तस्मिन् क्षणे भगवान् स्वयं उत्थाय स्वस्यानुचरान् निगृह्य, कोपेन स्वेन तीक्ष्णेन चक्रेण पतन्तं शत्रुम् शिरः छित्त्वा निपातितवान्। तदा शिशुपालवधे महान् कोलाहलः समजनि; चेदिराजस्य अनुयायिनः राजानः प्राणरक्षार्थम् दिशो दिशः पलायिताः। चेदिराजदेहात् एकं दिव्यम् तेजः निर्गत्य सर्वेषां जनानां पश्यताम् वासुदेवाङ्गं प्रविष्टम्, यथा नभः पतितं उल्कापिण्डम् भूमौ पतति। सः चेदिराजः, त्रिषु जन्मसु सञ्चितवैरभावेन मनसा तं एव चिन्तयन्, तस्मिन् एव परमात्मनि लीनः अभवत्; हि मनसः भावः एव भाव्यजन्महेतुः। ततः सः राज्ञा यथाविधि यजमानब्राह्मणान् ऋत्विजश्च महादानेन पूज्य, सर्वान् विधिपूर्वकम् आदृत्य, अन्त्यस्नानं चकार। राज्ञः यज्ञसमाप्तौ योगेश्वरः श्रीकृष्णः बान्धवानां प्रार्थनया कतिचित् मासान् तत्रैव स्थितवान्। अनन्तरं, राज्ञः अनिच्छति अपि, सः देवकीसुतः स्वपत्नीभिः मन्त्रिभिः च सह स्वनगरं प्रत्यगच्छत्। एवं द्वयोः वैकुण्ठवासिनोः ब्राह्मणशापसम्भूतपुनर्जन्मकथां विस्तरेण तव आख्यातवान्। राजसूययज्ञसमाप्तौ युधिष्ठिरः राजर्षिः ब्राह्मणक्षत्रियसमाजमध्ये देवेन्द्रवत् विराजमानः अभवत्। सर्वे देवाः, नराः, सुरगणाश्च तेन राज्ञा सत्कृत्य, कृष्णं यज्ञं च स्तुवन्तः स्वस्वस्थानानि हृष्टाः प्रतिपेदिरे। केवलं दुर्योधनः, कलिपुरुषस्वरूपधारी पापात्मा, पाण्डुपुत्रस्य ऐश्वर्यं दृष्ट्वा सहनं न शशाक। यः कश्चन विष्णोः एतानि कर्माणि—शिशुपालवधं, राजमोक्षं, महायज्ञं च—पठति, सः सर्वपापैः विमुच्यते। इति श्रीमद्भागवते महापुराणे परमंहंससंहितायां द्वितीयस्कन्धे चतुर्सप्ततितमोऽध्यायः—शिशुपालवधनाम—समाप्तः। अथ राजा उवाच—हे ब्राह्मण, अजातशत्रोः राजसूययज्ञं दृष्ट्वा, समागताः सर्वे राजानः, देवाः, नराश्च प्रमुदिताः। केवलं दुर्योधनं विना, सर्वे राजर्षयः, देवाः च हृष्टाः आसन्; एतत् श्रुत्वा, हे प्रभो, तस्य हेतुम् आख्यातु। श्रीबादरायणिः उवाच—महान् तव पूर्वजानां राजसूययज्ञे, तस्य बान्धवाः स्नेहेन विविधानि कार्याणि कुर्वन्तः आसन्। भीमः पाकशालायाः कार्ये, सुयोधनः कोशगृहे, सहदेवः पूजायाम्, नकुलः द्रव्योपार्जने नियुक्तः। अर्जुनः वृद्धसेवायाम्, कृष्णः पादप्रक्षालने, द्रुपदात्मजा भोजनवितरणे, कर्णः उदारात्मा दानवितरणे प्रवृत्तः। युयुधानः, विकर्णः, हार्दिक्यः, विदुरः, बाह्लीकपुत्राः, भूः, सन्तर्दनादयः च—सर्वे स्वस्वकार्येषु नियुक्ताः। एवं सर्वे नियुक्ताः जनाः राज्ञः तुष्ट्यर्थं