तस्मिन् महोत्सवे, अर्जुनः पितॄन् वृद्धांश्च सम्यक् पर्युपास्य स्थितवान्, श्रीकृष्णः स्वयम् पादप्रक्षालनं कृत्वा, द्रुपदसुता भोजनव्यवस्थां सम्यक् अकरोत्। तदा कर्णः उदारचित्तः सन्तः, विविधदानानि वितरन् आसीत्। युयुधानः, विकर्णः, हार्दिक्यः, विदुरः च, बाह्लिकपुत्राः, भूरिः, सन्तर्दनाः चान्ये च, प्रत्येकस्य कर्मसु नियोजिताः आसन्। सर्वेऽपि नियोजिताः पुरुषाः, राज्ञः प्रियार्थं, तत्र यथोचितं कर्म अकुर्वन्। यदा ऋत्विजः, सहायकाः, सुहृदः च, यथाविधि सत्कारैः, मधुरवाक्यैः, दानैः च पूजिताः, तथा स आत्मन्येव श्रीसात्वतपतिः, शिशुपालवधात् अनन्तरं, यज्ञशालां प्रविष्टः। ततः सर्वे दिव्यनदीं स्नानार्थं जग्मुः। तत्र मृदङ्गशङ्खपणवधुन्धुर्यनकगोमुखादि वाद्यशब्दाः स्नानमहोत्सवे प्रवर्तन्ते स्म। नर्तकाः प्रमोदेन नृत्यन्ति स्म, गायकगणाः गीतानि गायन्ति स्म, वीणाभेरीवेणुपाणिवाद्यशब्दाः स्वर्गमिव व्याप्तवन्तः। राजानः सुवर्णमालाभिः भूषिताः, गजेन्द्ररथैः पताकाध्वजैः शोभितैः, स्वबलानुगताः निर्गच्छन्ति स्म। यदवः, सृञ्जयाः, कम्बोजाः, कुरवः, केकयाः, कोसलाः च स्वसेनया सह यज्ञशालां प्राप्य, पृथिवीं कम्पयन्तः प्रस्थिताः। तत्र श्रेष्ठाः ऋषयः, ऋत्विजः, द्विजश्रेष्ठाश्च, वेदघोषेण स्तूयमानाः, देवगन्धर्वपितृऋषिभिः पुष्पवर्षेण पूजिताः। नरनार्यः सुगन्धमाल्याभरणवस्त्रभूषिताः, परस्परं क्रीडया सिञ्चन्तः, विविधसुखानि अनुभवन्तः आसन्। महिलाः तैलाज्यगन्धचूर्णहरिद्राकुङ्कुमादिभिः अभ्यक्ताः, पुरुषैः सह क्रीडन्त्यः प्रमोदं प्रापुः। पुरुषैः रक्षिताः पत्न्यः, दिव्यरथनिभैः, अव्यक्तगमना इव, मातुलबान्धवसखीभिः सिञ्च्यमानाः, लज्जास्मितवदना, शोभां प्रापुः। ताः पत्न्यः सखीभिः सह, देवतान् उत्साहेन सिञ्चन्त्यः, सिक्तवस्त्रकायवक्षसो मन्दमुकुटमाल्यविस्रंसनैः, मुग्धविलासैः, दूषितचित्तानां मनांसि कम्पयन्ति स्म। सम्यक् सुवर्णभूषणयुक्तैः अश्वैः युक्तरथे, राजाधिराजः स्वपत्नीभिः परिवृतः, यज्ञपतिरिव कर्मसु, विराजमानः आसीत्। स्नानानन्तरं, ऋत्विजः स्वपत्नीभिः सह, धर्मपुत्रं श्रीकृष्णेन सह गङ्गायां स्नापयामासुः। दिव्यदुन्दुभिः मानुषदुन्दुभिश्च एकत्र घोषन्ति स्म; देवर्षिपितृमानवाः पुष्पवर्षेण तं पूजयन्ति स्म। तत्र सर्वे वर्णाश्रमिणः नराः स्नानं कृत्वा, महापातकयुक्ताः अपि क्षणेन शुद्धिं प्राप्नुवन्। ततः राजा शुभवस्त्रधरः, भूषणोपेतः, ऋत्विजोऽथ ऋषीन् द्विजश्रेष्ठांश्च, विभूषणवस्त्रैः सत्कृत्य पूजयामास। स नारायणपरायणः, बान्धवमित्रराजज्ञातिसमूहं पुनः पुनः सत्कृत्य, सर्वान् स्नेहपूर्वकं पूजयामास। तत्र सर्वे जनाः दिव्यतेजसा, मणिकुण्डलमाल्यपट्टमुकुटहारैः शोभमानाः, स्त्रियः युग्मकुण्डलवलयमण्डितवदना, सुवर्णमेखलाभिः विराजमानाः। ततः