శ్రీమద్భాగవతపురాణమ్

ఓ విజితేంద్రియుడైన ప్రభువా! నా జీవిత కాలమంతా నిష్ఫలంగా గడిచిపోయింది. రాజసిక వైభవానికి మత్తులో, ఈ మానవ దేహాన్ని 'నేను' అనే భ్రమలో, పిల్లలు, భార్య, ధనం, సంపత్తుల పట్ల లోతైన మమకారంతో, అంతులేని ఆందోళనలకు లోనై, నేను కాలాన్ని వృథా చేసుకున్నాను. ఈ మట్టి పానపాత్ర వంటి శరీరంలో 'మనుష్యుల రాజు'గా స్థిరపడి, రథాలు, ఏనుగులు, గుర్రాలు, పాదసేనలు, అనుచరులతో చుట్టూ ముట్టడించబడి, భూమి మీద గర్వంతో సంచరించాను. నాకంటే ఎవరూ లేరన్న అహంకారంతో జీవించాను. ఈ మత్తులో, ఎప్పుడూ "ఇంకా ఏమి చేయాలి?" అనే ఆలోచనల్లో మునిగి, ఎప్పటికప్పుడు పెరిగే లోభంతో, ఇంద్రియ సుఖాల కోసం తపించాను. కానీ, ఓ మాయలేని ప్రభూ! ఆశ్చర్యంగా, మరణరూపంలో నువ్వు పాము ఎలుక బిలాన్ని జబ్బగా నోటితో తుడిచినట్లు, అకస్మాత్తుగా వచ్చి నిలిచావు. ఒకప్పుడు బంగారు అలంకరణలతో కూడిన రథాలపై, మహా ఏనుగులపై తిరుగుతూ, 'మనుష్యుల రాజు'గా పిలవబడ్డాను. కానీ కాలచక్రానికి లోబడి, ఇదే శరీరం చివరికి మలమయంగా, పురుగుల మాంసంగా లేదా బూడిదగా మారిపోతుంది. భూమిని జయించి, భూమిలా విస్తారమైన రూపాన్ని ధరించి, మహాసింహాసనంపై కూర్చొని, ఇతర రాజులచే గౌరవింపబడే రాజు అయినా, ఓ ప్రభూ! చివరకు స్త్రీల ఆటపాటకు బానిసై, గృహసుఖాల్లో పశువుల్లా మునిగిపోతాడు. విరక్తి, తపస్సు, దానం, నియమాలు పాటించినవాడు కూడా, మళ్ళీ "రాజు అవ్వాలి" అనే కోరికతో తపించుతూ, పెరుగుతున్న తృష్ణతో సంతోషాన్ని పొందలేడు. జన్మ మరణాల చక్రంలో తిరిగిన తర్వాత, ఓ అచ్యుతా! ముక్తిని పొందినవాడు ధన్యుల సంఘాన్ని పొందుతాడు. అలాంటి సత్సంగం కలిగిన వెంటనే, నీపై భక్తి ఉద్భవిస్తుంది. ఓ ప్రభూ! రాజ్యమంటే మమకారం యాదృచ్ఛికంగా నన్ను విడిచిపెట్టడం నీ అనుగ్రహమేనని భావిస్తున్నాను. ఎందుకంటే, సద్గుణులు అటువంటి రాజ్యాన్ని విడిచి, అడవిలోకి వెళ్ళేందుకు ఆశిస్తారు. ప్రభూ! నీ పాదసేవ తప్ప మరే వరమూ నేను కోరను. ఎందుకంటే, సంపూర్ణ విరక్తులు అయినవారికూడా నీ సేవే అత్యంత ప్రాకాంక్షితమైనది. ముక్తిని ప్రసాదించే నిన్ను పూజించి, మళ్ళీ బంధించే వేరే వరాలు కోరేవాడు ఎవడు? అందుచేత, ఓ ప్రభూ! రజస్సు, తమస్సు, సత్త్వగుణాలకు సంబంధించిన అన్ని కోరికలను విడిచిపెట్టి, నిన్ను—నిర్గుణ, నిర్ద్వంద్వ, పరమపురుషుడు, శుద్ధచైతన్యస్వరూపుడైన