శ్రీమద్భాగవతపురాణమ్

మద్‍భయాద్ వాతి వాతోఽయం సూర్యస్తపతి మద్‍భయాత్ । వర్షతీన్ద్రో దహత్యగ్నిః మృత్యుశ్చరతి మద్‍భయాత్

నా భయంతో గాలులు వీస్తున్నాయి, సూర్యుడు కాంతి ప్రసరిస్తున్నాడు, ఇంద్రుడు వర్షం కురిపిస్తున్నాడు, అగ్ని కాలుస్తున్నాడు, మరణదేవుడు సంచరిస్తున్నాడు.

జ్ఞానవైరాగ్యయుక్తేన భక్తియోగేన యోగినః । క్షేమాయ పాదమూలం మే ప్రవిశన్తి అకుతోభయమ్

జ్ఞానం, వైరాగ్యం కలిగి, భక్తియోగంతో యోగులు భయములేని నా పాదమూలాన్ని చేరి, శాశ్వతమైన శాంతిని పొందుతారు.

ఏతావాన్ ఏవ లోకేఽస్మిన్ పుంసాం నిఃశ్రేయసోదయః । తీవ్రేణ భక్తియోగేన మనో మయ్యర్పితం స్థిరమ్

ఈ లోకంలో మనుషులకు పరమ శ్రేయస్సు ఇదే — ఉగ్రమైన భక్తితో మనసును నాపై స్థిరంగా నిలిపివేయడం.

సప్తోపరి కృతా ద్వారః పురస్తస్యాస్తు ద్వే అధః । పృథగ్ విషయగత్యర్థం తస్యాం యః కశ్చనేశ్వరః

ఏడు ద్వారాలు పైభాగంలో, రెండు ముందు, రెండు కింద ఏర్పడినవి; ప్రతి ద్వారం ఇంద్రియాల కదలిక కోసం, వాటిలో ఒక అధిపతి నివసిస్తాడు, ఓ రాజా!

పఞ్చ ద్వారస్తు పౌరస్త్యా దక్షిణైకా తథోత్తరా । పశ్చిమే ద్వే అమూషాం తే నామాని నృప వర్ణయే

వాటిలో ఐదు ద్వారాలు తూర్పున, ఒకటి దక్షిణం, మరొకటి ఉత్తరం వైపు; రెండు ద్వారాలు పడమర వైపు ఉన్నాయి. వాటి పేర్లను ఇప్పుడు వివరిస్తాను, ఓ రాజా!

ఖద్యోతాఽఽవిర్ముఖీ చ ప్రాగ్ ద్వారావేకత్ర నిర్మితే । విభ్రాజితం జనపదం యాతి తాభ్యాం ద్యుమత్సఖః

తూర్పు వైపున రెండు ద్వారాలు ఒకేసారి నిర్మించబడ్డాయి. అవి జ్యోతులు పొడిగినట్లు వెలుగునిచ్చేలా ఉన్నాయి. ఆ ద్వారాల ద్వారా ద్యుమత్సఖుడు ఆ ప్రాంతాన్ని ప్రకాశింపజేస్తూ ప్రయాణిస్తాడు.

నలినీ నాలినీ చ ప్రాగ్ ద్వారౌ ఏకత్ర నిర్మితే । అవధూతసఖస్తాభ్యాం విషయం యాతి సౌరభమ్

నలినీ, నాళినీ అనే రెండు ద్వారాలు తూర్పు వైపున కలిపి కట్టబడ్డాయి. ఆ ద్వారాల ద్వారా అవధూతసఖుడు సువాసనతో నిండిన ప్రాంతంలోకి ప్రవేశిస్తాడు.

ముఖ్యా నామ పురస్తాద్ ద్వాః తయాఽఽపణబహూదనౌ । విషయౌ యాతి పురరాడ్ రసజ్ఞవిపణాన్వితః

ముఖ్యా అనే ద్వారం ముందువైపున ఉంది. దాని దగ్గర ఎన్నో దుకాణాలు, ఆహార నౌకలు ఉన్నాయి. ఆ ద్వారం ద్వారా రుచిని తెలిసిన వ్యాపారులతో కూడిన పట్టణాధిపతి ఆ లోకంలోకి ప్రవేశిస్తాడు.

పితృహూర్నృప పుర్యా ద్వాః దక్షిణేన పురఞ్జనః । రాష్ట్రం దక్షిణపఞ్చాలం యాతి శ్రుతధరాన్వితః

ఓ రాజా! పితృహూ అనే ద్వారం దక్షిణ వైపున ఉంది. ఆ ద్వారం ద్వారా పురంజనుడు శ్రుతిని కలిగినవారితో కలిసి దక్షిణ పాంచాల దేశంలోకి ప్రవేశిస్తాడు.

