* ப்ரு'ச்சதேமா லதா பாஹூநப்யாஶ்லிஷ்டா வநஸ்பதேஃ । நூநம் தத்கரஜஸ்ப்ரு'ஷ்டா பிப்ரத்யுத்புலகாந்யஹோ ॥ 10.30.
இந்த கொடிகளைப் பாருங்கள், அவை மரங்களைத் தங்கள் புயலால் அணைத்துக்கொள்கின்றன; நிச்சயம் அவன் கரம் தொட்டதால், அவை மகிழ்ச்சியில் புளகங்கள் கொண்டுள்ளன.
இத்யுந்மத்தவசோ கோப்யஃ க்ரு'ஷ்ணாந்வேஷணகாதராஃ । லீலா பகவதஸ்தாஸ்தா ஹ்யநுசக்ருஸ்ததாத்மிகாஃ ॥ 10.30.
இவ்வாறு பைத்தியக்காரர்களைப் போல பேசிக்கொண்டு, கிருஷ்ணனைத் தேடி துயருற்ற கோபிகள், அவருடைய விளையாட்டு செயல்களைப் பின்பற்றி, தம்மை முழுமையாக அவரில் இணைத்துக்கொண்டார்கள்.
கஸ்யாசித்பூதநாயந்த்யாஃ க்ரு'ஷ்ணாயந்த்யபிபத்ஸ்தநம் । தோகயித்வா ருதத்யந்யா பதாஹந் ஶகடாயதீம் ॥ 10.30.
ஒருத்தி பூதனையைப் போல நடித்து, கிருஷ்ணனுக்கு தன் மார்பைத் தந்தாள்; இன்னொருத்தி குழந்தை போல அழும் பாவனையில் ஆட்கொண்டு, இன்னொருத்தி வண்டியைக் கால் கொண்டு அடித்தாள்.
தைத்யாயித்வா ஜஹாராந்யாமேகோ க்ரு'ஷ்ணார்பபாவநாம் । ரிங்கயாமாஸ காப்யங்க்ரீ கர்ஷந்தீ கோஷநிஃஸ்வநைஃ ॥ 10.30.
ஒருத்தி அசுரனைப் போல நடித்து கிருஷ்ணனாக நடித்தவளைப் பிடித்தாள்; இன்னொருத்தி கோபுரத்தின் சப்தத்தைப் போல் ஒலி எழுப்பி, ஒருவரை காலில் இழுத்துச் சென்றாள்.
க்ரு'ஷ்ணராமாயிதே த்வே து கோபாயந்த்யஶ்ச காஶ்சந । வத்ஸாயதீம் ஹந்தி சாந்யா தத்ரைகா து பகாயதீம் ॥ 10.30.
சிலர் கிருஷ்ணனும் ராமனும் ஆகி, பசுக்களைக் கவனித்தார்கள்; இன்னொருத்தி கன்றாக நடித்து தோற்கடிக்கப்பட்டாள்; ஒருத்தி நாரை அசுரனாக நடித்தாள்.
ஆஹூய தூரகா யத்வத்க்ரு'ஷ்ணஸ்தமநுவர்ததீம் । வேணும் க்வணந்தீம் க்ரீடந்தீமந்யாஃ ஶம்ஸந்தி ஸாத்விதி ॥ 10.30.
ஒருத்தி கிருஷ்ணனைப் போல தொலைவில் உள்ளவளை அழைத்து, அவளைத் தொடர்ந்து போய், புல்லாங்குழல் ஊதிக்கொண்டே விளையாடினாள்; மற்றவர்கள் 'அருமை!' என்று பாராட்டினார்கள்.
கஸ்யாஞ்சித்ஸ்வபுஜம் ந்யஸ்ய சலந்த்யாஹாபரா நநு । க்ரு'ஷ்ணோऽஹம் பஶ்யத கதிம் லலிதாமிதி தந்மநாஃ ॥ 10.30.
ஒருத்தி நடக்கும்போது, இன்னொருத்தியின் தோளில் தன் கை வைத்து, 'நான் கிருஷ்ணன்; என் நடையைப் பாருங்கள்!' என்று மனதை அவனில் முழுமையாக வைத்துக் கூறினாள்.
மா பைஷ்ட வாதவர்ஷாப்யாம் தத்த்ராணம் விஹிதம் மய । இத்யுக்த்வைகேந ஹஸ்தேந யதந்த்யுந்நிததேऽம்பரம் ॥ 10.30.
