அக்ஷௌஹிணீபிர்விம்ஶத்யா திஸ்ரு'பிஶ்சாபி ஸம்வ்ரு'தஃ। யதுராஜதாநீம் மதுராம் ந்யருதத்ஸர்வதோ திஶம்
இருபது அக்ஷௌஹிணிகளும், மேலும் மூன்றும் சேர்ந்த படைகளால் சூழப்பட்டு, ஜராசந்தர் யாதவர்களின் தலைநகர் மதுரையை எல்லா திசைகளிலும் முற்றுகையிட்டான்.
நிரீக்ஷ்ய தத்பலம் க்ரு'ஷ்ண உத்வேலமிவ ஸாகரம்। ஸ்வபுரம் தேந ஸம்ருத்தம் ஸ்வஜநம் ச பயாகுலம்
அந்தப் படை கடலைப் போல பெருகி, தன் நகரம் முற்றுகையிடப்பட்டு, தன் மக்கள் அச்சத்தில் உள்ளதை கிருஷ்ணர் பார்த்தார்.
சிந்தயாமாஸ பகவாந்ஹரிஃ காரணமாநுஷஃ। தத்தேஶகாலாநுகுணம் ஸ்வாவதாரப்ரயோஜநம்
மனித ரூபத்தில் வந்த பகவான் ஹரி, அந்த நிலை, காலம், இடம் ஆகியவற்றை எண்ணி தன் அவதார நோக்கத்தை சிந்தித்தார்.
ஹநிஷ்யாமி பலம் ஹ்யேதத்புவி பாரம் ஸமாஹிதம்। மாகதேந ஸமாநீதம் வஶ்யாநாம் ஸர்வபூபுஜாம்
இந்த பூமியில் சுமையாகச் சேர்ந்துள்ள, மகதராஜனால் கூடியுள்ள அனைத்து அரசர்களின் படையையும் நான் அழிப்பேன்.
அக்ஷௌஹிணீபிஃ ஸங்க்யாதம் படாஶ்வரதகுஞ்ஜரைஃ। மாகதஸ்து ந ஹந்தவ்யோ பூயஃ கர்தா பலோத்யமம்
அக்ஷௌஹிணிகளாக எண்ணப்பட்ட படை, வீரர்கள், குதிரைகள், ரதங்கள், யானைகள் ஆகியவை அழிக்கப்பட வேண்டும்; ஆனால் மகதராஜனை கொல்லக் கூடாது, ஏனெனில் அவன் மீண்டும் படை சேர்ப்பான்.
ஏததர்தோऽவதாரோऽயம் பூபாரஹரணாய மே। ஸம்ரக்ஷணாய ஸாதூநாம் க்ரு'தோऽந்யேஷாம் வதாய ச
இந்த அவதாரத்தின் நோக்கம் பூமியின் பாரத்தை அகற்றவும், நல்லவர்களை காக்கவும், மற்றவர்களை அழிக்கவும் தான்.
அந்யோऽபி தர்மரக்ஷாயை தேஹஃ ஸம்ப்ரியதே மயா। விராமாயாப்யதர்மஸ்ய காலே ப்ரபவதஃ க்வசித்
தர்மத்தை காக்கவும், சில நேரங்களில் அதிகரிக்கும் அதர்மத்தை ஒழிக்கவும், நான் வேறு ஒரு உடலையும் எடுத்துக்கொள்கிறேன்.
ஏவம் த்யாயதி கோவிந்த ஆகாஶாத்ஸூர்யவர்சஸௌ। ரதாவுபஸ்திதௌ ஸத்யஃ ஸஸூதௌ ஸபரிச்சதௌ
இவ்வாறு கோவிந்தன் தியானித்தபோது, சூரியனைப் போல பிரகாசிக்கும் இரண்டு ரதங்கள், சாரதிகளும், எல்லா உபகரணங்களும் உடன், வானிலிருந்து திடீரென தோன்றின.
ஆயுதாநி ச திவ்யாநி புராணாநி யத்ரு'ச்சயா। த்ரு'ஷ்ட்வா தாநி ஹ்ரு'ஷீகேஶஃ ஸங்கர்ஷணமதாப்ரவீத்
பழமையான தெய்வீக ஆயுதங்களும் அப்போது தானாகவே தோன்றின; அவற்றைக் கண்ட ஹ்ருஷீகேஷன் சங்கர்ஷணரிடம் பேசினார்.
