பகவதம் 1.26.46 முதல் 1.27.13 வரையிலான பக்தி பூர்வமான இந்தத் தொடர்ச்சியான சம்பவங்களை, நாம் நம்முள் ஒரு புனிதமான கதையாகக் கேட்கலாம். புவி, எல்லா உயிர்களுக்கும் உருவாகும் தளமாக, பரமபிரம்மனின் இருப்பிடம், ஆதாரமாகவும், உண்மையான வேறுபாடுகளின் அடிப்படையாகவும், அனைத்து குணங்களும் வெளிப்படும் இடமாகவும் விளங்குகிறது. ஆகாயத்தின் தனித்துவமான குணம் கேட்கும் உணர்வை உருவாக்குகிறது; வாயுவின் தனித்துவம் தொடும் உணர்வாக மாறுகிறது. அக்கினியின் தனித்துவம் பார்வை, நீரின் தனித்துவம் ருசி, பூமியின் தனித்துவம் நாற்றம் என ஒவ்வொரு பஞ்சபூதத்திற்கும் ஒவ்வொரு உணர்வு இணைக்கப்படுகிறது. ஒரு பொருளில் காணப்படும் தன்மை மற்றொன்றில் இல்லை; இந்த வேறுபாடு பூமியில் மட்டுமே தெளிவாக தெரிகிறது. இந்த ஏழு—மஹதத்திலிருந்து தொடங்கும் பஞ்சபூதங்கள் மற்றும் அவற்றின் குணங்கள், காலம், செயல்கள்—இவை அனைத்தும் ஒன்றாக இணைந்து, உலகின் முதன்மை வடிவத்தில் புகுந்தன. இதிலிருந்து, அவை ஒன்றாகக் கலந்தபோது, ஒரு ஜடமான பிரம்மாண்டம் தோன்றியது. அதிலிருந்து, அந்த பிரம்மாண்டத்தில் இருந்து, பிரபஞ்சபுருஷன்—விராட்—உருவாக எழுந்தார். இந்த பிரம்மாண்டம், நீர் முதலிய பத்து அடுக்குகளால் சுற்றப்பட்டு, வெளியிலே முதன்மை ப்ரக்ருதியால் மூடப்பட்டு, இந்த உலகங்களின் பரப்பாகும், அது பாக்கியமான ஹரியின் வடிவமாக உள்ளது. விராட், தங்கச் சிப்பியில் இருந்து எழுந்து, நீரில் படுத்து, அந்த இடத்திற்குள் நுழைந்து, பலவிதமாக அந்த இடத்தை பிரித்தார். முதலில், அவரது வாய்தான் திறக்கப்பட்டது; அதிலிருந்து வாக்கு தோன்றியது. வாக்கிலிருந்து அக்கினி, பின்னர் மூக்குத் துவாரம், அதிலிருந்து மூச்சு, அதிலிருந்து நாற்ற உணர்வு தோன்றின. நாற்ற உணர்விலிருந்து வायु, பின்னர் கண்கள், அதிலிருந்து பார்வை, அதிலிருந்து சூரியன்; பின்னர் காதுகள், அதிலிருந்து கேட்கும் உணர்வு, அதிலிருந்து திசைகள். விராட், தன்னைப் பிரித்தபோது, தோலில் இருந்து முடி, உடல் முடி முதலியவை தோன்றின; பின்னர் செடிகள் தோன்றின; அதன் பின்னர், பிறப்புறுப்பு உருவானது. வீரியிலிருந்து நீர், பின்னர் பக்கவாயில் உருவாகி திறந்தது. அப்புறுப்பிலிருந்து அபானம், அபானத்திலிருந்து உலகுக்கு பயமூட்டும் மரணம் தோன்றியது. அவரது கைகள் உருவாகி திறக்கப்பட்டபோது, அவற்றில் இருந்து