ततः यदुवंशेश्वरः श्रीकृष्णः दिव्यध्वजैः सूर्यछायायुक्तैः चित्ररूपद्वारैः शोभितां, स्वर्गभूम्योः प्रसिद्धां, स्वसिद्धिपत्तनमिव नगरं प्रविष्टवान्। तत्र पितरः स्वबन्धून्, मित्राणि, स्वजनान् च बहुमूल्यवस्त्रैः भूषणैः शय्यासनादिभिः च सन्मान्य दत्तवान्। दासीभिः, विविधसंपद्भिः, सैनिकैः, रथैः, अश्वैः च, पूर्णभक्त्या मूल्यशस्त्राणि च दत्तानि। अस्य गृहदासीभिः वयं, सत्यतपसा पूर्णवैराग्येन, आत्मतुष्टं तं सेवामहे। स्वपत्नीः ऊचुः—यः श्रीकृष्णः, युद्धे भौमं तस्य अनुचरांश्च हत्वा, अस्मान् जितराजकन्याः मुक्तवान्, तस्य पदकमलं स्मृत्वा, सर्वाभिलाषपूरकं, अस्मान् विवाहाय स्वीकृतवान्, संसारबंधनात् मोक्षं दत्तवान्। न वयं राज्यम्, ऐश्वर्यम्, अधिपत्यं, ब्रह्मपदं, हरिधामं वा इच्छामः। केवलं तस्य श्रीपादधूलिं शिरसि धारयितुम् इच्छामः, या तस्य पत्न्याः स्तनकुङ्कुमगन्धयुक्ता अस्ति, गदाधरस्य। वृजवासिन्यः गोप्यः, पुलिन्द्यः, तृणानि, औषधयः, गाः, गोपालकुमाराः च, सर्वे तस्य महात्मनः गोपालनकाले पादस्पर्शम् इच्छन्ति। शुकः उवाच—यदा कुन्ती, सुभद्रा, द्रौपदी, माधवी, राजपत्नीः, स्वगोप्यः च, श्रीकृष्णस्य परमात्मनः तेषु गाढस्नेहश्रवणं कृतवन्त्यः, तदा सर्वाः आश्चर्यपूर्णाः, नेत्रे अश्रुपूरिते। स्त्रियः स्वयम्, पुरुषाः पुरुषैः सह संवादं कुर्वन्तः, तत्र ऋषयः कृष्णबलरामदर्शनार्थं आगताः। व्यासः, नारदः, च्यवनः, देवलः, असितः, विश्वामित्रः, शतानन्दः, भारद्वाजः, गौतमः आगच्छन्। रामः शिष्यैः सह, पूज्यः वसिष्ठः, गालवः, भृगुः, पुलस्त्यः, कश्यपः, अत्रिः, मार्कण्डेयः, बृहस्पतिः च आगच्छन्। द्वितः, त्रितः, एकतः, ब्रह्मपुत्राः, अंगिराः, अगस्त्यः, याज्ञवल्क्यः, वामदेवः च अन्ये अपि आगच्छन्। तान् दृष्ट्वा, पूर्वं उपविष्टाः नृपाः, पाण्डवाः, कृष्णः, बलरामः च, त्वरितं उत्थाय, लोकपूज्येषु ऋषिषु, प्रणामं कृतवन्तः। सर्वे ऋषीन् यथायोग्यं पूजितवन्तः, रामः अच्युतः च स्वागतवाक्यैः, आसनैः, पाद्यैः, अर्घ्यैः, माल्यैः, धूपैः, चन्दनैः च सम्मानं कृतवन्तौ। धर्मस्वरूपः भगवान्, सर्वे सुस्थिते, मन्दं वचः प्रवदन्, सभा शान्त्या श्रूयमानं भाषणं शृणोति। भगवान् उवाच—अहो, यः योगेश्वरदर्शनं प्राप्तवान्, स जन्मफलम् अपि देवदुर्लभम् प्राप्तवान्। किं तैः अल्पतपसां जनैः, ये देवपूजायां, लोकचक्षुषः देवदर्शनं, स्पर्शनं, प्रश्नं, पादप्रणामं च लभन्ति। न तीर्थानि, न मृन्मयप्रतिमा, न देवाः, तादृशं शुद्धिं यथा साधवः, केवलं दर्शनात् क्षणमात्रेण अपि ददति। न अग्निः, न सूर्यः, न चन्द्रतारकाः, न पृथिवी, जलम्, व्योम, वायु, वाक्, मनः—यद्यपि पृथक् पूज्यन्ते—पापं न