శ్రీమద్భాగవతపురాణమ్

వ్రజ గోపికలు, కృష్ణుని వियोगంలో తపించుతూ, ఆయన పాదాలను తలచుకుంటూ ప్రార్థించసాగారు. ‘‘ప్రభూ! మీ కమలాకార పాదాలు, నమస్కారముచేసే వారికి అభీష్ట ఫలాలను ప్రసాదిస్తాయి. భూమికి అలంకారమైన లక్ష్మీదేవి కూడా ఆ పాదాలను పూజించుచున్నారు. కష్టకాలంలో ఆ పాదాలను ధ్యానించడమే శాంతిని ఇస్తుంది. కరుణామయుడా, ఆ పాదాలను మా వక్షస్సుపై ఉంచి, మా వేదనను నివారించండి’’ అని వారు వేడుకొన్నారు. ‘‘మీ పెదవులు, మురళీ నాదంతో ముద్దాడబడి, మాకు ప్రేమను పెంచుతాయి, దుఃఖాన్ని తొలగిస్తాయి, ఇతర వాంఛలను మరిపిస్తాయి. ఓ వీరుడా! మేము మీ పెదవుల అమృతాన్ని పొందాలని కోరుతున్నాము’’ అని వారు మనసులో భావించారు. ‘‘మీరు అడవిలో సంచరిస్తూ, మాపై కనికరం చూపకపోతే, ఒక్క క్షణమే మాకు యుగమంతగా అనిపిస్తుంది. మీ త్రుటికల ముడులు, అందమైన ముఖచంద్రం, మేము బలహీనమైన కళ్లతో చూస్తున్నప్పుడు, మా కనురెప్పలే అవి దాచేస్తున్నాయి’’ అని గోపికలు విచారించాయి. ‘‘భర్తలను, కుమారులను, కుటుంబాన్ని, అన్నదమ్ములను, ఇతర బంధువులను వదిలేసి, చివరికి మేము మీ వద్దకు వచ్చాము, ఓ అచ్యుతా! మీ మార్గాన్ని తెలిసిన మాకేమైనా, మీ గానం మురిపించి, ఏ స్త్రీ రాత్రి తిరిగి ఇంటికి వెళ్ళగలదు?’’ అని వారు ప్రశ్నించారు. ‘‘మీరు మాతో చెప్పిన రహస్య సంభాషణలు, మనస్సులో ఉదయించే ప్రేమ, మీ చిరునవ్వుతో కూడిన ముఖచంద్రం, ప్రేమతో చూపించే చూపులు, మీ విస్తారమైన వక్షస్సు — ఇవన్నీ మాకు మళ్ళీ మళ్ళీ గుర్తొచ్చి, మనస్సును ఆకర్షించి, మమ్మల్ని మత్తులో ముంచేస్తున్నాయి, ఓ శ్రీనివాసా!’’ అని వారు మనసులో తడబడిపోతూ అన్నారు. ‘‘వ్రజవాసులకు మీరు శుభదాయక స్వరూపం. మీ సాన్నిధ్యమే సర్వ దుఃఖాలను తొలగిస్తుంది, సర్వ మంగళాన్ని ప్రసాదిస్తుంది. మేము మీ విరహంతో బాధపడుతున్నాము. మిమ్మల్ని కొంతసేపైనా దూరంగా ఉంచండి; ఎందుకంటే మీ లేచి ఉండటమే విరహ వేదనకు మందు’’ అని గోపికలు ప్రార్థించారు. ‘‘మీ అందమైన కమల పాదాలను మేము మృదువుగా మా వక్షస్సుపై ఉంచుతున్నాము. వాటికి మేము గాయపడతామేమో అని భయపడుతున్నాము. మీరు అడవిలో తిరుగుతూ, ముదురు రాళ్లపై నడిచేటప్పుడు మీ పాదాలు నొప్పిపడవా? మా మనస్సు మీలోనే నిమగ్నమై ఉంది, ఎక్కడికీ వెళ్లదు’’ అని వారు ఆవేదనతో అడిగారు. ఇలా, ‘‘గోపికా గీతం’’గా ప్రసిద్ధమైన ఈ అధ్యాయం, భాగవత పురాణంలో, దశమ స్కంధంలో ముగిసింది. అంతటితో ఆగలేదు. శ్రీ రాముని భార్యలు ఆయన శరీరాన్ని ఆలింగనం చేసుకొని అగ్నిలో