यदा केवलं भगवतः श्रीमतो यशः कीर्त्यते, तदा तदेव मनसः परमोत्सवः, तदेव जनानां दुःखसागरं शोषयति, तदेव रमणीयं, मनोहरं, नित्यनूतनं च भवति। यस्यां वाणी हरेः यशः, यः लोके पावनः, न कीर्तयति, सा वागपि श्लाघ्या स्यात्, यदि सा केवलं शुक्लितया वाक्चातुर्येण भूषिता; सा काकानां स्नानस्थलं इव, न हंसानां प्रियतमा। यत्र तु अच्युतः सन्निहितः, तत्रैव शुद्धभक्ताः सन्ति। यदपि वाक् छन्दोविच्छिन्ना स्यात्, यदि तत्र अनन्तस्य भगवतः नाम यशः च वर्तते, सा वाणी पापानि जनानां क्षालयति; साधवः तां शृण्वन्ति, गायन्ति, पठन्ति च। हे अच्युत, निष्कामकर्मापि, विशुद्धज्ञानमपि, यदि तव भक्तिरहितं, तद्रश्मिना न शोभते; तर्हि परमं कर्मापि, यदि भगवति न समर्पितं, तदपि स्थिरं श्रेयः न ददाति। यद्वर्णाश्रमकर्म, तपः, स्वाध्यायः, यशः श्रीश्च येन साध्यन्ते, तदपि तदा एव उत्तमं, यदा भगवतः श्रीधरस्य पादपद्मस्मरणं, श्रवणकीर्तनपूर्वकं, अविच्छिन्नं स्मरणं जनयति। कृष्णस्य पादस्मरणं सर्वमंगलं विनाशयति, कल्याणं ददाति, चेतः शुद्धयति, अन्तःस्थिते भगवति परमां भक्तिं, तत्त्वयुक्तं ज्ञानं, वैराग्यं च वितरति। द्विजश्रेष्ठाः, यूयं खलु धन्यतमाः, यतो यूयं नारायणं देवदेवं ईश्वरं सर्वात्मानं हृदि स्थिरं स्थाप्य नित्यं पूजयथ। अहं च अपि, पुरा परमहंसमुखात् आत्मतत्त्वं यत् श्रुतं, तत् पुनः स्मृतवान्, यदा परिक्षित् राजा उपवासं कुर्वन्, महर्षिसंनिधौ स्थितः। एवं, हे द्विजाः, अहं भगवतः महात्मनः कर्माणि यथावत् आख्यातवान्, यस्य माहात्म्यं सर्वदुःखनाशनम्। यः श्रद्धया, अविचलितचित्तः, इदं नित्यं पठति वा शृणोति वा, स पावनः भवति। द्वादश्यां वा एकादश्यां वा शृण्वन्, दीर्घायुः भवति; संयम्य पठन्, उपोष्य च, पापात् विमुक्तः भवति। यः संयतः, उपोष्य, पुष्करे, मथुरायां, द्वारकायां वा, इदं पठति, स भयात् विमुक्तः भवति। यस्य कीर्तनेन, श्रवणेन च, देवाः, ऋषयः, सिद्धाः, पितरः, मनवः, नृपाश्च, कामान् ददाति गायमानाय वा शृण्वतां च। द्विजः, यः ऋग्यजुःसामवेदान् पठति, स मधु-घृत-दुग्धप्रवाहफलम् आप्नोति। भक्तियुक्तः द्विजः, यः एतद् पुराणसंहितां पठति, स भगवता निर्दिष्टं परमं पदं प्राप्नोति। पठनेन, ब्राह्मणः ज्ञानं, क्षत्रियः समुद्राधिपत्यं, वैश्यः धनाधिपत्यं, शूद्रः पापात् शुद्धिं च प्राप्नोति। अन्यत्र हि, हरिः, सर्वेश्वरः, यः कलिकल्पमलपुंजं दहति, न नित्यं कीर्त्यते; अत्र तु, यस्य विश्वरूपः, स भगवान्, श्लोकशः सम्यग् आख्यायते। अहं तं अजं, अनन्तं, सत्त्वं, यस्य शक्त्या सृष्टिस्थितिलयाः क्रियन्ते, यस्य स्तुतिः ब्रह्मेन्द्रशिवादिभिः अपि