हन्ति; योगिनां सेवया क्षणमात्रेण पापं नश्यति। यो त्रिधातुमयशरीरे आत्मानं पश्यति, पत्निं स्वजनं च स्वं मन्यते, भूमिं देवतया पूज्यति, तीर्थं जलमात्रं पश्यति, परं न साधून् अन्वेष्टुम् इच्छति—स गवां गर्दभानां च तुल्यः। शुकः उवाच—श्रीकृष्णस्य गम्भीरज्ञानवाक्यं श्रुत्वा, ऋषयः मौनं धृत्वा, तस्य वाक्यगौरवेन चित्तविकल्पिताः। दीर्घविचारानन्तरं, ऋषयः जगन्नाथं सस्मितं दृष्ट्वा, तस्य ऐश्वर्यं जनसंग्रहेनैव इति उक्तवन्तः। ऋषयः ऊचुः—तव मायया, परमसत्यविद्, वयं अपि सृष्टिप्रजापतयः मोहिताः; तव ऐश्वर्यं निजमायया गुप्तम्—भगवतः कर्माणि अद्भुतानि। निरपेक्षः अपि, सृष्टिस्थितिलयम् अनेकधा कुरुषे, न बध्यसे; यथा पृथिवी नामरूपविभेदे अपि अविकृता। तव महिमा अद्भुतः, रहस्यमयः। यदा समयः, तदा स्वजनरक्षणाय, सत्कर्मणां गुणमुपादाय, दुष्टनिग्रहाय, स्वलीलया वेदमार्गं पालनं कुरुषे, परमपुरुषः, वर्णाश्रमात्मा। तव हृदयम् शुद्धं, तपः, स्वाध्याय, संयमेन प्राप्तम्; तत्र व्यक्तम्, अव्यक्तम्, तद्व्यतिरिक्तम् च अनुभूयते। तस्मात् ब्रह्मन्, ब्राह्मणसमाजं, शास्त्रस्य तव च मूलं, सम्मान्य, तव ब्रह्मनिष्ठत्वं श्रेष्ठम्। अद्य जन्म, विद्या, तपः, दर्शनेन, तव साक्षात्कारेण, परमगति प्राप्ता। नमः श्रीकृष्णाय, यस्य बुद्धिः अच्युताः, योगमायया गुप्तमहिमा, परमात्मा। यस्य एते नृपाः, वृष्णयः च, तं न जानन्ति—स कालस्वरूपः, आत्मा, मायापरिपुटेन गुप्तः। यथा शयाने पुरुषे, भूतगुणान् अनुभूय, स्वात्मानं नामवस्तुपृथग् न जानाति। तथा मायामोहात्, नामवस्तुन्द्रव्येन्द्रियासक्तचित्तः, स्मृतिव्यत्ययात् त्वां न जानाति। अद्य तव पाददर्शनं, पापसमूहनाशकं, तीर्थधामरूपं, योगनिष्ठैः हृदि स्थितम्; तव भक्ताः, हृदयावरणं भक्तिप्लावेन भित्त्वा, तव मार्गं गच्छन्ति—तत्र कृपां दत्तुम् अर्हसि। शुकः उवाच—एवं दाशार्हस्य, धृतराष्ट्रस्य, युधिष्ठिरस्य च अनुमत्य, राजर्षयः स्वाश्रमगमनाय चित्तं स्थापयामासुः। तान् दृष्ट्वा, श्रीवासुदेवः समीपं गत्वा, प्रणम्य, सम्मान्य, संयतवाक्यं प्रोवाच। श्रीवासुदेवः उवाच—हे ऋषयः, सर्वदेवतास्वरूपाः, नमः; कृपया, कर्मणः बन्धननाशाय, किम् आचरणं कर्तव्यम् इति वदत। श्रीनारदः उवाच—हे ब्राह्मणाः, न विस्मयः, यः वासुदेवः, स्वहिताय, कृष्णं स्वसुतं मन्यते, परमहितं ज्ञातुम् इच्छति। इह, मनुष्येषु, सन्निकर्षे, अवज्ञा जायते, यथा गङ्गां विहाय, अन्यं जलं शुद्ध्यर्थं अन्वेष्यते। यस्य साक्षात्कारः, कालसृष्टिलयादिभिः, स्वेन, अन्यैः, गुणैः, सर्वत्र न क्षीयते। इति श्रीमद्भागवते महापुराणे प्रथमस्कन्धे अष्टचत्वारिंशदुत्तरशीतितमाध्यायान्तर्गतवर्णनं समाप्तम्।