'காற்றும் மழையும் பயப்படாதீர்கள்; உங்களுக்காக நான் பாதுகாப்பு செய்துள்ளேன்,' என்று ஒருத்தி ஒரே கையால் துணியைப் பிடித்து இன்னொருத்தியை மூடியாள்.
ஆருஹ்யைகா பதாக்ரம்ய ஶிரஸ்யாஹாபராம் ந்ரு'ப । துஷ்டாஹே கச்ச ஜாதோऽஹம் கலாநாம் நநு தண்டக்ரு'த் ॥ 10.30.
ஒருத்தி இன்னொருத்தியின் தலையில் கால் வைத்து ஏறி, 'தீயவளே, போ! நான் தீயவர்களுக்கு தண்டனை கொடுக்க வந்தவன்!' என்று கூறினாள்.
தத்ரைகோவாச ஹே கோபா தாவாக்நிம் பஶ்யதோல்பணம் । சக்ஷூம்ஷ்யாஶ்வபிதத்வம் வோ விதாஸ்யே க்ஷேமமஞ்ஜஸா ॥ 10.30.
அங்கே ஒருத்தி, 'கோபியரே! இந்த காட்டுத்தீயைப் பாருங்கள்! உங்கள் கண்களை மூடுங்கள்; நான் உடனே உங்களைக் காப்பாற்றுகிறேன்,' என்று கூறினாள்.
பத்தாந்யயா ஸ்ரஜா காசித்தந்வீ தத்ர உலூகலே । பத்நாமி பாண்டபேத்தாரம் ஹையங்கவமுஷம் த்விதி । பீதா ஸுத்ரு'க்பிதாயாஸ்யம் பேஜே பீதிவிடம்பநம் ॥ 10.30.
ஒரு மெலிந்தவள், இன்னொருத்தியை மலர்மாலையால் உலோக்களுடன் கட்டி, 'பானையை உடைத்து வெண்ணெய் திருடியவனை நான் கட்டுகிறேன்!' என்று கூறினாள்; அப்போது பயந்தவள் கண்களை மூடி, பயம் காட்டினாள்.
ஏவம் க்ரு'ஷ்ணம் ப்ரு'ச்சமாநா வ்ர்ண்தாவநலதாஸ்தரூந் । வ்யசக்ஷத வநோத்தேஶே பதாநி பரமாத்மநஃ ॥ 10.30.
இவ்வாறு அவர்கள் வ்ரிந்தாவனத்தின் கொடிகள் மற்றும் மரங்களை, 'கிருஷ்ணன் எங்கே?' என்று கேட்டபடி, காட்டில் பரமாத்மாவின் பாதச்சுவடுகளை சுட்டிக் காட்டினார்கள்.
பதாநி வ்யக்தமேதாநி நந்தஸூநோர்மஹாத்மநஃ । லக்ஷ்யந்தே ஹி த்வஜாம்போஜ வஜ்ராங்குஶயவாதிபிஃ ॥ 10.30.
இந்த பாதச்சுவடுகள் நந்தனின் மகன், அந்த மகானின் பாதங்கள்; கொடி, தாமரை, இடியங்கல், அங்குசம், அரிசி போன்ற குறியீடுகள் தெளிவாக தெரிகின்றன.
தைஸ்தைஃ பதைஸ்தத்பதவீமந்விச்சந்த்யோऽக்ரதோऽபலாஃ । வத்வாஃ பதைஃ ஸுப்ரு'க்தாநி விலோக்யார்தாஃ ஸமப்ருவந் ॥ 10.30.
அந்த பல்வேறு பாதச்சுவடுகளைப் பின்தொடர்ந்து, பெண்கள் முன்னே சென்றார்கள்; மணவாளியின் பாதச்சுவடுகளுடன் நெருக்கமாக இணைந்த சில பாதங்களை பார்த்து, அவர்கள் கவலையுடன் பேசினார்கள்.
கஸ்யாஃ பதாநி சைதாநி யாதாயா நந்தஸூநுநா । அம்ஸந்யஸ்தப்ரகோஷ்டாயாஃ கரேணோஃ கரிணா யதா ॥ 10.30.
இந்த பாதச்சுவடுகள் யாருடையவை? நந்தனின் மகனுடன் சென்றவளின் பாதங்கள், அவள் தன் கை அவன் தோளில் வைத்திருக்க, யானை பெண் யானையுடன் சேரும் போல் இருக்கின்றன.
அநயாராதிதோ நூநம் பகவாந் ஹரிரீஶ்வரஃ । யந்நோ விஹாய கோவிந்தஃ ப்ரீதோ யாமநயத்ரஹஃ ॥ 10.30.
