దేవర్షిబ్రహ్మర్షివర్యా రాజర్షివర్యా అరుణాదయశ్చ । నానార్షేయప్రవరాన్ సమేతాన్ అభ్యర్చ్య రాజా శిరసా వవన్దే

ఇంకా దేవర్షులు, బ్రహ్మర్షులలో గొప్పవారు, రాజర్షులలో అగ్రగణ్యులు, అరుణుడు మరియు ఆయనతో ఉన్నవారు కూడా వచ్చారు. రాజు, అక్కడ కూడిన మహర్షులందరినీ గౌరవంగా ఆహ్వానించి, తల వంచి నమస్కరించాడు.

సుఖోపవిష్టేష్వథ తేషు భూయః కృతప్రణామః స్వచికీర్షితం యత్ । విజ్ఞాపయామాస వివిక్తచేతా ఉపస్థితోఽగ్రేఽభిగృహీతపాణిః

అందరూ సుఖంగా కూర్చున్న తర్వాత, రాజు నమస్కారం చేసి, మనసు నిర్మలంగా, తన సంకల్పాన్ని నెరవేర్చాలని ఉద్దేశంతో, చేతులు జోడించి వారి ముందుకు వెళ్లాడు.

రాజోవాచ అహో వయం ధన్యతమా నృపాణాం మహత్తమానుగ్రహణీయశీలాః । రాజ్ఞాం కులం బ్రాహ్మణపాదశౌచాద్ దూరాద్ విసృష్టం బత గర్హ్యకర్మ

రాజు ఇలా అన్నాడు: 'అయ్యో! రాజులలో మేము ఎంత అదృష్టవంతులమో! ఎందుకంటే గొప్పవారు మాకు అనుగ్రహం చూపారు. బ్రాహ్మణుల పాదాలను పూజించకపోవడం వల్ల రాజుల వంశం దూరంగా పడిపోయింది. ఇది ఎంత నిందార్హమైన పని!'

తస్యైవ మేఽఘస్య పరావరేశో వ్యాసక్తచిత్తస్య గృహేష్వభీక్ష్ణమ్ । నిర్వేదమూలో ద్విజశాపరూపో యత్ర ప్రసక్తో భయమాశు ధత్తే

నా మనసు ఎప్పటికప్పుడు గృహకార్యాలలోనే మునిగిపోయి ఉండటాన్ని చూసి, పరమేశ్వరుడు నాకు విరక్తిని కలిగించాడు. ద్విజుల మాటల వల్ల కలిగే ఈ విరక్తి, ఎక్కడ అనురాగం ఉంటే అక్కడే భయం త్వరగా కలుగుతుంది.