பலம் தோன்றியது; அதிலிருந்து இந்திரன். கால்கள் உருவாகி திறக்கப்பட்டபோது, அவற்றில் இருந்து நடனம், அதிலிருந்து விஷ்ணு. அவர் நரம்புகள் திறக்கப்பட்டபோது, ரத்தம் நிரம்பியது; அதிலிருந்து நதிகள் தோன்றின; வயிறு திறக்கப்பட்டது. அப்போது பசி, தாகம் தோன்றின; அவற்றின் ஆதாரமாக கடல் அமைந்தது. பின்னர், அவரது இதயம் பிரிக்கப்பட்டது; இதயத்திலிருந்து மனம் தோன்றியது. மனத்திலிருந்து சந்திரன்; புத்தியிலிருந்து வாக்கின் அதிபதி; அஹங்காரத்திலிருந்து ருத்ரன்; சித்தியிலிருந்து அந்தர்யாமி தோன்றினார். இந்த தெய்வங்கள், தோன்றியபோது, அவரை எழுப்ப முடியவில்லை. அவர்கள் தங்களது இடங்களில் மீண்டும் புகுந்து, அவரை எழுப்ப முயன்றனர். அக்கினி வாக்காக வாயில் புகுந்தது, ஆனால் பிரபஞ்சபுருஷன் எழவில்லை. வायु நாற்றமாக மூக்கில் புகுந்தது, ஆனால் எழவில்லை. சூரியன் பார்வையாக கண்களில் புகுந்தது, எழவில்லை. திசைகள் கேட்கும் உணர்வாக காதுகளில் புகுந்தது, எழவில்லை. செடிகள், தோலில் முடியாக புகுந்தது, எழவில்லை. நீர், பிறப்புறுப்பில் வீரியுடன் புகுந்தது, எழவில்லை. மரணம், பக்கவாயில் அபானமாக புகுந்தது, எழவில்லை. இந்திரன், கைகளில் பலமாக புகுந்தது, எழவில்லை. விஷ்ணு, கால்களில் நடமாக புகுந்தது, எழவில்லை. நதிகள், நரம்புகளில் ரத்தமாக புகுந்தது, எழவில்லை. கடல், வயிற்றில் பசி, தாகமாக புகுந்தது, எழவில்லை. சந்திரன், இதயத்தில் மனமாக புகுந்தது, எழவில்லை. பிரம்மா, இதயத்தில் புத்தியாக புகுந்தார், எழவில்லை. ருத்ரன், இதயத்தில் அஹங்காரமாக புகுந்தார், எழவில்லை. ஆனால் அந்தர்யாமி, சித்தியுடன் இதயத்தில் புகுந்தபோது, பிரபஞ்சபுருஷன் நீரில் இருந்து எழுந்தார். ஒரு தூங்கும் மனிதனுக்குள் உயிர், உணர்வுகள், மனம், புத்தி இருந்தாலும், உயிர் சக்தி இல்லாமல் அவன் விழிக்க முடியாதது போல, யோகத்தில் ஈடுபட்ட மனதுடன், பக்தி, வைராக்யம், ஞானம் மூலமாக அந்தர்யாமியை நம்முள் ஆராய்ந்து தியானிக்க வேண்டும். இப்போது, ஸுகர் கூறுகிறார்: கோவர்தன பர்வதத்தை தூக்கி, வ்ரஜ வாசிகளை புயல் மழையிலிருந்து காப்பாற்றியபோது, சுரபி மற்றும் இந்திரன், கௌலோகத்தில் கிருஷ்ணரைத் தரிசிக்க வந்தார்கள். இந்திரன், தனிப்பட்ட முறையில் நெருங்கி, தன் தவறுக்கு வெட்கப்பட்டு, சூரியனைப்போல் பிரகாசிக்கும் தன் கிரீடத்துடன் கிருஷ்ணரின் பாதங்களைத் தொடினார். கிருஷ்ணரின் எல்லையற்ற