இவள் நிச்சயமாக பகவான் ஹரியை உண்மையுடன் வழிபட்டிருக்க வேண்டும்; இல்லையேல் கோவிந்தன் எங்களை விட்டு விட்டு, அவளை மட்டும் ரகசியமாக அழைத்துச் செல்ல மாட்டான்.
தந்யா அஹோ அமீ ஆல்யோ கோவிந்தாங்க்ர்யப்ஜரேணவஃ । யாந் ப்ரஹ்மேஶௌ ரமா தேவீ ததுர்மூர்த்ந்யகநுத்தயே ॥ 10.30.
இந்த கொடிகள் மற்றும் செடிகள் எவ்வளவு பாக்கியசாலிகள்! கோவிந்தனின் தாமரை பாதங்களில் இருந்து விழும் தூளால் அவை அலங்கரிக்கப்படுகின்றன; அந்த தூளை பிரம்மா, ஈசன், லட்சுமி தேவி தங்கள் தலையில் சூடுகிறார்கள்.
தஸ்யா அமூநி நஃ க்ஷோபம் குர்வந்த்யுச்சைஃ பதாநி யத்யைகாபஹ்ரு'த்ய கோபீநாம் ரஹோ புந்க்தேऽச்யுதாதரம் । ந லக்ஷ்யந்தே பதாந்யத்ர தஸ்யா நூநம் த்ரு'ணாங்குரைஃ கித்யத்ஸுஜாதாங்க்ரிதலாமுந்நிந்யே ப்ரேயஸீம் ப்ரியஃ ॥ 10.30.
இமாந்யதிகமக்நாநி பதாநி வஹதோ வதூம் । கோப்யஃ பஶ்யத க்ரு'ஷ்ணஸ்ய பாராக்ராந்தஸ்ய காமிநஃ । அத்ராவரோபிதா காந்தா புஷ்பஹேதோர்மஹாத்மநா ॥ 10.30.
கோபியரே! இங்கே பாதச்சுவடுகள் ஆழமாக பதிந்துள்ளன—கிருஷ்ணன் காதலில் முழுமையாக அவளைக் தூக்கிக்கொண்டு சென்றான்; இங்கே அந்த மகான் மலர் எடுக்க அவளைக் கீழே இறக்கினான்.
அத்ர ப்ரஸூநாவசயஃ ப்ரியார்தே ப்ரேயஸா க்ரு'தஃ । ப்ரபதாக்ரமண ஏதே பஶ்யதாஸகலே பதே ॥ 10.30.
இங்கே, தனது பிரியத்திற்காக, கிருஷ்ணன் மலர்களைத் திரட்டினான்; பாருங்கள், ஒவ்வொரு இடத்திலும் அவன் பாதச்சுவடுகள் தெளிவாகத் தெரிகின்றன.
கேஶப்ரஸாதநம் த்வத்ர காமிந்யாஃ காமிநா க்ரு'தம் । தாநி சூடயதா காந்தாமுபவிஷ்டமிஹ த்ருவம் ॥ 10.30.
இங்கே, ஒருவன் தனது காதலியின் கூந்தலை அழகாகச் சீரமைத்தான்; அவள் அமர்ந்திருந்தபோது அவன் அவளது முடியை அலங்கரித்தான் என்பது உறுதி.
ரேமே தயா சாத்மரத ஆத்மாராமோऽப்யகண்டிதஃ । காமிநாம் தர்ஶயந் தைந்யம் ஸ்த்ரீணாம் சைவ துராத்மதாம் ॥ 10.30.
தன்னிலே திருப்தியும், ஒருமைப்பாடும் கொண்டவனாக இருந்தும், அவளுடன் மகிழ்ந்தான்; காதலர்களின் துயரத்தையும், பெண்களின் மனம் நிலைபாடில்லாத தன்மையையும் காட்டினான்.
இத்யேவம் தர்ஶயந்த்யஸ்தாஶ்சேருர்கோப்யோ விசேதஸஃ । யாம் கோபீமநயத்க்ரு'ஷ்ணோ விஹாயாந்யாஃ ஸ்த்ரியோ வநே ॥ 10.30.
இவ்வாறு அவர்கள் சொல்லிக்காட்டிக்கொண்டே, அந்த கோபிகள் குழப்பத்துடன் சுற்றித் திரிந்தார்கள்; மற்ற பெண்களை வனத்தில் விட்டுவிட்டு, கிருஷ்ணன் அழைத்துச் சென்ற கோபி—
ஸா ச மேநே ததாத்மாநம் வரிஷ்டம் ஸர்வயோஷிதாம் । ஹித்வா கோபீஃ காமயாநா மாமஸௌ பஜதே ப்ரியஃ ॥ 10.30.
