सुदीनः पापात्मा अहं कुत्र, श्रीनिवासः श्रीकृष्णः कुत्र? केवलं ब्राह्मणनामधेयः सन् भगवता तस्य बाहुभ्यां परिष्वक्तः अभवम्। सख्यभावेन प्रियसखिना सह शय्यायां उपविष्टः, श्रान्तं माम् रत्नपलाशिकया हस्तेन महाराज्ञ्या वात्यायितम्। भगवता सुरेशेन ब्राह्मणदेवेन, परमसेवया पादसंवहनादिना, देववत् पूजितः अभवम्। स्वर्गे मोक्षे च, भूमौ ऐश्वर्ये च, सर्वसिद्धीनां मूलम् तस्य पादार्चनम् इति मानवेषु सर्वसुखस्य कारणम्। यदि अयं दीनः बहुधनं लभेत, मदोन्मत्तः सन् मां विस्मरन् स्यात्; अतः करुणया भगवता मे अधिकं धनं न दत्तम्। एवं चिन्तयन् स ब्राह्मणः स्वगृहं समीपं अगच्छत्, यत्र सर्वतः सूर्याग्निचन्द्रप्रभाभिः दीप्यमानैः विमानैः आवृतं गृहं दृष्टवान्। तत्र अद्भुतवनैः उपवनैः भूषितं, पक्षिसमूहगीतैः, कमलैः, शतदलैः, नीलोत्पलैः सरसिषु पूर्णं गृहं अपश्यत्। तत्र सुन्दराभरणधारिभिः मृगनयनीभिः पुरुषैः स्त्रीभिः सहितः, 'किमिदम्? कस्य गृहम्? कथं जातम्?' इति विस्मयमापन्नः। एवं विचिन्तयन् स ब्राह्मणः, दिव्यप्रभाभिः पुरुषैः स्त्रीभिः गीतवाद्यैः समृद्धं स्वागतं प्राप्तवान्। तस्य आगमनं श्रुत्वा, तस्य पत्नी आनंदहर्षभरिता, श्रीलक्ष्मीवत् गृहात् शीघ्रं निर्गता। पतिं प्रेमविह्वलितनयनैः, मनसा च हृदया च संपूर्णं, सन्निहितं दृष्ट्वा, तं आलिंग्य चक्षुषी निमील्य पूजया अभिव्यक्तम्। स ब्राह्मणः, विस्मितः, तां पत्नीं दासीसमूहमध्ये रत्नाभरणधारिणीं दिव्यदेवतासदृशीं दृष्ट्वा, हर्षितः तया सह ऐक्यं प्राप्तः सन् स्वगृहं प्रविष्टः, यत्र शतजन्मद्रुमस्तंभैः रत्नमयैः इन्द्रगृहसदृशं गृहं आसीत्। शय्याः क्षीरफेनसदृश्याः, सौम्याः सुवर्णविभूषिताः, सुवर्णपट्टकाः, चामराः च तत्र सन्निहिताः। सुवर्णासनानि, मृदुपृष्ठानि, मुक्तासूत्रविलम्बितच्छत्राणि, दीप्यमानवस्त्राणि च तत्र आसीत्। शुद्धस्फटिकभित्तिषु, महामारकतपृष्ठेषु, रत्नदीपाः दीप्यमानाः, रत्नाभरणधारिण्यः स्त्रियः च तत्र आसीत्। ब्राह्मणः तत्र सर्वधनसमृद्धिं दृष्ट्वा, शान्तः, स्वसमृद्धिं कारणरहिताम् विचिन्तयन्, 'यदिदं मम, सदा दीनस्य, यदुप्रवरस्य ऐश्वर्यस्य कारणम्' इति मनसि अचिन्तयत्। नूनं, यदुप्रवरः, याचकाय अपि, अनापेक्ष्य, मेघवत्, यथायोग्यं दानं करोति। मित्रभावेन, यदल्पं दत्तम् अपि, महान् दाता सन्, मया स्नेहपूरितं मुञ्जादानं स्वीकृतवान्। जन्मान्तरं जन्मान्तरं तस्य सख्यं, सान्निध्यं, सेवां च मे अस्तु; गुणनिधेः महात्मनः संसर्गेण मम अनुरागः