శ్రీమద్భాగవతపురాణమ్

కృష్ణుడు ఒకే శరీరంతో ఎనిమిదివేల రెండువందల మంది భార్యలను ఒక్కొక్కరిని వారి వారి ఇంట్లో వివాహం చేసుకున్నాడని ఎంత ఆశ్చర్యం! ఈ మహిమను తెలుసుకోవాలనే ఆసక్తితో దివ్య ఋషి నారదుడు ద్వారక నగరానికి వచ్చాడు. ఆ నగరం తోటలు, ఉద్యానవనాలతో సుసంపన్నంగా, పక్షుల కిలకిల ధ్వనులతో, బ్రాహ్మణుల మంత్రోచ్చారణలతో మారుమోగిపోతూ, పుష్పభరితంగా వెలిగిపోతుండేది. అక్కడి సరస్సులు పూర్తిగా వికసించిన నీల కమలాలు, కలువలు, కుశలదలతో అలంకరించబడి, పొడవాటి దుంపలతో నిండి, హంసలు, నెమళ్ల కూళ్ళతో ప్రతిధ్వనించేవి. ఆ నగరంలో తొమ్మిది లక్షల క్రిస్టల్, వెండి మందిరాలు ఉండేవి. అవి మహత్తర పచ్చని పుష్యరాగాల వలె ప్రకాశిస్తూ, బంగారు మరియు రత్నాల అలంకరణతో నిండివుండేవి. నగర వీధులు, కూడళ్లు, మార్కెట్లు ప్రత్యేకంగా ఉండేవి. అందమైన సభామందిరాలు, దేవాలయాలు, రహదారులు, ప్రాంగణాలు, గదులు నీటితో చల్లబరిచబడి, పతాకాలు, జెండాలు సూర్యకాంతిని అడ్డుకునేవి. అంతర్గృహాలు అత్యంత వైభవంగా ఉండి, ప్రతి గృహస్థుడి గౌరవాన్ని పొందేవి. అక్కడ హరి తన నైపుణ్యాన్ని పూర్తిగా చూపించాడు; ఇవన్నీ త్వష్టృ చేతి నైపుణ్యంతో నిర్మించినట్టు అనిపించేవి. నారదుడు ఆ పదహారు వేల అందమైన మేడల్లో ఒకదానిలోకి ప్రవేశించాడు. అది శౌరి భార్యలలో ఒకరికి చెందిన మహా విస్తారమైన గృహం. ఆ గృహంలో పగడాల స్తంభాలు, ఉత్తమ లాపిస్ లజులి నేల, నీలవజ్రపు గోడలు, అపూర్వ ప్రకాశంతో మెరిసే నేల ఉండేది. త్వష్టృ చేయి వృత్తిగా ఉన్న ముత్యాల తాడులతో తయారైన పందిరులు, రత్నములు, దంతములతో అలంకరించబడిన ఆసనాలు, మంచాలు అక్కడ కనిపించేవి. అందమైన వస్త్రాలు ధరించిన కానీ మణిపూసలు లేని దాసీలు, చక్కటి వస్త్రధారణలో పురుషులు, కటిబంధాలు, పాగాలు, రత్న కుండలాలు ధరించిన వారు అక్కడ ఉండేవారు. రత్న దీపాల వెలుగుతో చీకటి పారిపోయేది; వివిధ బాల్కనీలలో నెమళ్ళు నాట్యం చేయగా, ధూపాలు, నైవేద్యాలు అలంకరించబడి, మేధావులు ప్రస్థానం దర్శించి గానం చేసేవారు. అక్కడ, లక్షలాది సేవికల మధ్య, అందంలో, యౌవనంలో, వేషధారణలో సమానమైన వారిలో, నారదుడు రాణిని చూశాడు—ఆమె బంగారు చేతి పంకజంతో సాత్వతుల అధిపతి శ్రీకృష్ణునికి చామరము ఊదుతోంది. నారదుడిని చూసి, సర్వ ధర్మాధికారి అయిన శ్రీకృష్ణుడు తక్షణమే మంచం మీద నుంచి లేచి, తన మునుకు తలతో నారదుడి పాదాలకు నమస్కరించి, కరతలములతో అతన్ని