அவள், 'என்னை விரும்பும் கோபிகளை விட்டு என் பிரியன் இப்போது என்னை மட்டுமே நேசிக்கிறான்' என்று எண்ணி, தன்னை எல்லா பெண்களிலும் சிறந்தவளாக கருதினாள்.
ததோ கத்வா வநோத்தேஶம் த்ரு'ப்தா கேஶவமப்ரவீத் । ந பாரயேऽஹம் சலிதும் நய மாம் யத்ர தே மநஃ ॥ 10.30.
பின்னர், அவர்கள் வனத்தின் ஓர் இடத்தை அடைந்தபோது, பெருமிதத்துடன், அவள் கேசவனிடம், 'நான் இனி நடக்க முடியாது; உன் மனம் விரும்பும் இடத்திற்கு என்னை அழைத்துச் செல்' என்றாள்.
ஏவமுக்தஃ ப்ரியாமாஹ ஸ்கந்த ஆருஹ்யதாமிதி । ததஶ்சாந்தர்ததே க்ரு'ஷ்ணஃ ஸா வதூரந்வதப்யத ॥ 10.30.
அவள் இப்படிச் சொன்னபோது, அவன், 'என் தோளில் ஏறு' என்றான். உடனே கிருஷ்ணன் மறைந்துவிட்டான்; அந்த மணவாளி துயரத்தில் அழுதாள்.
ஹா நாத ரமண ப்ரேஷ்ட க்வாஸி க்வாஸி மஹாபுஜ । தாஸ்யாஸ்தே க்ரு'பணாயா மே ஸகே தர்ஶய ஸந்நிதிம் ॥ 10.30.
'ஓ நாதா, என் காதலனே, என் உயிரினும் பிரியமானவரே! எங்கே இருக்கிறாய், எங்கே இருக்கிறாய், வலிமைமிக்கவனே? என் தோழனே, இந்த ஏழை உனது தாசிக்கு உன் இருப்பை காட்டுவாயாக!'
ஶ்ரீஶுக உவாச அந்விச்சந்த்யோ பகவதோ மார்கம் கோப்யோऽவிதூரிதஃ । தத்ரு'ஶுஃ ப்ரியவிஶ்லேஷாந்மோஹிதாம் துஃகிதாம் ஸகீம் ॥ 10.30.
ஶுகர் சொன்னார்: பகவானின் பாதையைத் தேடி, எங்கு சென்றார் என்று அறியாமல் கோபிகள் தேடிக்கொண்டிருந்தபோது, தங்கள் தோழி பிரியனிடமிருந்து பிரிந்த துயரத்தால் குழம்பி, வருந்திக்கொண்டிருப்பதைப் பார்த்தார்கள்.
தயா கதிதமாகர்ண்ய மாநப்ராப்திம் ச மாதவாத் । அவமாநம் ச தௌராத்ம்யாத்விஸ்மயம் பரமம் யயுஃ ॥ 10.30.
அவளிடம் நடந்ததை, அவளது பெருமிதத்தையும், மாதவனின் பதிலையும், தன் துயரத்தால் அவளுக்கான அவமானத்தையும் கேட்டு, அவர்கள் மிகுந்த ஆச்சரியத்தில் மூழ்கினார்கள்.
ததோऽவிஶந் வநம் சந்த்ர ஜ்யோத்ஸ்நா யாவத்விபாவ்யதே । தமஃ ப்ரவிஷ்டமாலக்ஷ்ய ததோ நிவவ்ரு'துஃ ஸ்த்ரியஃ ॥ 10.30.
பின்னர், சந்திரனின் ஒளி தெரியும் வரை அவர்கள் வனத்தில் நுழைந்தார்கள்; இருள் சூழ்ந்ததும், அந்த பெண்கள் திரும்பிச் சென்றார்கள்.
அவளது பாதச்சுவடுகள் ஆழமாக பதிந்துள்ளன; இது எங்களை மிகவும் கலக்குகிறது, ஏனெனில் அச்யுதன் மற்ற கோபிகளைக் கைவிட்டு அவளை மட்டும் அழைத்துச் சென்று, அவளது உதடுகளை ரகசியமாக அனுபவிக்கிறான்; அதன் பின் அவளது பாதச்சுவடுகள் இல்லை—நிச்சயமாக புல் மற்றும் முளைகளால் அவளது மென்மையான பாதங்கள் வலித்ததால், அவன் அவளை தூக்கிக்கொண்டான்.