பஶ்யார்ய வ்யஸநம் ப்ராப்தம் யதூநாம் த்வாவதாம் ப்ரபோ। ஏஷ தே ரத ஆயாதோ தயிதாந்யாயுதாநி ச
அரியனே, யாதவர்கள் மீது வந்த இந்த பேராபத்தைப் பார்; பூமியில் அவதரித்தவர்களின் தலைவனே, உனக்கு பிடித்த ரதமும் ஆயுதங்களும் இங்கே வந்துள்ளன.
ஏததர்தம் ஹி நௌ ஜந்ம ஸாதூநாமீஶ ஶர்மக்ரு'த்। த்ரயோவிம்ஶத்யநீகாக்யம் பூமேர்பாரமபாகுரு
ஈசா, நல்லவர்களுக்கு ஆனந்தம் தருபவனே, இதற்காகவே நம்முடைய பிறப்பு; பூமியின் பாரமான இருபத்துமூன்று படைகளை நீ அகற்ற வேண்டும்.
ஏவம் ஸம்மந்த்ர்ய தாஶார்ஹௌ தம்ஶிதௌ ரதிநௌ புராத்। நிர்ஜக்மதுஃ ஸ்வாயுதாட்ய பலேநால்பீயஸா வ்ரு'தௌ
இவ்வாறு ஆலோசித்து, தாஷார்ஹ குலத்து இருவரும், பழைய காலத்திலிருந்தே போருக்கு ஆயத்தமாக இருந்தவர்கள், தங்கள் ஆயுதங்களுடன், சிறிய படையுடன் புறப்பட்டார்கள்.
ஶங்கம் தத்மௌ விநிர்கத்ய ஹரிர்தாருகஸாரதிஃ। ததோऽபூத்பரஸைந்யாநாம் ஹ்ரு'தி வித்ராஸவேபதுஃ
தாருகன் தேரோட்டியாக இருந்த ஹரி, வெளியேறி சங்கை ஊதினார்; உடனே எதிரி படையினரின் உள்ளத்தில் பயமும் நடுக்கமும் எழுந்தது.
தாவாஹ மாகதோ வீக்ஷ்ய ஹே க்ரு'ஷ்ண புருஷாதம। ந த்வயா யோத்துமிச்சாமி பாலேநைகேந லஜ்ஜயா । குப்தேந ஹி த்வயா மந்த ந யோத்ஸ்யே யாஹி பந்துஹந்
அவர்களைப் பார்த்து மகத நாட்டரசன் கூறினான்: 'கிருஷ்ணா, மனிதர்களில் கீழ்மையானவனே, நான் உன்னுடன், ஒரு சிறுவனாக இருப்பதால், வெட்கத்தால் போரிட விரும்பவில்லை; மற்றவர்களுக்குப் பின்னால் மறைந்திருக்கும் உன்னுடன் நான் போரிடமாட்டேன், நீ போ, உறவினர்களை அழிப்பவனே.'
தவ ராம யதி ஶ்ரத்தா யுத்யஸ்வ தைர்யமுத்வஹ। ஹித்வா வா மச்சரைஶ்சிந்நம் தேஹம் ஸ்வர்யாஹி மாம் ஜஹி
'ராமா, உனக்கு தைரியம் இருந்தால் போரிடு; என் அம்புகளால் உன் உடலை விட்டுவிட்டு சொர்க்கத்திற்குச் செல் அல்லது என்னை வீழ்த்து.'
ஶ்ரீபகவாநுவாச। ந வை ஶூரா விகத்தந்தே தர்ஶயந்த்யேவ பௌருஷம்। ந க்ரு'ஹ்ணீமோ வசோ ராஜந்நாதுரஸ்ய முமூர்ஷதஃ
பகவான் கூறினார்: 'வீரர்கள் பெருமை பேசுவதில்லை; அவர்கள் தங்கள் வீரம் காட்டுவார்கள். மரணத்தை எதிர்நோக்கும் கலங்கியவரின் வார்த்தைகளை நாங்கள் கவனிக்கமாட்டோம், அரசா.'
ஶ்ரீஶுக உவாச। ஜராஸுதஸ்தாவபிஸ்ரு'த்ய மாதவௌ மஹாபலௌகேந பலீயஸாऽऽவ்ரு'ணோத்। ஸஸைந்யயாநத்வஜவாஜிஸாரதீ ஸூர்யாநலௌ வாயுரிவாப்ரரேணுபிஃ
ஶுகர் கூறினார்: பிறகு ஜராசந்தனின் மகன், இரு மாதவர்கள் மீது பெரும் படையுடன் பாய்ந்து, தேர்கள், யானைகள், குதிரைகள், கொடிகள் ஆகியவற்றால் சூழ்ந்தான்; அது, தூசி மேகங்களால் சூரியனையும் அக்னியையும் சுற்றி வளைக்கும் காற்றைப் போல இருந்தது.