స్వాగతించి, తన ఆసనంలో కూర్చోబెట్టాడు. అతని పాదాలను కడిగి, ఆ నీటిని తన తలపై పెట్టుకున్నాడు—అతడు జగద్గురువు అయినా, భక్తులకు పవిత్రతను ప్రసాదించేవాడు. బ్రహ్మణ్యదేవుడిగా ప్రసిద్ధమైన అతని పాదజలమే పరమ తీర్థంగా భావించబడింది. ఆ విధంగా అతిధి సేవ చేసిన అనంతరం, పురాతన ఋషి నారాయణుడైన నారదునితో, సంప్రదాయ ప్రకారం మధురంగా, నిగూఢంగా ఇలా పలికాడు: ‘‘ప్రభో, మేమేమి చేయగలము? దయచేసి చెప్పండి.’’ అప్పుడు నారదుడు ఇలా అన్నాడు: ‘‘ప్రభువా, మీరు సమస్త లోకాల అధిపతిగా, సమస్త ప్రజలకు స్నేహాన్ని, దుష్టులకు ఉపేక్షను చూపడంలో ఆశ్చర్యమే లేదు. లోక హితార్థంగా స్వేచ్ఛగా అవతరించుతూ, ప్రపంచాన్ని రక్షిస్తూ, పాలిస్తూ ఉంటారు. మేము మీకు తెలుసు. మీ మంగళకరమైన పాదాలను దర్శించాను—వాటి ధ్యానమే బ్రహ్మాది మహామేధావులకు సాధ్యం. సంసారపు బావిలో పడ్డ వారికి ఆధారంగా ఉంటాయి. నేను మీ కృపను కోరుకుంటున్నాను; జ్ఞాపకశక్తి కలుగజేయండి.’’ తర్వాత, మరొక రోజు, నారదుడు కృష్ణుని మరో భార్య ఇంట్లోకి ప్రవేశించాడు. యోగేశ్వరుడైన కృష్ణుని యోగమాయను తెలుసుకోవాలనే ఉద్దేశంతో అక్కడికి వెళ్లాడు. అక్కడ కృష్ణుడు తన ప్రియభార్య, ఉద్వవుడితో కలిసి పాశాక్రీడలో పాల్గొంటున్నాడు. అతనికి అత్యంత భక్తితో లేచి, ఆసనం సమర్పించి, యథాస్థాయిగా ఆతిథ్యాన్ని చూపించారు. అక్కడ కృష్ణుడు, తెలియని వాడిలా, ‘‘ప్రభో, మీరు ఎప్పుడొచ్చారు? మేమంతా అపూర్ణులు—పూర్ణులైన మీకు మేమేమి చేయగలము?’’ అని అడిగాడు. అయినా, ‘‘ఈ సుందర జన్మగురించి మాకు వివరించండి’’ అని కోరాడు. నారదుడు ఆశ్చర్యంతో లేచి, మౌనంగా మరో ఇంటికి వెళ్లిపోయాడు. అక్కడ కూడా గోవిందుడు తన చిన్న పిల్లలతో ఆనందంగా ఉండగా చూశాడు. ఇంకొక ఇంట్లో స్నానానికి సిద్ధమవుతున్నాడు. మరొకచోట హోత్రాల్లో హవిస్సులు సమర్పిస్తూ, పంచమహాయజ్ఞాదులతో యజ్ఞాలు నిర్వహిస్తూ, బ్రాహ్మణులకు భోజనం పెట్టి, ఎక్కడో మిగిలిన అన్నాన్ని తానే స్వీకరిస్తూ కనిపించాడు. కొన్ని చోట్ల, సాయంత్ర వేళ వేదపఠనం చేస్తూ, మౌనంగా కూర్చుని ఉండగా, ఇంకొకచోట ఖడ్గం, కవచంతో విల్విద్యను అభ్యసిస్తూ కనిపించాడు. మరికొన్ని చోట్ల, గుర్రాలు, ఏనుగులు, రథాలతో బలరాముడితో కలిసి ప్రయాణిస్తూ; ఇంకొకచోట మంచం మీద విశ్రాంతి తీసుకుంటూ, కీర్తనకారుల ప్రశంసలు వింటూ ఉన్నాడు. కొన్ని చోట్ల, ఉద్వవ వంటి మంత్రులతో రాజకార్యాలు చర్చిస్తూ, మరికొన్ని చోట్ల