जलस्य स्फोटकाः यथा, जीवेषु कीटाः यथा, तथा ये कथा-श्रवणं विना जीवन्ति, ते केवलं मरणाय एव जायन्ते। यथा शुष्क-वेणु-ग्रन्थेः विदारणं अद्भुतं दृश्यते, तथा हृदय-ग्रन्थेः विदारणं श्रवणेन तु अतिशय-आश्चर्यम्। सप्ताह-श्रवणस्य सम्पन्ने हृदय-ग्रन्थिः विदीर्णा, सर्व-संशयाः छिन्नाः, कर्माणि च नष्टानि भवन्ति। यदा मनः पावनायाः कथातीर्थे प्रतिष्ठितं भवति, या संसृति-कर्दम-मल-शोधनाय समर्था, तदा केवलं मुक्तिः एव मनीषिभिः कथ्यते। एवं तस्य वचनं प्रवदतः समये तत्र दिव्यः विमानः समुपस्थितः, वैकुण्ठवासिभिः परिवृतः, तीव्र-तेजसा दीप्तिमान्। सर्वेषां पश्यतां, धुन्धुली-पुत्रः विमानं आरुरोह; तत्र विमानस्थैः वैष्णवैः दृष्ट्वा, गोकर्णः इदं वचनम् उवाच— “अत्र हि मम बहवः शुद्ध-श्रोत्रारः सन्ति; कुतः सर्वेषां न एकत्र दिव्य-विमानानि आगतानि? सर्वे अपि समं श्रवणं कृतवन्तः; कुतः फल-भेदः जातः? हरि-भक्ताः तद् व्याख्यातु।” हरेः सेवकाः ऊचुः— “अत्र फल-भेदः, श्रवण-भेदात् जातः; सर्वे अपि शृण्वन्ति, किन्तु न सर्वे मननं कुर्वन्ति। अतः पूजायाम् अपि भेदः दृश्यते, हे विनीत! गतात्मा सप्त-रात्रि-उपवासेन श्रवणं कृत्वा, गम्भीर-मननं च, चित्त-एकाग्रता च अकरोत्। दृढा न भवति या विद्या, सा नश्यति; प्रमादेन श्रवणं नश्यति; संशयेन मन्त्रः नश्यति; विक्षिप्त-चित्तेन जपः नश्यति। विष्णु-अनिष्टे स्थले नाशः, अयोग्ये श्राद्धे नाशः, अशास्त्रज्ञे दाने नाशः, कुलस्य अपि दुष्कृत्येन नाशः। गुरोः वाक्ये श्रद्धा, आत्मनि नम्रता, मनः-दोष-जयः, कथा-एकाग्रता च— एतेषां साधनेन श्रवण-फलं लभ्यते; कथायाः अन्ते सर्वेषां वैकुण्ठ-वासः निश्चितः। हे गोकर्ण, गोविन्दः स्वयम् तव गोलोकं प्रदास्यति।” एवम् उक्त्वा, सर्वे हरि-भक्ताः वैकुण्ठं जग्मुः। ततः, मासे परे, गोकर्णः पुनः कथा-प्रवचनं कृतवान्; पुनः सप्त-रात्रि-श्रवणं तैः कृतम्। हे नारद, कथायाः समाप्तौ यत् अभवत्, तद् शृणु। तत्र हरिः स्वयम् भक्तैः सह, दिव्य-विमानैः च आगतः; तदा बहवः जय-ध्वनयः, नमस्काराः च अभवन्। हरिः स्वयम् हर्षात् पाञ्चजन्य-शङ्खं निनादयामास; गोकर्णं आलिङ्ग्य, तम् आत्मवत् अकरोत्। अन्यान् श्रोतॄन् अपि स हरिः मेघ-श्यामान्, पीताम्बर-धरान्, मुकुट-कुण्डल-शोभितान् चकार। यः ग्रामे यः अपि अश्वपाल-चाण्डालादिषु जातः, सः अपि गोकर्णस्य कृपया तदा दिव्य-विमाने उपवेशितः। ये हरि-लोकं, यत्र योगिनः