ஸுபர்ணதாலத்வஜசிஹ்நிதௌ ரதாவ்। அலக்ஷயந்த்யோ ஹரிராமயோர்ம்ரு'தே। ஸ்த்ரியஃ புராட்டாலகஹர்ம்யகோபுரம்। ஸமாஶ்ரிதாஃ ஸம்முமுஹுஃ ஶுசார்திதஃ
கருடன் மற்றும் பனை மரத்தின் குறியீடுகள் கொண்ட ஹரி, ராமர் இருவரின் ரதங்களைப் பார்த்த பெண்கள், பழைய கோபுரங்கள், அரண்மனைகள், வாயில்களில் அடைக்கலம் கொண்டு, துக்கத்தாலும் குழப்பத்தாலும் மயங்கினார்கள்.
ஹரிஃ பராநீகபயோமுசாம் முஹுஃ ஶிலீமுகாத்யுல்பணவர்ஷபீடிதம்। ஸ்வஸைந்யமாலோக்ய ஸுராஸுரார்சிதம் வ்யஸ்பூர்ஜயச்சார்ங்கஶராஸநோத்தமம்
தேவர்கள், அசுரர்கள் போற்றும் தன் படை, எதிரி படையினரின் கடும் அம்புகளால் மீண்டும் மீண்டும் துன்புறுத்தப்படுவதை ஹரி பார்த்து, தன் சிறந்த ஶார்ங்கம் வில்லைக் கடுமையாக ஒலிக்கச் செய்தார்.
க்ரு'ஹ்ணந்நிஶங்காதத ஸந்ததச்சராந்। விக்ரு'ஷ்ய முஞ்சந்ஶிதபாணபூகாந்। நிக்நந்ரதாந்குஞ்ஜரவாஜிபத்தீந்। நிரந்தரம் யத்வதலாதசக்ரம்
பின்னர், தன் அம்பகூடையிலிருந்து அம்புகளை எடுத்து, வில்லில் ஏற்றி, கூரிய அம்புகளைத் தொடர்ச்சியாக விட, தேர்கள், யானைகள், குதிரைகள், காலாட்படையினரை வீழ்த்தினார்; அப்போது சக்கரம் எப்போதும் அவர் கையில் சுழன்றுகொண்டிருந்தது.
நிர்பிந்நகும்பாஃ கரிணோ நிபேதுரநேகஶோऽஶ்வாஃ ஶரவ்ரு'க்ணகந்தராஃ। ரதா ஹதாஶ்வத்வஜஸூதநாயகாஃ பதாயதஶ்சிந்நபுஜோருகந்தராஃ
பிளந்த தந்தங்களுடன் யானைகள் பலவாக விழுந்தன; அம்புகளால் கழுத்து துணிக்கப்பட்ட குதிரைகள் சாய்ந்தன; தேர்கள், அவற்றின் குதிரைகள், கொடிகள், தேரோட்டிகள், தலைவர்கள் இறந்து வீழ்ந்தன; காலாட்படையினர், கை, தொடை, கழுத்து துணிக்கப்பட்டு சிதறி கிடந்தனர்.
ஸஞ்சித்யமாநத்விபதேபவாஜிநாமங்கப்ரஸூதாஃ ஶதஶோऽஸ்ரு'காபகாஃ। புஜாஹயஃ பூருஷஶீர்ஷகச்சபா ஹதத்விபத்வீபஹய க்ரஹாகுலாஃ
யானைகள், குதிரைகள், மனிதர்களின் உறுப்புகள் துணிக்கப்பட்டபோது, நூற்றுக்கணக்கான இரத்தநதிகள் ஓடின; அவை, கை, குதிரைத் தலை, மனிதன் தலையோடு ஆமைபோல் உடல்களால், இறந்த யானைகள், குதிரைகள், வீரர்களால் நிரம்பின.
கரோருமீநா நரகேஶஶைவலா தநுஸ்தரங்காயுதகுல்மஸங்குலாஃ। அச்சூரிகாவர்தபயாநகா மஹா மணிப்ரவேகாபரணாஶ்மஶர்கராஃ
அந்த இரத்தநதிகளில் கை அலைகளாகவும், மனித முடி பாசியாகவும், வில் அலைப்பாயும் நீராகவும், ஆயுதக் குழுக்கள் அடைப்பு போலவும் இருந்தன; சுழலும் வாள்கள் அச்சுறுத்தும் சுழற்சிகளை உருவாக்கின; மணிகள், முத்துக்கள், ஆபரணங்கள், கற்கள் ஆகியவை பிரகாசித்தன.
