शुकः उवाच— राजा मगधाधिपः अतिथीनां स्वरैः, रूपैः, धनुर्यज्ञसूत्रचिह्नैः च हस्तेषु तेषां पूर्वं दृष्टवान्, तान् क्षत्रियबन्धून् ब्राह्मणलक्षणैः युक्तान् सञ्ज्ञाय चिन्तयामास। सः मनसि विचारयामास— "एते क्षत्रियबन्धवः ब्राह्मणचिह्नैः युक्ताः सन्ति। तेषां दाने आत्मानं अपि, यः त्याज्यः दुष्करः, दास्यामि।" तस्य मनसि स्मरणं अभवत्— "बलीः, विष्णुना ब्राह्मणरूपेण सम्पूर्णधनं हरितः अपि, तस्य कीर्ति सर्वदिशि विशुद्धा स्थिता।" इन्द्रस्य ऐश्वर्यं इच्छन् विष्णुः ब्राह्मणरूपेण आगत्य, दैत्यराजात् भूमिं प्राप्तवान्; सः अपि, सर्वं ज्ञात्वा, संयमेन ताम् दत्तवान्। क्षत्रियस्य शरीरस्य किम् प्रयोजनम्, यदि ब्राह्मणार्थं जीवति? शरीरस्य पतनेन महाकीर्तिः लभ्यते। एवं सः सत्कल्पेन कृष्णम्, अर्जुनम्, भीमसेनं च उवाच— "हे ब्राह्मणाः, यत् इच्छथ, तद् व्रणुत; मम शिरः अपि दास्यामि।" भगवान् उवाच— "हे नृप, यदि द्वन्द्वयुद्धं उचितं मन्यसे, युद्धं एव दत्तुम् अर्हसि। वयं क्षत्रियैः युद्धं इच्छन्तः आगताः, अन्यत् न किञ्चित् इच्छामः।" ततः भगवान् अभ्यधात्— "एष भीमसेनः, पार्थ, तस्य भ्राता अर्जुनः। मां कृष्णं तयोः मातुलं च, तव शत्रुं च जानिहि।" एवं ज्ञात्वा मगधराजः प्रहस्य, कुपितः उवाच— "तर्हि, मूढाः, युद्धं वः दास्यामि।" सः कृष्णं प्रति उवाच— "त्वया सह न युद्धं करिष्यामि, हे भीरु, यस्य वीर्यं अनिश्चितम्; त्वं स्वनगरं मथुरां परित्यज्य समुद्रसमीपे शरणम् आगतः।" भीमः मम समवयस्कः, परन्तु न समबलः; अर्जुनः युद्धाय अर्हः न, भीमः तु मम समशक्तिः। एवं उक्त्वा सः भीमसेनाय महागदां दत्तवान्, स्वयम् अन्यां गदां गृहित्वा नगरात् निर्गतवान्। ततः तौ वीरौ समशक्तौ रणभूमौ मिलित्वा, युद्धमत्तौ, वज्रसमानगदाभिः परस्परं ताडयामासतुः। तयोः युद्धं नृत्यशालायाम् नर्तकयोः यथा वामं दक्षिणं च भ्रमन्तयोः प्रकाशमिव आसीत्। गदायाः शब्दः वज्रनिर्घोषसदृशः आसीत्, गदायः गजदन्तयोः स्पर्धायाम् यथा परस्परं ताडयन्ति। तयोः बाहुसामर्थ्येन गदाः कन्धरेषु, श्रोणिषु, पादेषु, जानुषु, शिरसि च ताडिताः, भग्नाः च, यथा द्वौ दिप्तगजौ सूर्यकिरणशाखाः भङ्क्तः। एवं तौ वीरौ रुष्टौ गदाभिः ताडयन्तौ, लोहमुष्टिभिः अपि परस्परं ताडयामासतुः; ताडनशब्दः वज्रनिर्घोषसदृशः, ताडनपाणिशब्दः उत्पन्नः। तयोः कौशलबलविक्रमसमत्वेन युद्धं अप्रत्यक्षं अभवत्, कस्यापि वेगः न क्षीणः, हे नृप। एवं तयोः युद्धे महानृप, सप्तविंशतिदिनानि व्यतीतानि, मित्राणि रात्रौ तत्र स्थितानि। एकदा वृकोदरः मातुलं माधवम् उवाच— "हे माधव, अहं जरासन्धं युद्धे विजेतुं न शक्नोमि।" शत्रोः जन्ममृत्युविज्ञानं तथा जरा तस्य जीवितस्य