మహారాణులతో జలక్రీడల్లో పాల్గొంటూ కనిపించాడు. మరికొన్ని చోట్ల, అలంకరించిన పశువులను ప్రముఖ బ్రాహ్మణులకు దానం చేస్తూ, మరికొన్ని చోట్ల పుణ్యకథలు, పురాణాలను శ్రద్ధగా వింటూ ఉన్నాడు. కొన్నిసార్లు, తన ప్రియభార్యతో ఇంట్లో నవ్వుతూ, వినోదకథలు చెప్పుతూ, మరికొన్నిసార్లు ధర్మంలో, మరికొన్ని చోట్ల అర్థ, కామ విషయాల్లో నిమగ్నమై ఉన్నాడు. ఒకచోట ఒంటరిగా కూర్చుని, ప్రకృతికి అతీతమైన పరమాత్మను ధ్యానిస్తూ, ఇంకొకచోట గురువులకు సేవ చేస్తూ, సుఖసంపదలు సమర్పిస్తూ కనిపించాడు. కొన్ని చోట్ల కేశవుడు కొందరితో మైత్రీ కుదుర్చుకుంటూ, ఇంకొన్ని చోట్ల యుద్ధం చేస్తూ, మరికొన్ని చోట్ల రామునితో కలిసి సజ్జనుల హితాన్ని ఆలోచిస్తూ ఉన్నాడు. తన కుమారుల, కుమార్తెల వివాహాలను సముచిత వరులతో, తగిన ధనసంపదతో యథాసమయంగా నిర్వహించాడు. తన పిల్లల ఉపనయనాది మహోత్సవాలను ఘనంగా నిర్వహించాడు. ఇవన్నీ చూసిన లోకాలు యోగేశ్వరుడైన కృష్ణుని మహిమపై ఆశ్చర్యపోయాయి. కొన్ని చోట్ల, మహాయజ్ఞాలతో సమస్త దేవతలను పూజిస్తూ, ఇంకొన్ని చోట్ల ధర్మాన్ని బావులు, తోటలు, ఆశ్రమాల ద్వారా స్థాపిస్తూ కనిపించాడు. కొన్ని చోట్ల సింధు గుర్రంపై ఎక్కి వేటాడుతూ, యాగార్థంగా జంతువులను వధిస్తూ, ప్రధాన యాదవులతో కలిసి సంచరిస్తూ ఉన్నాడు. అంతఃపురాలలోనూ, ఇతరత్రా ప్రాంతాల్లోనూ, తన అవ్యక్త స్వరూపంతో, అనేక స్థితులను అనుభవించాలనే సంకల్పంతో సంచరించాడు. ఈ విధంగా కృష్ణుని యోగమాయను, మానవస్వభావాన్ని ప్రత్యక్షంగా చూసిన నారదుడు చిరునవ్వుతో హృషీకేశునితో ఇలా అన్నాడు: ‘‘ప్రభూ! మీ యోగమాయను మేము తెలుసు. మాయలో నిపుణులైనవారు కూడా గ్రహించలేని ఈ మహిమ మీ పాదసేవ ద్వారా ప్రకాశిస్తోంది.’’ ‘‘ప్రభూ, మీరు ప్రసిద్ధి చెందిన లోకాలలో నేను వెళ్లిపోవడానికి అనుమతించండి. మీ లీలామయమైన, లోకాన్ని పవిత్రం చేసే కృత్యాలను నేను ఆలపిస్తూ సంచరిస్తాను.’’ అప్పుడు శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: ‘‘నేను గృహస్థుల కర్తవ్యాలను ఉపదేశిస్తూ, వారి అనుమతితో వాటిని ఆచరిస్తున్నాను. ఈ విధంగా లోకానికి ధర్మాన్ని బోధించేందుకు ఈ జన్మను స్వీకరించాను. నా కుమారా, విచారించవద్దు.’’ శుకుడు ఇలా అన్నాడు: ‘‘ఈ విధంగా గృహస్థులను పవిత్రం చేసే శుద్ధ కర్తవ్యాలను ఆచరిస్తూ, ప్రతి ఇంట్లోనూ పరమాత్మ అయిన కృష్ణుని నారదుడు దర్శించాడు. ఆయనే సమస్త లోకాల్లో వ్యాపించి ఉన్నాడు.