నిన్ను—శరణు వెచ్చుతున్నాను. ఇక్కడ ఎన్నో బాధలతో, పశ్చాత్తాపంతో, తృష్ణ వంటి శత్రువుల చేత బాధపడుతూ, ఎప్పుడూ శాంతిని పొందకుండా, ఎలాగో నీ పదపద్మాలకు చేరుకున్నాను. ఓ పరమాత్మా! నన్ను శరణు తీసుకుని, భయరహితత్వం, అమృతత్వం, దుఃఖరహితత్వాన్ని ప్రసాదించు. అప్పుడు, శ్రీభగవంతుడు ఇలా అన్నాడు: "ఓ మహారాజా! నీ మనస్సు పవిత్రంగా, స్థిరంగా ఉంది. ఎందుకంటే, వరాలు కోరమని ప్రలోభపెట్టినా, నీ మనస్సు అలమటించలేదు. నీకు వరాల వలన మాయపడ్డావా అని పరీక్షించడానికే నేను అడిగాను. ఎందుకంటే, ఏకభక్తియుక్తుల మనస్సు వరాలవల్ల కూడా కదలదు. యోగాన్ని అభ్యసించినా, భక్తిలేనివారికి మనస్సు శాంతించదు; ప్రాణాయామాదుల ద్వారా అదుపు చేసినా, కోరికలు తగ్గవు—అవి మళ్లీ మళ్లీ బయలుదేరుతాయి. కాబట్టి, నా మీద మనస్సును స్థిరపర్చుకుని, భూమి మీద స్వేచ్ఛగా సంచరించు. నీ భక్తి ఎప్పుడూ అచంచలంగా ఉండుగాక. నీవు క్షత్రియధర్మంలో ఉండి, వేట మొదలైన కారణాలతో జంతువులను హతమార్చావు; కాని, ఇప్పుడు తపస్సు చేస్తూ, నన్ను శరణు ఆశ్రయించినందున, పాపాలు విడిచిపెట్టు. నీ తదుపరి జన్మలో, ఓ రాజా! నువ్వు ద్విజులలో శ్రేష్ఠుడవై, సమస్త భూతాలకు మిత్రుడవై, నన్నే పొందుతావు." శుక మహర్షి ఇలా వివరించాడు: "ఈ విధంగా శ్రీకృష్ణుని అనుగ్రహాన్ని పొంది, ఇక్ష్వాకువంశజుడు ఆయనను ప్రదక్షిణం చేసి, నమస్కరించి, గుహ ద్వారం నుండి బయలుదేరాడు. చిన్నపాటి మానవులు, జంతువులు, ఔషధాలు, వృక్షాలను చూచి, కలియుగం వచ్చిందని గ్రహించి, ఉత్తర దిశగా ప్రయాణించాడు. తపస్సు, విశ్వాసంతో, దృఢ సంకల్పంతో, మమకారం, సందేహం లేకుండా, మనస్సును కృష్ణునిపై స్థిరపర్చుకుని, గంధమాదన పర్వతంలోకి ప్రవేశించాడు. తరువాత, నరనారాయణుల తపోభూమి అయిన బదరీ ఆశ్రమాన్ని చేరి, అన్ని ద్వంద్వాలను సహించుతూ, ప్రశాంతంగా, హరిని తపస్సుతో ఆరాధించాడు. ఇంకా, ఆ సమయంలో, భగవంతుడు యవనులతో చుట్టబడిన పట్టణానికి తిరిగి వచ్చి, మ్లేచ్ఛ సైన్యాన్ని సంహరించి, వారి ధనాన్ని ద్వారకకు తీసుకెళ్లాడు. ఆ ధనాన్ని, ఆవులు, మనుష్యులతో తరలిస్తున్నప్పుడు, అచ్యుతుని ప్రేరణతో, 23 అక్షౌహిణి సైన్యంతో కూడిన జరాసంధుడు అక్కడికి వచ్చాడు. శత్రుసైన్యం వేగంగా, బలంగా ముందుకు వస్తున్నదాన్ని