शिलास्तरुप्रपातैः, वज्रैः, सर्पैः, शर्करावर्षेण च सहसा सञ्जातेन, तीव्रः वातः समुत्थितः, सर्वतः दिशः धूलिना आच्छादयन् अभवत्। एवं स शाल्वः कृष्णपुर्यां घोरं उपद्रवम् अकरोत्, तस्याः किञ्चित् अपि क्षेमं नाभूत्, यथा त्रिपुरारि-प्रहारकाले मही न शान्तिं प्राप। तदा श्रीकृष्णस्य नगरवासिनः क्लेशेन पीड्यमानान् दृष्ट्वा, तेजस्वी वीरः प्रद्युम्नः स्वस्यानुजनाम् आश्वास्य, स्वारूढः स्यन्दनं समारुह्य, 'मा भैष्ट' इति अवदत्। तेन सह सात्यकि, चारुदेष्ण, साम्ब, अक्रूरः स्वभ्रात्रा सहितः, हार्दिक्यः, भानुविन्दः, गदः, शुकः, शरणः च, अन्ये च महारथः रथनायकाः, स्वस्वशस्त्रैः सुसज्जिताः, रथैः, गजैः, अश्वैः, पदातिभिः च सहिताः, युद्धाय निर्गताः। तदा शाल्वैः यादवैः च सुदारुणं रोमाञ्चकारं च युद्धम् अभवत्, यथा सुरासुरयोर् युद्धम्। ततः रुक्मिणीसुतः दिव्यास्त्रैः क्षणेनैव सौभपतेः मायिकान् सर्वान् उपप्लवान् नाशयामास, यथा सूर्यः रात्रेः तमः अपाकरोति। सः शाल्वसेनापतिं पंचविंशत्याः सुवर्णशल्ययुक्तैः, आयसशिरस्कैः, सुबद्धसंधिभिः बाणैः विव्याध। शाल्वं शतबाणैः, सैनिकान् एकैकबाणेन, तेषां नायकान् दशदशबाणैः, तेषां वाहनानि त्रिभिः त्रिभिः बाणैः प्रातिविध्यत्। तस्य महात्मनः प्रद्युम्नस्य तद् अद्भुतं महद् वीर्यम् दृष्ट्वा, सर्वे सैनिकाः—मित्रशत्रवः च—तं पूजयामासुः। मायया निर्मितं तत् सौभं अनेकविधं रूपं धारयत्, कदाचित् बहुविधं, कदाचित् एकरूपं, दृश्यते अदृश्यते च, शत्रूणां गम्यं नाभवत्। कदाचित् भूतले, कदाचित् आकाशे, कदाचित् पर्वतशिखरेषु, कदाचित् जलमध्ये, तत् सौभं दारुणस्थितौ अग्निचक्रवत् परिभ्रमन् दृश्यते स्म। यत्र यत्र शाल्वः स्वसौभसेनया सह दृश्यते स्म, तत्र तत्र सात्वतानां नायकाः बाणान् स्रवयामासुः। तेषां बाणाः अग्निसूर्यसदृशदीप्तयः, विषधराणां विषसमानाः, शाल्वस्य सैनिकान् संतप्तान् विदारयामासुः। तथापि शाल्वसेनायाः शस्त्रवृष्ट्या महता पीड्यमानाः, वीर्यशालिनः वृष्णयः युद्धभूमिं न परित्यज्य, उभौ लोकौ जेतुम् उद्युक्ताः आसन्। तत्र शाल्वस्य मन्त्रिणां मध्ये द्युमान् नाम मन्त्रिणः पूर्वं प्रद्युम्नं निर्जित्य, गदया गाढम् आहत्य, महान् निनादम् अकरोत्। तदा शत्रुनिग्राहकः प्रद्युम्नः गदया वक्षःभेदेन मुमूर्छन्, रथिनं दारुकपुत्रं धर्मज्ञं तेन रणभूमेः अपनीयमानः। क्षणात् चेतनां प्राप्य, सः कार्ष्णिः स्वसारथये अवदत्—'हा सारथे! अनिष्टं कृतं त्वया, यः मां रणात् अपास्यः। यदुकुले जातः कदापि युद्धभूमिं न परित्यजति; केवलं सारथिः क्लीबचित्तः पापं प्राप्नोति।' 