சக்தியை பார்த்தும் கேட்டும், மூன்று உலகங்களின் தலைவர்களின் அகந்தை அழிந்த நிலையில், அவர் கை கூப்பி பேசினார். இந்திரன் சொன்னார்: உங்கள் இருப்பிடம் தூய சத்த்வம், அமைதி, தவம், ராகம், த்வேஷம் இல்லாதது. மாயையால் உருவாகும் குணங்கள் உங்களை கட்டுப்படுத்தாது; உங்களுக்கு எந்தப் பிணைப்பு இல்லை. அறியாமையிலிருந்து வரும் ஆசை முதலிய காரணங்கள் உங்களுக்கு எப்படி ஏற்படும்? ஆனாலும், புனிதமானவர், தர்மத்தை காக்கவும், துரோகிகளை அடக்கவும், தண்டனை வழங்குகிறீர்கள். நீங்கள் எல்லா உலகங்களுக்கும் தந்தை, ஆசான், அதிபதி, கடக்க முடியாத காலம்; தண்டனை கையிலே எடுத்தவர். அனைவருக்கும் நன்மை செய்ய, தானாக தேர்ந்த வடிவங்களில் செயல்படுகிறீர்கள்; உலகின் தலைவர்களாக நினைக்கும் அவர்களின் அகந்தையை அகற்றுகிறீர்கள். என்னைப் போல உங்களை மீறி, உலகின் அதிபதியாக நினைக்கும் அத்தகையவர்கள், உங்களை சரியான தருணத்தில் பார்த்ததும், தங்கள் அகந்தையை விரைவாக இழந்து, உயர்ந்த பாதையை விட்டு, மரியாதை இல்லாமல் செயல்படுகின்றார்கள்; துரோகிகளுக்கும் உங்கள் போதனை பயனளிக்கிறது. ஆகவே, என் தவறை மன்னிக்க வேண்டுகிறேன், என் சக்தியில் அகந்தை கொண்டு அறியாமையால் செய்தது. என் மனம் மோசமாக மயங்கியது; இனி இப்படியான எண்ணங்கள் மீண்டும் வராதபடி தயவு செய்து அருளுங்கள். புவியில் பேரரசர்களால் ஏற்பட்ட பாரத்தை அகற்றவும், படைகளைக் களைக்கவும், உங்கள் பாதத்தை நாடும் மக்களுக்கு நன்மை செய்யவும், இந்த அவதாரம் எடுத்திருக்கிறீர்கள், ஓ அத்தோக்ஷஜா! நீங்கள் பரமபுருஷன், மகாத்மா, வாசுதேவா, கிருஷ்ணா, சாத்த்வதர்களின் தலைவன்; உங்களுக்கு வணக்கம். இச்சைபடி உடலை எடுத்தவர், ஞானம் வடிவம், எல்லா இடங்களிலும் நிறைந்தவர், எல்லாருக்கும் விதை, எல்லா உயிர்களுக்கும் ஆத்மா; உங்களுக்கு வணக்கம். ஓ பிரபு, நான் தான், அகந்தை மற்றும் கோபத்தில் தள்ளப்பட்டு, இந்தக் கோபாலர்களின் கிராமத்தை, புயல் மற்றும் காற்றால் அழிக்க முயன்றேன், யாகம் நிறுத்தப்பட்டதால். உங்கள் அருளால், என் அகந்தை அகன்று, என் முயற்சி வீணாகி, நான் உங்களை, உலகின் தலைவன், ஆசான், ஆத்மா என்று அடைக்கலம் புக்கிறேன். இந்த வகையில், உலகின் உருவாக்கமும், அதில் நிகழும் இறைவனின் கிருபையும், அகந்தை மற்றும் அறியாமை அகற்றும் தெய்வீக போதனையும், பக்தி பூர்வமாக பகவதம் விவரிக்கிறது.