நஷ்டப்ராயேஷ்வபத்ரேஷு நித்யம் பாகவதஸேவயா । பகவதி உத்தமஶ்லோகே பக்திர்பவதி நைஷ்டிகீ
By constant service to the Bhagavata, devotion to the Lord, expressed in supreme verses, becomes fixed and unwavering, destroying what is nearly lost and inauspicious.
ததா ரஜஸ்தமோபாவாஃ காமலோபாதயஶ்ச யே । சேத ஏதைரநாவித்தம் ஸ்திதம் ஸத்த்வே ப்ரஸீததி
Then impurities born of passion and ignorance, such as lust and greed, which had been deeply rooted, become struck and pacified in the purified mind by these practices.
ஏவம் ப்ரஸந்நமநஸோ பகவத்பக்தியோகதஃ । பகவத் தத்த்வவிஜ்ஞாநம் முக்தஸங்கஸ்ய ஜாயதே
Thus, with a heart made serene by devotion to the Lord, true knowledge of the Lord’s principle arises in the one freed from worldly attachments.
பித்யதே ஹ்ரு'தயக்ரந்திஃ சித்யந்தே ஸர்வஸம்ஶயாஃ । க்ஷீயந்தே சாஸ்ய கர்மாணி த்ரு'ஷ்ட ஏவாத்மநீஶ்வரே
The knots of the heart are torn apart, all doubts are cut away, and his actions fade away when he sees the Lord dwelling in the self.
அதோ வை கவயோ நித்யம் பக்திம் பரமயா முதா । வாஸுதேவே பகவதி குர்வந்த்யாத்மப்ரஸாதநீம்
Therefore poets always, in supreme delight, sing of devotion; by such songs they bestow self-pleasure oriented toward Vasudeva, the Lord.
(வஸம்ததிலகா) ஸத்த்வம் ரஜஸ்தம இதி ப்ரக்ரு'தேர்குணாஸ்தைஃ யுக்தஃ பரஃ புருஷ ஏக இஹாஸ்ய தத்தே । ஸ்தித்யாதயே ஹரிவிரிஞ்சிஹரேதி ஸம்ஜ்ஞாஃ ஶ்ரேயாம்ஸி தத்ர கலு ஸத்த்வதநோஃ ந்ரு'ணாம் ஸ்யுஃ
From the three qualities — sattva, rajas, tamas — the one supreme Spirit, combined with them, assumes a presence here; names like sustainer, creator, and destroyer are applied, and in that realm the best states for embodied beings arise from the sattvic nature.
(அநுஷ்டுப்) பார்திவாத் தாருணோ தூமஃ தஸ்மாதக்நிஸ்த்ரயீமயஃ । தமஸஸ்து ரஜஸ்தஸ்மாத் ஸத்த்வம் யத் ப்ரஹ்மதர்ஶநம்
The earthly world is grievous and smoky; from that come the threefold fires; tamas stems from rajas, and sattva is what yields the vision of Brahman.
பேஜிரே முநயோऽதாக்ரே பகவந்தம் அதோக்ஷஜம் । ஸத்த்வம் விஶுத்தம் க்ஷேமாய கல்பந்தே யேऽநு தாநிஹ
Formerly the sages used to offer venerable Lord Adhokshaja first; those who conceive of pure, secure sattva as their refuge desire such beings hereafter.
முமுக்ஷவோ கோரரூபாந் ஹித்வா பூதபதீநத । நாராயணகலாஃ ஶாந்தா பஜந்தி ஹ்யநஸூயவஃ
Leaving behind fearsome forms and the lordship over beings, the non-envious, serene parts (the kalas) of Narayana worship him peacefully.
ரஜஸ்தமஃப்ரக்ரு'தயஃ ஸமஶீலா பஜந்தி வை । பித்ரு'பூதப்ரஜேஶாதீந் ஶ்ரியைஶ்வர்யப்ரஜேப்ஸவஃ
Those composed of the rudimentary elements, with minds subdued by passion and darkness, worship seeking the status of ancestral lordship and worldly prosperity, desiring offspring and riches.
வாஸுதேவபரா வேதா வாஸுதேவபரா மகாஃ । வாஸுதேவபரா யோகா வாஸுதேவபராஃ க்ரியாஃ
The Vedas are supremely devoted to Vasudeva; likewise the great mantras, the yogas, and the ritual acts are all foremostly addressed to Vasudeva.
வாஸுதேவபரம் ஜ்ஞாநம் வாஸுதேவபரம் தபஃ । வாஸுதேவபரோ தர்மோ வாஸுதேவபரா கதிஃ
Supreme knowledge, austere penance, righteous conduct and the final goal — all are ultimately oriented toward Vasudeva.
ஸ ஏவேதம் ஸஸர்ஜாக்ரே பகவாந் ஆத்மமாயயா । ஸத் அஸத் ரூபயா சாஸௌ குணமய்யாகுணோ விபுஃ
That very Lord, before creation, brought forth the self by his maya; manifesting both being and non-being, he is the sovereign of quality and of the absence of quality.
தயா விலஸிதேஷ்வேஷு குணேஷு குணவாநிவ । அந்தஃப்ரவிஷ்ட ஆபாதி விஜ்ஞாநேந விஜ்ரு'ம்பிதஃ
In those qualities where he delighted like one endowed with qualities, he entered inwardly and shone forth, resplendent, pervading by his discriminating consciousness.
யதா ஹ்யவஹிதோ வஹ்நிஃ தாருஷ்வேகஃ ஸ்வயோநிஷு । நாநேவ பாதி விஶ்வாத்மா பூதேஷு ச ததா புமாந்
Just as fire, when placed in dry timber, appears in many ways from a single spark, so too the universal Self manifests diversely within beings.
அஸௌ குணமயைர்பாவைஃ பூத ஸூக்ஷ்மேந்த்ரியாத்மபிஃ । ஸ்வநிர்மிதேஷு நிர்விஷ்டோ புங்க்தே பூதேஷு தத்குணாந்
He, composed of the subtle elements, senses, and mind made of qualities, dwells within the things he formed and, enjoying those beings, partakes of their qualities.
பாவயத்யேஷ ஸத்த்வேந லோகாந்வை லோகபாவநஃ । லீலாவதாராநுரதோ தேவதிர்யங் நராதிஷு
By the force of sattva he imagines worlds and brings them into being; delighting in divine play and incarnation, he is revered as deity among gods and men.
{ஶ்ரீமத்பாகவதபுராணம்/ஸ்கந்தஃ௧} ஸூத உவாச। (அநுஷ்டுப்) ஜக்ரு'ஹே பௌருஷம் ரூபம் பகவாந் மஹதாதிபிஃ। ஸம்பூதம் ஷோடஶகலம் ஆதௌ லோகஸிஸ்ரு'க்ஷயா
Suta said: The Lord assumed a human form, endowed with great power and born from the primal elements, manifesting in the beginning as the sixteen kalas to create the worlds.
யஸ்யாம்பஸி ஶயாநஸ்ய யோகநித்ராம் விதந்வதஃ। நாபிஹ்ரதாம்புஜாதாஸீத் ப்ரஹ்மா விஶ்வஸ்ரு'ஜாம் பதிஃ
Within the waters that spread out the yogic slumber of him who reclines, there arose from the navel-lotus that Lord Brahma, the progenitor and creator of the universe.
யஸ்யாவயவஸம்ஸ்தாநைஃ கல்பிதோ லோகவிஸ்தரஃ। தத் வை பகவதோ ரூபம் விஶுத்தம் ஸத்த்வமூர்ஜிதம்
By whose bodily constituents the expanse of the worlds was shaped — that pure form of the Lord, suffused with sattva, is indeed his manifested aspect.