దేవహూర్నామ పుర్యా ద్వా ఉత్తరేణ పురఞ్జనః । రాష్ట్రం ఉత్తరపఞ్చాలం యాతి శ్రుతధరాన్వితః

దేవహూ అనే ఉత్తర ద్వారం ద్వారా పురంజనుడు శ్రుతిని కలిగినవారితో కలిసి ఉత్తర పాంచాల దేశంలోకి ప్రవేశిస్తాడు.

ఆసురీ నామ పశ్చాద్ ద్వాః తయా యాతి పురఞ్జనః । గ్రామకం నామ విషయం దుర్మదేన సమన్వితః

ఆసురీ అనే పడమర ద్వారం ద్వారా పురంజనుడు దురహంకారంతో కూడిన గ్రామక అనే ప్రాంతంలోకి ప్రవేశిస్తాడు.

నిర్‌ఋతిర్నామ పశ్చాద్ ద్వాః తయా యాతి పురఞ్జనః । వైశసం నామ విషయం లుబ్ధకేన సమన్వితః

నిరృతి అనే పడమర ద్వారం ద్వారా పురంజనుడు లోభంతో కూడిన వైశస అనే ప్రాంతంలోకి ప్రవేశిస్తాడు.

అన్ధావమీషాం పౌరాణాం నిర్వాక్ పేశస్కృతావుభౌ । అక్షణ్వతామధిపతిః తాభ్యాం యాతి కరోతి చ

అంధ, అవమీషా అనే రెండు ద్వారాలు పట్టణానికి చెందినవే. అవి మౌనంగా, నైపుణ్యంగా ఉంటాయి. చూపు ఉన్న వారి అధిపతి ఆ ద్వారాల ద్వారా వెళ్లి కార్యాలు చేస్తాడు.

స యర్హ్యన్తఃపురగతో విషూచీనసమన్వితః । మోహం ప్రసాదం హర్షం వా యాతి జాయాత్మజోద్‍భవమ్

ఆయన అంతఃపురంలోకి వెళ్లినప్పుడు, విషూచీతో కలిసి, భార్యా సంతానాల వల్ల కలిగే మోహం, ఆనందం లేదా సంతోషాన్ని అనుభవిస్తాడు.

ఏవం కర్మసు సంసక్తః కామాత్మా వఞ్చితోఽబుధః । మహిషీ యద్ యద్ ఈహేత తత్తద్ ఏవాన్వవర్తత

ఇలా, కర్మల్లో మునిగి, కోరికలతో నిండిపోయి, మోసపోయి, అజ్ఞానంగా ఉన్నవాడు, తన రాణి ఏది కోరినా దానినే అనుసరిస్తూ ఉంటాడు.

క్వచిత్పిబన్త్యాం పిబతి మదిరాం మదవిహ్వలః । అశ్నన్త్యాం క్వచిదశ్నాతి జక్షత్యాం సహ జక్షితి

ఎప్పుడైనా ఆమె మద్యం తాగితే, అతడూ మత్తులో మునిగి తాగుతాడు. ఆమె తింటే అతడూ తింటాడు. ఆమె ఆస్వాదిస్తే అతడూ ఆమెతో పాటు ఆస్వాదిస్తాడు.

క్వచిద్‍గాయతి గాయన్త్యాం రుదత్యాం రుదతి క్వచిత్ । క్వచిద్ హసన్త్యాం హసతి జల్పన్త్యామను జల్పతి

ఎప్పుడైనా ఆమె పాడితే అతడూ పాడుతాడు. ఆమె ఏడ్చినప్పుడు అతడూ ఏడుస్తాడు. ఆమె నవ్వినప్పుడు అతడూ నవ్వుతాడు. ఆమె మాట్లాడితే అతడూ వెంటనే మాట్లాడతాడు.

క్వచిద్ ధావతి ధావన్త్యాం తిష్ఠన్త్యామను తిష్ఠతి । అను శేతే శయానాయాం అన్వాస్తే క్వచిదాసతీమ్

ఎప్పుడైనా ఆమె పరుగెత్తితే అతడూ పరుగెత్తుతాడు. ఆమె నిల్చుంటే అతడూ నిలబడతాడు. ఆమె పడుకుంటే అతడూ ఆమెతో పాటు పడుకుంటాడు. కొన్నిసార్లు ఆమెతో పాటు కూర్చుంటాడు.

క్వచిత్ శ్రృణోతి శ్రృణ్వన్త్యాం పశ్యన్త్యామను పశ్యతి । క్వచిత్ జిఘ్రతి జిఘ్రన్త్యాం స్పృశన్త్యాం స్పృశతి క్వచిత్

ఎప్పుడైనా ఆమె వినిపిస్తే అతడూ వింటాడు. ఆమె చూస్తే అతడూ చూస్తాడు. ఆమె వాసన పీల్చితే అతడూ పీలుస్తాడు. ఆమె తాకితే అతడూ తాకుతాడు.

