मायया मोहितचित्तः, नामगोचरइन्द्रियासक्त्या विमूढस्मृतिः जनः त्वां न वेत्ति, हे भगवन्। अद्य तु वयं तव तानि पादपद्मानि दृष्टवन्तः, यानि पापराशिं निहन्ति, पुण्यतीर्थनिलयानि, योगसिद्धजनहृदये प्रतिष्ठितानि। ये भक्ताः, अतिशयभक्तिप्लुतचित्ताः, अन्तर्बाह्यावरणं विदार्य, तव मार्गं प्राप्नुवन्ति—हे प्रभो, तेषां कृपां कुरु। एवं दाशार्हं कृताञ्जलिपूर्वकं, धृतराष्ट्रं युधिष्ठिरं राजर्षिं च, मुनयः स्वस्वाश्रमाय प्रतिनिवर्तितुम् मनः संकल्प्य जग्मुः। तान् दृष्ट्वा श्रीवासुदेवः स्वयम् उपसृत्य, प्रणम्य, सत्कारं कृत्वा, संयतवाक्यं प्राह। स उवाच—“हे मुनयः, यूयं सर्वदेवतास्वरूपाः, नमोऽस्तु। कृपया वदत, कर्मणा कर्मबन्धनं कथं विनश्यति?” तदा श्रीनारदः ब्राह्मणान् संबोध्य उवाच—“न विस्मयः, यत् वासुदेवः आत्मनः परमहितं ज्ञातुम् उत्सुकः सन्, अस्मान् पृच्छति, कृष्णं स्वपुत्रं मन्यमानः। लोके हि, नित्यसंसर्गात् अवज्ञा जायते, यथा गङ्गां विहाय अन्यं जलं शुद्ध्यर्थं इच्छेत्। स तु भगवाञ्, यस्य साक्षात्कारः कालेन सृष्ट्यादिना स्वयम्, परैः, गुणैः वा, कदाचित् न हीयते। स एवैकः, दुःखकर्मगुणप्रवाहैः अव्याहतः, स्वशक्तिभिः प्राणादिभिः तिरस्कृतः, सूर्य इव मेघतिमिरग्रहैः आच्छाद्यमानः, न ज्ञायते। ततः, हे राजन्, मुनयः अनकदुन्दुभिं समभ्यधाय, सर्वराजसमूहस्य च अच्युतपुत्रयोः पुरतः, इदं वचः ऊचुः—“कर्मणां नाशः कर्मणा एव विदुषाम् उपपन्नः; श्रद्धया विष्णुं सर्वयज्ञपतिं यज्ञैः पूजयेत्। एषा मनसः प्रशान्तिः कविभिः शास्त्रचक्षुषा दर्शिता; योगमार्गः सुखदः, स्वात्मलाभाय सुलभश्च। द्विजगृहस्थस्यायं शुभो मार्गः, यं शुद्धोपायैः, श्रद्धया, स्वार्जितधनेन यजेत्। विद्वान् कालानुसारं यज्ञदानाभ्यां वित्तेष्टिं, गृहस्थ्येन दारपुत्रेष्टिं, स्वर्गेषु स्वेष्टिं च परित्यजेत्; ये ग्रामेषु सर्वेष्टिं त्यक्त्वा, तपोवनं गताः, ते स्थिराः सन्तः। द्विजः त्रिभिः ऋणैः जातः—देवऋषिपितृभ्यः; यज्ञाध्ययनपुत्रैः तान् निर्वपेत्; अनिर्वृत्तऋणः पतति। त्वं तु, हे बुध, ऋषिपितृऋणयोः मुक्तः; यज्ञैः देवऋणं चापि निर्वृत्त्य, अनृणः, निराश्रयश्च भव। हे वासुदेव, नूनं त्वं हरिं लोकनाथं परमया भक्त्या पूजितवान्, स च तव पुत्रत्वं गतः।” एवं श्रुत्वा श्रीवासुदेवः प्रसन्नचित्तः, मुनिपुरोहितान् प्रणम्य, तान् वरयामास। तैः धर्मेण वरितः, मुनयः तस्मिन्यज्ञभूमौ उत्तमविधिना यज्ञान् अकरोत्। यज्ञदीक्षायाम् आरब्धायां, वृष्णयः कमलमालाभरणाः, स्नाताः, सुश्लिष्टवस्त्रधारिणः, राजानः