स्थिरः जातः। भक्ताय भगवान् अद्भुतं ऐश्वर्यं राज्यं च ददाति; परन्तु अविवेकिनः, गर्वपातं दृष्ट्वा, अजातः तान् न ददाति। एवं निश्चित्य, जनार्दनभक्तः ब्राह्मणः, सुखसमृद्ध्याः मध्ये अपि, अनासक्तः सुखानि उपभोगम् अकरोत्। यज्ञेश्वरः हरिः, देवदेवः, ब्राह्मणाः तस्य मूलम्; तेषु किञ्चन न उच्चतमम्। तथा, ब्राह्मणः भगवतः मित्रः, अजय्यं भगवन्तं स्वदासैः विजितम् अपश्यत्; तस्य चित्तं भगवद्भावनायां बद्धम्, शीघ्रं धर्ममार्गेण भगवदधिष्ठानं प्राप्तवान्। एवं ब्राह्मणप्रियस्य भगवतः चरित्रं श्रुत्वा, यो मनुष्यः भगवति भक्तिं लभते, स कर्मबन्धनात् विमुक्तः भवति। इति श्रीमद्भागवतपुराणे परमहंससंहितायां दशमस्कन्धे द्वितीयभागे एकाशीतितमः अध्यायः 'पृथ्व्याः कोपकथा' समाप्तः। श्रीशुक उवाच—एकदा रामकृष्णौ द्वारकायाम् वसन्तौ, महती सूर्यग्रहणम् अभवत्, यथा कल्पान्ते भवति। राजन्, तं ज्ञात्वा, जनाः सर्वतः समन्तपञ्चकक्षेत्रं यायुः, शुभलाभाय इच्छन्तः। रामः, शस्त्रधारीणां श्रेष्ठः, भूमिं क्षत्रियहीनां कृतवान्, यत्र नृपतिरक्तनदीभिः महाप्रस्रवणानि कृतवान्। तत्र, भगवन् रामः, कर्मनिरपेक्षः सन्, जनसमूहं एकत्रित्य, यज्ञं अकरोत्, यथा अन्ये पापक्षयाय यज्ञं कुर्वन्ति। तस्मिन महातिर्थे, भारतजनाः, वृष्णयः, अक्रूरः, वसुदेवः, अहुकः, अन्ये च तत्र आगच्छन्। भारतवंशजाः, गदः, प्रद्युम्नः, साम्बः, सुचन्द्रः, शुकः, सारणः च, स्वपापक्षयाय तत्र क्षेत्रं ययुः। अनिरुद्धः रक्षणाय स्थितः, कृतवर्मा नेता अपि; ते दिव्यध्वजयुक्तरथैः शीघ्राश्वैः शोभन्ते। गजराजाः मेघनिनादवत् गर्जन्तः, पुरुषाः विद्याधरैः देवैः सह, सुवर्णमाल्यैः भूषिताः, मार्गे शोभमानाः। दिव्यगन्धान् वस्त्राणि कवचानि च धारयन्तः, पत्नीसहिताः, आकाशगामिनः इव दृष्टाः; तत्र स्नानं कृत्वा, भाग्यवन्तः उपवासं कृतवन्तः, मनः संयम्य। गाः, वस्त्राणि, माल्यं, सुवर्णाभरणानि ब्राह्मणेभ्यः दत्तवन्तः; ततः रामसरोवरे वृष्णयः विधिनाः पुनः स्नानं कृतवन्तः। तदनन्तरं, स्वं भोजनं द्विजश्रेष्ठेभ्यः दत्तवन्तः, 'कृष्णभक्तिः अस्तु' इति उक्त्वा, अनुमतिं लभित्वा, वृष्णयः स्वयं अपि भोजयन्ति। भोजनं कृत्वा, यथासुखं शीतलच्छायायां वृक्षेषु उपविष्टाः; तत्र आगतान् राज्ञः, मित्रबन्धून् च दृष्टवन्तः। मत्स्याः, शीनाः, कौशल्याः, विदर्भाः, कुरवः, सृञ्जयाः, कंबोजाः, कैकेयाः, मद्राः, कुन्त्यः, अनर्ताः, केरलाः च तत्र दृष्टाः। इति कथा श्रीमद्भागवते संप्रवृत्ता।