(இம்த்ரவம்ஶா) பஶ்யந்த்யதோரூபமதப்ரசக்ஷுஷா। ஸஹஸ்ரபாதோருபுஜாநநாத்புதம் । ஸஹஸ்ரமூர்தஶ்ரவணாக்ஷிநாஸிகம் ஸஹஸ்ரமௌல்யம்பரகுண்டலோல்லஸத்
Describing the Indra-lineage, they saw a wonder: below the clouds a hundred‑fold feet, two shoulders like mountains, a miraculous face; a thousand heads, ears, eyes and noses; a thousand sacred tops, robes and ear‑ornaments all shining.
(அநுஷ்டுப்) ஏதந்நாநாவதாராணாம் நிதாநம் பீஜமவ்யயம் । யஸ்யாம்ஶாம்ஶேந ஸ்ரு'ஜ்யந்தே தேவதிர்யங்நராதயஃ
This is the imperishable seed, the treasury of many incarnations, from whose portions gods, men and others are alternately created.
ஸ ஏவ ப்ரதமம் தேவஃ கௌமாரம் ஸர்கமாஶ்ரிதஃ। சசார துஶ்சரம் ப்ரஹ்மா ப்ரஹ்மசர்யமகண்டிதம்
He first took the form of a young god, embracing the birth of creatures; Brahmā moved about, remaining steadfast in celibacy, his vow of brahmacharya unbroken.
த்விதீயம் து பவாயாஸ்ய ரஸாதலகதாம் மஹீம்। உத்தரிஷ்யந் உபாதத்த யஜ்ஞேஶஃ ஸௌகரம் வபுஃ
Second, to sustain the earth sunk in essence, he rose as Bhava, assuming a bountiful body and granting the sacrificial rite its appliance.
த்ரு'தீயம் ரு'ஷிஸர்கம் வை தேவர்ஷித்வமுபேத்ய ஸஃ । தந்த்ரம் ஸாத்வதமாசஷ்ட நைஷ்கர்ம்யம் கர்மணாம் யதஃ
Third he became the origin of sages, taking on rishihood; he taught the Vedic method of devotion, grounded in purity and the cessation of fruit‑driven acts.
துர்யே தர்மகலாஸர்கே நரநாராயணௌ ரு'ஷீ । பூத்வாத்மோபஶமோபேதம் அகரோத் துஶ்சரம் தபஃ
Fourth, in the art of dharma, he manifested as the pair Nara–Narayana, both sages living austerity, calming the self and abandoning harmful penances.
பஞ்சமஃ கபிலோ நாம ஸித்தேஶஃ காலவிப்லுதம் । ப்ரோவாசாஸுரயே ஸாம்க்யம் தத்த்வக்ராமவிநிர்ணயம்
Fifth was Kapila, a siddha‑lord stirred by the fashion of time; he taught the Asurya (Sankhya) system, deciding the assembly of principles.
ஷஷ்டே அத்ரேரபத்யத்வம் வ்ரு'தஃ ப்ராப்தோऽநஸூயயா। ஆந்வீக்ஷிகீமலர்காய ப்ரஹ்லாதாதிப்ய ஊசிவாந்
Sixth, he entered as Atri’s descendant, free from envy and established; addressing Prahlāda and others, he taught the investigative science to the bright‑headed.
ததஃ ஸப்தம ஆகூத்யாம் ருசேர்யஜ்ஞோऽப்யஜாயத । ஸ யாமாத்யைஃ ஸுரகணைஃ அபாத் ஸ்வாயம்புவாந்தரம்
Seventh, born amid ecstatic praise, he became the sacrificial priest who, with the foremost gods, crossed over the regions of Svayambhuva.
அஷ்டமே மேருதேவ்யாம் து நாபேர்ஜாத உருக்ரமஃ । தர்ஶயந்வர்த்ம தீராணாம் ஸர்வாஶ்ரம நமஸ்க்ரு'தம்
Eighth, in the mountain goddess Meru, a mighty‑thighed form arose, showing paths to the resolute and bowing to all hermitages.