कारणं जानन् हरिः पार्थं स्वशक्त्या बलयामास, किं कर्तव्यम् विचारयामास। यथायोग्यं शत्रोः वधस्य उपायं चिन्तयित्वा, सर्वदर्शी भगवान् भीमाय संकेतं ददौ— शाखां च्छित्वा दर्शयामास। भीमः तं संकेतं बोधित्वा, महाबलः, श्रेष्ठयोधः, शत्रुं पादाभ्यां गृहीत्वा भूमौ क्षिप्तवान्। एकं पादं शत्रोः जंघायां स्थापयित्वा, अन्यं बाहुभ्यां गृहीत्वा, गजः शाखां यथा विदारयति, तथैव विदारयामास। जनाः दृष्टवन्तः— शरीरं द्विधा भग्नम्, एका भागे एकः पादः, जंघा, अण्डः, कटी, पृष्ठं, उरः, स्कन्धः च; अन्यस्मिन् एका भुजः, नेत्रम्, भ्रूः, कर्णः च। मगधराजस्य वधेन महान् नादः अभवत्; विजयी भीमः, अनन्तरं विजेतारः, भगवतः सहिताः, आलिङ्ग्य सत्कृताः। भगवान् प्रजापतिः, आत्मन्यवस्थितः, सहदेवं, जरासन्धस्य पुत्रम्, मगधाधिपतित्वे अभिषिक्तवान्; जरासन्धबन्धनात् राज्ञः मुक्तवान्। एवं द्वितीयभागे दशमे स्कन्धे श्रीमद्भागवतमहापुराणे परमहंसशास्त्रे 'जरासन्धवधः' नाम सप्तदशद्वितीयोऽध्यायः समाप्तः। शुकः उवाच— षोडशसप्तशतं अष्टशतं राज्ञः, युद्धे पराजिताः, शिलागुहायां बद्धाः, तत्र निर्गताः, मलिनवस्त्रधारिणः, मलिनाः च। तैः क्षुधया कृशैः, मुखानि शुष्काणि, बन्धनक्लेशैः पीडितैः, कृष्णः श्यामवर्णः, पीतवाससः पुरतः दृष्टः। ते कृष्णं श्रीवत्सलक्षितं, चतुर्भुजम्, पद्मरक्तलोचनम्, सुन्दरमुखम्, मकरकुण्डलशोभितम् दृष्टवन्तः। सः पद्मं, गदां, शङ्खं, चक्रं च धारयन्, मुकुटहारकङ्कणकटीकयज्ञोपवीतैः भूषितः आसीत्। तस्य ग्रीवा श्रेष्ठरत्नैः दीप्यमाना, वनमालया अलङ्कृता; ते दृष्ट्वा तं नेत्रैः पिबन्ति, जिह्वाभिः आस्वादयन्ति इव। नासाभिः घ्राणयन्ति, बाहुभिः आलिङ्गन्ति इव; पापक्लेशात् मुक्ताः, शिरसा हरिपादयोः प्रणम्य। कृष्णदर्शनसुखेन, तेषां बन्धनक्लेशः अपगच्छत्; राज्ञः अञ्जलिं कृत्वा, हृषीकेशं स्तुतवन्तः। राज्ञः ऊचुः— "नमः ते देवदेवाय, अक्षराय, शरणागतदुःखहराय! वयं तव शरणं प्राप्ताः, हे कृष्ण, रक्षस्व, अस्मान्, जन्ममृत्युसंसारक्लेशात् श्रान्तान्।" "हे मधुसूदन, मगधेन राज्यहरणं तव दोषः न; हे प्रभो, राज्ञां तव प्रसादः कारणम्।" "राजा ऐश्वर्यसमृद्ध्या गर्वितः, तव मायया मोहितः, अनित्यं धनं स्थिरं इति मन्यते, तेन सदा हितं न लभते।" "यथा बालकः मृगतृष्णायां जलं कल्पयति, तथा विवेकरहिताः मायाम् वस्तुं सत्यम् इति मन्यन्ते।" "पूर्वं, ऐश्वर्यमदेन अन्धीकृताः, जयकामनया प्रेरिताः, परस्परं स्पर्धाम् अकरवाम, स्वजनान् निर्दयेन विनाशयाम, हे प्रभो, मृत्युम् अपि अविचार्य।" एवं श्रीमद्भागवते दशमस्कन्धे जरासन्धवधो नाम सप्तदशद्वितीयः अध्यायः समाप्तः, राज्ञां मुक्तिः च भगवत्कृपया सम्पूर्णा।