पुण्यशीलाः ऋत्विजः, महर्षयः, ब्राह्मणविद्वांसश्च, चतुर्वर्णराजसमूहैः सह तत्र समागताः। देवाः, ऋषयः, पितरः, यक्षरक्षकाः च, स्वपरिवारैः सहिताः, सत्कृत्य, अनुमत्य स्वधामानि गताः। राजर्षयः हरिदासस्य राजसूयमहोत्सवस्य महिमानं स्तुत्वा, न मृत्युलोकस्य अमृतपानमिव, तृप्तिं न प्राप्नुवन्। ततः धर्मराजः युधिष्ठिरः, स्नेहेन बान्धवमित्रज्ञातिसमूहं, श्रीकृष्णं च, विरहदुःखेन, सादरं विसृज्य, तत्र स्थितवान्। श्रीभगवान् प्रियजनानां हर्षवर्धनः, यदुवीरान् साम्बादीन् कुसस्थलीं प्रेष्य, स्वल्पकालं तत्र स्थितवान्। एवं धर्मपुत्रः, श्रीकृष्णस्य कृपया, दुष्प्रापणीयेषु स्वेषु कामेषु सागरमिव तर्त्वा, क्लेशरहितः अभवत्। कदाचित् राजभवने, दुर्योधनः, धर्मपुत्रस्य श्रीमद्राजसूयमहोत्सवस्य, श्रीकृष्णस्य च, ऐश्वर्यं दृष्ट्वा, मनसा संतप्तः अभवत्। तत्र, यत्र राजर्षिदैत्यदेवसंपदः स्रष्ट्रा विचित्ररूपेण विन्यस्ताः, द्रुपदकन्या समीपे स्थिते, कुरुराजस्य हृदयम् आकृष्यमाणं संतप्तमभवत्। तत्र, तस्मिन् काले, माधुपतेः सहस्रं पत्न्यः, स्थूलकटिसुमनोरमाङ्ग्यः, मृदुलमणिनूपुरध्वनिविभूषिताः, रक्तहारकुण्डलालकाभिः शोभमानमुखं परिवृत्य स्थिताः। मायया निर्मिते सभागृहए, धर्मपुत्रः, राजाधिराजः, स्वजनसमूहैः, श्रीकृष्णेन च साक्षात् निरीक्ष्यमाणः, आसने उपविष्टः आसीत्। स सुवर्णसिंहासने, इन्द्रवत्, परमश्रीसम्पन्नः, सूतादिभिः स्तूयमानः विराजमानः। तत्र दुर्योधनः, स्वभ्रातृभिः परिवृतः, मुकुटमाल्यधारी, खड्गं गृहीत्वा, क्रोधात् भूमौ निक्षिप्य, उपविष्टः आसीत्। स भूमौ वस्त्रस्य अन्तं जलमिति मन्यमानः गृहीत्वा, जलं स्थलमिति भ्रमितः, मायया मोहितः अभवत्। भिमसेनः तद् दृष्ट्वा, हास्यं कृत्वा, स्त्रियः अन्ये राजानश्च अपि हसन्ति स्म; धर्मराजः तान् निरोद्धुं यत्नं अकरोत्, किन्तु श्रीकृष्णेन तदनुमोदितम्। लज्जितः दुर्योधनः, अधोमुखः, क्रोधात् संतप्तः, मौनं कृत्वा गजाहं प्रति निर्गतः। तदा साधुषु 'हा हन्त' इति महाशब्दः अभवत्, अजातशत्रुः चिंता युक्तः अभवत्, श्रीभगवान् तु, पृथिवीभारनिवारणाय, मौनं कृत्वा, विचित्रदृष्ट्या निरीक्ष्य स्थितवान्। एवं, हे राजन्, यथापृच्छः, तव समक्षं, राजसूयमहोत्सवे दुर्योधनस्य दुष्टतां आख्यातवानस्मि। इति श्रीमद्भागवतपुराणे दशमस्कन्धस्य द्वितीयार्धे 'दुर्योधनदर्पभङ्गो नाम पंचसप्ततितमोऽध्यायः' समाप्तः। अथ शुक उवाच—शृणु राजन्, श्रीकृष्णस्यान्यदद्भुतकर्म ते कथयामि, यथा स लीला विग्रहहीनः स सौभपतिं जघान। शाल्वः शिशुपालमित्रः, रुक्मिण्याः विवाहे आगत्य, यदुभिः युद्धे पराजितः, जरासन्धादिभिः सह। स शाल्वः सर्वराजसमक्षं प्रतिज्ञां कृतवान्—'यदून् पृथिवीं विहीनान् करिष्यामि, मम वीर्यम् पश्यन्तु सर्वे' इति।