'किं वक्ष्यामि पितृभ्यां रामकेशवयोः पुरतः युद्धात् निवृत्तः? तत्र पृष्टः किम् उत्तरं युक्तं स्यात्? निश्चितं भ्रातृणां भार्याः हसन्त्यः वदिष्यन्ति—"कथं कथं ते भीरुत्वं रणमध्ये प्रकटितम्?"' इति। तदा सारथिः अवदत्—'भगवन्, धर्मं ज्ञात्वा अहं एवं कृतवान्। सारथिः संकटे रथिनं रक्षेत्, रथी च सारथिम्। तद् अवगम्य, भगवन्, त्वां युद्धात् अपास्यम्, यः त्वं शत्रुणा गदया भग्नः मूर्च्छितः अभवः।' इति श्रीमद्भागवते महापुराणे परमं पवित्रे दशमे स्कन्धे द्वितीयार्धे षट्सप्ततितमोऽध्यायः—'शाल्वयुद्धवर्णनं'—समाप्तः। श्रीशुक उवाच—ततः प्रद्युम्नः, स्नानं कृत्वा धनुः गृहीत्वा, सारथये अवदत्—'माम् वीरस्य द्युमतः समीपं नय' इति। स रुक्मिणीसुतः स्मितपूर्वकं, स्वसेनां पीडयन्तं द्युमन्तं, अष्टाभिः लोहशरैः प्राहिणोत्। चतुर्भिः अश्वान्, एकेन सारथिम्, द्वाभ्यां धनुर्बाणध्वजौ, अन्येन शिरः विव्याध। गदः, सात्यकि, साम्बः, अन्ये च सौभपतेः सैन्यानि निहत्य, सौभवीराः छिन्नग्रीवाः समुद्रं पतिताः। एवं यादवैः शाल्वैः च परस्परं विनिघ्नद्भिः, घोरं तुमुलं युद्धम् सप्तविंशतिदिनरात्रान्य् अभवत्। तत्र भगवान् कृष्णः धर्मपुत्रेण निमन्त्रितः इन्द्रप्रस्थं गतः; राजसूयसमाप्तौ शिशुपालवधं कृत्वा, कुरुवृद्धान्, ऋषीन्, पृथां पाण्डुपुत्रांश्च अभिवाद्य, भीषणानि निमित्तानि दृष्ट्वा, द्वारकां प्रति प्रस्थितः। सः उवाच—'सखिभिः सह आगतः अस्मि; चेत्यनुगताः राजानः मे नगरं हन्तुं समुपस्थिताः।' स्वजनवधं दृष्ट्वा, पुररक्षां विधाय, केशवः दारुकं प्रति शाल्वसौभयोः विषये उक्तवान्—'सारथे! शीघ्रं मां शाल्वस्य समीपं नय; मा भैः, एष सौभराजः मायाविनाम् अग्रण्यः।' इति। तेन एवमुक्तः दारुकः रथमारुह्य निर्गतः; सर्वे—मित्रशत्रवः च—अर्जुनानुजानं प्रविशन्तं दृष्टवन्तः। शाल्वः, स्वसेनासु विनष्टासु, कृष्णं दृष्ट्वा, भीमस्वनः शूलं कृष्णस्य सारथये प्राक्षिपत्। तत् शस्त्रं, दिव्यं उल्कावत् दिशः प्रकाशयन् गगनं गच्छन्, शौरिणा शरैः शतधा विदारितम्। ततः षोडशभिः बाणैः शाल्वं, अन्यैः सौभं गगनचारिणं विव्याध; तस्यां विमाननगरीं शरवर्षैः सांप्राप्तसूर्यरश्मिवत् आहतवान्। शाल्वः शार्ङ्गधन्वनः कृष्णस्य वामभुजं विव्याध, तस्य हस्तात् शार्ङ्गं धनुः अपातयत्; एष दृश्यते स्म अद्भुतम्। तदा तद् दृष्ट्वा सर्वेषां प्राणिनां मध्ये महान् शब्दः अभवत्; सौभराजः शाल्वः घोरनिनादं कृत्वा जनार्दनं प्रति वचनं प्रोक्तवान्।