ప్రవేశించారు. వసుదేవుని భార్యలు, హరిపుత్రుల భార్యలు, ప్రద్యుమ్నుని భార్యలు, శ్రీ కృష్ణుని భార్యలు — వీరందరూ, రుక్మిణిదేవి నేతృత్వంలో, అగ్నిప్రవేశం చేశారు; వారు అంతా ఆత్మతో ఆయనతో ఏకమయ్యారు. అర్జునుడు తన ప్రియ మిత్రుడైన కృష్ణుని వియోగంలో బాధతో కుంగిపోయాడు. కృష్ణుని గురించి పాటలు పాడుతూ, జ్ఞానోపదేశాలు చేసుకుంటూ తనను తాను ఓదార్చుకున్నాడు. తర్వాత, తన బంధువులంతా నశించిపోయినందున, అర్జునుడు వారి అంత్యక్రియలను క్రమంగా నిర్వహించాడు. హరి విడిచి వెళ్ళిన తర్వాత, ద్వారక నగరాన్ని సముద్రం ఒక్క క్షణంలో ముంచివేసింది, ప్రభువు నివాసమైన ఆ మహా మందిరాన్ని తప్ప. ఆ మందిరంలో, మధుసూదనుడు శాశ్వతంగా విరాజిల్లుతూ, జ్ఞాపకమాత్రంతోనే పాపాలను తొలగిస్తూ, సర్వ మంగళాలకు అధిపతిగా నిలిచాడు. తరువాత, అర్జునుడు మిగిలిన స్త్రీలు, పిల్లలు, వృద్ధులను తీసుకొని, వారిని ఇంద్రప్రస్థానికి చేర్చాడు. అక్కడ వజ్రుడిని రాజుగా నియమించాడు. రాజా! తమ మిత్రులు మరణించిన వార్త విని, అర్జునుని పెద్దలు, నిన్ను వంశాన్ని కొనసాగించమని నియమించి, అనంతరంగా పరమపథానికి వెళ్లిపోయారు. విష్ణువు జన్మకర్మలను, ఆయన లీలలను శ్రద్ధతో వినేవారెవరైనా, వారు పాపాలన్నింటి నుంచి విముక్తి పొందుతారు. ఈ విధంగా, హరివంశంలో శ్రీహరి అవతారాలు, వీరతలు, బాల్యచరిత్రలు వింటూ, చెప్పుకుంటూ ఉండటం వలన, ఎక్కడ ఉన్నా, పరమ సన్యాసుల మార్గంలో ఉన్న భక్తి సిద్ధించగలుగుతారు. శరీరంతో, అహంకారంతో, కోపంతో, కామంతో మునిగిపోయినవాడు, ఇతర కోరవాంఛతో ఉన్నవారితో పోటీ పడుతూ, తాను తానే నాశనం చేసుకుంటాడు. ఈ పాంచభౌతిక శరీరంలో, అవివేకి ‘‘నేను’’, ‘‘నాది’’ అనే అహంకార భావనలతో మోహించిపోతాడు; ఇది మూర్ఖత్వానికి మూలకారణం. మళ్ళీ, ఎవడైనా దుష్టుల మార్గాన్ని అనుసరిస్తూ, కడుపు, కామ తృప్తికోసం పరితపిస్తూ, తిరిగి అంధకారంలో పడిపోతాడు. సత్యం, పవిత్రత, దయ, మౌనం, తెలివి, ఐశ్వర్యం, లజ్జ, కీర్తి, క్షమ, శాంతి, ఆత్మనిగ్రహం, సంపద — ఇవన్నీ, వాటిని లేని వారితో కలిసిపోతే తగ్గిపోతాయి. చంచలమైన, మూర్ఖమైన, నిరుత్సాహమైన, అసద్గుణాలున్న వారితో, లేదా ఆడబిడ్డలతో, అటువంటి స్త్రీలతో సాంగత్యం చేయరాదు. మోహం, బంధనం, ఇతరులతో కలిసినంతగా, స్త్రీలతో కలిసినప్పుడు, మరింతగా, స్త్రీలు పట్ల మమకారం ఉన్నవారితో కలిసినప్పుడు కలుగుతాయి. ప్రజాపతి తన కుమార్తెను చూసి, ఆమె మాయతో జింక రూపంలో మారింది; ఆయన ఆ మోహంలో, ఎలుగెరూపంలో ఆమెను వెంబడించాడు. ఈ సృష్టిలో, సృష్టించబడిన వారిలో, నా వంటి స్త్రీని మాయతో సృష్టించిన దేవతలను తప్ప, నారాయణుడు వంటి మునివరకు, ఎవరు స్త్రీ మోహాన్ని తట్టుకోగలరు? నా మాయాశక్తిని చూడండి. ఆమె రూపంలో, ఆమె కనుబొమ్మల వంపుతోనే, విజేతల్ని కూడా వశపరచగలదు. యోగంలో శ్రేష్ఠ స్థాయికి ఎదగాలనుకునే వాడు, స్త్రీలతో కలిసిపోవరాదు. నన్ను సేవించి స్వరూపాన్ని పొందినవారు, ఆ సంగాన్ని నరకానికి ద్వారం అని ప్రకటించారు. దేవతలు సృష్టించిన మాయ, స్త్రీ రూపంలో, నెమ్మదిగా దగ్గరపడుతుంది; ఆమెను, పచ్చికతో కప్పబడిన బావిలా, ఆత్మకు మరణంగా గుర్తించాలి. మాయా స్త్రీని తన భార్యగా భావిస్తూ, ఆమెతో కలిసిపోతూ, ధనం, సంతానం, గృహానికి బంధితుడవుతాడు. ఆమెను — భర్త, సంతానం, గృహ రూపంలో ఉన్న మాయను — విధి ద్వారా వచ్చిన మరణంగా గ్రహించాలి; మృగానికి వేటగాడి పాట మరణాన్ని తెచ్చినట్లు. ప్రాణమున్న శరీరంతో, జీవుడు లోకాల్లో తిరుగుతూ, కర్మలను చేస్తూ, వాటి ఫలితాలను అనుభవిస్తూ, విరామం లేకుండా సంచరిస్తాడు. ఈ శరీరం, భూతాలు, ఇంద్రియాలు, మనస్సుతో కూడి, అతడిని అనుసరిస్తుంది; శరీరం లయమవడం అంటే మరణం, మళ్ళీ అవతరించడం అంటే జననం. ఇంద్రియాలు, వాటి విషయాలను గ్రహించే సామర్థ్యం పోయినప్పుడు, దాన్ని లయం అంటారు; విషయాలను గ్రహించే సామర్థ్యం కలిగినప్పుడు ‘‘నేను’’ అనే భావన కలుగుతుంది, అది జననం. కళ్ళు, వాటి భాగాలు, చూసే సామర్థ్యం పోయినప్పుడు, దృష్టి ఉండదు. రెండూ అనర్హమైనప్పుడు, చూడటం అంత్యమవుతుంది. కాబట్టి, భయపడకూడదు, దయ, గందరగోళం కలిగి ఉండకూడదు; ఆత్మ ప్రయాణాన్ని తెలిసిన జ్ఞాని, అనాసక్తుడై, ఇక్కడ జీవించాలి. సత్యదృష్టితో కూడిన బుద్ధితో, యోగంతో, వైరాగ్యంతో, మాయాసృష్టమైన ఈ లోకంలో, శరీరంపై మమకారం లేకుండా జీవించాలి. ఇలా, గోపికలు ఎన్నో విధాలుగా కృష్ణుని గురించి పాడుతూ, విలపిస్తూ, కన్నీళ్లు పెట్టారు. కృష్ణుని దర్శించాలనే తపనతో, వారు హృదయాన్ని హరిస్తూ రోదించసాగారు. అప్పుడు, హరిదేవుడు, స్వర్ణవర్ణ వస్త్రాలు ధరించి, పుష్పహారంతో అలంకృతుడై, కమల ముఖంతో చిరునవ్వుతో, గోపికల మధ్య ప్రత్యక్షమయ్యాడు — మన్మథునికే మాయను కలిగించేవాడు. తమ ప్రియుడు తిరిగి వచ్చాడని చూసి, గోపికల కళ్లలో ఆనందం వికసించింది. ఒక్కసారిగా అందరూ లేచి నిలబడ్డారు — ప్రాణమే వారిలోకి వచ్చినట్లు. వారిలో ఒకరు ఆనందంతో హరిదేవుని కమల హస్తాన్ని తన చేతుల్లో పెట్టుకుంది; మరొకరు ఆయన చంద్రచందన సుగంధి చేతిని తన భుజంపై ఉంచుకుంది.