कर्माणि अकुर्वन्। यदा सर्वे ऋत्विजः, सुतः, सख्यश्च दानैः, मधुरवाक्यैः, सत्कारैः च पूजिताः, तथा च सात्म्यः भगवान् सत्त्वतानां पतिः शिशुपालवधात् अनन्तरं यज्ञमण्डपं प्रविष्टः, तदा दिव्ये नदीस्नानं समारब्धम्। मृदङ्गशङ्खपणवाद्यधुन्धुर्यनकगोमुखनिनादैः स्नानमहोत्सवे दिशः व्यनुनादयन्। नर्तकाः प्रमोदेन नृत्यन्ति, गायकसमूहाः गायन्ति; वीणावेणुवाद्यतालध्वनिः दिवं स्पृशति। स्वर्णमालाभूषिताः राजानः गजेन्द्ररथारूढाः, पताकाचित्रितरथैः, शोभायमानैरनुयायिभिः सह प्रस्थिताः। यादवाः, श्रीञ्जयाः, कम्बोजाः, कुरवः, केकयाः, कोसलाः च स्वसेनानायकाः, भूतलम् कम्पयन्तः यज्ञाय ययुः। ऋत्विजः, विप्रश्रेष्ठाः, मुनयः, वेदघोषेण स्तूयमानाः, देवर्षिपितृगन्धर्वैः पुष्पवर्षेण संपूजिताः। नरनार्यः सुरभिगन्धमाल्याभरणवस्त्रशोभिताः, परस्परं छिक्त्वा, विविधैः क्रीडाभिः प्रमुदिताः। स्त्रियः तैलघृतचूर्णहरिद्राकुङ्कुमेन लिप्ताङ्ग्यः, पुरुषैः सह क्रीडन्त्यः, हास्यपरिहासैः रमन्ते। पुरुषैः रक्षिताः पत्न्यः, यथा सुरस्त्रियः दिव्यरथैः, गोप्यन्त्यः निर्गत्य, मातुलादिभिः स्नेहसंपृक्तैः छिक्ताः, लज्जास्मितमुख्याः विराजन्ते। ताः पत्न्यः सखीभिः सह देवतान् छिक्त्वा, सिक्तवस्त्राङ्ग्यः, विमुक्तमाल्याः, सुन्दरक्रीडया दूषितचित्तानां मनांसि चञ्चलयन्ति। राजा उत्तमश्वयुतरथारूढः, सुवर्णभूषितः, स्वपत्नीसमूहमध्यगतः, यज्ञपतिरिव क्रियामध्ये विराजते। पत्नीभिः सह स्नात्वा, ऋत्विजः, शुद्धचित्ताः, गङ्गायां तं कृष्णेन सह स्नापयामासुः। दिव्यदुन्दुभ्यः मानववाद्यैः सह निनादिताः; देवर्षिपितृमानुषैः पुष्पवृष्टिः कृता। तत्र सर्वे वर्णाश्रमजनाः स्नाताः; महापातकिनः अपि क्षणेन मलात् विमुक्ताः। ततः राजा उत्तमवाससाः, भूषणविभूषितः, ऋत्विजः, मुनीन्, द्विजान् आभरणवस्त्रैः पूजयामास। नारायणपरायणः राजा, स्वजनान्, बान्धवान्, राजानः, मित्राणि, सर्वांश्च पुनः पुनः आदृत्य सत्कृतवान्। सर्वे जनाः दिव्यतेजसा विराजन्तः, रत्नकुण्डलमाल्यातपत्रचामरवस्त्राभरणैः, स्त्रियः द्विकुण्डलमणिकङ्कणैः, सुवर्णमेखलाभिः शोभमानमुख्याः। ततः पुण्यशीलाः ऋत्विजः, मुनयः, ब्राह्मणश्रेष्ठाः, चतुर्वर्णराजसमूहैः सह तत्र समागच्छन्। देवाः, मुनयः, पितरः, यक्षरक्षकगणाः च, स्वैः परिचारकैः सह सत्कृत्य अनुज्ञां दत्त्वा स्वस्थानानि प्रतिपेदिरे। राजर्षयः हरिदासस्य राजसूयमहोत्सवं स्तोत्रेण न तृप्ताः, यथा मर्त्यः अमृतपानात् न तृप्तिं याति।