च शोभनाभरणाः आसन्। तस्य पत्न्यः प्रमुदिताः, हाररहिताः, सुश्लिष्टवस्त्रधारिण्यः, अभिषेकमण्डपं समुपेत्य, अभ्यक्ताः, उपहारं वहन्त्यः। तत्र दुन्दुभिमृदङ्गपणवानकशङ्खभेर्यादिवाद्यघोषः प्रवर्तितः; नर्तकाः, सूतामागधाः स्तुतिपाठिनः, गान्धर्व्यः मधुरगायनैः स्वपतिभिः सहिताः, गायनं चक्रुः। ऋत्विजः, विधिपूर्वकं, स्नातमभ्यक्तं, अष्टादश पत्नीसहितं, तं समभिषेकयन्, सोमराजमिव तारागणेन। तैः पटहस्तकङ्कणहारनूपुरकुण्डलैः भूषितः, यजमानवस्त्रधारी, स शोभमानः अभवत्। तस्य ऋत्विजः, पटवसनाभरणभूषिताः, सभासद्भिः सह, इन्द्र इव यज्ञे विराजमानाः। तदा रामकृष्णौ स्वजनसमेतौ, पुत्रदारैः सहितौ, तेजसा सह, प्रजापतीव बभूवतुः। तेन यजमानेन, विधिपूर्वकं, अग्निहोत्रादियज्ञैः, सामान्यविशेषयज्ञैः, यज्ञज्ञानकर्मणां पतिं पूजितः। सम्पूर्णकाले, तेन ऋत्विग्भ्यः विधिवत् दत्तानि—गावः, भूमिः, कन्याः, महद्वित्तं च। पत्नीनां यथाविधि होमं, समापनस्नानं च कृत्वा, महर्षयः, पुरोहितैः सहिताः, यजमानपूर्वकं रामह्रदं स्नातुम् अगच्छन्। स्नात्वा, तेन स्वाभरणवस्त्राणि सूतान् स्त्रीभ्यश्च दत्तानि; ततः स्वयम् अलङ्कृत्य, ऋत्विजः सभ्यांश्च भोजनेन मानितवान्। स स्वबन्धून्, तेषां दारपुत्रैः सहितान्, विदर्भकोसलकुरुकाशिकेकयसृञ्जयजनान् च, विपुलं मानं अकार्षीत्। सभ्यऋत्विग्मुनिराजपितृपिशाचचारणान् पूजयित्वा, भगवत्सदनं परित्यज्य, यज्ञाय प्रस्थिताः, आशीर्वादं दत्त्वा। धृतराष्ट्रः, भ्राता, पाण्डवाः, भीष्मद्रोणपृथायमजाव्यासनारदादयः, सुहृद्बान्धवाश्च, यदून् आलिंग्य, स्नेहेन द्रवीभूतचित्ताः, स्वस्वदेशं दुःखेन प्रस्थिताः। नन्दः, गोपैः सहितः, कृष्णरामोऽग्रसेनादिभिः महता सत्कार्य पूजितः, स्वबान्धवप्रियः, तत्रैव स्थितः। वासुदेवः, सर्वेषां कामानां महोदधिं सहजं तरित्वा, बन्धुभिः परिवृतः, हृष्टचित्तः, नन्दं हस्तेन स्पृशन्, इदं वचः अवदत्— “भ्रातः, यः स्नेहेन जनानाम् उपजातः बन्धः, स 'प्रेम' इति कथ्यते, स वीरैः योगिभिश्च दुष्परित्यज्यः। यः स्नेहः सतां, अकृतज्ञेष्वपि, फलमपि स्नेहायैव समर्प्य, स कदापि न परित्याज्यः। पूर्वं भ्रातृणां परस्परहितं न कृतम्; अद्य तु, ऐश्वर्यगर्वेण, सम्मुखस्थं जनमपि न पश्यामः। हे मानद, यः स्वार्थकामाय राज्यतेजः, स न कदापि प्राप्यः, यतो हि तेन स्वजनबान्धवान् न पश्यति, दृष्टिबन्धः भवति।” एवं स धर्म्यां कथायां, भगवत्कृपया, भक्तिस्नेहसम्बन्धस्य, यज्ञस्य च, विस्तृतं माहात्म्यं प्रतिपादितम्।