गच्छन्ति, प्रेषिताः, सः गोपालः गोकर्णेन सह गोलोकं प्राप्तः; कथा-श्रवण-सन्तुष्टः भगवान् भक्तवत्सलः तत्रतः प्रस्थितः। यथा पूर्वं अयोध्यावासिनः रामेण एकत्रिताः, तथा कृष्णेन अपि ते गोलोकं नीताः, यद् योगिभिः दुरापम्। तं लोकं, यत्र न सूर्यः, न चन्द्रः, न सिद्धाः अपि गच्छन्ति, तत्र एव ते गच्छन्ति, भगवतः भागवत-श्रवणेन। अत्र वयं वदामः— सप्ताह-यज्ञैः कथासु यत् तेजोमयं फलं लभ्यते, तद् गोकर्ण-कथायाः अक्षराणि येन कर्णाभ्यां पीतानि, तेषां गर्भस्थः अपि न पुनः जायते। वायुः, जलम्, पत्रं वा केवलं भुञ्जानः, तपसा शरीरं शोषयन्, तीव्र-साधनैः दीर्घकालं यत् फलं न लभ्यते, तत् सप्ताह-श्रवणेन लभ्यते। महर्षिः शाण्डिल्यः अपि, मुनिश्रेष्ठः, चित्रकूटे स्थित्वा, ब्रह्मानन्द-मग्नः, एतां पवित्रां इतिहासां पठति। एषा कथा परम-पवित्रा; एकवारं श्रवणेन अपि पाप-राशिः विनश्यति। श्राद्धे प्रयुज्यते चेत् पितृभ्यः तृप्तिः, प्रतिदिनं पाठेन मोक्षः, पुनरावृत्तिः न। श्रीमद्भागवतस्य महात्म्यम्— षष्ठोऽध्यायः: श्रीमद्भागवत-सप्ताह-श्रवण-प्रकारः। कुमाराः ऊचुः— सप्ताह-श्रवण-प्रकारं वयं वक्ष्यामः; अत्र सदा सहचरैः, वित्तेन च, विधिः स्मृतः। जोतिर्विदं आहूय, सम्यक् शुभ-मुहूर्तं पृच्छेत्, विवाह-वद् सर्वोपस्करान् योजयेत्। नभस्, आश्विन, ऊर्ज, मार्गशीर्ष-मासाः शुद्धाः, शुभाः च; तेषु आरम्भे श्रोतृभ्यः मोक्षः सूचितः। अन्ये मासाः ब्राह्मणैः वर्जनीयाः; ते परित्याज्याः। अन्ये सहचराः अपि तत्र नियोजनीयाः, ये उत्साहवन्तः। प्रत्येक-प्रदेशे यत्नेन संदेशः प्रेषणीयः— “कथा अत्र भविष्यति, गृहस्थाः आगच्छन्तु।” केचन हरि-कथाः, अच्युत-स्तुतयः च दूरे सन्ति; स्त्री-शूद्रादयः च, तेषां शिक्षायाः सुनिश्चितिः करणीयाः। प्रदेशे प्रदेशे, ये विरक्त-वैष्णवाः कीर्तन-संनद्धाः, तेषां प्रति पत्राणि प्रेषणीयानि, तेषां लेखनं विधानम्। सप्त-रात्रि-सत्सङ्गः दुर्लभः, अत्र कथा अद्भुत-रस-युक्ता भविष्यति। ये श्रीमद्भागवतामृतस्य पानाय उत्सुकाः, शीघ्रं प्रेम्णा आगच्छन्तु। यदि कदाचित् एकदिनमपि स्थानाभावः, तथापि सर्वथा उपस्थिति-निश्चयः करणीयः; क्षणमपि अत्र दुर्लभम्। एवं तेषां व्यवस्था विनयेन करणीयः; आगतानां सर्वेषां निवासः अपि योजनीयः। तीर्थे, वने, गृहे वा, यत्र श्रोतुं शक्यते, तत्र श्रवणं श्रेष्ठम्; यत्र पृथ्वी विस्तारिणी, सः एव कथा-प्रवचनस्य योग्यः देशः।