చూసి, మాధవులు ఇద్దరూ మానవుల్లా ప్రవర్తిస్తూ, త్వరగా పారిపోయారు. అత్యంత ధనాన్ని అక్కడే వదిలేసి, భయపడనివారు అయినా, భయపడినవారిలా నటిస్తూ, పద్మపాదాలతో, అనేక యోజనలు నడిచి వెళ్ళారు. వారు పారిపోతున్నదాన్ని చూసిన మగధాధిపతి జరాసంధుడు, వారి యథార్థ శక్తిని గ్రహించక, నవ్వుతూ తన రథదళాలతో వెంటాడాడు. చాలదూరం పరుగెత్తి, అలసిపోయిన తర్వాత, వారు ఎప్పుడూ వర్షించే ప్రవర్షణ పర్వతాన్ని ఎక్కారు. అక్కడ వారి అడుగుజాడలు కనిపించక, వారు పర్వతంలో దాగారని భావించి, చుట్టూ మంటలు పెట్టి పర్వతాన్ని కాల్చాడు. అప్పుడు, ఆ మంటల్లోంచి వేగంగా దూకి, పదిహేను యోజనల ఎత్తు పర్వతం మీద నుండి భూమిపైకి దిగారు. శత్రువూ, అతని అనుచరులు కూడా గమనించక, యాదవశ్రేష్ఠులు సముద్రరక్షితమైన ద్వారకకు తిరిగి వెళ్లారు. బాలరాముడు, కేశవుడు కాలిపోయారని అనుకొని, మగధాధిపతి తన సైన్యంతో తిరిగి మగధకు వెళ్లిపోయాడు. ఆనర్తదేశపు మహారాజు రైవతుడు, బ్రహ్మ ఆజ్ఞతో, తన కుమార్తె రైవతిని బాలదేవునికి ఇచ్చాడు. అలాగే, గోవిందుడు కూడా, భీష్మకుని కుమార్తె, శ్రీమాత అయిన వైదర్భిని, ఆమె స్వయంవరంలో వివాహం చేసుకున్నాడు. శాల్వుడు, చేదిరాజు మిత్రులు మొదలైన రాజులను ఎదిరించి, ప్రజల సమక్షంలోనే, గరుడుడు అమృతాన్ని ఎత్తుకెళ్లినట్లు, ఆమెను ఎత్తుకెళ్లాడు. రాజు ఇలా అడిగాడు: "ప్రభూ! భీష్మకుని కుమార్తె రుక్మిణిని రాక్షసవిధానంలో శ్రీకృష్ణుడు వివాహం చేసుకున్నాడని విన్నాను. జరాసంధుడు, శాల్వుడు మొదలైనవారిని జయించిన అనంతరం, ఆ అద్భుతవర్ణుడైన కృష్ణుడు ఆ కన్యను ఎలా పెళ్లి చేసుకున్నాడో వినాలని ఉంది. ఓ బ్రాహ్మణా! కృష్ణుని పవిత్ర కథలు ఎన్ని సార్లు విన్నా, అవి తేనెపట్టు లాగా మధురంగా, లోకాన్ని పవిత్రం చేసేవిగా, ప్రతిసారీ కొత్తగా అనిపిస్తాయి. వాటిని వినడంలో ఎవరూ తృప్తి చెందరు. బాదరాయణుడు ఇలా చెప్పాడు: "విదర్భదేశంలో భీష్మక అనే మహారాజు ఉండేవాడు. అతనికి ఐదుగురు కుమారులు, ఒక అద్భుత సౌందర్యవతి కుమార్తె ఉండేవారు. పెద్దవాడు రుక్మి; తరువాత రుక్మరథ, రుక్మబాహు, రుక్మకేశ, రుక్మమాలి; వారి సోదరి ధర్మపత్నిలాంటి రుక్మిణి. ఆమె ఇంటికి వచ్చినవారు, ముకుందుని రూపవైభవం, పరాక్రమం, మహిమ గురించి చెప్పినప్పుడు, ఆమె తనకు అర్హమైన వరుడిగా కృష్ణునిని భావించింది.