दुर्बोध्या, अच्युतं, नमामि। नित्यं देवदेवेश्वरं, यस्य स्वशक्त्या स्थावरजङ्गमानि स्वात्मनि सञ्जातानि, यस्य धाम केवलं भाग्यवन्तः अनुभवन्ति, तं प्रणमामि। व्याससुतं अपि नमामि, यस्य स्वानन्दसमाहितचित्तस्य, सर्वविषयविमुक्तस्य, अजेयभगवत्क्रीडया आकृष्टस्य, कृपया एतत् पुराणं सत्यदीपं पापनाशनं प्राकाशयत्। सुत उवाच—विदुरः, तीर्थयात्रायां मैत्रेयात् आत्मनः पथं श्रुत्वा, तया ज्ञानकामः सन्, हस्तिनापुरं प्रतिनिवृत्तः। यावत् विदुरः कौषारवस्य ऋषेः पुरतः प्रश्नान् अपृच्छत्, तावत् स गोविन्दे एकान्तभक्तिं समलभत, ततः तान् प्रश्नान् उपारमत्। यदा विदुरः स्वबान्धवान् दृष्टवान्, धर्मपुत्रः भ्रातृभिः सह, धृतराष्ट्रः, युयुत्सुः, सूतः, कृपः, पृथाच, गान्धारी, द्रौपदी, हे विप्र, सुभद्रा, उत्तरा, कृपी, पाण्डुपत्न्यः, पुत्रैः स्वजनैः च सह, हर्षोत्फुल्लहृदयाः, प्रीत्या उत्थाय, प्रियतमस्यागमनं जीवनं इव अनुभूय, विधिवत् समुपेत्य, आलिङ्गनप्रणामादिभिः सन्तोषं प्रददुः। विरहजनितस्नेहव्याकुलाः, प्रेमाश्रुपूरितलोचनाः, राज्ञा स मान्यः, आसनं दत्तं, सत्कारः कृतश्च। यदा भोजनं, विश्रामं, सुखोपवेशनं च कृतवान्, तदा राजा सविनयं प्रणम्य, सर्वेभ्यः शृण्वद्भ्यः, सान्त्वपूर्वकं वचनं उवाच—"भवतः स्मरथः किम्? यत्र वयं भवदाश्रयाः, मातरं सहित्य, विषाग्न्यादिभ्यः बहुधा रक्षिताः स्म। कथं भूमौ विचरन् जीवितं प्राप्स्यसि? तीर्थानि क्षेत्राणि च किं दृष्टानि? भक्ताः तु भगवत्सन्निधिं हृदि वहन्ति, ते स्वयमेव तीर्थानि; ते तीर्थानि अपि पावयन्ति। प्रिय, भगवत्पूजकाः बान्धवाः अपि किम् दृष्टाः श्रुताः वा? यादवाः स्वनगरे सुखेन वसन्ति किम्?" इति पृष्टः धर्मराजेन, विदुरः यथानुभूतं सर्वं क्रमशः आख्यात्, यादवविनाशं तु न उक्तवान्। दुःखदं दुःसहम् अपि घटितं, परदुःखासहिष्णुतया न निवेदितम्। स किञ्चित्कालं तत्र, देववत् मान्यः, सुखी, ज्येष्ठस्य क्षेमदः, सर्वेषां हर्षदश्च अभवत्। आर्यमः अपराधिनां यथोचितं दण्डं अकरोत्, यमः तु शापात् शूद्रत्वं शतवर्षं अलभत। युधिष्ठिरः, पुनः राज्यं प्राप्य, पौत्रं कुलपत्निं दृष्ट्वा, भ्रातृभिः, लोकपालोपमैः, सह, परमसमृद्ध्या रममाणः। एवं, गृहेषु आसक्तानां, प्रमत्तानां, तेषां अतीव दुर्निवारः कालः, अचेतसां, अनायासेन व्यतीयाय। विदुरः, तदवस्थां ज्ञात्वा, धृतराष्ट्रं उवाच—"राजन्, शीघ्रं प्रस्थितव्यं; पश्य, आपदागताः। नात्र, कुतश्चन, कदाचन, उपायः अस्ति; अयं सः परमः कालः, भगवाञ्, सर्वेषां प्राप्तः। येन स्वजनाः अपि, प्राणैः सहिताः, ग्रसन्ति, जनाः सहसा वियुज्यन्ते; किम् पुनः अन्यैः, धनादिभिः?" इति।