క్వచిచ్చ శోచతీం జాయాం అను శోచతి దీనవత్ । అను హృష్యతి హృష్యన్త్యాం ముదితామను మోదతే

ఎప్పుడైనా భార్య దుఃఖిస్తే, అతడూ ఆమెతో పాటు దుఃఖించేవాడు. ఆమె ఆనందపడితే, అతడూ ఆమెతో కలిసి ఆనందిస్తాడు.

విప్రలబ్ధో మహిష్యైవం సర్వప్రకృతివఞ్చితః । నేచ్ఛన్ అనుకరోత్యజ్ఞః క్లైబ్యాత్ క్రీడామృగో యథా

ఇలా భార్య చేత మోసపోయి, అన్ని స్వభావాల వల్ల మోసపోయి, ఇష్టపడకపోయినా, అజ్ఞానంతో, బలహీనతతో, ఆటపాటల జంతువులా ఆమెను అనుకరిస్తూ ఉంటాడు.

శ్రీకృష్ణస్య అలౌకికం ప్రభావం దృష్ట్వా చకితాన్ గోపాన ప్రతి నన్దస్య గర్గోక్తికథనమ్ శ్రీశుక ఉవాచ - ( అనుష్టుప్ ) ఏవంవిధాని కర్మాణి గోపాః కృష్ణస్య వీక్ష్య తే । అతద్వీర్యవిదః ప్రోచుః సమభ్యేత్య సువిస్మితాః

శ్రీశుకుడు ఇలా చెప్పాడు: కృష్ణుని అద్భుతమైన కార్యాలను చూసి, గోపకులు ఆశ్చర్యంతో నందుని దగ్గరకు వచ్చి, గర్గుడు చెప్పిన మాటలను గుర్తు చేసుకుంటూ మాట్లాడారు.

బాలకస్య యదేతాని కర్మాణి అతి అద్‍భుతాని వై । కథమర్హత్యసౌ జన్మ గ్రామ్యేష్వాత్మజుగుప్సితమ్

వారు ఇలా అన్నారు: ఈ బాలుడు చేసే పనులు నిజంగా ఆశ్చర్యకరంగా ఉన్నాయి. ఇలాంటి వాడు గ్రామంలో పుట్టడం ఎలా సాధ్యమవుతుంది? ఇక్కడ పుట్టిన పిల్లలను సాధారణంగా ఎవ్వరూ ఇష్టపడరు కదా!

యః సప్తహాయనో బాలః కరేణైకేన లీలయా । కథం బిభ్రద్ గిరివరం పుష్కరం గజరాడివ

ఏడు రోజులు మాత్రమే ఉన్న ఈ చిన్నవాడు, ఒక చేతితో ఆడుకుంటూ పెద్ద కొండను ఎత్తిపట్టాడు. అది ఏనుగు రాజు తామరను తేలికగా ఎత్తినట్లే ఉంది.

తోకేనామీలితాక్షేణ పూతనాయా మహౌజసః । పీతః స్తనః సహ ప్రాణైః కాలేనేవ వయస్తనోః

పిల్లలా కళ్లను మూసుకున్నట్టుగా పెట్టి, మహాశక్తి గల పూతన తన పాలతో పాటు ఆమె ప్రాణాలను కూడా తాగేసాడు. అది కాలం మన వయస్సును తినేసినట్టు.

హిన్వతోఽధః శయానస్య మాస్యస్య చరణావుదక్ । అనోఽపతద్ విపర్యస్తం రుదతః ప్రపదాహతమ్

కింద పడుకుని ఉండగా, ఏడ్చుతూ కాలితో బండిని తన్నాడు. దాంతో చక్రం తలక్రిందుగా పడిపోయింది.

ఏకహాయన ఆసీనో హ్రియమాణో విహాయసా । దైత్యేన యస్తృణావర్త మహన్ కణ్ఠగ్రహాతురమ్

ఒక సంవత్సరం వయస్సులో ఉన్నప్పుడు, తృణావర్త అనే రాక్షసుడు మెడ పట్టుకుని ఆకాశంలోకి ఎత్తుకెళ్లినా, ఆ పెద్ద కష్టాన్ని కూడా అతడు జయించాడు.

క్వచిద్ హైయఙ్‌గవస్తైన్యే మాత్రా బద్ధ ఉలూఖలే । గచ్ఛన్ అర్జునయోర్మధ్యే బాహుభ్యాం తావపాతయత్

ఒకసారి వెన్న దొంగిలించాడని తల్లి ఉలూఖలానికి కట్టేసింది. అప్పుడు అతడు రెండు అర్జున వృక్షాల మధ్యన నడిచి, తన చేతులతో వాటిని కూల్చేశాడు.

వనే సఞ్చారయన్ వత్సాన్ సరామో బాలకైర్వృతః । హన్తుకామం బకం దోర్భ్యాం ముఖతోఽరిమపాటయత్

అడవిలో, ఇతర పిల్లలతో కలిసి దూడలను కాపాడుతూ, బకాసురుడు తనను చంపాలని వచ్చాడు. కాని అతడు తన చేతులతో బకాసురుని నోటిని చీల్చేశాడు.