ப்ரவர்திதா பீருபயாவஹா ம்ரு'தே மநஸ்விநாம் ஹர்ஷகரீஃ பரஸ்பரம்। விநிக்நதாரீந்முஷலேந துர்மதாந்ஸங்கர்ஷணேநாபரீமேயதேஜஸா
அந்தப் போரில், அளவிட முடியாத ஒளியுடைய சங்கர்ஷணன், தன் முசலம் கொண்டு, பெருமை கொண்ட பகைவரை வீழ்த்தினார்; அச்சம் கொண்டவர்களுக்கு பயம், வீரர்களுக்கு மகிழ்ச்சி ஏற்பட்டது, வீரர்கள் ஒருவரையொருவர் அழித்தனர்.
பலம் ததங்கார்ணவதுர்கபைரவம் துரந்தபாரம் மகதேந்த்ர பாலிதம்। க்ஷயம் ப்ரணீதம் வஸுதேவபுத்ரயோர்விக்ரீடிதம் தஜ்ஜகதீஶயோஃ பரம்
அந்தப் படை, தீயான கடலைப் போல் பெரும் பயங்கரமாகவும், மகத நாட்டரசனால் பாதுகாக்கப்பட்டும், கடக்க முடியாததாக இருந்தும், வாசுதேவரின் மகன்கள், உலகில் உயர்ந்த விளையாட்டாக அதை முற்றிலும் அழித்தார்கள்.
ஸ்தித்யுத்பவாந்தம் புவநத்ரயஸ்ய யஃ। ஸமீஹிதேऽநந்தகுணஃ ஸ்வலீலயா। ந தஸ்ய சித்ரம் பரபக்ஷநிக்ரஹஸ்। ததாபி மர்த்யாநுவிதஸ்ய வர்ண்யதே
மூன்று உலகங்களின் உருவாக்கம், நிலை, அழிவை தன் விளையாட்டால் நிகழ்த்தும், அளவற்ற குணங்கள் உடையவருக்கு பகைவரை வெல்வது வியப்பல்ல; இருந்தாலும், மனிதர்களுக்காக அது விவரிக்கப்படுகிறது.
ஜக்ராஹ விரதம் ராமோ ஜராஸந்தம் மஹாபலம்। ஹதாநீகாவஶிஷ்டாஸும் ஸிம்ஹஃ ஸிம்ஹமிவௌஜஸா
ராமர், வீரராக இருந்த ஜராசந்தனை, அவன் ரதம் நொறுங்கி, படை அழிந்த பிறகு, மற்றொரு சிங்கத்தைப் போல, தன் வலிமையால் பிடித்தார்.
பத்யமாநம் ஹதாராதிம் பாஶைர்வாருணமாநுஷைஃ। வாரயாமாஸ கோவிந்தஸ்தேந கார்யசிகீர்ஷயா
கோவிந்தன், எதிரிகள் அழிக்கப்பட்ட பிறகு, மனிதர்களும் வருணனும் கட்டும் கயிறுகளால் அவனை கட்டுவதிலிருந்து தடுத்தார், தன் நோக்கம் நிறைவேற வேண்டும் என்பதற்காக.
ஸா முக்தோ லோகநாதாப்யாம் வ்ரீடிதோ வீரஸம்மதஃ। தபஸே க்ரு'தஸங்கல்போ வாரிதஃ பதி ராஜபிஃ
உலகத்தினுடைய தலைவர்களால் விடுவிக்கப்பட்டவனாக, வீரர்களால் மதிக்கப்படுபவன் வெட்கம் கொண்டான்; தவம் செய்ய முடிவு செய்து, அரசர்களால் வழியில் தடுக்கப்பட்டான்.
வாக்யைஃ பவித்ரார்தபதைர்நயநைஃ ப்ராக்ரு'தைரபி। ஸ்வகர்மபந்தப்ராப்தோऽயம் யதுபிஸ்தே பராபவஃ
புனிதமான அர்த்தம் கொண்ட வார்த்தைகளாலும், சாதாரண பார்வைகளாலும் கூட, யாதவர்கள் மூலம் இந்த தோல்வி அவனுக்கு வந்தது; அது அவனது சொந்த செயல்களின் விளைவு.